T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/265 Esas - 2023/175
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/265 Esas
KARAR NO: 2023/175
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR : 2- ...
3- ...
...
4- ...
...
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/04/2022
KARAR TARİHİ: 08/03/2023
KARARYAZ.TRH: 10/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekilinin dava dilekçesi ile "... davacı ... ...Müdürlüğünün 233 sayılı KHK hükümlerine tabi iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, davalılar çalışanı... tarafından ... (...) Mahkemesinin 2015/482 Esas sayılı dosyasıyla açılan dava sonunda davanın kısmen kabulüne karar verildiği, mahkeme kararının ... Dairesinin 2017/26670 Esas 2020/280 Karar sayılı kararı ile onanarak kesinleştiğini, mahkeme kararının... müdürlüğünün 2016/6734 sayılı dosyasıyla takibe konulması üzerine, davacı ...Müdürlük tarfından icra dosyasına 15.484,80-TL ödendiğini, 11.09.2014 tarih ve 29116 sayılı (...) ...Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6552 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanununun 112. maddesine eklenen fıkra ile kıdem tazminatlarının kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödeneceği esasının getirildiğini, ancak, kıdem tazminatlarının kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenmiş olmasının işçiyi çalıştıran alt işverenlerin kıdem tazminatından sorumluluklarını ortadan kaldırmadığını, ... Dairesinin 2016/15460 Esas, 2016/19015 Karar sayılı ve 23.06.2016 tarihli ilamında da kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenen kıdem tazminatlarından alt işverenlerin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı gerekçelerine yer verildiği, dava açılmadan önce arabulucuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı belirtilerek, 15.484,80-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline..., " karar verilmesini istediği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı ... Otom. Gıda Tar. .... Ltd. Şti. vekilinin cevap dilekçesinde özetle "... Davalılardan ... Otom. Gıda Tar. Nak. Orm. Ürn. İnş. ...Teks. Elekt. İletiş. Petr. Temz. Turz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından verilen 27.04.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; “Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, 4857 sayılı Kanunun 112/2. maddesindeki düzenlemeye göre davacının ödediği kıdem tazminatından dolayı davalı şirkete rücu edemeyeceğini, davalı şirket ile davacı ...Müdürlük arasında imzalanan sözleşmelerin işçi teminine ilişkin olduğunu, davacı ...Müdürlüğün hangi işçinin çalışıp hangisinin çalışmayacağına kendisinin karar verdiğini, aynı şekilde işçinin kaç saat ne şekilde, nerede çalışacağına asıl işveren olan davacı ...Müdürlüğün karar verdiğini, davacı ...Müdürlüğün dava dışı işçiyi işten çıkarmakla sorumluluk altına girdiğini, davacı ...Müdürlüğün ihaleyi, şartnameyi ve sözleşmeyi kendisinin hazırlayarak kendi lehine hükümler koyduğunu, davalı şirketin sözleşmede değişiklik talep etme hakkının bulunmadığını, davacı ...Müdürlük ile davalı şirket arasında üst işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, davacı ...Müdürlüğün şahsın müracaatı üzerine ödemeyi yaptığı, bu nedenle ödediğini, tüm miktarlardan sorumlu olduğunu, 4857 sayılı Kanununun 112/2. maddesindeki hükme uygun değerlendirme yapılmadığını, dava dışı işçinin iş sözleşmesinin 1475 sayılı İş Kanununun 14. maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermediğini belirtilerek davanın reddine karar verilmesini..., " talep ettiği görülmüştür.
Diğer davalıların cevap dilekçesi sunmadıkları görülmüştür.
DELİLLER:
Dava dışı işçi...'a ait emekliliğe esas ... hizmet döküm cetvelinin getirtildiği görülmüştür.
Dava dışı işçinin davalı ...... Ltd. Şti. Bünyesinde 477 gün, Davalı ...... Ltd.Şti, davalı ... ürünleri...Ltd.Şti bünyesinde 681 gün, ... ... Ltd.Şti. bünyesinde 66 gün çalışmasının bulunduğu son işverenin ... ... Ltd.Şti. olduğu görülmüştür.
... (...) Mahkemesinin 2015/482 Esas, 2016/393 Karar sayılı dosyasının tetkikinde davacısının..., davalısının ... ...Müdürlüğü olduğu, davanın işçilik tazminat ve alacaklarının tahsiline ilişkin açıldığı, yapılan yargılama sonunda, davanın kabulü ile Net 4.000,73-TL kıdem tazminatının iş akdinin fesih tarihi olan 17.04.2015 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Net 1.889,35-TL ihbar tazminatının 100,00-TL sinin dava tarihinden itibaren, bakiye kısmının ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Net 1.417,00-TL yıllık izin ücreti alacağının 100,00-TL sinin dava tarihinden itibaren, bakiye kısmının ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, Mahkeme kararında davacı işçinin 07.01.2011-07.04.2015 tarihleri arasında kesintili olarak toplam 3 yıl 4 ay 8 gün süre ile çalıştığının belirtildiği görülmüştür.
