T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2020/441
KARAR NO: 2022/679
DAVA: Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 18/09/2020
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin, davalı kooperatifin ortakları olduğunu, davalı kooperatifin ... parsel sayılı (yeni ... parsel sayılı taşınmazların maliki iken davalı kooperatif ile dava dışı yüklenici ... Yapı.Tic.Ltd.Şti arasında .... sayılı taşınmazla ilgili olarak 03.11.2012 tarihli Kat Karşılığı İnşaat Yapım Protokolü düzenlendiğini, bilahare dava dışı yüklenici ile .... yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi imzalandığını, protokolün 2.maddesi ile .... yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesin de yüklenici yönünden öngörülen edimlerin tam ifası karşılığı ve bu şartların birlikte gerçekleşmesine bağlı olarak mülkiyeti davalıya ait .... parsel sayılı (....parsel) taşınmazla ilgili olarak davalı kooperatif ile yüklenici arasında arsa devir ve ferağ protokolü düzenlenerek yüklenicinin talebi üzerine başka bir kooperatif adına tapu da kayıt ve tescil edildiğini, bu devrin başka bir kooperatif olan ve sözleşmeye taraf olmayan ... Kooperatifine bedelsiz veya hangi bedelle yapıldığı konusunda kooperatif üyelerine bilgi verilmediğini, yüklenicinin inşaat ruhsatını 12.05.2016 tarihinde almasına ve... parsel sayılı taşınmazı davalı kooperatif yöneticileri ile el ve işbirliği içerisinde bila bedel uhdesine geçirmesine rağmen sözleşmenin kendisine yüklediği edimleri ifa etmediğini, davalı kooperatifin kötüniyetli yöneticilerinin inşaatın gelişme göstermemesine ve açık sözleşme hükmüne rağmen 67 adet bağımsız bölümün tapusunu da yüklenici adına devir ettiklerini, ayrıca 40a yakın dairenin de yüklenici tarafından haricen satışına muvafakat edildiğini, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı,İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı,Yapı Denetim ve Ruhsat Şube Müdürlüğünce 03.12.2018 tarihli ve 14 sayılı yapı tatil tutanağı düzenlenip inşaat faaliyetleri resmen durdurulduğunu, 44844/2 ve 44842/2 sayılı taşınmazlarla ilgili imar planları da itiraz üzerine Ankara 15.İdare Mahkemesinin ....K sayılı kararı ile iptal edildiğini, Ankara 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İŞ tespit dosyasından alınan bilirkişi raporuna göre, inşaattaki fiziki gerçekleşme oranının %23.50 olduğunu, davalı kooperatif tarafından yükleniciye karşı Ankara ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında sözleşmenin geriye etkili feshi davası açıldığını, bu davada alınan bilirkişi raporuna göre dava dışı yüklenicinin ancak inşaatın %25,33 lük kısmını tamamladığını, yükleniciye haksız olarak devir edilen taşınmazla ilgili olarak ise Ankara ...Asliye Hukuk Mahkemesinde ... Esas sayılı dosyasında görülen tapu iptali ve tescili davası açıldığını, 67 adet bağımsız bölümün tapu kaydının iptali için genel kurullarda karar alınmasına rağmen halen dava açılmadığını, kooperatifin hukuka uygun bilançosunun olmadığını, Yönetim kurulunun Genel Kurula Kooperatifler Kanunun 24 ve 62 maddelerinde yer alan özelliklere sahip öznelleştirilmiş bir bilanço sunmadığını, Kooperatifin borç kalemlerinin, gelir gider tablosunun belli olmadığını, tüm bunlara rağmen davaya konu 22.08.2020 tarihinde yapılan 2019 yılı olağan genel kurulda 5. maddenin kabulüne karar verildiğini, bu kararın hukuka, ana sözleşmeye, iyiniyet kurallarına ve Kooperatifler Kanunun 23. Maddesine açıkça aykırı olduğunu, dava dışı yüklenicinin edimlerini ifa edemeyeceği açıkça ortaya çıkmışken, en az 50 milyon TL bedelli arsa bila bedel yükleniciye devredilmişken, 67 adet bağımsız bölümün tapu devri yapılıp 40 civarındaki bağımsız bölümün de noterden sözleşme ile tapusuz devrine göz yumulmuşken; davalı kooperatif yönetiminin, yüklenici ile el ve işbirliği içerisinde hareket ederek, sözleşme hükümlerine açıkça aykırı olarak; neyi,niçin oyladığını bilmeyen çoğunluğun gücüyle, dürüstlük ilkesine aykırı olarak hemen oracıkta oluşturulan ve iyi düşünülmeyen bir önerge hazırlayarak yükleniciye yeni tapu devirlerinin yolunu açan ...maddenin kabul edildiğini, alınan bu kararın,hukuka, ahlaka, iyiniyet