T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2017/480 Esas - 2022/627
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2017/480
KARAR NO: 2022/627
BAŞKAN: ....
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
DAVACI :....
VEKİLİ: Av.....DAVALI ....
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 2-...
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 3- ...
VEKİLLERİ: Av....
DAVALILAR : 4...
5-....
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/06/2017
KARAR TARİHİ: 18/07/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı firmaların müvekkili şirketin.... işyerlerinde ayrı sözleşme ve eki şartnameye göre temizlik, yemek, servis ve dağıtım hizmetlerini ihale yolu ile üstlenmiş olduklarını, davalı yükleniciler tarafından belirli bir süre çalıştırılan - işçilerin iş sözleşmelerinin feshi üzerine, işçiler tarafından işçilik alacaklarının tahsili istemi ile.... esas sayılı dosyalarında dava açtıklarını, açılan davalarda müvekkili şirketin asıl işveren kabul edilerek aleyhe kurulan hükümlerin ... denetiminden geçerek kesinleşmiş olduğunu, verilen kararların .... ve.... sayılı dosyalarında icra takibine konu edilmesi üzerine, müvekkili şirket tarafından ödemeler yapılmak zorunda kalındığını, müvekkili şirket tarafından yapılmak zorunda kalınan toplam ödeme miktarının ayrıca ödenen damga vergileri ile birlikte toplam 322.807,90 TL olduğunu, ödenen miktarın davalılardan rücuen tahsili gerektiğini beyanla 322.807,90 TL alacağın davalılardan ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ... Bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faizi ile birlikte sorumlu oldukları dönemler itibariyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:1) Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile müvekkili şirket arasında temizlik, yemek yapım, servis ve dağıtım hizmeti işleri konusunda hizmet alımları tip sözleşmesi imzalarımış olduğunu, bu sözleşme ve sözleşme eki şartnamede müvekkili şirketin işçilerin ücret alacakları dışındaki işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmadığını, davacının iddia ettiği gibi müvekkili şirketin işçilerin kıdem ve ihbar tazminatlarından sorumluluğunun bulunmadığını, davacı şirketin işçilerin asıl ve tek işvereni olduğunu, imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ile kararlaştırıldığı üzere davacı şirketçe istihdam edilen işçilerin sözleşme kapsamında çalıştırılmasının sözleşme süresi ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunduğu kabul edilse dahi hizmet alım sözleşmelerinin geçerli olduğu tarih değerlendirildiğinde İş Kanunu hükümlerince müvekkili şirketin sorumlu olmadığının anlaşılacağını, müvekkili şirket ile işçiler arasında herhangi bir hizmet akdi bulunmadığını, müvekkili şirketin yeni işçi istihdam etmeyip davacının işçisini çalıştırmaya devam etmiş olduğunu beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2) Davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle; 11 Eylül 2014 tarihinde yayınlanarak yürürlüğe giren 6552. Sayılı Yasa Uyarınca, davacı kurumun müvekkili şirkete rücu hakkının bulunmadığını, 6552 sayılı Yasa uyarınca kıdem tazminatlarının ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından ödeneceğinin hüküm altına alınmış olduğunu, bu nedenle kıdem tazminatı alacağı doğmuş olsa bile kıdem tazminatından davacının sorumlu bulunduğunu, kendilerine rücu edilemeyeceğini, müvekkili şirketin davacı .... ye belli bir süre zarfında taşeronluk hizmeti vermiş olduğunu, davacının ödemesine dayanak yargılamaların müvekkili şirkete yöneltilmediği ve ihbar dahi edilmemiş olduğunu, ihale şartnamesi incelendiğinde müvekkili şirketin şartname kapsamında kurum bünyesinde çalışan daimi işçilerin işçilik alacaklarını ödeyeceğine dair bir düzenlemenin bulunmadığını, işçilerin işçilik alacaklarının ödenmemesinden davacının kusurlu bulunduğunu, yargılama gideri faiz vs feri alacaklardan sorumlu tutulamayacaklarını, izah edilen nedenlerle müvekkili şirketin işçilik alacaklarından bir sorumluluğunun bulunmadığını, aksinin kabulü halinde ise ancak kendi dönemi ile sınırlı sorumlu olabileceğini, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
