T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/222 Esas - 2023/881
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/222 Esas
KARAR NO: 2023/881
HAKİM: ....
KATİP:...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ....
DAVA: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/12/2016
KARAR TARİHİ: 19/12/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ TALEBİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Davalının davacı kooperatif ortağı iken, kendisine tahsis ve teslim edilip tapusu verilen bağımsız bölümü tapuda 3. kişiye sattıktan sonra kooperatife karşı akçalı yükümlülüklerini yerine getirmemek için kooperatif ortaklığından istifa ettiğini, kooperatif tarafından davalıya ... parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ... nolu bağımsız bölüm tahsis edilip, tapu devrinin yapılmış olduğunu, davalının 06.06.2016 tarihli dilekçe içeriği ile adına kayıtlı ... nolu bağımsız bölümü 26.02.2016 tarihinde ... isimli şahsa tapuda sattığını, satın alan kişinin kooperatife ortak olmak istemediğini, kendisinin bağımsız bölümü sattığı için ortaklıktan çıkarılması ile ilgili işlemlerin yapılmasını bildirdiğini, daha sonra da davalının Kooperatif Ana Sözleşmesi madde 13 uyarınca, yönetim kurulunun bir ay içerisinde çıkma isteğini kabulden kaçındığı gerekçesiyle .... Noterliğinden 17.11.2016 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ortaklıktan çıktığını ve ortaklığının düşürülmesini talep ettiğini, davalı tarafından Kooperatifler Kanunun madde 13 hükümlerinde belirtildiği şekilde Ana Sözleşmeye uygun bir çıkma talebinin kooperatife bildirilmediğini, ortakların kendisine tapusu verilen bağımsız bölümleri 3. kişilere satabileceklerini ancak tapuda satıs işlemi yapıldığı için davalının bağımsız bölümü kooperatife iade edemeyeceğinden çıkma isteğinin iyi niyet kurallarına aykırı olduğunu, davalının kooperatife ortaklığı sebebiyle hakkını almış olmasına rağmen kooperatifin henüz ... parseldeki ortaklarına tapularını devir etmemiş olduğunu, ... parsel maliklerinin kooperatiften alacak iddiasında bulunmaları sebebiyle hukuk davasının devam ediyor olduğunu ve kooperatifin yer teslimi yapamadığı ortaklarına karşı tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunduğunu, ayrıca ... parsel ile ilgili olarak iskan ruhsatı için ödenmesi gereken masrafların olması sebebiyle davalının kendi hakkını alıp, borçları diğer ortaklar üzerine bırakma şeklindeki talebinin Kooperatif Kanunu madde 23 hükümlerine ve TMK 2-3. madde hükümlerine aykırı olduğunu beyanla davalının ortaklık hak ve borçlarının devam ettiğinin tespitine, davalının çıkma hakkını kullandığı kabul edilir ise davalının kooperatif ortaklığından ayrılması sonucu, ortaklık payının kooperatifte kalması zorunlu olduğundan davalıya ortaklık payına esas olmak üzere verilmiş olan .... parsel üzerindeki .... nolu bağımsız bölümün çıkma tarihindeki gerçek değerinin tespiti ile fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı tutularak şimdilik 10.000,03 TL'nin çıkma tarihinden itibaren şleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 13/11/2023 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; davacıya tahsis edilen bağımsız bölümün çıkma tarihinde değerinin 166.636,00TL, davalının çıkma payı alacağının da 86.209,05TL olduğu tespit edildiğinden taşınmazın rayiç değerinden davalının çıkma payı alacağı mahsup edilerek bakiye 80.426,95 TL'nin çıkma tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine talep etmiştir.