kurallarına, dürüstlük ilkesine, taraflar arasındaki sözleşmeye, kooperatifler hukukuna, daha evvel açılan davalardaki iddia ve savunmalara ve önceki genel kurul kararlarına da aykırı oldğunu, devam eden davaların sonuçsuz kalmasının hedeflendiğini, kararın üye tam sayısının 2/3 çoğunluğu ile alınmadığından hukuka aykırı ve geçersiz olduğunu, alınan karara dayalı olarak tapu devri yapılmasının, kooperatif ortaklarını telafisi imkansız zararlara uğratacağını belirterek davalı kooperatifin 22.08.2020 tarihinde yapılan 2019 yılı olağan genel kurulunda alınan 5. ve 6 numaralı kararların iptaline, ....parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalı adına kurulu kat irtifakı tapularının dava dışı yüklenici ... Yapı.Tic.Ltd.Şti.'ne devrinin dava sonuna kadar tedbiren önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacılar vekili 17.12.2020 tarihli dilekçesi ile özetle; genel kurul üyelerinin, kanun ve anasözleşme ile belirlenen devredilemeyecek yetkilerini başka bir organa devretmesinin hukuken geçerli olmadığını dolayısıyla gündemde yer almayan bir konunun gündeme alınarak bu konuda karar verilmesinin, 1163 Sayılı Kanun ve kooperatif anasözleşmesine aykırı olduğunu belirterek Davalı kooperatife ait olan ve kooperatifin yönetim kurulunca gerçekleştirilecek tapu devirlerinin dava sonuna kadar tedbiren önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı yüklenici şirket ile yapılan sözleşmelerin, dava konusu genel kurulda alınmış yetkiye dayalı olmadığını, 2010'lu yıllarda davacılarında bulunduğu genel kurullarda oy birliği ile kabul edilerek verilen yetkilerin, kooperatif hak ve menfaatleri uygun olarak kullanılması sonucunda oluşturtuğunu, 2012 yılı protokolü ve 2016 yılı sözleşmesinin genel kurullarda görüşülerek kabul edildiğini, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin karşılıklı edimleri havi tam iki tarafta borç yükleyen, geçerliliği şekle bağlı sözleşmeler olduğunu, bu sözleşmelerde yüklenicinin temel ediminin, plan ve proje uygun bağımsız bölüm üretmek, arsa sahibinin temel ediminin ise arsa payını devir etmek olduğunu, yüklenicinin edimlerini sözleşmeye uygun ifaya başladığını, 67 adet bağımsız bölümün devrinin yüklenici adına kademeli olarak yapıldığını, yapılan bu devirlerin avans tapu niteliğinde olduğunu, 40'a yakın mesken devrine muvafakat iddiasının ise duyumdan ibaret olduğunu, kooperatifin rıza ve onay dahilinde olmadığını, gecen sürede yüklenicinin edimlerini ifada temerrüte düştüğünü, kooperatifin ortaklarının hak ve menfaatlerini korumak için gerekli çabayı gösterdiğini, sözleşme süresinin bitmesiyle birlikte mahkemeden delil tespiti yaptırdığını, Ankara ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında sözleşmenin geriye etkili feshi davası açıldığını, Ankara ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında tapu iptali ve tescil davası açıldığını, açılan davalarda alınan tedbir kararları ile kooperatifin zarara uğramasının engellendiğini, iptali talep edilen kararlarda bu yükleniciye hasren alınmış bir karar olmadığını, kooperatif menfaatleri gözetilerek olası gelişmelere karşı daha önce karar alındığını, kararların tekrarından ibaret olduğunu, yeni bir karar olmadığını, iptal koşulları bulunmadığını, alınan kararların toplantı ve karar yeter sayısına kooperatif kanuna uygun olduğunu, Kooperatif bilançosunun, hukuka uygun olduğu gibi isteyen üyelerinde kooperatife ait tüm belge ve bilgileri açık kapı ilkesi gereğince kooperatif merkezinde inceleme hak ve yetkisinde sahip olduğunu, kooperatif bilançosunun 1163 sayılı yasının 24 ve 62 maddelerine uygun olduğunu, kooperatif gelir ve giderlerinin, borç kalemlerinin açık ve net olduğunu, ibraların dönemsel olduğunu, 01.01.2019-31.12.2019 dönemi yönetim, denetim ve mali bilançoların Ağustos 2020 genel kurulunda ibra edildiğini, Kooperatif kanunu ve muhasebe mevzuatına yıl içinde belirli dönemlerde ait ibralar yapılamadığını, yapılan uygulamanın doğru olduğunu, davacı tarafın tedbir talebinin yerinde olmadığını savunmuş, davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, kooperatif genel kurulunda alınan kararların iptali istemine ilişkindir.
