T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/497 Esas
KARAR NO: 2021/146
Av. ... -
DAVA: İtirazın İptali (Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklı Rucuen alacak )
DAVA TARİHİ: 27/07/2017
KARAR TARİHİ: 17/02/2021
KARARYAZ.TRH.: 19/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekilinin dava dilekçesi ile "... davalı şirkete ait ve müvekkili şirkette ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın 15/03/2017 tarihinde ... plakalı araca arkadan çarptığını ve hasar vererek zarara sebep olduğunu; kaza anında aracı kullandığını iddia eden ...'ın korkarak olay yerinden kaçtığını ifade ettiğini; müvekkili şirket tarafından hasar gören ... plakalı araç malikine 7.000,00.-TL ödendiğini, bu zarara %100 kusuru ile sebep olup olay yerini terk eden sürücü nedeniyle araç maliki şirketten zararı talep ettiklerini ancak bu talebe olumlu cevap verilmemesi üzerine ... Md. ... E sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, yapılan takibin borçlunun itirazı nedeniyle durduğunu, işbu davalarının kabulü ile takibin devamına k " karar verilmesini istediği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle "... müvekkil şirkete ait araç kiracı ... yönetiminde iken dava konusu kaza meydana geldiğini.02.02.2016 tarihinde ZMMS GENEL ŞARTLARINDA önemli değişiklikler yapıldiğını: 29612 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan bu değişikliğe göre: Aracı sigorta ettiren ile sürücü arasında açık bir ayrım yapılmış ve Sigorta Şirketlerinin ödedikleri tazminatları sadece kazaya sebebiyet veren, kusurlu sigortalıya rücu edebilecekleri açık bir biçimde hükme bağlandığını, Müvekkil şirketin , yukarıda değinildiği üzere, araç kiralama alanında faaliyet göstermekte olup; kiraladığı araçla ilgili olarak tüm objektif özen yükümlülüklerini yerine getirmekte olduğunu. Araçların periyodik ve/veya gerekli teknik bakımlarını yaptırmakta, yasa gereği öngörülmüş olan zorunlu sigortalarını yaptırmakta mevsim koşullarına göre uygun lastikleri taktırmakta, araçlarını hatasız bir biçimde kiracılarına teslim etmekte olduğunu. Aracın teslimi ile birlikte aracın zilyedliği ve fiili hakimiyeti kiracıya geçmekte olduğunu. Teslim ile birlikte müvekkil şirket yetkililerinin ve çalışanlarının araç üzerindeki fiili hakimiyeti ve kontrolü sona ermekte olduğunu. Müvekkil şirket sigortalı olduğunu, ancak kazaya sebebiyet vermediğini. Hiç bir kusuru bulunmaması bir yana en hafif bir ihmali dahi söz konusu olmadığını. Kiracı ... isimli kişiye araç kira sözleşmesi içeriği ve uyması gereken tüm kurallar açıkça anlatılmış ve kiracı şahıs da bilgilendirme sonrası sözleşmeyi imzalayarak aracı teslim aldığını .Bu açıklamaların ışığında davacı ... şirketinin ödemiş olduğu tazminatı rücuen müvekkil şirketten talep etmesinin mevcut Sigorta Hukukumuz karşısında hukuki dayanağı bulunmamakta olduğunu. Rücu koşulları oluşmadığını... kira sözleşmesi ile koşulların belirlenip sorumluluğun ...'a ait olduğunu, işbu davanın rücuen açılmasını gerektirir koşulların oluşmadığını... davanın reddine karar verilmesini, " talep ettiği ıslah dilekçesi ile "... Son beyan dilekçemizde açıkladığımız üzere, kazaya karışan diğer aracın sürücüsü ... ve yolcularına müvekkil şirket yetkililerince ulaşılmış ve bu kişilerle yaptıkları görüşme neticesinde, ..., ...’ı kazadan sonra karakolda gördüğünü belirtmiştir. Kaza sırasında aracı kullanan kişinin ... isimli kişi olmadığı; ...’dan çok daha genç bir kişinin kullandığı .... tarafından müvekkil şirket yetkilisine ifade edilmiş ve ...’ın karakolda, aracı başkalarına verdiğini bizzat ...’a ifade ettiği bilgisine ulaşılmıştır. Bu bilgiye ulaşılması neticesinde derhal Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na başvurulmuştur. Soruşturma Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nın ... esas sayısı ile devam etmektedir. Öncelikle bu konudaki şikayetimiz üzerine başlayan soruşturmanın bu davamız için bekletici mesele yapılmasını istiyoruz. Edinilen bu bilgi ışığında müvekkil şirketten aracı kiralamış olan ... isimli şahsın, aracın kullanımını başka bir kişiye vermiş olduğu anlaşılmıştır. Kim olduğunu bilemediğimiz kişinin aracı kullanması neticesinde 15.03.2017 tarihinde söz konusu kaza meydana gelmiştir. Bu halde, müvekkil şirketin kusursuz sorumluluğu kesilmiş olacaktır. Şöyle ki, müvekkil şirket aracını, ... isimli şahsa araç kullanma ehliyetini kontrol ettikten sonra ve onun kullanması için teslim etmiştir. ..., ... doğumlu olup, ehliyetini ... yılını almış bir kimsedir. Ancak bu şahıs aracı müvekkil şirket yetkililerinin iradesi ve rızası dışında kim olduğunu bilemediğimiz üçüncü kişilerin kullanımına terk etmiştir. Müvekkil şirketin iradesi dışında gerçekleşen bu olayda, aracın kullanılmasına ilişkin hakimiyetimiz irademiz dışında kesilmiştir. Bu durum aracın çalmması/gasbedilmesi durumu ile aynıdır. Bu durumda, müvekkil şirketin iradesi ortadan kalkmakta; ... işleten sıfatını üzerine almış olmaktadır. Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre de bir aracın iki işleteni olamaz...." denildiği görülmüştür.
