T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/160 Esas - 2025/387
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/160 Esas
KARAR NO : 2025/387
....
DAVA : Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 18/02/2025
KARAR TARİHİ : 28/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekilinin dilekçesi ile " Müvekkili kuruluşa ait elektronik cihazların sigortalanması hususunda açılan.... İhale Kayıt Numaralı ihale neticesinde davalı şirket ile müvekkili kuruluş arasında "Kuruluşumuza ait Elektronik Cihazlardan 608.311.554,00.TL değerindeki bölümünün Elektronik Cihaz + Deprem + Terör + Sabotaj + GLKHH + KNH risklerine, 4.473.037.579,42.TL değerindeki bölümünün ise Elektronik Cihaz + Deprem risklerine karşı 01.01.2024 - 31.12.2024 tarihleri arasında kalan 366 gün süreyi kapsayacak şekilde teminat altına alınmaları işi" ne ait 79.500.000.-TL bedelli sözleşme imzalandığını, sözleşmenin 36.2 maddesinde muafiyet uygulanmayacağının; 36.4 maddesinde hasar ödemelerinin hasar evrakının yüklenicinin eline geçmesinden itibaren 20 takvim günü içerisinde yapılacağının; 36.6 maddesinde Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen diğer hallerin teminat kapsamında olacağının kararlaştırıldığını, ihale dokümanından teknik şartnamenin 2. Maddesinde "Hasar onarımının mümkün olmaması halinde sigortalı tarafından “onarımı mümkün değildir” şeklinde alınacak rapora istinaden bedel, fatura veya belge karşılığında yüklenici tarafından sigortalıya ödenecektir." denmekte olduğunu, yine şartnamenin 3. Maddesi "Hasarın sigortalı teknik elemanlarınca onarımı mümkün olduğunda kullanılan parça bedeline ilave olarak günün şartlarına göre belirlenen işçilik ücreti tahakkuk ettirilecek , yüklenici söz konusu bedeli sigortalıya ödemekle yükümlüdür." hükmünü içerdiğini, şartnamenin 8. Maddesinde "Onarıma ilişkin bedel, Kuruluşumuzca istenildiği takdirde, fatura ve fatura yerine geçer belgeler karşılığında onarımı yapan şirket hesabına (veya elden) tüm vergiler ve onarıma ilişkin masraflar dâhil olarak ödenecektir." denmekte olup 9. Maddesinin ise "Eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelini eksiksiz öder." hükmünün olduğunu, sigorta poliçesinde "Devlet Hava Meydanları 2024 yılı Elektronik Cihaz Sigortası İhalesinin Teknik Şartnamesine İstinaden Yapılmış Olup Hasarda Teknik Şartname Şartları Geçerli Olacaktır." denmekte olduğunu, teknik şartname hükümlerinin aynen poliçeye de derç edildiğini,... Hava limanında hizmet vermekte olan X-Ray cihaz arızasının 06.11.2024 tarihinde davalı şirkete bildirildiğini ve onarımın akabinde fatura bedeli olan KDV dahil 5.130,00TL'nin müvekkili kuruluşa ödenmesinin talep edildiğini,davalı şirketin 22132 numaralı hasar dosyasında, olayda eksik sigorta bulunduğunu iddia ettiğini ve bu gerekçeyle 5.130,00TL alacağın 2.242,49.TL'lik kısmını 20.12.2024 tarihinde ödediğini, bakiye 2.887,51TL'lik kısmını ise ödemediğini, ancak davalı şirketin müvekkili kuruluş alacağının tamamını ödememiş olmasının hukuka, sözleşmeye ve poliçeye aykırı olup ödenmeyen kısmın da kısmi ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğini, davalı sigorta şirketinin daha önce de aynı sigorta poliçesi ve sözleşme kapsamındaki hasar dosyalarında da eksik sigorta iddiasında bulunmuş ise de müvekkili kuruluş tarafından ikame edilen davalarda, davalı şirketin eksik sigorta iddiasında bulunmasının haksız olduğu hüküm altına alındığını,.... sayılı dosyalarında alınan bilirkişi raporlarında konunun detaylı olarak irdelenmiş olup sözleşme