T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/504 Esas - 2022/1027
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/504 Esas
KARAR NO: 2022/1027
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/02/2016
KARAR TARİHİ: 28/12/2022
KARARYAZ.TRH : 29/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacılar vekilinin dava dilekçesi ile "... trafik kazasında müvekkili ...'nin çocuğu, diğer müvekkilleri ... ve ...'nın abileri ... ...'in vefatından dolayı destekten yoksunluk nedeniyle şimdilik anne için 1.000-TL, kardeş ... için 500-TL, olmak üzere toplam 1.500-TL maddi tazminatın davalılar sürücü ve araç maliki yönünden kaza tarihinden, sigorta açısından ise dava tarihinden itibaren faiziyle, ayrıca davacı ... için 45.000-TL, kardeşler ... ve ... için 20.000-'er TL manevi tazminatın sigorta dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren faiziyle tahsili, reddedilmişse de tedbir ve adli yardım talebimizi yinelediklerini, davanın kabulüne " karar verilmesini istediği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı ... ... vekilinin cevap dileçesi ile "... müvekkilinin sürücü olarak iştirak ettiği trafik kazası sebebiyle oluşan zararların tazmini amacıyla işbu davanın açıldığını, davacının taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, itiraz zorunluluğu doğduğunu, maktulün sürücüsü olduğu araçla gece geç saatlere kadar bir barda alkol alıp ve ortalama 120 km hızla müvekkilinin sevk ve idaresindeki araca çarpmış olduğunu, müvekkilinin kullandığı aracın, çarpmanın etkisi ile kendi çevresinde iki defa döndüğünü, maktulün kullandığı aracın ise çok hızlı olduğunu, sürücüsünün duramamış ve hızla kaldırıma çıkıp ve duvara çarparak durduğunu, mevcut kazanın maktulün kullandığı aracın hızından kaynaklandığını, müvekkilinin, gerekli kontrolleri yapıp araç olmaması sebebiyle geçişini tamamlamak istemiş olduğunu, maktulün çok hızlı gelmiş olduğunu, müvekkilinin geçişini tamamlaya- madığını , maktülün alkollü, aşırı hızlı olduğunu, ehliyeti bulunmadığını, sağ eli alçılı şekilde vitesli araba kullandığını, maktulün, ağır kusurunun ve taşıdığı olumsuzlukların hiçbir sürücü tarafından da öngörülmesinin mümkün olmadığını, maktulün ağır kusurunun müvekkilinin kaza ile arasındaki illiyet bağını kesmiş olduğunu, müvekkilinin talep edilen tazminattan sorumluluğunun bulunmadığını, ikrar anlamına gelmemekle birlikte mahkemece tazminata hükmedilmesini durumunda da maktulün kusuru oranında taleplerde indirim yapılmasını talep etme zorunluluğu doğduğunu, Ankara 8. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ..... Sayılı dosyası Yargıtay'da olup dönüşünün beklenilmesini talep ettiklerini, Borçlar Kanunu'nun 58. Maddesi ile kanun koyucu ; " Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir." hükmü kabul edildiğini, meydana gelen kazada maktul ağır kusurlu olup bu sebeple yasal koşulları oluşmayan tazminat talebinin reddini talep ettiklerini, işbu davaya zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davalının delil listesi ile sunacağı delillere karşı delil sunma hakkımız saklı kalmak kaydıyla) Ankara . Ağır Ceza Mahkemesi'nin ....K. Sayılı dosyası, kaza fotoğrafları ve kamera kayıtları, kusur raporları, tanık (delil listesiyle ayrıca ibraz edilecektir), bilirkişi incelemesi, yemin ve sair tüm yasal deliller ile birlikte, davanın esastan reddine, davanın zamanaşımından reddine; yargılama gideri ve vekâlet ücretinin maktulya aidiyetine karar verilmesini talep ettiği " görülmüştür.