DELİLLER:
... İlçe Emniyet Müdürlüğünün soruşturma evrak sureti getirtilmiş, müştekilerinin ..., ..., şüphelisinin ... olduğu, ...'ın kiralamış olduğu araç ile park etmek üzere olan ... plakalı araca idaresindeki ... plakalı araç ile çarpıp kaçtığından bahisle soruşturma evrakının yürütüldüğü, şikayetçilerin ve görgü tanıklarının beyanlarının alındığı ...'ın ifadesinde, ... plakalı aracın kendisinin kullandığını, aracın hızlı olduğunu, ... plakalı araca çarptığını, araçta bulunanların kalabalık olduğundan, yetişmesi gereken işi olduğundan olay yerinden ayrıldığını belirttiği, olaydan yaklaşık 14 saat sonra kolluğa müracaat ettiği görülmüştür.
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma, ... kara sayılı dosya sureti getirtilmiş, müştekilerinin ..., davalımız şirket şüphelisinin ... olduğu, atılı suçun mala zarar verme, hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma olup, müştekilerin ...'ın kiralanan araç ile kaza yaptığı, olay yerini terk ettiği, kiralayan şirket aleyhine rücu davası açılmasına sebebiyet verip güveni kötüye kullandığından bahisle şikayetçi olunmuş ise de şüphelinin güveni kötüye kullanma, resmi makamları yanıltma ve mala zarar verme suçlarını işlediğine dair soyut iddia dışında somut bir delil edilemediği belirtilerek kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği görülmüştür.
Davalı tanığı ...'un beyanında " kendisinin ... plakalı aracı kullandığını, akşam 09:00-09:30 civarında caddeye giriş esnasında ... diye bildiği şahısın arkasından bagaj kısmına vurduğunu, kendisinin de aracın hakimiyetini kaybedip duvara vurduğunu, bana vuran araçta 3 kişi olduğunu, şoförün araçtan indiğini, iyi olduğumu görünce kaçtığını, ertesi gün karakola gidip gördüğümde kendisini ... olarak gördüğü kişinin aynı şahıs olmadığını farkettiğini, bana çarpan şahıs ile kendisini ... olarak söyleyen şahıs aynı şahıs olmadığını, karakola gittiğimde yanımda kamera kayıtlarını götürdüğünü, kiralayan kişinin kendisine kaza yerini sorduğunu, senin aracına vuran ben değildim, ....dan bir kaç kişiye vermiştim onlar diye söylediğini, bu şahısın olay günü karakolda tutanağa imza atan şahıs olduğunu.." belirtiği görülmüş,diğer davalı tanığının aramalara rağmen bulunamaması nedeniyle dinlenilmesinden vaz geçildiği görülmüştür.