Taraf vekilleri delillerini bildirmişler, Ticaret Sicil Müdürlüğüne davalı kooperatifin ana sözleşmesinin, Çevre Şehircilik Bakanlığı İl Müdürlüğüne davalı kooperatifin tüm genel kurul tutanakları ve hazirun cetvellerinin gönderilmesi için yazı yazılmış, taraf vekillerinin beyanında geçen, takip dosyaları, Ankara 13.ASTM nin .... karar sayılı kararı, Ankara 1.SHM nin ... D.İş sayılı, Ankara ...ASHM nin ... esas sayılı, Ankara ...ASHM nin ... esas sayılı,Ankara CBS nın ... soruşturma sayılı vr ... soruşturma sayılı dosyaları UYAP sisteminden istenmiş, ....parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtları getirtilmiştir. Dosya kapsamına göre tanık dinletme talebi yerinde görülmediğinden reddedilmiştir.
Davalı kooperatifin 22.08.2020 tarihinde yapılan 2019 yılı olağan genel kurul tutanağının incelenmesinde;
İptali istenen 5. Madede de:" 2019 yılına ait, Yönetim Kurulu faaliyetlerinin kabul ve ibrasının oylamasına geçildi Yönetim kurulu ibraya sunuldu. 63 Kabul, 18 Ret (çekimser yok) oyuna karşılık oy çokluğu ile ibra edildi. ( ..., ..., ..., ..., ....) ret oyu kullandıklarını ve tutanaklara şerh olarak isimlerinin yazılmasını talep ettiler:"
İptali istenen 6. Madede de;" Hukuki süreç, inşaatlarımız durumu, yapımcı firma ile ilgili konuların değerlendirilmesi ve karar alınması maddesinde kooperatif müteahhiti genel kurula inşaatlarla ilgili açıklamalarda bulundu. Kooperatifin Müteahhidine ortaklar soru sordu. Kooperatifin müteahhidi ortakların sorularına ayrıntılı açıklamalarda bulundu. Kooperatifin Avukatı devam eden mahkeme durumu hakkında ve başkan tarafından okunan önerge hususunda açıklamada bulundu. ... Bey yeni açılan dava olup olmadığı, ve mevcut davalar hakkında bilgi istedi. Okunan önerge görüşmeye açıldı. ... farklı bir müteahhitle yola devam edebiliriz, ... ile olan davadan vazgeçmeyelim, 67 daireye dava açmayı oylayalım dedi. Başkan tarafından genel kurulda okunan önerge divan başkanı tarafından oylamaya sunuldu, "Daha önce yapılmış olan genel kurulda alanın kararlara ek olarak dilediği takdirde inşaat süresinin kısıtlı olması göz önüne alınarak somut gelişmelere bağlı olarak Kooperatifin hak ve çıkarlarını koruyarak, sözleşme tadili, ek protokoller, ve /veya yeni sözleşmeler yapmaya, gerektiğinde sözleşme çerçevesinde tapu devri yapma hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesi oyu sunuldu 55 Kabul 24 ret oyuna karşılık (1 çekimser) oy çokluğu ile kabul edildi. ( ..., ..., ..., ..., .... ret oyu kullandıklarını ve tutanaklara şerh olarak isimlerinin yazılmasını talep ettiler)" şeklinde karar alındığı anlaşılmıştır.
Davalı kooperatif vekili 09.03.2022 tarihli dilekçesinde özetle; Gündemin ...maddesinin iptaline yönelik açılan davayı bu kısımla sınırlı olarak kabul ettiklerini bildirmiştir.