Davalı ... Sigorta vekilinin cevap dilekçesi ile "... Dava dilekçesinde bahsi geçen 29.11.2014 tarihli kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı araç; müvekkil şirkete 17,03.2014-17.03.2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere S0147624 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Malı Sorumluluk (Trafik] Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu. Süz konusu poliçede teminat limitinin kişi başı 268.000-TL olduğunu, trafik sigortacısı şirket; üçüncü kişilerin uğramış olduğu bedeni zararlardan, sigorta poliçesinde belirtilen azami limitlerle ve işletenin veya işletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında maddi tazminat ile sorumlu tutulabileceğini, sigorta şirketinin sorumluluğu, sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. Ve 85, maddelerine göre trafik sigortaları, İşletenlere düşen sorumlulukları karşılamak üzere yapılmakta olduğunu. Sigortalı aracın sürücüsünün kusuru yoksa, işletene düşen bir sorumluluk olmadığını, dosyada öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesı'ne gönderilmesini talep ettiklerini, sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğuna kanaat getirilmesi halinde, bu hususlar dikkate alınarak taleplerin değerlendirilmesini, destekten Yoksun Kalma Tazminatının davacılar tarafından ... ...'ln vefatı sebebi İle destekten yoksun kalma tazminatı talep edildiğini, davacıların destekten yoksun kalıp kalmadıkları hususu tespit edilmesini, müteveffanın vefatı sebebi ile, İşbu davada davacı olmadığı halde destekten yoksun kalan kimseler varsa mahkeme tarafından re'sen tespit edilmesini, müteveffanın kendisinin ve anne ve babasının güncel nüfus kayıtları dosyaya celp edilmesini, hesaplama yapılmasına karar verilmesi halinde, hesap raporundan ilgili pay Destekten yoksun kalma tazminatının ölümlerde geçerli olan ve müvekkili şirket tarafından sigorta edilen teminat tutarının her halükarda verilecek bir teminat olmadığını, kavuşturulmasını sonrada hesaplanacak tutar esas alınarak ödenecek bir tazminat olduğunu, hesap raporunda asgari ücretin esas alınması gerektiğini, hesaplamalarda; resmi evraklara göre belirlenen ya da belirlenebilir bir ücret olmaması durumunda, hesaplamaya esas alınacak gelir durumunun asgari ücret {Yargıtay 17. H.D. 17.06.2010 tarihli 2010/3887 E. - 2010/5654 K.) Destekten yoksun kalındığına kanaat getirilmesi halinde. destekten yoksun kalmışlarsa bu zararlar uzman bilirkişilerce ayrı ayrı hesap edilmesini, hesap sonucuna göre karar verilmesini,.. yerleşik Yargıtay kararlan ve genel şartlar gereği asgari ücretin esas alınması gerekmektedir. [Yargıtay 17. H.D. 17.06.2010 tarih!! 2010/3887 E. - 2010/5654 K.), emniyet kemeri takılmaması sebebi ile tazminattan indirim yapılması gerektiğini, kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu trafik İhtisas Dairesine gönderilmesini, müvekkili şirkete sigortalı aracın kusurlu bulunması halinde davcıların ve dava dışı kimselerin destekten yoksun kalıp kalmadıklarının tespitini, destekten yoksun kalan kimselerin olması halinde alanında uzman bilirkişilerce azami poliçe limitleri ve aktüeryal kurallar gözetilerek hesaplama yapılmasını, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğinden , dava tarihinden itibaren yasal faize hümedilmesini, kaza tespit tutanağı ve alkolraporunun taraflarına tebliğini, aleyhlerine hüküm kurulmaması halinde yargılama masraafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini..." talep ettikleri görülmüştür.
Davalı ... ...'ün cevap dilekçesi vermediği görülmüştür.
DELİLLER:
Taraf delilleri toplanılmış mahkememizin 2016/127 E,2019/762 K sayılı ilamı ile "... 29/11/2014 tarihinde, davacıların desteğin kullandığı araç ile davalı ... ... ...'nın kullandığı ,diğer davalı ...'e ait araçların çarpıştıkları, davacılar desteği ... ...'in vefaat ettiği, kazada davalı ... ... ...'nın kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar kuralları ihlal ederek ölümlü yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde %75(vüzde yetmiş beş) oranında,destek ... ...'in ise sürücüler kavşaklara yaklaşırken hızlarını azaltmak zorundadırlar,kusur oranında etkisi olmamakla beraber sürücüler motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır kuralları ihlal ettiğinden %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu bulunduğu,Davacı anne ... ...'in destek zararının 73.617.24.-TL ,Davacı kardeş ... ... ...'in destek zararının 9.709.75.-TL olarak hesaplandığı, davacıların destekten yoksun kalma taleplerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı,oluşan kazada uzamış zaman aşımı nedeniyle TCK 89/1, 68. Maddeleri gereği alacağın zamanaşımına uğramadığı ,davacılar vekilinin 05/11/2018 tarihli dilekçesi ile sigorta hakkındaki destekten yoksun kalma tazminat talebinden feragat edildiği, feragatin BK nun 168/2 m uyarınca feragatin destekten yoksun kalma tazminatı yönünden diğer davalılar ... ... ve ... ... ...'ya da sirayet edeceği, sulh anlaşması,feragat dilekçesi ,bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla mevcut kazadaki kusur oranı, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü , dikkate alınarak davacılar yararına ayrı ayrı manevi tazminat takdiri ile... Davacının feragat nedeniyle maddi tazminata yönelik taleplerinin reddine, Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, davacı ... ... için takdiren 33.750-TL, küçük ... ... ... için takdiren 15.000-TL, ... ... için takdiren 15.000-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 29/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... ve ... ... ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiye talebin reddine, " karar verildiği görülmüştür.
