T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/103 Esas
KARAR NO: 2021/1005
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/02/2018
KARAR TARİHİ: 24/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 01.01.2006 - 31.12.2006 ... Güvenlik..Ltd. Şti. 04.01.2007 - 15.03.2007 - ... Oto...Ltd. Şti. 16.03.2007 -10.04.2010 ....Ltd. Şti 12.04.2010 31.12.2010 ...Tem. Ltd. Şti 02.01.2011 - 30.04.2011 ... Sos. Hiz...Ltd. Şti 01.05.2011- 31.12.2011 - ... Sos. Hiz...Ltd. Şti- ... İnş... Ltd. Şti 02.01.2012 31.01.2012 ... Sos. Hiz. Ltd. Şti 01.02.2012 - 31.12.2012 ... Sos. Hiz...Ltd. Şti- ... İnş...Ltd. Şti. 02.01.2013 15.05.2013 ... Bilinş...Ltd. Şti 16.05.2013 - 31.12.2013 ... Org. Ltd. Şti. ... Kurumsal...Ltd. Şti. ... Kurumsal...Ltd. Şti.-... Sosyal Hizmet Ltd. Şti'nin davalı şirketlerin yüklendiğini, dava dışı ... isimli personelin 26.09.2006- 31.05.2015 tarihleri arasında davacı kurum bünyesinde davalı şirketlerde çalıştığını, son olarak ... Kurumsal Ltd.Şti-... Sos.Hiz..Ltd.Şti ortaklığından iş sözleşmesinin sone ermesi nedeni ile ayrıldığını , ...'a davacı kurum tarafından 14.668,14 TL/brüt kıdem tazminatından 111,33TL Damga Vergisi kesilerek 14.556,81 TL net kıdem tazminatı ödendiğini davacı ile davalılar arasındaki sözleşmelerde ve sözleşme eki şartnamelerde yüklenicilerin çalıştırdıkları personelin tüm işçilik alacaklarından yüklenici şirketlerin sorumlu olacağının belirtildiğini , yükleniciler işçisine yapılan ödemeden davalı yüklenicilerin sorumlu olduklarını beyanla , ...'a ödenen 14.668,14 TL kıdem tazminatının davalılardan sorumlulukları oranında ve ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... İnş..Ltd.Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet, zamanaşımı, yetki itirazında bulunduklarını, davacı kurum ile davalı şirket arasında 01.05.2011-31.12.2011 dönemini kapsayan sözleşme imzalandığını işçi ...'ın davacı kurumun emir ve talimatı altında davalı şirkette 01.05.2011-31.12.2011 tarihleri arasında çalıştığını , 4857 Sayılı İş Yasasının 112. Maddesine göre işçinin kıdem tazminatı alacağından kurumun sorumlu olduğunu, davalının sorumluluğunun kabulü halinde ise davalının ödemeden haberdar olduğu dava tarihinden itibaren faiz işletilebileceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Kurumsal ..Ltd.Şti ve ... Sosy. Hiz. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunduklarını, dava dilekçesinde hangi davalıdan hangi miktarda talepte bulunulduğunun belirtilmediğini, usulü eksikliğin giderilmesi gerektiğini , taraflar arasındaki sözleşmede yüklenici davalılara işçilik alacakları hususunda herhangi bir sorumluluk yüklenmediğini, yalnızca maaş ödeme yükümlülüğü bulunduğunu, ... şartname ve sözleşmelerde yer alan maddelerin Borçlar Kanunu 21. Maddesine aykırı olduğunu, alt işverenin kendi isçileri üzerinde yönetim hakkı kullanamadığını,dava dışı işçinin davalıların iş ortaklığında 01.03.2014-31.12.2015 tarihleri arasında çalıştığını , ihalenin sona ermesi sebebiyle işçinin davalılar nezdinde çalışmasının sona erdiğini, 4857 Sayılı İş Yasasının 112. Maddesine göre işçinin kıdem tazminatı alacağından kurumun sorumlu olduğunu, alt İşverene kendi dönemi İle sınırlı olmak üzere %50 oranında rücu edilebileceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Ltd.Şti vekili cevap dilekçesinde Özetle; Davalı şirketin işçinin gerçek işvereni olmadığını , şirkete husumet yöneltilemeyeceğini , sorumluluk atfedilecek ise yalnızca işçiyi kendi bünyesinde çalıştırdığı süre için % 50 sorumluluk esasına göre hesaplama yapılması gerektiğini , söz konusu işin %99 ... Sosyal Hiz.Ltd.Şti, %1 ... Ltd.Şti sorumluluk oranında ifa edildiğini, davalı şirketin işin ifasında özel ortak olduğunu , tüm ödemelerin ... Ltd.Şti'ye yapıldığını, ihalelerde verilen tekliflerde kıdem tazminatı ve diğer haklar için şirkete ödeme yapılmadığını, işçinin en bayından beri davacının işyerinde çalışmakta olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Tem...Ltd.Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; ihale kapsamında çalıştırılan işçilerin şartname doğrultusunda çalıştırıldıklarını, dava dışı ...'ın 16.03.2007-10.04.2010 tarihleri arasında fasılalar şeklinde çalıştığını, davalı şirketin kendi dönemi ile sınırlı olmak üzere 9050 oranında sorumlu olabileceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Güv.Ltd.Şti ve ... Oto. A.