Bilirkişi kurulundan alınan rapor ve ek raporda özetle; davalı kooperatifin 22.08.2020 tarihli genel kurulunun 5.gündem maddesinde alınan kararların ve özellikle bilanço, gelir-gider tablolarının uyumlu olduğu, bilançolarda gizlenen bir hususun tespit edilmediği bildirilmiştir.
İtirazlarda dikkate alınarak bilirkişi kurulundan alınan raporda özetle; davalı kooperatif vekilinin 28.04.2022 tarihli dilekçe ekinde sunmuş olduğu Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/73176 soruşturma dosyasına sunulan bilirkişi raporunda "davacıların bu dava dosyası içinde sundukları iddialar değerlendirilmiş, iddialarla ilgili atfı kabil bir suç unsuruna rastlanmadığı" şeklinde değerlendirme yapıldığı, davalı kooperatifin 222.08.2020 tarihli genel kurulunun gündemin 5.maddesinde alınan kararların ve özellikle bilanço, gelir-gider tablolarının gizlendiği ve hatta bu konuda savcılığa suç duyurusunda bulunduklarını ileri sürmüşler ise de, yapılan inceleme ve değerlendirmelerde; bilanço, gelir-gider tablolarının uyumlu olduğu, bilançolarda gizlenen bir hususun tespit edilemediği, alınan kararlarda da yasaya, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırı biri durum olmadığı tespit edilmiştir.
Kooperatifler Kanunu 42. maddesinde; Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek ( madde 42/6), İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek ( madde 42/7) genel kurulun devir ve terk edilemez yetkileri arasında sayılmıştır.
Kooperatifler Kanunu 53 maddesinde, toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmiyen yahut toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut da Genel Kurul toplantısına katılmaya yetkili olmıyan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden pay sahiplerininde toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemede alınan kararların iptali davası açabilecekleri düzenlenmiştir.
Dosya kapsamına, sunulan delilere ve bilirkişi raporlarına göre; dava konusu genel kurul toplantısına katılan kooperatif ortağı olan davacıların gündemin 5. Ve 6. Maddelerinin yapılan oylamasında, ret oyu kullandıkları belirterek muhalefet şerhini tutanağa işlettikleri, kooperatifler kanununun 53 maddesinde belirtilen süre içinde davanın açılmış olduğu, bilirkişi raporlarına göre davalı kooperatifin, bilanço, gelir-gider tablolarının uyumlu olduğu, bilançolarda gizlenen bir hususun tespit edilemediği, gündemin 5. Maddesi ile alınan kararda da yasaya, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırı biri durum olmadığı anlaşıldığından gündemin 5 nolu maddesi ile alınan kararın iptaline ilişkin talebin reddine,
Kooperatifler Kanunu 42. Maddesinde; Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek ( madde 42/6), İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek (madde 42/7) kooperatif genel kurulunun devir ve terk edilemez yetkileri arasında sayılmış olup genel kurulun kooperatif yönetim kuruluna bu yetkilerini devredemiyeceği, davalı kooperatifin 22/08/2021 tarihli genel kurul toplantı tutanağının gündemin 6 nolu maddesi ile yönetim kuruluna yetki verilmesine ilişkin alınan kararın 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu 42. Maddesi hükümlerine aykırı olduğu anlaşıldığından davacıların davalı kooperatifin 22/08/2021 tarihli genel kurul toplantı tutanağının 6 nolu maddesi ile alınan kararın iptaline ilişkin taleplerinin kabulüne dair aşağıda yazılı karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen Kabulüne,
Davalı kooperatifin 22/08/2021 tarihli genel kurul toplantı tutanağının 6 nolu maddesi ile alınan kararın iptaline, gündemin 5 nolu maddesi ile alınan kararın iptaline ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin alınan 54,40 TL'nin mahsubu ile kalan 26,30 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir yazılmasına,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 54.40 TL başvuru harcı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 401,70 TL tebligat müzekkere gideri olmak üzere toplam 3.456,40TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 1.728,05TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan tutarın davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-AAÜT uyarınca belirlenen 9.200,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacılara verilmesine,
6-AAÜT uyarınca belirlenen 9.200,00TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan masrafların davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
8-HMK 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İşbu mahkeme kararına karşı HMK 341 ve 345. maddesi uyarınca taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yoluna başvuru yapma hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile karar verildi.29/09/2022
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza