T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/466 Esas - 2022/1004
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/466 Esas
KARAR NO: 2022/1004
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 13/08/2021
KARAR TARİHİ: 21/12/2022
KARARYAZ.TRH : 26/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması
sonunda,
İDDİA: Davacı vekilinin dava dilekçesi ile "... ... Hastanesi A.Ş.nin 147534755 poliçe numaralı Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi ile iş yerini müvekkili Şirket nezdinde sigortalandığını, 05.09.2019 tarihinde, ... Hastanesi A.Ş/Çayyolu Tıp Merkezi Hastanesinde kullanılan ... Marka .../kesintisiz güç kaynağı cihazında çıkan yangın neticesinde sigortalısının iş yerinde davaya konu hasar meydana geldiğini, yangın ihbarı sonrası sigortalı iş yerinde yapılan ekspertiz incelemesinde hasarın, ... Marka 14A007391 seri numaralı ... / kesintisiz güç kaynağından çıkan yangın neticesinde oluştuğunun tespit edildiğini, oluşan hasarın sigorta teminatı kapsamında olduğunu, müvekkili şirketin zararı karşılayarak sigortalısına 02.09.2020 tarihinde 23.308,18 USD (171.130,99-TL) ödediğini, hasar sonrası davalı ... Enerji tarafından düzenlenen teknik rapor da da; dava konusu hasarın "Yangının teknik servis veya kullanıcı kaynaklı değil, cihazın arızalanması neticesinde meydana geldiğinin" açıkça ifade edildiğini, hasardan davalının sorumlu olduğundan sigortalısına ödenen tazminatın davalıdan rücuen tahsilinin talep edildiğini, fazlaya ilişkin yasal hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkili şirket tarafından sigortalısına ödenen 171.130,99-TL (23.308,18 USD) tazminat tutarının 159.849,80-TL'sinin ödeme tarihi olan 02.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıya bırakılmasına..., karar verilmesini istediği görülmüştür.
SAVUNMA: Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle "... İtirazlarının Kurulumu yapılan ... Marka ... cihazın müvekkili şirket tarafından sigortalıya sorunsuz şekilde teslim edildiğini ve gerekli bakımların zamanında eksiksiz olarak yapıldığını, nitekim yangın da cihazların bakımı yapıldıktan 5 gün sonra meydana geldiğini, davacı tarafça sigortalı iş yerinde yapıldığı iddia edilen ekspertiz incelemesi ve neticesinin kabul edilemeyeceğini, müvekkilin üzerine düşen özen yükümlülüğünü yerine getirdiğini ve yangının müvekkilinin sağladığı ürünler nedeniyle dava dilekçesindeki müvekkili şirketin düzenlediği teknik raporda "Yangının teknik servis veya kullanıcı kaynaklı değil, cihazın arızalanması neticesinde meydana geldiğini" bu cihazın da müvekkili şirkete ait olması nedeniyle zarardan davalı müvekkili şirketin sorumlu olduğunu yönündeki beyanların mahkemeyi yanıltmak amacıyla çarptırıldığını, söz konusu raporun son kısmında iddia edilenin aksine "Yangın teknik servis ve kullanıcı kaynaklı değil malzemenin arızalanması sonucu oluşmuştur" şeklinde tespit yapıldığını, yangının cihazdan kaynaklı olduğu yönünde bir izlenim oluşturmaya çalışılmış ise de durumun bu şekilde olmadığının kolaylıkla görülebileceğini, yangının çıktığı yerde müvekkile ait ürünler ile birlikte bir çok cihaz ve eklentileri olduğunu, öncelikle bilirkişilerce yangının hangi cihaz veya ürünlerden veya hangi dış etkenlerden kaynaklanarak başladığının tespit edilmesi gerektiğini, örneğin