... (...) Mahkemesinin 2015/482 Esas, 2016/393 Karar sayılı ilamının... Müdürlüğünün 2016/6734 sayılı dosyasıyla icra takibine konulduğu, tarafça ibraz edilen dekontlardan dava dışı işçi için 15.484,80 -TL ödendiği görülmüştür.
...Tarım İşletmesi Müdürlüğü ile ... Petrol Nakliyat Gıda ve Hayv. San. Tic. Ltd. Şti ve ... Ürünleri Nakliyat Orman Ürünleri Gıda İnşaat Tekstil Elektrik Petrol Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı arasında imzalanan 20.11.2013 tarihli sözleşmenin “...., ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle İlgili Hükümler” başlıklı 7. maddesinde İdari Şartnamenin 36. maddesine atıf yapıldığı, Teknik Şartnamenin 2.12. maddesinde, “Yüklenici adına çalışan işçilerin puantaj kayıtları yüklenici ve işletme personeli tarafından tutulur. ... ve diğer tüm mevzuatla ilgili mükellefiyetlerden yüklenici sorumludur.” hükmüne yer verildiği, İdari Şartnamenin “İş Kanunu ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle ilgili Hükümler” başlıklı 36. maddesinde düzenlenen hususlar arasında, işçilik tazminat ve ödemeleri yönünden işverene rücu edileceğine dair bir düzenlemeye yer verilmediği, ... İnş. Hayv. Ürün. Nak. Gıda Mad. Day. Tük. Zir. Ve Orm. Maden Tem. Özel Güvenlik Taş. Taahhüt İth. İhr. Turizm Tic. Ve San. Limited Şirketi ile imzalanan 30.06.2011 ve 08/12/2012 tarihli sözleşmelerde yüklenicinin işçilik tazminat ve alacaklarından sorumluluğuna ilişkin açık bir düzenlemeye yer verilmediği, Teknik Şartnamenin 2.12. maddesinde, “Yüklenici adına çalışan işçilerin puantaj kayıtları yüklenici ve işletme personeli tarafından tutulur. ... ve diğer tüm mevzuatla ilgili mükellefiyetlerden yüklenici sorumludur.” hükmüne yer verildiği, ... Petrol Nakliyat Gıda ve Hayv. San. Tic. Ltd. Şti ve ... Ürünleri Nakliyat Orman Ürünleri Gıda İnşaat Tekstil Elektrik Petrol Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı arasında imzalanan 31.07.2012 tarihli sözleşmenin “İş Kanunu, ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle İlgili Hükümler' başlıklı 7. Maddesinde İdari Şartnamenin 16. maddesine atıf yapıldığı, İdari Şartnamenin “İş Kanunu ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle ilgili Hükümler” başlıklı 36. maddesinde düzenlenen hususlar arasında, işçilik tazminat ve ödemeleri yönünden işverene rücu edileceğine dair bir düzenlemeye yer verilmediği, ... Otom. Gıda Tar. Nak. Orm. Ürn. İnş. ...Teks. Elekt. İletiş. Petr. Temz. Turz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Arasında imzalanan 30.01.2015 tarihli sözleşmenin “İş Kanunu, ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle İlgili Hükümler” başlıklı 7. maddesinde İdari Şartnamenin 36. maddesine atıf yapıldığı, İdari Şartnamenin "İş Kanunu ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle ilgili Hükümler” başlıklı 36. maddesinde düzenlenen hususlar arasında, işçilik tazminat ve ödemeleri yönünden işverene rücu edileceğine dair bir düzenlemeye yer verilmediği, Teknik Şartnamenin 2.12. maddesinde, “Yüklenici adına çalışan işçilerin puantaj kayıtları yüklenici ve işletme personeli tarafından tutulur. ... ve diğer tüm mevzuatla ilgili mükellefiyetlerden yüklenici sorumludur.” hükmüne yer verildiği, ... Petrol Nakliyat Gıda ve Hayv. San. Tic. Ltd. Şti arasında 29.01.2015 tarihli sözleşmenin İş Kanunu, ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle İlgili Hükümler' başlıklı 7. maddesinde İdari Şartnamenin 36. Maddesine atıf yapıldığı, Teknik Şartnamenin 2.12. maddesinde, “Yüklenici adına çalışan işçilerin puantaj kayıtları yüklenici ve işletme personeli tarafından tutulur. ... ve diğer tüm mevzuatla ilgili mükellefiyetlerden yüklenici sorumludur.” hükmüne yer verildiği, İdari Şartnamenin "İş Kanunu ... ve Diğer Kanunlar İle Yönetmeliklerle ilgili Hükümler” başlıklı 36. maddesinde düzenlenen hususlar arasında, işçilik tazminat ve ödemeleri yönünden işverene rücu edileceğine dair bir düzenlemeye yer verilmediği görülmüştür.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış alınan raporda"... Dava dışı işçinin davalılar nezdinde çalıştığı süreler ve son iş veren dikkate alındığında ödenilen 15.484,80-TL'sinin 3.399,95-TL'sinden davalı ... ... Ltd. Şti.nin, 4.854,01-TL'sinden davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti.nin (adi ortaklar) ve 7.230,84-TL'sinden davalı ... ... Ltd. Şti.nin sorumlu olduğunun " belirtildiği görülmüştür.
