T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/308 Esas - 2021/937
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2021/308
KARAR NO: 2021/937
DAVA: Hisse Devri-Cezai Şart Alacağı
DAVA TARİHİ: 26/05/2021
KARAR TARİHİ: 09/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Hisse Devri-Cezai Şart Alacağı (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti'nin, Ankara Ticaret Siciline kayıtlı 49 yıl süreyle üretim faaliyeti göstermek üzere 4628 Sayılı Kanun ve ilgili mevzuata uygun olarak Eneği Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 17/11/2011 tarihli ve 3498-2 sayılı karan ile verilmiş olan EÜ/349S-2/2144 Lisans notu, 17/11/2011 tarihli Elektrik Üretim Lisansına sahip bulunduğunu, davacı şirket ile davalı ... Enerji A.Ş. arasında akdedilen 04.03.2012 tarihli hisse devir protokolü ile; davacının, davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. nezdinde sahip bulunduğu şirket hisselerinden %51'inin davalıya devredildiğini, hisse devri sonrasında davalı ... A.Ş'nin davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti'nin hisselerinin toplamının %51'nin hissedarı ve hâkim ortağa haline geldiğini, protokolün 3 ncü maddesinde; “ Şirketin (... Elektrik Üretim Ltd. Şti'in ) sahip olduğu lisans nedeniyle, şirket hisselerinin %100’nün taraflarca değeri 7.000.000 Euro olarak kabul ve beyan edilmiştir, ..., ...'a Şirket (... Elektrik Üretim Ltd Şti)'nin %51’i için 1.500.000 Euro ödeyecektir. Ancak proje için gereken öz kaynak ve kredinin temini ... rin sorumluluğunda olması nedeniyle Şirket değerine bakılmaksızın, hisse devri için ..., ... 'a başka bir ödeme yapmayacaktır." hükmü bulunduğunu, protokol gereği proje için gereken öz kaynak ve kredinin temininin davalı şirketin uhdesinde olduğunu, hisse devri İçin EPDK'dan alınacak olan izin dahil gerekli yasal prosedürlerin tamamlanmasının ardından, şirket hisselerinin %51'inin müvekkili tarafından davalıya kanuni şartlara uygun olarak devri ile eş zamanlı olarak davalının 1.500.000 Euro nakden peşin olarak ödeyeceğini, protokolün 7’nci maddesi “İşbu protokol gereği hisse devrinin gerçekleşmesinin ardından ... ‘in bu sözleşme ile üstlendiği öz kaynak temini ve kredi temini yükümlülüklerinden herhangi birisini ifa etmemesi halinde protokol ile %51 hisse için ödemiş olduğu tutar (1.500.000 Euro) ve o güne kadar şirket hesabına yatırmış olduğu öz kaynak tutarının geri ödenmesi karşılığında sahibi olduğu hisseleri kayıtsız şartsız olarak ...'a geri devredecektir. Aksi durumda ..., ...'e göndereceği bir ihtarname ile ...'in ... "a ödemiş olduğu hisse bedeli ve şirkete koymuş olduğu öz kaynağın iadesi ile beraber ... 'in sahip olduğu şirket hisselerinin tamamının kendisine devrini talep edecektir. Bu bildirimi takip eden 7 (yedi) gün içerisinde ... sahip olduğu şirket hisselerinin tamamını, ...'ın yapacağı ödeme ile, ...'a devredecektir. Eğer ... bu İşlemi yapmaz ise günlük 20.000 Euro cezai şart ödemeyi kabul ve taahhüt eder’ şeklinde olduğunu, müvekkilinin davalı ... ile 14.1l.2012 tarihinde yapmış oldukları ikale sözleşmesi ile 04.03.2012 tarihli sözleşme ve ekini karşılıklı olarak anlaşmaya varmak suretiyle sona erdirdiklerini, ikale sözleşmesinin 5'inci maddesinde; “... işbu hisse devri ile ilgili tek taraflı yazılı bildiriminden itibaren 14 gün içerisinde ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. tarafından, hissedarı ... 'in hisselerinin ... veya ....bildirdiği 3. kişiye devredilmesi için EPDK'ya gerekli başvuru yapılacaktır. ..., ... tarafından yapılacak bu hisse başvurusunun zamanında yapılacağını kabul ve taahhüt eder. Şayet ..., bu hisse başvurusunu ...'