yangının meydana geldiği yerin soğutulmasının sigortalının sorumluluğunda olup bu konuda gerekli olan önlemlerin alınıp alınmadığının da irdelenmesi gerektiğini, yangının diğer ihtimaller gözetilmeden yalnızca müvekkilinin ürünlerinden kaynaklandığını düşünülemeyeceğini, dava dışı sigortalıya sağlanan ürünlerin garanti süresinin dolduğunu, garanti süresi dolmasına rağmen müşteri talebi üzerine gerekli servis hizmeti sağlandığını, buna rağmen oluşan yangında müvekkil şirketin herhangi bir ihmali veya sorumluluğu olmadığını, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasını..., " talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER: Davacı tarafça ibraz edilen Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesinin tetkikinde Poliçe Ödeme Numarasının M-147534755-0-0, Başlangıç Tarihinin 29.12.2018 ,Bitiş Tarihinin, 29.12.2019 olduğu, hasar dosya suretinin ibraz edildiği , 05.09.2019 tarihli Yangın Raporuna "Ekibimiz tarafından yapılan hasar tespiti çalışmasında bodrum kattaki odada bulunan 300kVa'lık kesintisiz güç kaynağı kısmen yanarak, odanın tavanında bulunan klimanın iç ünitesi ise ısıdan etkilenerek hasar görmüştür. Ayrıca güç ünitesinin bulunduğu tahmini 10 m2'lık odanın duvarları yangından dolayı isten etkilenip sahada bulunan ve güç kaynağına bağlı olarak çalışan 3 adet otomatik kapı, 4 adet kioks ile 1 adet anfi ses sistemi zarar görmüş... Olay yerinde yapılan inceleme sonucu; güç ünitesi içerisindeki kabloların zamanla deforme olması sonucu kısa devre yaparak kıvılcım çıktığı, çıkan kıvılcımların kablo izolelerini tutuşturarak yaktığı ve yangınında bu şekilde çıktığı” belirtildiği davalı tarafça düzenlenilen 12.09.2019 tarihli Raporda "..., Teknik servis bakım ekibi, sorumlu kişilerin nezaretinde cihazın bakım kapsamındaki maddelerini yerine getirdiği cihazın tüm fonksiyonlarında sorun olmadığı çalışır vaziyette teslim etmişlerdir. Kesintisiz güç kaynağı 5 gün sonra 05.09.2019 tarihli gece 02:00-03:00 saatleri arasında yangın başlamış olup cihaz ve aküler kullanılamaz hale gelmiştir. Yapılan inceleme sonucunda Cihazın evirici IGBT modüllerinde yanma meydana gelmiş ve DC bara ünitesini kısa devre etmesi sonucunda evirici ünitesine bağlı DC bara kondansatörleri kısa devre sonucunda patlamış ve yangını başlatmıştır. Yangının devam etmesi sonucunda çıkan alevler, ön yüzeydeki işlemci kartı, fan kontrol kartı, PWM kartı, SNMP kartı yüzeylerine yayılması ve ısı artışı sonucunda sinyal ve kart besleme kabloları yandığı görülmektedir. Yapılan analiz ve inceleme sonucu, çekilen görseller neticesinde bakımda herhangi bir problemin çıkmadığı, bakım sonrası 5 gün kesintisiz çalıştığı, bakımdan dolayı cihazın yanmadığı görsellerde açıkça görülmektedir. IGBT modüllerini aşırı akım sonucu veya kaçak olması durumunda cihazımız aşırı akımdan dolayı koruma altına alıp by-pass kaynağın atarak sistemi korum altına alıyor ki patlama anında bunu yaparak akülerin patlamasına engel olmuştur. Yangın IGBT modüllerinin direk patlaması sonucunda oluşup DC baralar da kısa devre ve patlamaya neden olmuş kondansatörlerin iç kimyasal maddesi neticesinde yanmaya devam etmiş diğer ünitelere sıçrayarak yanması ve kullanılmaz hale gelmiştir. Yangın teknik servis veya kullanıcı değil malzemenin arızalanması sonucu oluşmuştur.” denildiği görülmüştür.