Davalı ... ... ... ve davacıların istinafı üzerine mahkememiz ilamının Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin 2020/332 E,2022/1625 K sayılı ilamı ile "...Somut olayda; davacı, müşterek müteselsil borçlulardan, sigorta şirketi hakkındaki destek tazminatına ilişkin taleplerinden feragat etmiş olup, 2918 Sayılı Yasanın 91. maddesi gereğince sigorta şirketi, işletenin sorumluluğunu üstlendiğinden, sigorta şirketi ifâda bulunsun ya da bulunmasın yapılan feragat işletenin zararına olduğundan işletene de sirayet edeceğinden işleten de sigorta teminat limiti ile sınırlı olarak (sigorta limitini aşan zarar varsa bu kısım hariç) borcundan kurulacaktır. Sürücü açısında ise, sigorta şirketi sürücünün sorumluluğunu üstlenmediğinden, sigorta şirketi hakkında davadan feragat edilmesi halinde, sürücü kusurundan kaynaklanan zararlarında, sürücünün zararına sigorta şirketinin durumunun iyileştirilmesi mahiyetinde olmadığından, sigorta şirketi hakkındaki davadan feragat edilmiş olması durumunda, sürücü yapılan ödeme var ise ancak ödeme yapılan miktar ile sınırlı olarak borcundan kurtulur. Davacı (zarar gören), sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeyi aşan miktarda zararlarını, sigorta şirketi hakkındaki davasından feragat etse dahi, kusuru ile zarardan sorumlu olan sürücüden talep edebileceğinden, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeye ilişkin belgeler getirtilerek, ayrıca yapılan ödemenin davacılardan anne ve kardeş için mi, yahut sadece anne için mi yapıldığı hususu sorularak, ödemelerin davacılardan kimin zararları için yapıldığı tespit edildikten sonra, davacının annesi yanında kardeşine de destek olup olmayacağı da değerlendirilerek, yapılan ödeme miktarınca davadaki talepler çerçevesinde, davalı ... ... ...'nın da sorumluluğunun sona erip ermediği değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, belirtilen hususlarda deliller toplanılmaksızın ve değerlendirilmeksizin, sigorta şirketi hakkındaki feragatin, sürücüye de sirayet edeceğinin kabul edilerek maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf sebeplerinin kabulü ile, uyuşmazlığın çözümünde etkili deliller toplanılmadan ve değerlendirilmeden karar verilmiş olması nedeniyle HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesinin kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek, sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan ödemeye ilişkin belgeler dosyaya kazandırılarak, yapılan ödemenin kimin için yapıldığı açıklatılarak, anne ve kardeşin destek zararları için yapılmış ise ne kadarının anne için, ne kadarının kardeş için yapıldığı hususu sigorta şirketinden sorularak, sonrasında davacının anne yanında, davacı kardeşin de destek zararına uğrayıp uğramadığı değerlendirilerek, buna göre yapılan ödeme ile davacıların sürücüden talep edebileceği destek zararı olup olmadığı üzerinde durularak sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davacılar vekilinin sair istinaf taleplerinin, davalı ... ... ... vekilinin tüm istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına" denilerek mahkememize iade edildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça davalı sigorta şirketine ZMMS sigortalı,diğer davalı ... ... ...'nın sürücü davalı ... ...'ün işleteni olan aracın çarpması sonucu desteğin kaybına dayalı davalıcılar ... ve ... için destekten yoksun kalma tazminatı, tüm davacılar için manevi tazminat ,davalılarca davanın reddi talep edilmiş olup;
