T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/368 Esas
KARAR NO: 2023/916 Karar
HAKİM : ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... - ....
Av. ... -...
DAVALI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17.07.2019
KARAR TARİHİ: 22.12.2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11.01.2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili ile davalı şirket arasında 22.03.2016 başlangıç tarihli 5 yıllık sözleşme imzalandığını, bu sözleşmenin 2.1.1. Maddesinde yer alan "Nüfusu 150.000'i aşan ilçelerde ikinci ... hakkı, ilk o bölgedeki ...'a tanınacaktır" hükümünün yer aldığını, bu hükme aykırı olarak müvekkiline ikinci ... açma hakkı tanınmadığını, herhangi bir ihtar yapılmadığını, dava dışı üçüncü şahıs ... verildiğini, ...'e ait ... San. Şubesinin 01.06.2018 tarihinde ticari faaliyete geçtiğini, müvekkili ile davalı arasında yapılan sözleşmenin 2.1.1. Maddesinin ihlal edildiğini, davalı tarafından .... Noterliğinin 13.06.2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile müvekkiline bildirim yapıldığını, davalı şirkete .... . Noterliğinin ... yevmiye numaralı müvekkilinin ... ilçesinde tek başına bayilik hakkını elinden aldığını, müvekkilinin müspet zararının belirlenmesini için ... veren (.... firmaları ) ... ekspertiz firmalarının aylık kazanç kazançlarının araştırılmasını akabinde maddi tazminat bedeli olan 100.00-TL müsbet zararının tazminini, aykırılığın gerçekleştiği internet üzerinden tespit ettikleri fiilen ticari faaliyetin başlangıcı olan 01.06.2018 tarihinden itibaren sözleşmenin bitişi olan 22.03.2021 tarihine kadar yoksun kalınan, yoksun kalınacak olan zararın hesaplanarak avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle : Davacının iddia ettiğinin aksine müvekkili şirket tarafından .... Noterliğinin 13.06.2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacıya 7 gün süre verilerek başka ... sözleşmesinin düzenleneceğinin bildirildiğini, davacının bu ihtara cevap vermediğini, müvekkili firmanın başka bir kişi ile anlaştığını, belirtilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir .
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava; Taraflar arasında yapılmış olan ... sözleşmesinin 2.1.1 maddesinin ihlal edildiği iddiası ile müspet zarar talebinden ibaret olduğu bu kapsamda taraflar arasındaki uyuşmazlığın sözleşmenin ihlal edilip edilmediği davacıya tanınması gereken hakların başka bir firmaya tanınıp tanınmadığı davacının müspet zararının bulunup bulunmadığı var ise zarar miktarı hususlarına ilişkindir.
Davalı şirket tarafından sunulan ... sözleşme örneği mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Davalı tarafça sunulan .... Noterliğinin 13.06.2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ve tebliğe ilişkin bilgi ve belgeler mahkememiz dosyası arasına alınmıştır .
... Şubesi'nin (...) ticari faaliyetine başlama tarihine ilişkin ... ile ... Oto. Yaz. Elekt. Bil. Dan. Petrol San. ve Tic. A.Ş. arasında imza edilen ... sözleşmesi örneği mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
... tarafından gönderilen ... ilçesinde faaliyet gösteren ekspertiz oto şubelerinin ortalama aylık kazançları 2019 yılı aylık kazanç miktarlarına ilişkin bilgi ve belgeler mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Talimat mahkemesinden alınan bilirkişi raporunda özetle: Davalı şirketin .... Noterliğinin 13.06.2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle aralarında akdolunan sözleşme gereği bayi açma hakkının muhataplara ait olduğu, bu hakkın kullanılıp kullanılamayacağı hususunun ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içinde bildirilmesinin aksi halde başka bir firma ile ... sözleşmesi yapılacağının ihbar ve ihtar edildiği, ihtarın tebliğ şerhinin dosyada mevcut olmadığı, davacının ise 28.06.2018 tarihli cevabi ihtarnamede ikinci bayi açma hakkının kendilerine ait olup bu hakkı kullanacaklarını davalıya açıkça bildirildiği anlaşıldığını, davacı tarafın ticari defterlerine göre 2018 yılı, 2.822,85-TL kâr elde ettiği, bu tutarın emsal alınması suretiyle enflasyon güncellemeleri yapılarak ikinci bayiliğin verildiği anlaşılan 06.07.2018 tarihinden 22.03.2021 tarihine kadar dönemde hesaplanan yoksun kalınabilecek zararın 9.099,70-TL olabileceğinin hesaplandığı,