... Dairesinin 2019/1781 E,2020/2747 K sayılı ilamında ".... Dava, hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat talebine ilişkindir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir...." dendiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça hizmet alım sözleşmesi nedeniyle dava dışı işçi için ödenen işçilik alacağının davalılardan rücuen tahsili talep edilmiş, davalılar tarafından savunmada bulunulmaması davanın inkarı olarak değerlendirilmiş olup;
Davacı ile davalılar arasında hizmet alım sözleşmesi bulunduğu, dava dışı işçi...'un davalı ...... Ltd. Şti. bünyesinde 477 gün, Davalılar ...... Ltd.Şti ve ... ürünleri...Ltd.Şti (...) bünyelerinde 681 gün, ... ... Ltd.Şti. bünyesinde 66 gün çalışmasının bulunduğu son işverenin ... ... Ltd.Şti. olduğu çalıştığı, davalı ... Oto Gıda ... Ltd. Şti nezdinde çalışmasının bulunmadığı, dava dışı işçinin açtığı dava sonucunda ... (....) Mahkemesinin 2015/482 Esas, 2016/393 Karar sayılı ilamı üzerine... Müdürlüğünün 2016/6734 sayılı dosyasına davacı tarafça dava dışı işçi için 15.484,80 -TL ödendiği davalı şirketler nezdinde dava dışı işçinin çalışma süresi dikkate alındığında yapılan ödemenin 3.399,95-TL'sinden davalı ... ... Ltd. Şti.nin , 4.854,01-TL'sinden davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti.nin ve 7.230,84-TL'sinden davalı ... ... Ltd. Şti.nin sorumlu olduğu, dava dışı işçinin nezdinde çalışmadığı davalı ... Oto Gıda ... Ltd. Şti.nin sorumluluğunun bulunmadığı, taraflar arasındaki sözleşme, bilirkişi raporu, ... Dairesinin 2019/1781 E, 2020/2747 K sayılı ilamı ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davacının davalı ... Oto Gıda ... Ltd. Şti 'ye yönelik davasının reddine,
Davacının davalılar ...... Ltd. Şti , ... ... Ltd. Şti . , ... ... Ltd. Şti'ye yönelik davasının kabulüne,
Toplam 15.484,80-TL'sinin 3.399,95-TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti 'den, 4.854,01-TL'sinin davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti'den ve 7.230,84-TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti. 'den 17/05/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.057,76 TL harçtan, dava açılışında alınan 264,45 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 793,31 TL harcın davalıların sorumluluk tutarları dikkate alınarak 160,35 -TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti 'den,229,74 TL'sinin davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti'den ve 403,22TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti. 'den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Zorunlu arabuluculuk gideri olarak yapılan 1.320,00 TL sinin davalıların sorumluluk tutarları dikkate alınarak 289,87 -TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti 'den, 382,27 TL'sinin davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti'den ve 647,76 TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti. 'den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 80,70 TL başvurma harcı, 264,45 TL nispi harç, 250,00 TL tebligat ücreti,1.500,00 TL bilirkişi ücreti, toplamı 2.095,15 TL yargılama giderinin , davalıların sorumluluk tutarları dikkate alınarak 459,88 -TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti 'den, 606,75 TL'sinin davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti'den ve 1.028,52 TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti. 'den alınarak davacıya verilmesine, Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan toplam 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıların sorumluluk tutarları dikkate alınarak 2.019,40-TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti 'den, 2.664,32 TL'sinin davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... ... Ltd. Şti'den ve 4.516,28 TL'sinin davalı ... ... Ltd. Şti. 'den alınarak davacıya verilmesine,
Red edilen dava üzerinden takdiren 2.300,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Oto Gıda ... Ltd. Şti.e verilmesine.
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda reddedilen miktar itibari ile HMK341 maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.