Sigortalı iş yerine ait elektrik tesisat projesi getirtilmiş, dosya, sigortalı iş yeri üzerinde sigortalı hastanenin tesisatının projesine uygun olup olmadığı, gerçekleşen hasarın davalı tarafından üretilen güç kaynağındaki üretimden kaynaklanıp kaynaklanmadığının tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmış alınan raporda "....Davacı tarafından sigortalı iş yerinde yaptırılan ekspertiz raporunda hasarın, ... Marka D1 Model 14A007391 seri numaralı 2014 yılı üretim tarihli .../kesintisiz güç kaynağı cihazında çıkan yangın neticesinde oluştuğunun tespit edilmiştir. Davalı ... Enerji Elektronik San. ve Tic. A.Ş.'de; yangının evirici IGBT modüllerinde yanma meydana geldiği ve evirici ünitesine bağlı DC bara kondansatörleri kısa devre sonucunda patlayarak yangının başladığı kabul edilmiş ve yangının devam etmesi sonucunda çıkan alevler ile yangının ilerlediği belirtilmiştir. Davanın her iki tarafınca, yangının ... cihazından başladığı görüşü sabittir. Bu konuda bir ihtilaf bulunmamaktadır. ...'in de davalı ... şirketi tarafından davacı hastaneye teslim edildiği göz önüne alındığında, yangının ... içerisindeki evirici ünitesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığının hiçbir önemi kalmayacağından davalı ... şirketinin yangının meydana gelmesinde %100 kusurlu olacağı görüş ve kanaatine varılmıştır. Davalı ... Enerji Elektronik San. ve Tic. A.Ş., yangını ...'ın evirici IGBT modülünden çıktığını kabul etmesine rağmen bunun dışında olabilecek etkenleri ayrıca irdelemiştir. Şöyle ki; Davalı, yangının teknik servis veya kullanıcı nedeniyle oluşmadığını, yangının ... içerisindeki “evirici IGBT modüllerinin yanmasından dolayı meydana geldiğini belirterek kusurlarının olmadığını iddia etmektedir. IGBT modülleri, ...'ın içerisinde olduğundan davalı ... şirketinin bu itirazı değerlendirilmemiştir. Davalı, yangının çıktığı yerde ...'ler ile birlikte bir çok cihaz ve eklentileri olduğunu belirterek yangının hangi cihaz veya ürünlerden veya hangi dış etkenlerden kaynaklanarak başladığının tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Yangın 2019 yılında olmuştur. Yangın anındaki mevcut durumu tarafımızdan tespit edilmesi mümkün değildir. Şu anki durumda sadece ... odasının belli bir sıcaklıkta olmasını sağlamak için klima mevcuttur. Klimanın da oda sıcaklığının fazlalaşması durumunda alarm verdiği, cep telefona da alarm verme sisteminin kurulduğu, yangın esnasında klimalardan gelen herhangi bir alarm olmadığı belirtilmiştir. Yangından 5 gün önce ve daha önceki bakımlarda oda sıcaklığının 23 derece olduğu belirtilerek bu sıcaklık uygun bulunmuştur. Ayrıca, yangının ...'ten meydana geldiği davanın her iki taraflarınca kabul edilmiştir. Yukarıdaki açıklanan gerekçeler ile davalı elektrik şirketinin oda sıcaklığı ve başka cihaz eklentileri hususundaki iddiaları değerlendirilmemiştir. Davalı, dava dışı sigortalıya sağlanan ürünlerin garanti süresinin dolduğundan sorumluluğu bulunmadığını iddia etmektedir. Dava konusu yangın 05.09.2019 tarihinde meydana gelmiştir. Yangına sebebiyet veren cihazın, dava dışı sigortalıya teslim tarihi 24.09.2014'dur. ... cihazına ait garanti belgesinde; garanti süresi 2 yıl, ömür süresi ise 5 yıl olarak belirtildiği yukarıda tespit edilmiştir. 29029 sayılı Garanti Belgesi Yönetmeliği'nin “ Garanti Belgesinin Düzenlenmesine İlişkin Esaslar” başlıklı ikinci bölümünün “Garanti Süresi” başlıklı 6. maddesinde, garanti süresinin malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren başlayacağı düzenlenmiştir. Buna göre; cihazın garanti süresi teslim tarihinden itibaren başlayacağı için ve teslim edilmeden önce cihazın kullanımı söz konusu olmadığından ömür süresinin başlangıç tarihinin de cihazın davalıya teslim edildiği tarih olduğu görüşüne ulaşılmıştır. Dolayısıyla yangının meydana geldiği 05.09.2019 tarihi itibariyle 24.09.2014 tarihinde teslim edilen ... cihazının 5 yıllık ömür süresinin henüz dolmadığı anlaşılmaktadır. Zira 5 yıllık süre 24.09.2019 tarihi itbariyle yani yangından tam 19 gün sonra dolacaktır. Kaldı ki; bir an için cihazın ömür ve garanti sürelerinin dolduğunu kabul etsek dahi bu durumun davalı şirketin sorumluluğuna engel olamayacağı düşünülmektedir. Şöyle ki; yangından 5 gün önce yangına sebep olan ... cihazının bakımı davalı tarafından yapılmıştır. ... cihazına bakım yapılmasının, cihazın kullanılabilir. olduğuna ve kullanılması halinde de bir sakınca olmadığına karine oluşturmaktadır. Zira bu bakım sırasında veya sonrasında dava dışı sigortalının, bakım yapılmasına rağmen cihazın ömür süresinin bitimi nedeniyle oluşabilecek tehlikelere veya bu