DAVALININ CEVABI: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Üyelik döneminin bütün aidat borçlarını ödemiş olduğunu ve konutunu devir ettikten sonra da ....Noterliği 11.07.2016 gün ve ... yevmiye numarası ile gönderdiği ihtarname ile üyelikten istifa ettiğini, kooperatif üyeliğinden istifanın tek taraflı kullanılan ve karşı tarafın kabulüne bağlı olmayan bir hak olduğunu, istifa tarihi itibarıyla kooperatife herhangi biri borç bulunmadığını, davacının kooperatif üyelerin konutlarını 2005 yılında kendilerine teslim etmiş olup, o tarihten beri sadece site yönetimi vazifesi gördüğünü, site yönetimi vazifesi gören bir kooperatifin tapu iptal tescil talebinde ve buna dayalı alacak talebinde bulunmasının yasal bir dayanağı kalmadığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 81.maddesine 5983 sayılı Kanunun 2.maddesi ile eklenen yeni hüküm nedeniyle kooperatiften çıkarılan kişilerin konutunun geri istenemeyeceği düzenlemesinin getirilmiş olduğunu, davalının payına düşen konutunun mülkiyeti ferdileştirilmiş ve kendisi adına tescil edilmiş olduğunu kooperatifin bu konutu geri isteme veya bu sebebe dayalı bedel isteme hakkı olmadığını beyan ederek, davanın reddini talep istemiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRME:
Dava, kooperatif ortaklığından kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin devam ettiğinin tespiti, olmadığı takdirde davalıya devir ve tescili yapılan taşınmazın değerinin tespiti ile davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizin davalının davacı kooperatife ortaklığı ile hak ve borçlarının devam ettiğinin tespitine dair verdiği karar ... Dairesinin 02.03.2023 tarih ... sayılı kararı ile " davalının kooperatif üyeliği nedeniyle kendisine tahsis ve teslim edilen taşınmazı dava dışı üçüncü kişiye sattığı ve kooperatif ortaklığından çıkma talebini noter yoluyla davacı kooperatife bildirdiği, davacının istifasının kooperatife ulaştığı 13.07.2016 tarihinde davalının ortaklığının sona erdiğinin kabulü gerektiği ancak; Kooperatif ortaklığından istifa edenlerin, kooperatifçe ortakları için yaptırılan daireler üzerinde hakkı kalmayıp, dairenin kooperatife iadesi ile ancak ayrıldıkları yıl bilançosuna göre payına düşeni talep edebileceği, başka bir deyişle, ortaklıktan çıkma iradesi ile birlikte ortaklık payı dahil ortaklıktan kaynaklanan tüm hakların kooperatife iadesi gerektiği, istifa eden ortağın 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 15. ve anasözleşmenin 17. maddesi uyarınca, kooperatiften ayrıldığı yılın bilançosunun görüşüldüğü genel kuruldan bir ay geçtikten sonra, kooperatife ödediği miktarları talep edebileceği , bu kuralın istisnasının 1163 sayılı Kanun'un 81/2. maddesinde düzenlendiği, anılan maddede, "Konut yapı kooperatifleri, anasözleşmede gösterilen işlerin tamamlanması ve ferdi mülkiyete geçilip konutların ortaklar adına tescil edilmesiyle amacına ulaşmış sayılır ve dağılır. Ancak tescil tarihinden itibaren 6 ay içerisinde usulune uygun şekilde anasözleşme değişikliği yapılarak kooperatifin amacının değiştirilmesi halinde dağılmaya ilişkin hüküm uygulanmaz. (Ek cümle: 3/6/2010-5983/2 md.) Amacına ulaşılarak dağılma sürecine girmiş olan kooperatiflerden çıkan veya çıkarılan ortağın konutu veya işyeri çıkma veya çıkarılma sebebiyle geri alınamaz; ancak, bu eski ortaklar daha sonra oluşabilecek tasfiye masraflarına katılırlar." hükmünün mevcut olduğu, Mahkemece, davacı kooperatifin tasfiye halinde olduğundan hareketle gerekçe tesis edilmişse de kooperatifin tasfiye halinde olmadığı anlaşıldığından davalının ortaklığının sona erdiği kabul edilerek davacı kooperatifin terditli olan ikinci talebi ile ilgili delillerin toplanması sonucu karar verilmesi gerektiği" gereğine değinilerek kaydırılmıştır.
.... Esas sayılı icra dosyası incelenmiş ; davacı ... tarafından 18.08.2016 tarihinde 600,00 TL kooperatif aidat borcu ve 18,53 TL işlenmiş faiz olmak üzere 618,53 TL için davalı hakkında icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin 26.08.2016 tarihinde tebliğ edildiği, 26.08.2016 tarihinde davalı tarafından takibe itiraz edildiği takibin durduğu görülmüştür. .