ve poliçelerde hasar bedelinin eksik sigorta uygulanmaksızın tam olarak ödeneceğine dair kayıtların bulunduğunun ifade edildiğini; Mahkemece de bu raporlara itibar edilerek eksik sigorta gerekçesiyle ödenmeyen müvekkili kuruluş alacaklarının kısmi ödeme tarihlerinden itibaren avans faiziyle müvekkili kuruluşa ödenmesine karar verildiğini, konu ile ilgili olarak müvekkili Kuruluş tarafından dava şartı arabuluculuk süreci işletilerek davalı şirket ile müzakere edilmiş ise de her hangi bir anlaşma sağlanamadığını, bu sebeplerden davanın kabulü ile fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 2.287,51TL alacağın kısmi ödeme tarihi 20.12.2024'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini" talep ve dava ettiği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile''... sigorta şirketinin sorumluluğu kanun, poliçe genel ve özel şartları uyarınca tespit edilecek olup müvekkili şirketin zarardan herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını,... numaralı dosya kapsamında 04.11.2024 tarihinde .... Havalimanı'nda kullanılan X-Ray cihazının, elektriksel nedenler kaynaklı hasara uğramış olup cihaz onarımı/yenilemesinin tamamlandığını,bu cihazın listede 594.000,00 TL sigorta bedeli ile bulunduğunu, yapılan piyasa araştırmasında, sisteminin yeni kurulum bedelinin KDV dahil 1.358.853,60 TL olduğu tespit edildiğini, minimum %56,29 oranında eksik sigorta olduğu tespit edildiğini, müvekkili şirket nezdinde proporsiyona göre 20/12/2024 tarihinde 2.242,49 TL ödeme yapıldığını,... yapılan ödeme ile müvekkili Şirketin borcunun sona ermiş olup işbu davanın reddi gerektiğini, mahkeme aksi Kanaat halinde ise yapılan tüm ödemelerin ... gereği avans faiz oranında (tarafların işletme olması gereği) güncellenerek denkleştirilmesi gerektiğini, elektronik cihaz sigorta poliçesi kapsamında ise sigortalının teminat altına alınan elektronik cihazını, kullanım kılavuzu ve talimatları uyarınca koruyucu cihaz ve alarm sistemi ile kullanma yükümlülüğü bulunmadığını, gerçekleşen tüm hasarların gerekçesi olarak voltaj dalgalanmasının gösterildiğini, hasar dosyalarındaki verilere göre eş zamanlı aynı elektriksel nedenlerle ile aynı yerde birden fazla cihazın hasar alması hali mevcut olması nedeni ile kusur tespitinin de önemli yer tuttuğunu, sigortalı veya onun yerine kaim olan sorumlu kişinin imkânlar ölçüsünde önlemler almadığını, işbu nedenle Müvekkili Şirketin zarardan sorumluluğunun bulunmadığını, mahkemenin aksi kanaati halinde indirim nedeni olarak değerlendirilmesi gerektiğini, Sorumluluğu kabul etmemekle beraber faiz başlangıç tarihi dava tarihi ve faiz türü karşı tarafın bir ... niteliğinde olması gereği yasal faiz olabileceğini, belirtilmiş olan tüm sebeplerle davacının haksız taleplerine itiraz ederek davanın reddini Yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini, '' talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER:
Taraflar arasındaki 21.12.2023 tarihli 2004 Yılı Elektronik Cihaz Sigortası Hizmeti Alımına ait 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı Sözleşme suretinin ibraz edildiği , sözleşm ile “ Elektronik Cihazlardan 608.311.554,00.TL değerindeki bölümünün Elektronik Cihaz + Deprem + Terör + Sabotaj + GLKHH + KNH risklerine, 4.473.037.579,42.TL değerindeki bölümünün ise Elektronik Cihaz + Deprem risklerine karşı 01.01.2024 - 31.12.2024 tarihleri arasında kalan 366 gün süreyi kapsayacak şekilde teminat altına alınmaları işi" ne ait 79.500.000.-TL sigorta primi bedelli sözleşme” imzalandığı görülmüştür.