3)Davalı.... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının rücu talebine dayanak gösterdiği ... Mahkemesinde görülen dosyalarda dava dışı işçilerin kıdem tazminatı, ihbar tazminat, yıllık izin ücreti ve fazla mesai ücreti talebinde bulunmuş olduklarını, ancak dosyalarda dava dışı işçilerin asıl işvereninin davacı kurum olduğu ve davacının sorumlu olacağının tespit edilmiş bulunduğunu, davacının üst işveren olarak kendi işyerinde çalışan ve müteselsil sorumlu olduğu dava dışı işçilere ödediği meblağı rücu etmek istediğini, davacının müvekkili şirkete rücu edebilmesi için rücuya konu meblağların işçiler tarafından müvekkili şirketten istenebilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin ödemekle yükümlü olmadığı bir meblağın müvekkili şirketten talep edilemeyeceğini, söz konusu iş mahkemesi dosyalarında dava dışı işçilerin çalışma süresinin bir bütün olarak değerlendirilerek işyeri devri hükümlerinin uygulanmış olduğunu, İş Kanunun işyeri devri hükümleri uyarınca fazla mesai ücreti bakımından müvekkilinin devir tarihinden itibaren 2 yıl süre geçtiğinden sorumluluğunun bulunmadığını, işyeri devri hükümlerinde kıdem ve ihbar tazminatına ilişkin bir düzenleme bulunmamakla birlikte konuya ilişkin Yüksek Yargı kararlarının sabit olduğunu, yıllık izin ücretinden sorumluluğun son işverene ait olacağını, işçilerin son işvereni müvekkili şirket olmadığından yıllık izin ücretinden sorumlu tutulamayacağını beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava , Hizmet Alım Sözleşmesine dayalı rücuen alacak istemine ilişkindir.
Davacı vekili delil olarak; ... kayıtlarına, hizmet alım sözleşmeleri, teknik ve idari şartnameler, ödeme belgelerine, kurum kayıtlarına, ... İcra Müdürlükleri dosyaları ve bilirkişi incelemesine dayanmıştır.
Dava dışı işçi U... hizmet döküm cetveli, işyeri unvan listesi ve işe giriş çıkış bildirgeleri ...'dan celp edilmiştir.
Davacı kurum, alt iş verenlerle yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan işçilere ödenen kıdem tazminatı vs işcilik alacağından, sözleşme hükmü ve eki şartnameler gereğince alt işveren olan davalılarının sorumlu olduğundan bahisle ödenenin rücuen tahsilini talep etmektedir.
Davacı kurum ile davalılar arasında akdedilen sözleşmeler ve sözleşmeler eki ihale uyarınca işçilik alacaklarının tamamında alt yüklenicilerinin sorumlu olacağı bildirilerek dava açılmış ve davacı tarafından sunulan teknik şartnamenin 10. Maddesinin (o )bendinde iş akitlerinin feshinde doğacak işçilik alacaklarında alt yüklenicilerinin sorumlu olacağına dair açık düzenlemeye yer verildiği anlaşılmıştır.
Dosya hesap bilirkişisine tevdi edilerek alınan rapor ve ek raporlarda; dışı işçi..... ...'ın hizmet döküm cetvelleri ile iş mahkemesi dosya kapsamı ile icra takip dosyası kapsamı nazara alındığında; davacı kurum tarafından ,iş mahkemesi ilamları gereğince, dava dışı işçilere ilamların takibe konu edilmesi üzerine icra dosyasında ödenen kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin alacağı, ihbar tazminatı ve fazla çalışma ücreti bakımından alacakları hesap edilerek dosyamıza bildirilmiştir. Bilirkişi raporunda, .... Hukuk Dairesinin ihbar tazminatı ile yıllık izin ücretinin son alt iş verene ait olduğu yönündeki içtihatı ile sözleşme eki teknik şartnamede işçi alacaklarında davanın yükleniciye sorumlu olacaklarına dair açık hüküm bulunduğundan davacı kurumun ödediği işçilik alacaklarının ve ferilerinin, davacı alt yüklenicilerinin hizmet süreleri ile sınırlı olarak belirlenen tutarların tamamını rücu konusu yapılabileceği ve davacı kurumun ödediği damga vergisi ve gelir vergisi kesintileri de feri alacaklar içinde olduğu nazara alınarak yaptığı hesaplamada; davalı yüklenici ... firmasından 17.030,99 TL nin, ...den 5.260,13 TL nin, ...i firmalarından müştereken ve müteselsilen 15.226,95 TL nin, ...den 103.885,64 TL nin, .... den 173.311,57 TL nin, ödeme tarihlerinden itibaren faizi ile birlikte talep edilebileceği tespit ve hesap edilmiştir.