ın talebi üzerine 14 (on dört) gün içinde yapmaz ise ilgili işlemin yapılmadığı her gün için günlük 20.000,00 Euro cezai şart ödemeyi gayrikabil rücu olarak kabul ve taahhüt eder.” Hükmü bulunduğunu, müvekkili şirketin ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalının ... Elektrik Üretim Limited Şirketindeki %51 oranındaki hissesinin tamamının, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğümün ... sicil numarasına kayıtlı bulunan ... ... Enerji Yatırımları A.Ş'ye devredilmesini talep ettiğini, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 14 günlük sürenin dolmasına rağmen davalı ... Eneıji A.Ş. tarafından devir işleminin kötü niyetli olarak gerçekleştirilmediğini, aynı şekilde davalı ... Elektrik Ltd.Şti.nin de üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, ihtarname tebliğine rağmen cezai şart alacağının ödenmediğini, müvekkilinin öncelikli ve üstün hukuki yararının, sözleşmenin davalı ... A.Ş. tarafından aynen İfa edilmesinde olduğunu, müvekkilinin İkale sözleşmesi çerçevesinde mahkemece takdir edilecek bedeli derhal depo etmeye veya uygun göreceği bir hesaba tevdi etmeye hazır olduğunu, davalı ... ENERJİ A.Ş.'nin sözleşme gereği taahhüdünü yerine getirmeyerek sözleşmede belirtilen cezai şartın oluşumuna kusuru ile sebebiyet verdiğini, pay defteri sahibi olması ve hüküm sonunda pay defterine kaydetme zorunluluğu ve anılan sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmemesi karşısında ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.ne zorunlu olarak davalı ... ENERJİ A.Ş. yanında davalı olarak husumet yöneltildiğini, davanın açılması için İflas Dairesince iflas masasını temsilin izin verildiğini, davalının dava dışı ihbar edilen ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.de sahip olduğu hisselerin yargılama sırasında bir şekilde devrinin müvekkilinin hakkını elde etmesini önemli ölçüde zorlaştıracağı veya imkansız hale getireceğini belirterek, davalı ...' in, diğer davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.de sahip olduğu hisselerin devir ve temlikinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; davanın öncelikle aynen ifasına yönelik olarak kabulü ile ikale sözleşmesi çerçevesinde mahkemece takdir edilecek bedelin taraflarınca depo edilmesine veya uygun görülecek bir hesaba tevdi ettirilmesi ile davalı ... Eneği A.Ş'nin, diğer davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.de sahip olduğu hisselerden ( %51 e karşılık gelen hisse miktarı 244.800 adet hisse) şimdilik toplam 480.000 adet hissenin % 3 oranına tekabül eden 14.400 payın davacı veya davacının göstereceği 3.kişiler adına hükmen kayıt ve tesciline, İkale Sözleşmesinde belirtilen günlük 20.000-Euro tutarındaki cezai şartın hesaplanarak, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik; 200.000,00-. TL'sinin davalılardan ... Enerji A.Ş. den sözleşme tarihi olan 14.11.2012 tarihinden itibaren avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.nin(...) elektrik üretim lisansına sahip olduğunu, bu lisans ile Kırklareli İli Pınarhisar İlçesinde kurulması planlanan 30 MW Mahyadağ Rüzgâr Enerjisi Santrali projesini gerçekleştirmek için yatırımlar yaptığını, müvekkili ... Enerji A.Ş.(...) ile davacı Müflis ... Enerji Yatırımları San. Tic. A.Ş.(...) arasında, MBnin %51 oranındaki hissesini 1.500.000. Euro bedelle satın almak/devretmek ve...ye özkaynak ve kredi temin etmek üzere 04.03.2012 tarihinde "protokol" başlığı altında sözleşme imzalandığını, müvekkili ...'in sözleşmede kararlaştırılan 1.500.000 Euroyu ...'a ödediğini, ...sayılı işlemi ile onaylanan hisse devir sözleşmesi kapsamında ..., müvekkili ... nin 244.800 pay adedindeki %51 lik hissesini müvekkili ...'e devrettiğini, müvekkili ... ile ... arasında 14.11.2012 tarihinde, işbu davanın dayanağı olarak gösterilen "ikale sözleşmesi" adı altında yeni bir sözleşme imzalandığını, hisse devir vaadi sözleşmesine göre, taraflar arasında imzalanan 04.03.2012 tarihli sözleşmenin sona erdirilmesinin kararlaştırıldığını, bu çerçevede, 14.11.2012 tarihli yeni sözleşme ile, müvekkili ...'e ait payların, 1.500.000 Euro ve ... yaptığı yatırım ve sair masrafların ödenmesi şartıyla, Hanedana veya onun göstereceği üçüncü kişiye, ... tarafından devredilmesi vaad edildiğini, davacı ...'