2004 Yılı Elektronik Cihaz Sigortası Hizmeti Alımına ait 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı Sözleşmenin “DİĞER HUSUSLAR” üst başlıklı maddesinin 36.6 alt maddesinde " Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen diğer haller teminat kapsamında olacaktır. " İhale Teknik Şartnamesinin 9.maddesinde ise "Eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelini eksiksiz öder." düzenlemelerinin yer aldığı elektronik cihaz sigortası genel şartları ile teknik şartnamede belirtilen diğer haller üst başlıklı maddesinin (9.maddeyi içeren) poliçe kapsamına alındığı olduğu görülmüştür.
Taraflarca ibraz edilen elektronik cihaz sigorta poliçesinin incelenmesinde; sigortalının DHM’i olduğu ve 01.01.2024 - 31.12.2024 dönemine ilişkin olarak davalı sigorta şirketine elektronik cihaz sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu görülmüştür.
Davacı tarafça ve davalı tarafça ibraz edilen hasar dosya suretinden dava konusu hadise sonrasında davacı yanca davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu, sigorta şirketince hasar dosyası açıldığı, açılan hasar dosyası kapsamında eksper görevlendirmesi yapıldığı, görevlendirilen eksper tarafından yapılan tespitler neticesi ekspertiz raporunun tanzim edildiği, elektronik cihaz sigortaları genel şartları dikkate alınarak düzenlenilen raporda cihazların sigorta bedellerinin, sigorta değerinden düşük olduğu ve eksik sigorta kapsamında olduğunun bildirildiği ve buna göre hesaplama yapılarak davalı sigorta tarafından ödemede bulunulduğu , Cihazların onarımını yapan Firma tarafından düzenlenen onarım faturasında arıza nedeninin tespitine ilişkin açıklama ve sigortalı kurum elemanlarının önlem almadığına ilişkin tespit bulunmadığı görülmüştür.
Elektronik Cİhaz Sigortaları Genel Şartlarının Sigorta Bedeli ve ayarlanması üst başlıklı 4.maddesinin "Bu poliçe ile bu poliçenin ayrılmaz cüzünü teşkil eden ekli cetvelde vasıfları belirtilen sigortalı kıymetlerin sigorta bedelleri, bu kıymetlerin (var ise nakliye, montaj, gümrük, resim, vergi, harç ve masrafları dahil) yeni ikame bedellerine eşit olacaktır. Hasar anında herhangi bir ünite veya birimin bu şekilde hesaplanacak yeni ikame bedeli sigorta bedelinden fazla bulunacak olursa, hasarın bu farka tekabül eden nisbetteki kısmını sigortalı deruhte edecektir. Sigortalı kıymetlerin sigorta bedellerinin yeniye göre (ikame) kıymetlerinden fazla veya eksik olduğu hasardan önce tesbit edilecek olursa, ıttıla tarihinden itibaren 15 gün içerisinde gün esası üzerinden bir ayarlama yapılır ve fazla veya eksik ödenmiş prim farkları iade veya tahsil edilir." hükmünü içerdiği görülmüştür.
