T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/100 Esas - 2023/853
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/100 Esas
KARAR NO: 2023/853
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVALILAR : 1- ...
2- ...
3- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 24/06/2022
KARAR TARİHİ: 12/12/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVACININ TALEBİ: Davacı vekili ... mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi ...'nın Özel Güvenlik Görevlisi olarak 16/09/2010-28/02/2017 tarihleri arasında ... özel güvenlik işlerini yürüten çeşitli özel güvenlik şirketlerinde çalıştığını ve en son çalıştığı .......Tic. Ltd. Şti - ... Ltd. Şti. İş ortaklığı tarafından 28/02/2017 tarihinde iş akdinin feshedildiğini, özel güvenlik görevlisi ...'ya kurumlarında 6 yıl 4 ay 28 günlük hizmeti karşılığı 4.075,10- TL net ve 31,17TL damga vergisi olmak üzere toplam 4.106,27-TL kıdem tazminatı toplu iş sözleşmesi farkı ödendiğini, 01.06.2016-15.06.2016 tarihi arasında doğrudan temin ile hizmet alımı yapıldığından bu sürenin kıdem tazminatı hesaplamasına dahil edildiğini, müvekkili olduğu Kurum ile şirketler arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerine göre; müvekkili Kurumun bina ve eklentilerinin güvenlik hizmetleri için çalıştırılacak personelin tüm sorumluluğunun firmaya ait olacağını ve sözleşme konusu işlerin yapılması ve çalıştırılan işçiler bakımından İş Kanunu ve mevzuatın işverenlere yüklediği yükümlülükleri yerine getirmekten şirketlerin sorumlu olacağını, kurumlarınca Özel Güvenlik Görevlisi ...'ya Kıdem Tazminatı Toplu İş Sözleşmesi farkı olarak ödenen 4.106,27- TL' nin; davalı şirketlerden ödeme tarihi olan 29.01.2018 tarihinden itibaren uygulanacak sözleşme faizleri, faiz oranı belirlenmeyen sözleşmelerde ticari faiziyle birlikte (her bir sözleşmede ayrı ayrı belirtilen oranlarda) sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen rücuan tahsilini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesin talep ve dava etmiştir.
DAVALILARIN CEVABI : Davalılar vekili ... Mahkemesine verdiği cevap dilekçesinde özetle; Dava dışı işçiye, davacı idarece ödeme yapıldığını, ödeme sonucu taraflarına rücu davası açıldığını, açılan iş bu davanın hukuka aykırı olduğunu, davanın reddi gerektiğini, müvekkili olduğu şirket ile davacı arasında imzalanan hizmet sözleşmelerinde yetkili yer belirlendiğini ve yetkili sözleşmesi yapıldığını ve ... mahkemelerinin belirlendiğini, yetkisiz yerde açılan iş bu davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRME:
Dava, asıl işveren davacının davalı şirketler nezdinde çalıştırılan işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava dışı işçiye kıdem tazminatı toplu iş sözleşmesi farkı olarak ödenen bedelden davalıların sorumlu olup almadığı , sorumlu iseler ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir.
.... Mahkemesinin ( Ticaret mahkemesi Sıfatıyla ) 22.12.2022 tarihli görevsizlik kararı ile dosya mahkememize gönderilmiştir.
Dava dışı işçi ... 'nın davalı şirketler nezdinde davacı ... özel güvenlik görevlisi olarak çalışırken iş akdinin 28.02.2017 tarihinde fes edilmesi üzerine işten ayrıldığı ve davacı kurum tarafından 16.09.2010-28.02.2017 dönemine ilişkin Toplu İş Sözleşmesi Kıdem Tazminatı ücreti brüt 18.903,86 TL (Net Kıdem Tazminatı 18.760,38 TL, Damga Vergisi 143,48 TL) hesaplandığı ve 05.05.2017 tarihinde dava dışı işçi ... hesabına (Brüt Kıdem Tazminatı 14.797,59 TL - Damga Vergisi 112,31 TL) net 14.685,28 TL, 29.01.2018 tarihinde ise (Brüt Kıdem Tazminatı 4.106,27 TL - Damga Vergisi 31,17 TL) net 4.075,10 TL ödenmiş olduğu tespit edilmiştir.