29/11/2014 tarihinde, davacıların desteğin kullandığı araç ile davalı ... ... ...'nın kullandığı ,diğer davalı ... ...'ün işleteni olduğu araçların çarpıştıkları, davacılar desteği ... ...'in vefaat ettiği, kazada davalı ... ... ...'nın kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar kuralları ihlal ederek ölümlü yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde %75 (vüzde yetmiş beş) oranında, destek ... ...'in ise sürücüler kavşaklara yaklaşırken hızlarını azaltmak zorundadırlar, kusur oranında etkisi olmamakla beraber sürücüler motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır kuralları ihlal ettiğinden %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu bulunduğu, Davacı anne ... ...'in destek zararının 73.617.24.-TL ,Davacı kardeş ... ... ...'in destek zararının 9.709.75.-TL olarak hesaplandığı, davacı ... ...'in desteğin kardeşi olup, desteğin kardeşine yardım ettiğinin davacı ...'nın ...'ın desteğin kaybı nedeniyle tazminata hak kazandığının ispat edilemediği, davalı sigorta tarafından 54.341,54 TL davacılara ödemede bulunulduğu, davacı ... ...'in karşılanmayan bakiye 19.275,70 TL alacağının kaldığı, Davacı ... için hesap edilen gerçek zararın 268.000,00 TL poliçe teminatı içerisinde kaldığı, davacılar vekilinin 05/11/2018 tarihli dilekçesi ile sigorta hakkındaki destekten yoksun kalma tazminat talebinden feragatinin davalı işleten ... ...'e de sirayet edeceği sulh anlaşması, feragat dilekçesi ,bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla mevcut kazadaki kusur oranı, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü , dikkate alınarak davacılar yararına ayrı ayrı manevi tazminat takdiri ile mahkememizin kısa karar ile ".... Davacıların davalı ... Sigorta ve ... ... ...'ya yönelik taleplerinin feragat nedeniyle reddine, Davacı ... ... ...'in davalı ... ...'e yönelik destek tazminat talebinin reddine, Davacı ... ...'in davalı ... ...'e yönelik destek tazminat talebinin kısmen kabulüne, 19.275,70-TL destek tazminatının kaza tarihi olan 29/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye talebin reddine, " karar verilmiş ise de davalı araç sürücüsü ile malikinin isimleri maddi yazım hatası ile farklı yerlere yazıldığı feragatin malikine (işletenine) sirayet edeceği dikkate alınarak HMK 304 vd maddeleri uyarınca gerekçeli kararda resen düzeltme yapılarak aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davacıların davalı ... Sigorta ve ... ...'e yönelik taleplerinin feragat nedeniyle reddine,
Davacı ... ... ...'in davalı ... ... ...'ya yönelik destek tazminat talebinin reddine,
Davacı ... ...'in davalı ... ... ...'ya yönelik destek tazminat talebinin kısmen kabulüne, 19.275,70-TL destek tazminatının kaza tarihi olan 29/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye talebin reddine,
Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne, davacı ... ... için 33.750,00-TL, davacı ... ... ... için 15.000,00-TL, davacı ... ... için 15.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 29/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... ve ... ... ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiye talebin reddine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 5.671,48 TL harçtan, dava açılışında alınan 121,30 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 5.550,18 TL harcın davalılar ... ... ... ve ... ...'ten alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 1.172,75 TL( bilirkişi ücreti, tebligat gideri vs ) yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 1.014,22 TL'i ve harç olarak yatırılan 121,30 TL si olmak üzere 1.135,52 TL sinin davalılar ... ... ... ve ... ...'ten alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderinh davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacıların yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından maddi tazminat talebi üzerinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... Arpadan alınarak davacı ... ...'e verilmesine, red edilen kısım üzerinden 500,00 TL vekalet ücretinin ... ...'den alınarak alınarak davalı ... ... ... vekiline verilmesine,
Kabul edilen Manevi tazminat talepleri üzerinden 9.000,00 ar TL vekalet ücretlerinin davalılar ... ... ... ve ... ...'ten alınarak davacılar ... ... , ... ... ... ve ... ...'ya verilmesine,red edilen kısım üzerinden ... ...'den 9.200,00 TL, ... ... ...'den 5.000,00 TL ve ... ...'dan 5000,00 TL vekalet ücreti alınarak davalı ... ... Arpaya verilmesine,
Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair Taraf vekillerini yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/12/2022