Davalı tarafça dosyaya sunulan hukuki mütalaada "Davacı tarafın ve bilirkişilerin “muafiyet uygulanmayacaktır” düzenlemesini eksik sigorta uygulamasının olmayacağı şeklinde yorumladığı, halbuki muafiyetin tanımının gerçekleşen hasarın belli bir miktar veya oranının sigortalının üstünde kalması olduğu, eksik sigortanın tanımının ise, bir sigorta poliçesinde belirtilen teminat miktarının, aslında sigortalanması gereken varlığın gerçek değerinin altında olması durumu olduğu, Muafiyet kaydı ile eksik sigorta tanımlamalarının birbirinden tamamen farklı olduğu, birbiri yerine kullanılan ifadeler olmadığı, taraflar arasında iradi bir düzenleme olan Muafiyet kaydının eksik sigorta bağlamında değerlendirilmesinin mümkün olmayacağı, Sigortacı tarafından; muafiyet kaydı halinde hasarın poliçede açıkça yazılı muafiyet tutarını veyahut oranını aşan miktar karşılanırken; eksik sigorta halinde teminat miktarı ile varlığın gerçek değeri birbirinden farklı olması nedeni ile işbu farklılığın oranının Kanun ve Genel Şartlar gereği dikkate alınması gerekeceği, İlgili Genel Şartlar nezdinde de açıkça eksik sigorta uygulamasının gerekliliğinin altının çizildiği, Primin açıkça davacı sigortalı tarafından belirlenen makine bedelleri dikkate alınarak belirlendiğinin açıkça sözleşmede yazılı olduğu, bu halde davacının sigorta bedellerini eksik göstermek suretiyle primin düşük tutulmasına neden olduğu, Benzer şekilde hasarın derhal ödeneceğine ilişkin düzenlemelerin de eksik sigorta uygulanmayacağına İlişkin, kanuni düzenlemeden sapan bir hüküm olarak algılanmasının mümkün görünmediği, Açıklanan nedenlerle somut olayda eksik sigortaya ilişkin sonuçların uygulanması gerektiği, TTK m. 1448 ve Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları uyarınca sigorta ettirenin zararı önleme ve azaltma yükümlülüğünün bulunduğu, ayrıca poliçede voltaj koruma ve alarm cihazlarının monte edilmesi ve bunların düzenli kontrol edilmesi hususlarında sigorta ettirene bir yükümlülük getirilerek yükümlülüğe aykırılığın hasarın teminat kapsamından çıkmasına neden olacağı, Somut olayda davacı tarafın voltaj korumaya ilişkin yükümlülüklerine Uygun davrandığına ve zararı azaltma yükümlülüğüne uygun davrandığına ilişkin bir verinin mevcut olmadığı, bununla birlikte dosya kapsamından anlaşıldığı üzere hasarın voltaj düzensizliğinden kaynaklandığı, dolayısıyla somut olayda voltaj düzenleyici ve alarm sistemlerinin kurulmadığı veya kurulmasına rağmen gerekli bakımların yapılmadığı durumda, meydana gelen hasarın poliçe kapsamında yer almayacağı, Bilirkişi Raporunda eksik inceleme ve değerlendirme yapıldığı, hukuk alanında yetkinlikleri bulunmaması nedeni ile hukuki değerlendirmelerinin hatalı olduğu..." belirtildiği görülmüştür.
Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/570 E, 2025/49 K sayılı ilamının tetkikinde davacısının davacımız ,davalısının davalımız,dava konusunun sigorta sözleşmesinden kaynaklı bakiye alacak olduğu ilam ile "...yapılan yargılama ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı sigorta şirketinin, taraflar arasındaki poliçe, 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı Sözleşmenin madde 36.6. maddesi ile İhale Teknik Şartnamesindeki " 9.- Eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelini eksiksiz öder." maddesi gereği eksik sigorta uygulanmaksızın eksper vasıtası ile tespit edilmiş bulunan 133.527,60 TL zarar bedelinden sorumlu olduğu, davalı şirket tarafından 29.04.2024 tarihinde yapılan 59.136,34.TL'lik ödemenin düşülmesi sonucu bakiye tazminat bedelinin 74.391,26.TL olacağı anlaşılmakla... Davanın KABULÜ İLE; Dava konusu 74.391,26-TL alacağın 29/04/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," karar verildiği dosya içerisinde bulunan bilirkişi raporunun tetkikinde ".... Davacı ile davalı sigorta şirketi arasında 21.12.2023 tarihinde 2004 Yılı Elektronik Cihaz Sigortası Hizmeti Alımına ait 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı Sözleşme imzalandığı, taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlığa ilişkin değerlendirmelerde; anılan ....İhale Kayıt Numaralı Sözleşmenin hükümleri ile eki Elektronik Cihaz Teknik Şartnamesinin incelenmesi ve talebe konu sözleşmenin konusu olan ve anılan sözleşme ile Teknik Şartname gereği taraflarca akdedilen 01.01.2024 - 31.12.2024 vadeli Elektronik Cihaz Poliçesinin / Poliçelerinin incelenmesi gerektiği, Taraflar arasındaki sözleşmede “ Elektronik Cihazlardan 608.311.554,00.TL değerindeki bölümünün Elektronik Cihaz + Deprem + Terör + Sabotaj + GLKHH + KNH risklerine, 4.473.037.579,42.TL değerindeki bölümünün ise Elektronik Cihaz + Deprem risklerine karşı 01.01.2024 - 31.12.2024 tarihleri arasında kalan 366 gün süreyi kapsayacak şekilde teminat altına alınmaları işi" ne ait 79.500.000.-TL sigorta primi bedelli sözleşme” imzalandığı, dava konusu poliçe incelendiğinde; Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen Diğer Haller üst başlıklı maddesinin poliçeye derç edilmiş olunduğu, keza Poliçede Elektronik Cihaz Teknik Şartnamesininde derç edilmiş olunduğu ve anılan hususların teminat kapsamında olduğunun belirtilmiş olunduğu, dava konusu hadise sonrasında davacı yanca davalı sigorta şirketine başvuruda davalı sigorta şirketince 18722 numaralı hasar dosyası açıldığı, açılan hasar dosyası kapsamında eksper görevlendirmesi yapıldığı, görevlendirilen eksper değişim teknik ekspertiz ( ... ) tarafından yapılan tespitler neticesi 26.04.2024 tarihli ekspertiz raporunun tanzim edildiği, eksper tarafından yapılan tespit ve incelemeler neticesinde cihazların sigorta bedellerinin düşük olduğu ve eksik sigorta kapsamında olduğunun tespit edildiği, hasar dosyası kapsamında görevlendirilen değişim teknik ekspertiz ( ... ) tarafından yapılan ve yukarıda alıntılanan eksik sigorta ile zarar bedeli yönünden tespitlere heyetimizce de iştirak edilmiş ise de; anılan tespitlerin sadece elektronik cihaz sigortaları genel şartları çerçevesinde yapılmış olunduğu, taraflar arasında akdedilen ve poliçeyede derç edilmiş bulunan teknik şartnamede belirtilen hususlar ile diğer hususların değerlendirilmediği anlaşılmakla taraflar arasında akdedilen .... İhale Kayıt Numaralı Sözleşmenin hükümleri ile eki Elektronik Cihaz Teknik Şartnamesi ve anılan şartnamenin tanzim edilen poliçeye derç edilmiş olunduğu anlaşılmakla 2023/872943 İhale Kayıt Numaralı Sözleşmenin madde 36 - diğer hususlar üst başlıklı maddesinin 36.6 alt maddesi " 36.6 - Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen diğer haller teminat kapsamında olacaktır. " maddesi ile İhale Teknik Şartnamesindeki " 9.- Eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelini eksiksiz öder." maddesi gereği eksik sigorta uygulanmaksızın eksper vasıtası ile tespit edilmiş bulunan 133.527,60 TL zarar bedelinden sorumlu olduğu, davalı şirket tarafından 29.04.2024 tarihinde yapılan 59.136,34.TL'lik ödemenin tenzili ile bakiye tazminat bedelinin 74.391,26. TL olacağı mütalaa olunmuştur. Davalı sigorta şirketinin ödeme tarihi olan 29/04/2024 tarihinde temerrüde düştüğü kabul edilmiştir...." denildiği görülmüştür.
... esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda "... ... 2024 yılı Elektronik Cihaz Sigortası İhalesinin Teknik Şartnamesine istinaden yapılmış olup hasarda teknik şartname şartları geçerli olacaktır... Dava konusu elektronik cihazların onarımına ilişkin davalı sigorta şirketince kısmi ödeme yapılmış olması dikkate alındığında arıza nedeninin sigorta teminat kapsamında olduğunun sigorta poliçesi kapsamında karşılanması gerektiği hususunda uyuşmazlık bulunmadığı belirlenmiştir. Cihazların onarımını yapan ...Firması tarafından düzenlenen onarım faturasında arızanın nedeninin tespitine ilişkin açıklama bulunmamaktadır. Davalı sigorta şirketince atanan sigorta eksperi... tarafından hazırlanan ekspertiz raporunda hasarın nedeni olarak voltaj dalgalanması nedeniyle meydana geldiği belirtilmiştir. Bilirkişi kurulumuzca yapılan değerlendirmede arızanın meydana geliş şeklinin tespit bulunmaması arızanın şekli dikkate alındığında voltaj dalgalanması nedeniyle meydana geldiği sonucuna varılmıştır. Davalı sigorta şirketi davaya yanıt dilekçesinde hasarın gerekçesinin voltaj dalgalanması olarak gösterildiğini, sigortalı veya onun yerine kaim olan sorumlu kişi imkanlar ölçüsünde önlemleri almadığını beyan etmişse de sigorta poliçesinde bu yönde bir açıklama ve sigortalı kurum elemanlarının önlem almadığına ilişkin tespit bulunmamaktadır... Sigorta poliçesi içeriğine göre muafiyet uygulanmayacağından hesaplama yapılmamıştır... Taraflar arasında arıza cihazların sigorta bedelleri ve sigorta değeri konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır, bu durumda aşağıdaki gösterildiği şekilde eksik sigorta tespit edilmiştir... Esas olan tazminat tutarının hesaplanmasına eksik sigorta tutarının dikkate alınması gereklidir ancak aşağıda alıntılanan sigorta poliçesi özel şartı gereğince tazminat tutarının tespitinde eksik sigorta dikkate alınmayacaktır. Elektronik Cihaz Sigortası Teknik Şartnamesi eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarıma müteakip fatura bedelini eksiksiz öder, sigorta poliçesinde hasar tutarına sigortalının katılmasına ilişkin kloz/özel şart bulunmadığından hesaplama yapılmamıştır. Dava dosyasına sunulan belgelerin içeriğine göre davalı sigorta şirketi tarafından hasar tutarına eksik sigortadan kaynaklı indirim yapılarak ödeme yapıldığı anlaşılmıştır... Davacı sigortalı kurumun elektronik cihazların arızalanmasından dolayı sigorta şirketinden talepte bulunabileceği talep edilebilecek tutarın 23.087,70-TL olduğu... " belirtildiği yine .... esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda"...Taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlığa ilişkin değerlendirmede anılan ... ihale kayıt numaralı sözleşmenin hükümleri ile eki elektronik cihaz teknik şartnamesinin incelenmesi ve talebe konu sözleşmenin konusu olan alınan sözleşme ile teknik şartname gereği taraflarca akdedilen 31/12/2023-31/12/2024 vadeli elektronik cihaz poliçesinin incelenmesi gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmede elektronik cihazlardan 608.311.554,00-TL değerindeki bölümün elektronik cihaz + deprem + terör+ sabotaj + GLKHH + KNH risklerine 4.473.037.579,42-TL değerindeki bölümün ise elektronik cihaz + deprem risklerine karşı 31/12/2023-31/12/2024 tarihleri arasında kalan 366 gün süreyi kapsayacak şekilde teminat altına alınmaları işine ait 79.500.000-TL sigorta primi bedelli sözleşme