4857 sayılı yasanın 2/6. maddesinde; işçiye karşı asıl işveren ile alt işverenin müteselsilen sorumluluğu düzenlenmiş , yine 11.09.2014 tarihinde aynı yasaya eklenen 112. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşu iş yerlerinde çalışan işçilerin kıdem tazminatlarının asıl işveren olan kamu kurum ve kuruluşunca ödeneceği belirtilmiştir. Bu ek düzenleme ve hüküm, işçinin alacağının tahsilini kolaylaştırmak amacıyla getirilmiş olup, alt işverenin sorumluluğunu kaldırmamıştır. Bu nedenle, alt işveren ile asıl işveren işçi alacaklarından müteselsilen vede 1/2 oranında sorumludurlar. Ancak taraflar bu iç ilişkideki sorumluluklarını sözleşme hükümleriyle değiştirebilirler.
Dosyamızda davacı ile davalılar arasında yapılan sözleşme ve şartnameler hükümleriyle , sözleşme kapsamında çalıştırılan işçilerin işçilik alacaklarından davalı alt yüklenicilerinin sorumlu olacağının kararlaştırıldığı ve .... Hukuk Dairesi'nin son içtihatları nazara alınarak; davacı asıl işveren kurumun işçiye yaptığı kıdem tazminatı ödemesinin herbir davalılardan çalışılan süreye denk gelen miktarın tamamını , yıllık ücreti alacağı ve ihbar tazminatı alacağının ise son alt işverende tamamını rücuen talep edebileceği anlaşılmıştır.
22.02.2019 tarihinde ... de yayımlanarak yürürlüğe giren 7166 sayılı yasanın 11. ve 12. maddeleriyle getirilen düzenlemenin 11/09/2014 tarihinden sonraki sözleşmelere uygulanacağı belirtilmiş isede , ilgili düzenlemenin Anayasa Mahkemesi'nin 2019/42 esas 2019/73 karar sayılı ve 19.09.2019 tarihli kararıyla iptal edildiği ve gerekçeli kararında 15.10.2019 tarihli... de yayımlanarak yürülüğe girdiği nazara alındığında, dosyada uygulama yeri olmadığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı , dava , cevap , taraflar arasındaki sözleşme ve eki şartnameler hükümleri ,iş mahkemesi dosyaları, İcra dosyaları, ödeme belgeleri,... dan celp edilen bilgi ve belgeler ile hüküm vemeye elverişli bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde ; taraflar arasındaki sözleşme kapsamında çalıştırılan ve iş akti sona eren işçilere, davacı kurum tarafından, iş mahkemesi ilamları ve ilamların takibe konu edildiği icra dosyalarından ödenen işçilik alacaklarından, kıdem tazminatı alacağının her bir işçinin her bir davalıda çalıştığı süreye denk gelen ve bilirkişice hesap edilen miktarların tamamının davalı şirketlerle yapılan sözleşme ve eki şartnamelerde kıdem tazminatı .... vs işçilik alacaklarından alt işverenin sorumlu olacağı yönünde açık hüküm bulunduğu gibi, sözleşme dönemleri içinde işçilik alacaklarından asıl işverenin sorumlu olacağına dair açık hüküm bulunmadığı vede .... Hukuk Dairesi'nin son içtihatları nazara alınarak kıdem tazminatının, her bir davalı şirketle çalışılan döneme isabet eden kısmının tamamının ile yıllık izin ücreti alacağı ve ihbar tazminatı tamamının son işverenden talep edebileceği kabul edilerek , aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulü yönünden hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
a)Davalı Asya İlaçlama....Ltd.Şti.'den 17.030,99-TL'nin, 15.721,39-TL'sine ödeme tarihi 29.01.2016 tarihinden itibaren, 1.309,60-TL'sine dava tarihi olan 22.06.2017 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