Dava dışı işçi ...'ya ait sigortalı hizmet cetveline göre davacı kurumda 16.09.2010-28.02.2017 tarihleri arası çalıştığı anlaşılmıştır.
Davacı şirket ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmeleri imzalandığı , sözleşmelerde " yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin altıncı bölümünde belirlenmiş olup yüklenici bunlara uymakla yükümlüdür " hükmünün bulunduğu görülmüştür.
Dosyada mevcut deliller üzerinde yapılan inceleme sonucunda hazırlanan denetime elverişli bilirkişi raporunda özetle : Dava dışı işci ...'nın 16.09.2010-28.02.2017 tarihleri arasında davalı firmalar ile dava dışı ... Güv. .....Ltd. Şti 'de toplam 2.325 gün çalıştığı , dava dışı işciye kıdem tazminatı toplu iş sözleşmesi farkı olarak ödenen 4.106,27 TL 'nin işciyi çalıştırdıkları dönemli bağlantılı olarak 1.856,21TL lik kısmınından davalılar ... ... .....Ltd. Şti./ ... .....Ltd. Şti. 'nin ,1.271,62TL lik kısmınından davalılar ... ... .....Ltd. Şti. / ... .....Ltd. Şti. nin , 157,19TL lik kısmından davalı ... ... .....Ltd. Şti. 'nin sorumlu olduğunu görüş ve kanaati bildirilmiş , bilirkişi raporu mahkememizce yeterli bulunmuştur.
Müteselsilen sorumlu olan borçlular arasındaki iç ilişkide, bu konudaki sorumluluğun tamamen borçlulardan birine ait olacağı yönünde bir sözleşme yapılmış ise, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağından, dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rücuen tahsilini talep edebileceği kabul edilmelidir.... 'nin 28.01.2014 tarih ve ... ; 25.02.2014 tarih ve ... ., sayılı ilamları ile Dairemizin 23.06.2014 tarih ve .... .; 13.11.2014 tarih ve ... ; 30.10.2014 tarih ve ... ; 26.10.2015 tarih ve .... sayılı ilamları da bu yöndedir.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşme ve eki teknik şartnamelerde işcilerin kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ve yıllık izin ücretlerinin ödenmesinden yüklenicinin sorumlu olacağına ilişkin hükümlerin bulunduğu , davacı şirket tarafından dava dışı işçi ödenen kıdem tazminatından tüm alt işverenlerin işciyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak üst işverene karşı bilirkişi raporunda hesaplandığı şekilde sorumlu olduğu anlaşıldığından ve davacının dava dilekçesinde 29.01.2018 tarihinden itibaren faiz talep ettiği de gözetilerek davanın kabulüne karar varmak gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile 3.285,02TL'nin
-1.856,21TL lik kısmının ödeme tarihi olan 29.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ... .....Ltd. Şti. ile ... .....Ltd. Şti.dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-1.271,62TL lik kısmının ödeme tarihi olan 29.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ... .....Ltd. Şti. ile ... .....Ltd. Şti.dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-157,19TL lik kısmının ödeme tarihi olan 29.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ... .....Ltd. Şti. 'den tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 269,85TL harçtan dava açılışında peşin yatırılan 80,70 TL'nin mahsubu ile kalan 189,15 TL harcın 98,31TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 53,33TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 36,51TL'sinin ... ... Ltd Şti'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Dava açılırken alınması gereken 1.600TL arabuluculuk ücretinin 837,81TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 452,44TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 309,75TL'sinin ... ... Ltd Şti'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 13 adet tebligat gideri 562,00-TL, bilirkişi masrafı 1.500,00-TL, 5 posta masrafı 840,50TL, 13 E-Tebliğat 120,50TL olmak üzere toplam 3.023,00TL'nin kabul ve red oranına göre 2.418,40TL lik kısmı ile 80,70TL peşin harç , 80,70TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.579,80TL 'nin 1.350,27TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 729,86TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 499,67TL'sinin ... ... Ltd Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan, kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Askeri Ücret Tarifesinin 13/2. Maddesi gereğince taktir edilen 3.285,02TL vekalet ücretinin 1.719,11TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 929,10TL'sinin ... ... Ltd Şti'den , 636.81TL'sinin ... ... Ltd Şti'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK'nın 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalılar vekilinin yokluğunda kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/12/2023
Katip ...
E İmza
Hakim ...
E İmza