süreden sonra kullanılması halinde meydana gelebilecek tehlikelere karşı uyarıldığını gösterir veya bakım yapılmasının cihazın ömür süresini uzatmadığını, bakıma rağmen ömür süresi sonunda cihazın mutlaka değiştirilmesi gerektiğine dair bilgilendirme yapıldığını gösterir dosyada delil bulunmamaktadır. Zaten bakımdan 19 gün sonra ömür süresi bitecek olan ve bu sebeple kullanılması riskli olan bir cihaza bakım yapılarak kullanılabilir olduğunun belirtilmesi, davalının basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğüne de aykırı olduğu düşünülmektedir. Bu kapsamda; 05.09.2019 tarihi itibariyle, yangına sebebiyet veren ... cihazının 5 yıllık ömür süresinin henüz dolmaması, yapılan bakım ve bu bakım sonucunda dava dışı sigortalıya cihazın çalışır ve kullanılabilir olduğunun davalı şirketçe belirtilmiş olduğu anlaşıldığından cihazın ömür süresinin davalının sorumluluğuna engel teşkil etmeyeceği görüşüne ulaşılmıştır...Forum Sigorta Ekspertiz Hiz. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 02.10.2019 Tarihli Yangın Hasar Ekspertiz Raporunda, 05.09.2019 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle oluşan zararın 23.308,18 USD olduğu belirlenmiş ve davacı tarafından bu bedel dava dışı sigortalıya ödenmiştir...İş bu dava ile, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalıya ödenen 171.130,99 TL tazminat bedelinin 159.849,80 TL'sinin davalı şirketten rücuen tahsili talep edilmektedir. Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; davalı ... şirketinin yangının meydana gelmesinde %100 kusurlu olacağı görüş ve kanaatine varılmış olup bu kapsamda taleple bağlılık ilkesi gereğince rücu edilebilecek tutarın 159.849,80 TL olduğu belirlenmiştir." denildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME: Davacı sigorta şirketince elektronik cihaz sigortası kapsamında meydana gelen yangın nedeniyle dava dışı sigortalıya ödenen tazminatın ,kusurlu cihaz üreticinden rücuen tahsili, davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş olup;
Dava dışı ... Hastanesi A.Ş.nin iş yerinde bulunan cihazların davacı tarafından risklere karşı 29.12.2018 başlangıç tarih ve 147534755 poliçe numaralı Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi ile sigortalandığı ,davaya konu olay tarihinden 5 gün önce yangına sebep olan ... cihazının bakımının davalı tarafından yapıldığı, çalışma sıcaklığının normal değerlerde olduğununda tespit edildiği, 05/09/2019 tarihinde davalı şirket tarafından üretilen ... cihazı içerisinde bulunan evirici IGBT modülünden yangın çıktığı, yangın neticesinde sigortalı iş yerinde 23.308,18 USD tutarlı hasar oluştuğu ve davacı sigortaca dava dışı sigortalıya 02/09/2020 tarihinde 171.130,99 TL ödendiği, ... cihazının davalı üretici tarafça dava dışı iş yerine 24/09/2014 tarihinde kurularak teslim edildiği ve yangın tarihi olan 05/09/2019 tarihi itibariyle cihazın teknik ömrünün henüz dolmadığı, olaydan kısa süre önce cihazın bakımının da davalı tarafça yapıldığı, cihazın ömrünün dolması halinde sigortalının davalı tarafından uyarılması gerektiği halde uyarılmaması nedeniyle cihazın halen kullanıma elverişli olduğunun kabulü gerektiği , davalı tarafça üretilen cihazın bulunduğu odada sıcaklığının fazlalaşması durumunda alarm verilmesi gerektiği, yangın esnasında klimalardan gelen herhangi bir alarm olmadığı da birlikte değerlendirildiğinde, oluşan hasarın davalı tarafından üretilen ... cihazı içerisinde bulunan evirici IGBT modülünün arızalanarak yanmasından kaynaklandığı ve üretici davalının sorumluluğunda kaldığı , davacının Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi, 05.09.2019 tarihli Yangın Raporu, davalı tarafça düzenlenilen 12.09.2019 tarihli ) "... Yapılan inceleme sonucunda Cihazın evirici IGBT modüllerinde yanma meydana gelmiş..." ) bilirkişi raporunu ve itfaiye raporunu doğrulayan rapor, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış olmakla aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davacının davasının kabulüne,
159.849,80-TL'sinin ödeme tarihi olan 02/09/2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 10.919,34 TL harçtan, dava açılışında alınan 2.729,84 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 8.189,50 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 2.729,84 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı, 42,25 TL tebligat ücreti, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 5.831,39 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 24.977,47 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair Taraf vekillerini yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/12/2022