Davalının işleteni olduğu, ... plakalı araca ait ...numaralı poliçesinin ve hasar dosyasının getirtildiği, kaza tespit tutanağının bulunduğu, tutanakta davacıya ait araç sürücüsünün imzasının bulunmadığı,tutunağın tek taraflı olarak kolluk nezaretinde tutulduğu görülmüş dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin raporunda davacı tarafa sigortalı davalı şirkete ait aracın sürücüsü ...'ın yönetimindeki araç ile seyrederken hızının gerekli şartlara göre ayarlamadığı, önündeki araç ile aralarında yeterli takip mesafesi bırakmadığı, dikkatsiz seyir ile önündeki araca tehlikeli biçimde yaklaşıp arkadan çarpmak suretiyle sebebiyet verdiği olayda tamamen kusurlu olduğunun, diğer araç sürücüsü ...'un kusursuz olduğunun, zarar gören ... plakalı araçta değişimi gerekli parça bedelinin 2.200,00-TL, onarım işçilik bedelinin 4.800,00-TL olup toplam bedelin 7.000,00-TL olduğunun, işlemiş faizin ise 147,00-TL olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Davalı tarafça ibraz edilen 15/11/2017 tarihli 005627 numaralı araç kiralama sözleşmesinin tetkikinde araç kiraya verenin dosyamızın davalısı, araç kiralayanın ise ... olduğu görülmüştür.
Sigorta bilirkişisinden rapor alınmış ibraz edilen 30/11/2020 tarihli raporda davacı tarafın poliçe kapsamında mevzuat uyarınca hasarını gidermek zorunda kaldığı, ... plakalı araç için ödemiş olduğu tazminat tutarının 7.000,00-TL olduğu, ZMMS poliçe genel şartları uyarınca davalıdan rücuen talep edilebileceği düşünülmesi halinde ödeme ile icra takibi başlatılması arasında geçen sürede işleyen faizin 94,93-TL olarak hesaplandığının belirtildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça davacıya sigortalı davalının işleteni olduğu aracın dava dışı üçüncü şahsa ait araca çarpması nedeniyle ödenmek zorunda kalan bedelin sigortalı araç sürücüsünün olay mahallini terk etmesi, genel şartlara aykırı davranması nedeniyle teminat dışı kaldığı , bedelin rücuen tahsili için başlatılan takibe usulsüz itiraz edildiği belirtilerek itirazın iptali ,davalı tarafça aracın 3. Kişiye kiralandığı, davalının işleten sıfatının bulunmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş olup;
Davalıya ait ... plakalı araç 365965316 numaralı poliçe ile davacıya ZMMS sigortalı olduğu, Davalının işleteni olduğu aracı ...'a 3 günlüğüne kiraladığı, kısa süreli kiralama ilişkisi nedeniyle davalının araç işleten sıfatının kaybolmadığı, araç işleten sıfatı ile sorumluluğunun davam ettiği, sigortalı aracın sürücüsünün yönetimindeki araç ile seyrederken hızını gerekli şartlara göre ayarlamadığı, önündeki araç ile aralarında yeterli takip mesafesi bırakmadığı, dikkatsiz seyir ile önündeki araca tehlikeli biçimde yaklaşıp arkadan çarpmak suretiyle sebebiyet verdiği olayda tamamen kusurlu olduğu gibi sigorta genel şartları B.1.1./e bendine aykırı olacak şekilde tutanak düzenlenmeksizin olay mahallini terk ettiği, terkte haklı sebep bulunduğunun ispat edilemediği, sürücünün alkollü ya da ehliyetsiz olma durumunu ispat etme yükünün sigortalı tarafa geçtiği ; davalı sigortalı araç sürücüsünün kolluk kuvvetlerine olaydan yaklaşık 14 saat sonra müracaatı nedeniyle kaza anında gerçek sürücü olup olmadığı veya alkollü olup olmadığının da davalı tarafça ispat edilemediği, ... plakalı araçta oluşan 7.000,00 TL lık hasarın poliçe teminatı nedeniyle davacının rücu hakkı kzandığı, ödeme tarihinden dava tarihine kadar işleyen faizin 94,93 TL si olduğu bilirkişi raporları, araç kira protokolü, kaza tutanağı, savcılık hazırlık evrakı ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla TTK 1409 maddesi ,sigorta genel şartları B.1.1./e bendi uyarınca davacının davasının kabulü ile aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulüne,
Davalının ... Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasındaki itirazını iptaline, takibin 7.000-TL asıl alacak, 94,93-TL işlemiş faiz olmak üzere 7.094,93-TL üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına,
Asıl alacak tutarı 7.000,00 -TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dava değeri üzerinden alınması gereken 484,65 TL harçtan peşin alınan 121,17 TL harcın mahsubu ile bakiye 363,48 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafça yargılama gideri olarak yapılan (harç,tebligat,bilirkişi ücreti) 1.359,17 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafça yapılan giderin üzerinde bırakılmasına, bakiye avansın hükmün kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Av.As.Üc.Ta uyarınca hesap edilen 4.080,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair Taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/02/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.