Bilirkişi kök ve ek raporunda özetle; Davalı ... ... Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı ... arasında belirlenen bölgenin .... olduğu, ekspertiz servisinin açılmasını, işletilmesini içeren sözleşmenin 22.03.2016 tarihinde imzalandığı, sözleşme süresinin (5 Yıl) 22.03.2021 tarihinde sona ereceği, Sözleşmenin 2.1.1.Belirlenen Hedef Bölge: “.... belirlenen hedef bölge adresine başka bir şahsa veya firmaya ... verilmeyecektir. Hedef bölge için ikinci ... hakkı o bölgeyi temsil eden ... ye tanınacaktır. Nüfusu 150.000'i aşan il ve ilçelerde ikinci ... hakkı ilk o bölgede ki, ... 'a tanınacaktır. ” Maddesinin yer aldığı, detayı yukarıda da arz edildiği üzere, İkinci bayiliğin verildiği dava dışı ... *un ... faaliyetine 06/07/2018 tarihinde başladığı, davalı şirketçe davacı ...' ya .... Noterliğinin 13.06.2018 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle; *... bu hakkı kullanıp kullanmayacağınız hususunu iş bu ihtarnamenin tarafınıza tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde bildirmenizi, aksi halde başka bir firma ile ... ilçesinde ... sözleşmesi yapılacağı hususu tarafınıza ihtar olunur... 'İhtar ve ihbar edildiği, İhtarın davacıya 25.06.2018 tarihinde tebliğ edildiği, davacının da bu ihtarnameye karşılık .... Noterliğinin 28.06.2018 tarih ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile; ”... ... Sözleşmesinin 2.1.1. Maddesi gereğince ikinci bayüi açma hakkı tarafımıza ait olup bu hakkı kullanacağımızı süresi içerisinde tarafınıza bildiriyoruz.” İhtar ve ihbar edildiği, İhtarın davalı şirkete 02.07.2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalı şirket ile dava dışı ... - ... arasında hangi tarihte sözleşme imzalandığı tespit edilememekle birlikte, (Dava dosyası içerisinde böyle bir sözleşmeye rastlanmamıştır) davalı şirketin davacıya gönderdiği ihtarname tarihi (13.06.2018) itibariyle dava dışı firmanın faaliyetine başlamadığı, davacının 28.06.2018 tarihli cevabi ihtarnamesinde ikinci bayi açma hakkının kendilerine ait olup bu hakkı kullanacaklarını davalıya açıkça bildirdiğini, aralığındaki kâr marjlarını gösterir gelir beyannameleri gibi tüm belgeler ile masraflarını gösterir tüm belgelerin birer örneğinin mahkemeye gönderilmesini talep edildiği görülmekle, müzekkereye cevaben ... Turizm Tic. Ltd. Şti. ve ... belgelerinin dava dosyasına kazandırıldığı, yapılan inceleme ve tespitlerde her iki firmanın da 2018 yılında ZARAR ettiği görülmekle emsal kâr kaybı/yoksun kalınabilecek zarara ilişkin hesaplamalar davacı Yıllık ... Beyannamesinde beyan edilen resmi KÂR üzerinden, İkinci bayiliğin verildiği dava dışı ...' in ... faaliyetine başladığı tarih olan 06/07/2018 ile davacı ...” nın Sözleşme bitiş tarihi olan 22/03/2021 tarihine kadar ki döneme ilişkin hesaplanmış olup, yoksun kalınabilecek zarar tutarının 9.099,70.-TL olabileceği, yönündeki kanaatlerini belirtmiştir. Bilirkişi raporunun denetime açık hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır .
Tüm dosya kapsamında yapılan incelemeler neticesinde;Davalı ... şirketi ile davacı ... arasında (... bölgesinde) ekspertiz servisinin açılmasını ve işletilmesini içeren sözleşmenin 22/03/2016 tarihinde imzalandığı, sözleşme süresinin (5 Yıl) 22/03/2021 tarihinde sona ereceği, akdedilen Sözleşmenin 2.1.1.Belirlenen Hedef Bölge: “.... belirlenen hedef bölge adresine başka bir şahsa veya firmaya ... verilmeyecektir. Hedef bölge için ikinci ... hakkı o bölgeyi temsil eden .... ye tanımacaktır. Nüfusu 150.000'i aşan il ve ilçelerde ikinci ... hakkıilk o bölgede ki, ... 'a tanınacaktır. " maddesinin yer aldığı, İkinci bayiliğin verildiği dava dışı ... 'un ... faaliyetine 06/07/2018 tarihinde başladığı,davacı tarafça davalının ihtarına ilişkin olarak ..., Noterliğinin 28/06/2018 tarih ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile; “... ... Sözleşmesinin 2.1.1. Maddesi gereğince ikinci bayli açma hakkı tarafımıza ait olup bu hakkı kullanacağımızı süresi içerisinde tarafinıza bildiriyoruz. ” denilmekle ihtar ve ihbar edildiği, İhtarın davalı şirkete 02/07/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davacının 28,06.2018 tarihli cevabi ihtarnamesinde ikinci bayi açma hakkının kendilerine ait olup bu hakkı kullanacaklarını davalıya açıkça bildirdiği görülmekle, davalı şirketçe dava dışı şirkete ... hakkı verilmesinin sözleşmeye aykırı olduğu, davacının tazminata hak kazandığı, yoksun kalınabilecek zarar tutarının 9.099,70.-TL olacağı tüm dosya kapsamından ve alınan bilirkişi raporundan anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 9.099,70-TL'nin 28.06.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ,
2- 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 621,60-TL harçtan, dava açılışında alınan 44,40-TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 155,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 199,40-TL harcın düşülmesi ile bakiye 422,20-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 44,40-TL peşin harç, 155,00-TL tamamlama harcı, 44,40-TL başvurma harcı, 105,00-TL tebligat ücreti, 4.500,00-TL bilirkişi ücreti, 407,60-TL posta gideri, 1.50-TL olmak üzere toplam 5.257,90-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.099,70-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nin 341/2. maddesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22.12.2023
Katip ...
¸ e-imzalıdır
Hakim ...
¸ e-imzalıdır