ın 14.11.2012 tarihli hisse devir vaadi sözleşmesindeki satın alma hakkını, dava dışı ...'ya 28.08.2015 tarihli protokol ile devrettiğini,...de sahip olduğu 235.200 adet payını (%49 oranındaki hisse), .... sayılı pay devri sözleşmesi ile yine ...'ya 5.880.000.-TL. karşılığında devrettiğini, sözkonusu devir işleminin ...sayılı ihtarnamesi ile müvekkili ... ye bildirildiğini, İstanbul ... Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası kapsamında verilen karar ile davacı ...'ın 02.03.2017 tarihinde saat 16.30 itibariyle iflasına karar verildiğini, İstanbul 1. İflas Dairesinin .... esas sayılı dosyası üzerinden iflas tasfiye işlemleri başlatıldığını, uyuşmazlığın limited şirket hisse devir vaadi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini, 6098 sayılı TBKnın 147. Maddesinin 4. Bendine göre şirket ortaklık ilişkisinden kaynaklanan tüm alacaklar 5 yıllık zamanaşımı süresine bağlı kılındığını taraflar arasındaki sözleşmede belirli bir vade öngörülmediğinden, zamanaşımı süresinin, sözleşmede belirlenen hakkın istenebilir hale geldiği tarihten itibaren hesaplanacağını, sözleşmenin yapıldığı tarihten dava tarihine kadar olan sürede, davacının sözleşmede belirlenen talep hakkını istemesine hiçbir engel bulunmadığını, somut olayda davacının talebine dayanak olarak gösterilen sözleşme 14.11.2012 tarihli olup, yasada ve ilgili Yargıtay kararlarında yer verilen 5 yıllık zamanaşımı süresi, bu sözleşmeden doğan hak ve talepler bakımından, dava tarihi itibariyle dolduğunu, davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, davacı şirketin 14.11.2012 tarihli ikale sözleşmedeki haklarının tamamını, 28.08.2015 tarihli protokol (alacağın temliki sözleşmesi ) ile dava dışı üçüncü şahıs ...'ya devir ve temlik ettiğinden, sözleşmeye dayalı bir hakkı kalmadığını, söz konusu sözleşmeye yönelik dava ve talep hakkı, bahsi geçen ...'ya ait olduğunu, 14.11.2012 tarihli ikale sözleşmesinin şirket hisse devri vaadi niteliğinde olduğunu, özleşmenin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 595/1 maddesi hükmüne göre yazılı şekilde yapılmasına ve taraf imzalarının noter tarafından onaylanması şartına bağlı olduğunu, tarafların imzalarının noterce onaylanması şartı yerine getirilmediğinden geçersiz olduğunu, davacı ...'ın geçersiz sözleşmeye dayanarak talepte bulunma hakkı bulunmadığını, geçersiz sözleşmeye göre cezai şart talep edilemeyeceğini, davacının kendi edimlerini yerine getirmeden müvekkilinden edimini yerine getirmesini isteme hakkı bulunmadığını, davaya dayanak yapılan sözleşme taraflar arasında şahsi hak doğuran sözleşme niteliğinde olduğundan ve müvekkili ..., sözleşmenin tarafı olmadığından, davanın müvekkili ... yönünden pasif husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, limited şirketlerde, esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemlerin yazılı şekilde yapılması ve tarafların imzalarının noterce onanması şart olduğu gibi, şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun da onayı şart olduğunu, somut olayda devir vaadi, imzası noterce tasdik edilmiş bir sözleşme ile yapılmadığı gibi müvekkili şirketin ortaklar genel kurulunun onayı da alınmadığını belirterek davanın müvekkilleri yönünden ayrı ayrı reddine karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE: Dava, hisse devir vadi sözleşmesinden kaynaklanan hisse devri ve cezai şart alacağı istemine ilişkindir.