Ş cevap dilekçesinde özetle; Talebe konu alacağın zamanaşımına uğradığını , davalı şirketlerin diğer şirketlerin dönemleri ile sorumlu tutulamayacağını, kıdem tazminatından davacının sorumlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Personel Destek Ltd.Şti cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, dava dışı ...'ın 46.05.2013-31.12.2013 tarihleri arasında davalı nezdinde çalıştığını, tam 1 yıl çalışmadığını, şirketin kıdem tazminatı nedeniyle sorumluluğu bulunmadığını, ihale teklif fiyatı içinde kıdem tazminatı bulunmadığını , ihale teklif fiyat içinde bulunmayan bedelin rücu yolu ile talep edilemeyeceğini 4857 Sayılı İş Yasasının 112. Maddesine göre işçinin kıdem tazminatı alacağından kurumun sorumlu olduğunu, beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılara dava dilekçesi ve tensip zaptı usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen cevap dilekçeleri ibraz etmedikleri görülmüştür .
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava; rücuan alacak (Hizmet Alım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasına ilişkindir.
Ankara Sosyal Güvenlik İl müdürlüğü tarafından dava dışı ...'ın çalışmaya başladığı tarihten dava tarihi olan 07/02/2018 tarihine kadar çalıştığı kurumlar ve kurumlarda çalıştığı tarih aralığını gösterir bilgi ve belgeler mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve ödeme belgeleri dosya arasına alınmıştır.
Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. (Yargıtay 23.HD. 2019/1781E.2020/2747K)
Dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve bilirkişi raporu dikkate alındığında raporda; iç ilişkide sorumluluğun taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre belirlenmesi gerekeceği, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinin niteliği gereği , sözleşmede yüklenici işçilerinin işçilik alacaklarının ödenmesinden iş sahibinin/işverenin sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmaması halinde davacı İşverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden Ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğu , iş bu dava yönünden hizmet alım sözleşmelerin ve eklerinde yüklenici işçilerinin İşçilik alacaklarının ödenmesinden iş sahibinin/işverenin sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmadığı, her bir davalının sözleşme dönemi için %100 oranında rücu hesabı yapılabileceği gerekçesi ile 448,98-TL’sinin ... Güvenlik Tem.Gıda İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %30 oranında faizi ile birlikte , 328,63-TL’sinin ... Oto İnş.Tem. Tur. Taah. Tic. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %29 oranında faizi ile birlikte , 5.188,70-TL’sinin ... Tem. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti.’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %27 oranında faizi ile birlikte , 1.221,96-TL’sinin ...Tem. İnş. Petrol Ürünleri Tek. İml. San ve Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte , 685,04-TL’sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte , 1.134,02-TL’sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Taah. Tur. Pet. Gıd. Tem. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte, 1.550,59-TL’Sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti ve ... İnş. Tem. Med. Bil. Rek. Paz ve Sos. Hiz. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte, 620,24-TL’sinin ... Bil. İnş. Gıd. Tar. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 1.059,96-TL’sinin ... Org. İnş. Tem. Sos. Hiz. San. Tic.Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 2.115,29-TL’sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur.Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti ve ... Sos. Hiz. Sağ. İnş.Taş. İth. İhr.San ve Tic Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 273,08-TL’sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınabileceği sözleşme, ... ve idari şartnamelerde her alt işveren ödemeler açısından işçiyi çalıştırdığı dönemle sorumlu olduğu davacı işverenin dava dışı işçiyi çalıştıran davalı yükleniciden ödediği tazminat bedelinin ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğu dikkate alınarak davalıların sorumlulukları oranında davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE; 14.626,48-TL’nin;
-448,98-TL’sinin ... Güvenlik Tem.Gıda İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %30 oranında faizi ile birlikte ,
-328,63-TL’sinin ... Oto İnş.Tem. Tur. Taah. Tic. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %29 oranında faizi ile birlikte ,
-5.188,70-TL’sinin ... Tem. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti.’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %27 oranında faizi ile birlikte ,
-1.221,96-TL’sinin ...Tem. İnş. Petrol Ürünleri Tek. İml. San ve Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ,
-685,04-TL’sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte ,
-1.134,02-TL’sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Taah. Tur. Pet. Gıd. Tem. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte ,
-1.550,59-TL’Sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti ve ... İnş. Tem. Med. Bil. Rek. Paz ve Sos. Hiz. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %16 oranında faizi ile birlikte,
-620,24-TL’sinin ... Bil. İnş. Gıd. Tar. San. Tic. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte
-1.059,96-TL’sinin ... Org. İnş. Tem. Sos. Hiz. San. Tic.Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte,
-2.115,29-TL’sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur.Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti ve ... Sos. Hiz. Sağ. İnş.Taş. İth. İhr.San ve Tic Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte,
-273,08-TL’sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti’den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınbarak davacıya verilmesine,
-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 999,13 TL harçtan, dava açılışında alınan 250,50 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 748,63 TL harcın müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak hazineye irat kaydına ,
-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 250,50 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı, 1.067,50 TL tebligat ücreti, 850,00 TL bilirkişi ücreti, 13,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 2.216,90 TL yargılama giderinin, 67,83-TL'sinin ... Güvenlik Tem.Gıda İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti’den, 49,65-TL'sinin ... Oto İnş.Tem. Tur. Taah. Tic. San. Ltd. Şti’den, 786,33-TL'sinin ... Tem. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti.’den, 184,88-TL'sinin ...Tem. İnş. Petrol Ürünleri Tek. İml. San ve Tic. Ltd. Şti’den, 103,75-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti’den, 171,80-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Taah. Tur. Pet. Gıd. Tem. San. Tic. Ltd. Şti’den, 234,76-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti ve ... İnş. Tem. Med. Bil. Rek. Paz ve Sos. Hiz. Ltd. Şti’den, 93,77-TL'sinin ... Bil. İnş. Gıd. Tar. San. Tic. Ltd. Şti’den, 162,05-TL'sinin ... Org. İnş. Tem. Sos. Hiz. San. Tic.Ltd. Şti’den, 320,56-TL'sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur.Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti ve ... Sos. Hiz. Sağ. İnş.Taş. İth. İhr.San ve Tic Ltd. Şti’den, 41,52-TL'sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti’den sorumlu olacak şekilde davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
-Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekâlet ücretinin, 156,16-TL'sinin ... Güvenlik Tem.Gıda İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti’den, 114,34-TL'sinin ... Oto İnş.Tem. Tur. Taah. Tic. San. Ltd. Şti’den, 1.808,97-TL'sinin ... Tem. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti.’den, 425,44-TL'sinin ...Tem. İnş. Petrol Ürünleri Tek. İml. San ve Tic. Ltd. Şti’den, 238,78-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti’den, 395,36-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti. ve ... İnş. Taah. Tur. Pet. Gıd. Tem. San. Tic. Ltd. Şti’den, 540,09-TL'sinin ... Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil.İşl. İnş. Tem. Eğt. Taah. Tur. San. Ltd. Şti ve ... İnş. Tem. Med. Bil. Rek. Paz ve Sos. Hiz. Ltd. Şti’den, 215,73-TL'sinin ... Bil. İnş. Gıd. Tar. San. Tic. Ltd. Şti’den, 372,81-TL'sinin ... Org. İnş. Tem. Sos. Hiz. San. Tic.Ltd. Şti’den, 737,46TL'sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur.Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti ve ... Sos. Hiz. Sağ. İnş.Taş. İth. İhr.San ve Tic Ltd. Şti’den, 94,86-TL'sinin ... Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıd. Mob. Taş. San. Ltd. Şti’den sorumlu olacak şekilde davalılardan alınarak davacıya verilmesine
-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/01/2022
Katip ...
☪e-imzalı
Hakim ...
☪e-imzalı