... bağımsız bölümün ... ait olduğu , 31.12.2010 tarih ... yevmiye numarası ile davalı ...’ya ferdileştirme yoluyla devir edildiği ve davalı ...'nın 26.02.2016 tarih ... yevmiye numaralı işlemle ...’a satarak devir ettiği ve taşınmazın halen ... adına tapuda kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
....Noterliğinin 11.07.2016 tarih ... yevmiye numarası ile davalı ... tarafından davacı ... gönderilen ihtarname ile kendisine düşen ve adına tescil edilen taşınmazı ... 'a sattığını, satın alan kişinin kooperatif ortağı almak istemediğini, kendisininde kooperatif ortaklığından çıkarılması gerektiğini ve ortaklıktan çıkma talebinin kooperatife 06.06.2016 tarihinde ilettiğini ancak çıkma talebi ile ilgili kendisine bildirim yapılmadığını bildirerek kooperatif ortaklığından istifa ettiğini bildirmiştir.
Mahkememizce kaldırma kararı sonrasında alınan bilirkişi rapor ve ek raporunda özetle; Davalı Kooperatif ortağı ...’nın, Davalı kooperatifin ortağı olduğu ve bu ortaklığı sebebiyle de kooperatife aidat ve sermaye ödemeleri genel toplamının (88.710TL + 100 TL= 88.810,00TL) 88.810,00TL olduğu; davalı Kooperatif ortağı ...’nın, Kooperatif ortaklığından ayrıldığı 2016 yılının, 11.06.2017 tarihinde yapılan olağan genel kurulu tarafından kabul edilerek kesinleşen, 31.12.2016 tarihli yıl sonu bilançosuna göre hissesine düşen Genel Yönetim Giderleri/Masraf payımn 2.600,95 TL TL olduğu; Davacı kooperatif tarafından, davalı Kooperatif ortağı ...’ya, ödenmesi gereken ve 12.07.2017 tarihi itibariyle de muaccel hale gelen bakiye çıkma payı ana para alacağının Davalı ... tarafından kooperatife aidat ve sermaye ödemeleri genel toplamı 88.810,00TL - Ortalıktan İstifaen ayrıldığı 31.12.2016 tarihli yıl sonu bilançosuna göre 86.209,05 TL olduğu; davalıya düşen ve adına tescil edilen bağımsız bölümün istifa tarihinden önce satış yolu ile 26.02.2016 tarihinde ... adına devir ve tescil edildiği dikkate alındığında, TMK 1023 uyarınca söz konusu bağımsız bölümün, çıkma tarihi olan 13.07.2016 tarihinde rayiç bedelinin 166.636,00 TL olduğu ve bu bedelin ... tarafından davalı kooperatife iade edilmesi gerektiği görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ; davalının davacı kooperatif üyesi olduğu, kooperatif üyesi olarak kendisine tahsis edilen ve adına tescil edilen taşınmazı 26.02.2016 tarihinde dava dışı ... 'a sattığı, ... 'ın kooperatif üyesi olmayı kabul etmediği , satıştan sonra davalının ....Noterliğinin 11.07.2016 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile kooperatif üyeliğinden istifa ettiği ancak kooperatif üyesi olarak adına tapuya tescil edilen taşınmazın kooperatife iadesinin mümkün olmadığı , davalının kooperatiften istifa tarihi dikkate alındığında ayrıldığı yıl bilançosuna göre çıkma payının 86.209,05 TL olduğu bu durumda ... bağımsız bölümün kooperatife iadesi fiilen ve hukuken imkansız olduğundan taşınmazın çıkma tarihi olan 13.07.2016 tarihinde ki rayiç bedelinden davalının çıkma payı alacağı düşüldükten sonra kalan bakiye 80.426,95TL davacı kooperatife verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile 80.426,95TL nin 10.000,00TL lik kısmının dava tarihi olan 26.12.2016 tarihinden , 70.426,95 TL lik kısmının ıslah tarihi olan 13.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 5.493,96TL harçtan dava açıldığından alınan 170,78TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 1.203,00TL ıslah harcının mahsubu ile eksik yatırıldığı anlaşılan 4.120,18TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 1 kep ücreti 1,25TL , 1 posta ücreti 23,50TL, 11 E tebligat ücreti 131,50TL, 12 normal tebligat ücreti 98,00TL , 4.200,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.454,25TL ile 170,78TL peşin harç ve 29,20TL başvurma harcı ve 1.203,00TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.857,23 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan, kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. Maddesi gereğince taktir edilen 17.900,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK'nın 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı vekilinin yokluğunda HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/12/2023
Katip ...
E-İmzalıdır
Hakim ...
E-İmzalıdır