imzalandığı dava konusu poliçe incelendiğinde elektronik cihaz sigortası genel şartları ve teknik şartnamede belirtilen diğer haller üst başlıklı maddesinin poliçeye derç edilmiş olduğu, keza poliçede elektronik cihaz teknik şartnamesinde derç edilmiş olduğu ve anılan hususların teminat kapsamında olduğunun belirtilmiş olduğunu, dava konusu hadise sonrasında davacı yanca davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu başvuruya istinaden davalı sigorta şirketince 18761 numaralı hasar dosyası açıldığı açılan hasar dosyası kapsamınca eksper görevlendirmesi yapıldığı, görevlendirilen ... Sigorta Ekspertiz (...) tarafından yapılan tespitler neticesi 04/03/2024 tarihli ekspertiz raporunun tanzim edildiği , yapılan tespit ve incelemeler neticesinde cihazların sigorta bedellerinin düşük olduğu ve eksik sigorta kapsamında olduğunun belirtildiği, davalı şirket 18761 numaralı hasar dosyasında eksik sigorta bulunduğu yönündeki tespitlere istinaden toplam 172.938,00-TL tamir-onarım faturasından 26.945,99-TL kısmını 5/03/2024 tarihinde ödemiş; bakiye 145.992,01-TL'lik kısmını ise eksik sigorta olduğu kanaatiyle reddettiği, hasar dosyası kapsamında görevlendirilen ... Sigorta Ekspertiz (....) tarafından yapılan ve yukarıda alıntılanan eksik sigorta ve zarar bedelinin miktarı yönünden yapılan tespitlere heyetimizce de iştirak edilmiş ise de alınan tespitleri sadece elektronik cihaz sigortası genel şartları çerçevesinde yapılmış olunduğu taraflar arasında akdedilen ve poliçeye de derç edilmiş bulunan teknik şartnamede belirtilen hususlar ile diğer hususların değerlendirilmediği anlaşılmakla taraflar arasında akdedilen... ihale kayıt numaralı sözleşmenin hükümleri ile eki elektronik cihaz teknik şartnamesi ve anılan şartnamenin tanzim edilmiş poliçeye derç edilmiş olunduğu anlaşılmakla .... ihale kayıt numaralı sözleşmenin madde 36-diğer hususlar üst başlıklı maddesinin 36.6 alt maddesi "Elektronik Cihaz Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirilen diğer haller teminat kapsamında olacaktır" maddesi ile ihale teknik şartnamesindeki "9.-eskime tenzili uygulanmayacak olup sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarıma müteakip fatura bedelini eksiksiz öder" maddesi gereği eksik sigorta uygulanmaksızın eksper vasıtasıyla tespit edilmiş bulunan 172.938,00-TL zarar bedelinden sorumlu olduğu davalı şirket tarafından 5/03/2024 tarihinde yapılan 26.945,99-TL'lık ödemenin tenzili ile bakiye tazminat bedelinin 145.992,01-TL olduğu... Davalı sigorta şirketince yapılan kısmi ödeme dikkate alındığında davalı şirketin 5/03/2024 tarihinde temerrüde düşmüş olacağı... "denildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça davalı sigorta şirketine sigortalanan emtianın zarara uğraması üzerine, tespit edilen zararın eksik sigorta hükümleri uygulanarak ödenmeyen bakiye tutarının davalıdan tahsili, davalı tarafça sigortalanan emtianın sigorta değerinin eksik gösterildiği, sigorta bedeli ile sigorta değeri arasında orantısızlık bulunduğu eksik sigorta hükümlerinin uygulanmasında hata bulunmadığı, davacının arızanın meydana gelmemesi için yeterli önlem almadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi istenilmiş olup:
Taraflar arasındaki .... ihale kayıt numaralı sözleşme ile davalının 31/12/2023- 31/12/2024 tarihleri arası davacıya ait elektronik cihazlardan 608.311.554,00-TL değerindeki bölümü elektronik cihaz + deprem + terör+ sabotaj + GLKHH + KNH risklerine karşı, 4.473.037.579,42-TL değerindeki bölümü ise elektronik cihaz + deprem risklerine karşı 79.500.000-TL sigorta primi bedeli karşılığı teminat altına aldığı, 04.11.2024 tarihinde Ankara Esenboğa Havalimanı'nda kullanılan X-Ray cihazının elektriksel nedenlerden kaynaklı hasara uğradığı durumun davalıya bildirildiği, onarım/yenileme fatura bedeli olan KDV dahil 5.130,00TL'nin 2.242,49.TL'lik kısmının davalı şirketce 20.12.2024 tarihinde ödendiği, bakiye 2.887,51-TL 'nin eksik sigorta poliçesi bulunduğu belirtilerek ödenmediği, bu kapsamda oluşan hasarın sigorta teminatı altında kaldığının davalı tarafça da kabul edildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin “diğer hususlar” üst başlıklı maddesinin 36.6 maddesindeki " Elektronik Cihaz Sigortası Genel Şartları ve Teknik Şartnamede belirtilen diğer haller teminat kapsamında olacaktır. " sözleşmeye işlenen İhale Teknik Şartnamesinin 9. maddesindeki "Eskime tenzili uygulanmayacak olup, sigorta bedelini geçmeyecek kısmi hasarlarda sigortacı onarımı müteakip fatura bedelini eksiksiz öder." düzenlemeleri TTK 1462.m (... Sigorta edilmiş menfaatin bir kısmının zarara uğraması halinde sigortacı, aksine sözleşme yoksa ,sigorta bedelinin sigorta değerine olan oranına göre tazminat öder.) hükmü gereği eksik sigorta hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı, cihazların onarımı/ yenilemesini yapan Firma tarafından düzenlenen faturada arıza nedeninin tespitine ilişkin açıklama bulunmaması ve hasar dosyasında davacı ve çalışanlarının voltaj koruma yükümlülüklerine ve/veya zararı azaltma yükümlülüğüne aykırı davrandıklarına ilişkin bir tespit bulunmadığı bu hususu da davalının ispat edemediği dikkate alındığında gerçekleşen riskin teminat dışı kaldığının kabulünün veya kusurdan kaynaklı indirim hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı, bu kapsamda davacının poliçe kapsamında karşılanmayan bakiye 2.887,51TL zararının daha bulunduğu, davalı şirketin sorumlu olduğu , davalı şirketin önceki ödeme tarihi ile temerrüde düştüğü, taraflar arasındaki .... ihale kayıt numaralı sözleşme ,poliçe, İhale Teknik Şartnamesinin 9. Maddesi , .... sayılı ilamı bu dosyadaki bilirkişi kurul raporu.... E sayıl dosyalarında alınan bilirkişi kurul raporları ve tüm dosya kapsamı ile anlaşılmakla, taraflar arasında düzenlenilen sözleşme ve sözleşmeye dayalı sigorta poliçesinde eksik sigorta hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı hususundaki hukuki nitelendirmenin mahkememize ait olduğu bu konuda ibraz edilen hukuki mütalaaya itibarın mümkün bulunmadığı da dikkate alınarak bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek görülmeksizin aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı üzere;
Davanın kabulüne, 2.887,51TL 'nin 20/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken harç peşin alındığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 615,40- TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 57,5- tebligat ücreti olmak üzere toplam 1.288,30-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 2.887,51- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalının yargılama sırasında yapmış olduğu 1.000,00-TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı kabul edilen miktar itibari ile HMK341 maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/05/2025
...