Davacı Müflis ... ... Enerji Yatırımları Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ile davalılardan ... Enerji Anonim Şirketi arasında imzalanan 04.03.2012 tarihli hisse devir protokolü ile; davacının, davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. nezdinde sahip bulunduğu şirket hisselerinden %51'inin davalı ... Enerji Anonim Şirketi devredildiği, ... Enerji Anonim Şirketi'nin ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. nezdinde sahip bulunduğu şirket hisselerini davacı ... Şirketine veya bildireceği üçüncü kişiye devredeceğine ilişkin 14.11.2012 tarihinde "ikale sözleşmesi" adı altında yeni bir sözleşme imzalandığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı taraf 14.11.2012 tarihli "ikale sözleşmesi" uyarınca sözleşme konusu davalı ... Şirketinin diğer davalı ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. nezdinde sahip olduğu 14.400 payın davacı veya davacının göstereceği 3.kişiler adına hükmen kayıt ve tesciline, İkale Sözleşmesinde belirtilen günlük 20.000-Euro tutarındaki cezai şart alacağının kısmen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekilleri, süresinde verdikleri cevap dilekçelerinde; zamanaşımı definde bulunmuşlar, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığını, şekil şartına uyulmadığından sözleşmenin geçersiz olduğunu, sözleşme uyarınca kendi edimini yerine getirmeyen davacı tarafın böyle bir dava açamayacağını belirterek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
6098 Sayılı TBKnın 147. Maddesinin 4. Bendinde; Bir ortaklıkta, ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacaklarda beş yıllık zamanaşımı süresi uygulanacağı hükmü mevcuttur.
Davacı tarafın dayandığı 14.11.2012 tarihli "ikale sözleşmesi" başlıklıklı sözleşme; davalı ... Enerji A.Ş'nin sahibi olduğu diğer davalı şirketteki hissesinin belirlenmiş olan bedel karşılığında davacı şirkete veya davacı şirketin bildireceği üçüncü kişiye devredilmesi vadini içerdiğinden bu sözleşmeye dayanılarak açılan davanın 6098 Sayılı TBK'nun 147. Maddesinin 4. Bendine göre beş yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, zamanaşımının sözleşme tarihinden itibaren işlemeye başladığı,TBK'nun 153 ve 154 maddesinde yazılı zamanaşımının işlemeye başlamasını engelleyen, zamanaşımını durduran yada zamanaşımının kesilmesini gerektiren hallerin mevcut olmadığı, sözleşme tarihinden davanın açıldığı tarihi olan 26/05/2021 tarihine kadar beş yıldan fazla sürenin geçtiği, zamanaşımı süresi dolduktan sonra davanın açıldığı anlaşıldığından davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair aşağıda yazılı karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın zamanaşımı nedeniyle Reddine,
2-Mahkememize 31/05/2021 tarihli ara kararı ile konulan ihtiyati tedbirin kaldırılmasına, ilgili yerlere müzekkere yazılmasına,
3-Alınması gerekli 59,30TL harcın peşin alınan 18.481,88TL harçtan mahsubu ile kalan 18.422,58 TL harcın kararın kesinleşmesinden sonra talebi halinde davacı tarafa iadesine
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalılar tarafından masraf yapılmadığından hükmedilmesine yer olmadığına,
6-AAÜT uyarınca belirlenen 70.678,24 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine,
7-HMK 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İşbu mahkeme kararına karşı HMK 341 ve 345. maddesi uyarınca taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yoluna başvuru yapma hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile karar verildi.09/12/2021