b)Davalı...'den 5.260,13-TL'nin, 2.001,23-TL'sine ödeme tarihi 29.01.2016 tarihinden itibaren, 2.937,00-TL'sine ödeme tarihi olan 01.02.2016 tarihinden itibaren, 321,90-TL'sine dava tarihi olan 22.06.2017 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
c)Davalı ....'den 15.226,95-TL'nin, 4.067,34-TL'sine ödeme tarihi 29.01.2016 tarihinden itibaren, 7.119,07-TL'sine ödeme tarihi olan 01.02.2016 tarihinden itibaren, 3.541,53-TL'sine ödeme tarihi olan 25.08.2016 tarihinden, 499,01-TL'sine dava tarihi olan 22.06.2017 tarihinden itibaren avans faiziyle davalılardan müteselsilen birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
d)Davalı ...'den 103.885,64-TL'nin, 24.416,99-TL'sine ödeme tarihi 29.01.2016 tarihinden itibaren, 70.565,18-TL'sine ödeme tarihi olan 01.02.2016 tarihinden itibaren, 8.903,47-TL'sine dava tarihi olan 22.06.2017 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
e)Davalı ....'den 173.311,57-TL'nin, 89.373,80-TL'sine ödeme tarihi 29.01.2016 tarihinden itibaren, 36.668,38-TL'sine ödeme tarihi olan 01.02.2016 tarihinden itibaren, 33.900,32-TL'sine ödeme tarihi olan 25.08.2016 tarihinden, 13.369,07-TL'sine dava tarihi olan 22.06.2017 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazla istemin reddine,
2-
Alınması gereken 21.498,20-TL harçtan peşin alınan 5.512,76-TL harcının mahsubu ile bakiye 15.985,44-TL'nin davalılardan (davalı ....'den 865,06-TL, davalı ....'den 267,18-TL, davalı ..... Ve ....'den 773,43-TL müteselsilen , davalı ....'den 5.276,70-TL, davalı ...'den 8.803,07-TL) alınarak hazineye irad kaydına,
3-
Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 31,40-TL başvuru harcı, 5.512,76-TL peşin harç, 4,60-TL vekalet harcı toplamı 5.548,76TL ile,
Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 634,60-TL posta masrafı, 11.850,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 12.484,60-TL'nin kabul/red oranına göre 12.171,62-TL'nin davalılardan (davalı ....'den 658,68-TL, davalı ....'den 203,43-TL, davalı...'den 588,90-TL müteselsilen , davalı ....'den 4.017,78-TL, davalı ....'den 6.702,83-TL) alınarak davacıya ödenmesine, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı .... Tarafından yapılan 60,00-TL posta masrafının kabul / red oranına göre 1,50-TL'sinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
5-Davalı... Tarafından yapılan 200,00-TL posta masrafının kabul / red oranına göre 5,01-TL'sinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince hesap edilen 30.480,07-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı .....'den 1.649,45-TL, davalı ....'den 509,44-TL, davalı...'den 1.474,72-TL müteselsilen alınarak, davalı .....'den 10.061,29-TL, daval....'den 16.785,17-TL) alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davalı.... kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince hesap edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
8-Davalı .... kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince hesap edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
9-Davalı .... kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince hesap edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
10-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... vekilinin, yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/07/2022
Başkan ...
✍e-imzalıdır
Üye ...
✍e-imzalıdır
Üye ...
✍e-imzalıdır
Katip ...
✍e-imzalıdır