T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2017/567 Esas - 2021/95
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/567
KARAR NO: 2021/95
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLLERİ: Av.
DAVALI :
VEKİLLERİ: Av.
DAVA: Alacak (Masa alacağı)
DAVA TARİHİ: 03/08/2017
KARAR TARİHİ: 16/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Ticaret Mahkemesinin ... E., ... K. sayılı ve 15.07.2013 tarihli dava dosyası ile hakkında iflas kararı verilen SS ... Konut Yapı Kooperatifinden, ciro yolu ile müvekkiline geçen;
12.07.2012 tanzim tarihli 30.08.2012 vadeli 10.000,00 TL miktarlı,
12.07.2012 tanzim tarihli 30.01.2013 vadeli 7.000,00 TL miktarlı,
12.07.2012 tanzim tarihli 30.01.2013 vadeli 5.000,00 TL miktarlı,
12.07.2012 tanzim tarihli 30.12.2012 vadeli 5.000,00 TL miktarlı 4 adet toplam 27.000,00 TL tutarındaki senedin asıl alacak ve faizi ile birlikte 30.314,00 TL alacaklarının olduğu, alacağın iflas masasına kaydının yapılması için 07.10.2013 tarihinde İflas Müdürlüğüne başvuru yapıldığı 02.01.2017 tarihinde 07.10.2013 tarihli başvurunun RET edildiği, bu kararın da 28.07.2017 talihinde tebliğ edildiği, iflas idare memurluğunun 02.01.2017 tarihli kararının kaldırılması ve alacağın tespiti ile 27.000,00 TL asıl alacak ve faizi ile birlikte (kayıt kabul talebi tarihi itibariyle) 30.134,00 TL alacağın İflas masasına kabul edilmesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davaya konu alacağın dayanağı olan kambiyo senetlerinin tanzim tarihinin 12.07.2012 olduğu, ancak bu tarihte iflas kararı mevcut olup müflise verilen geçerli bir faaliyet izninin de söz konusu olmadığı, bu konuda masaya yapılan bir bilgilendirme de bulunmadığı, dolayısıyla masayı bağlayan bir borcun olmadığı, yetkisiz olarak düzenlenen kambiyo senedinden müflisin ya da iflas masasının sorumluğunun kabul edilemeyeceği, bu nedenle davacının müflisten bir alacağı bulunmadığının kabulü gerektiği, kambiyo senettlerinin tek başına alacağın varlığını kanıtlamaya yetmeyeceğini, davacının alacağını ispat etmesi gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
H U K U K İ N İ T E L E N D İ R M E - G E R E K Ç E :
Dava her ne kadar kayıt kabul davası olarak açılmış ise de, davacı iflastan sonra keşide edilen çeklerden dolayı alacak iddiasında bulunduğundan davanın kayıt kabul davası değil masa alacağı davası olduğu ve genel hükümlere tabi bir alacak davası olduğu kabul edilerek yargılama yapılmıştır.
Davacı vekili de bilirkişiden rapor alındıktan sonra sunduğu 01.04.2020 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde alacağın masa alacağı olduğunu beyan etmiştir.
Davaya konu olan senetler ;
12.07.2012 Keşide 30.08.2012 vade tarihli ,10.000,00 TL bedelli lehtarı ..., keşideci S S ... Konut Yapı Kooperatifi olan,
12.07.2012 Keşide 30.01.2013 vade tarihli 7.000,00 bedelli lehtarı ... , keşidecisi SS ... Konut Yapı Kooperatifi olan,
12.07.2012 Keşide 30.01.2013 Vade tarihli 5.000,00 bedelli, lehtarı ... iletim Telekomünikasyon Inş. Tic. Ltd. Şti. keşidecisi SS ... Konut Yapı Kooperatifi
12.07.2012 Keşide ,31.12.2013 vade tarihli , 5.000,00 bedelli , lehtarı ... iletim Telekomünikasyon Inş. Tic. Ltd. Şti., keşidecisi S S ... Konut Yapı Kooperatifi olan senetler olduğu görülmektedir.
Davaya konu 4 adet senedin de düzenleme tarihi 12.07.2012 olup, bu tarih iflas kararının tarihi olan 15.07.2009’dan sonraki bir tarihtir.
Masa alacakları- iflas alacağı ayrımının en önemli sonucu; Masa alacakları, iflas masasından tam olarak ve öncelikli olarak ödenir. İflas alacakları sıra cetveline göre garameten paylaştırılır.
İflas: ... Ticaret Mahkemesinin ... E. Saylı dosyasının tetkikinde,
... adlı şahıs tarafından davalı Kooperatif aleyhinde ... Müdürlüğünün .... E. saylı dosyasıyla 11.03.2008 tanzim tarihli 20.11.2008 vadeli 5.000,00 TL’lik ve 11.03.2008 tanzim tarihli 20.12.2008 vadeli 5.000,00 TL Tik senetlerden dolayı başlatılan Kambiyo Senetlerine Özgü iflas Yoluyla Takip neticesinde borçlu tarafından ödeme yapılmaması üzerine açılan davada davalı kooperatifin 15.07.2009 tarihi itibariyle iflasına karar verildiği görülmüştür.
Öncelikle alacağın iflas alacağı mı masa alacağı mı olduğunun tespiti gerekmektedir.
Borçlu, iflas kararı verildiği andan itibaren müflis sıfatını alır. Borçlunun mevcut tüm malvarlığı ve hakları kendiliğinden iflas masasına dönüşür ve iflasın kapanmasına kadar müflisin edineceği mal, alacak ve haklar da kural olarak iflas masasına kazandırılır.(İİK m.184-190).
Müflis iflas etmekle hak ve fiil ehliyetini kaybetmiş olmaz. Borçlunun iflas açıldıktan sonra iflas masasına ait mal ve haklar üzerindeki her türlü tasarrufu iflas masasına karşı geçersizdir. Buradaki tasarruftan maksat masanın mevcudunu azaltıcı nitelikteki tasarruf işlemleridir. Müflisin hükümsüz olan işlemleri tasarruf işlemleridir.Satış, mal değişim sözleşmesi veya hibe yolu ile taşınır ve taşınmaz malın devri, irtifak hakkı tesisi, borç ödeme, takas işlemi, alacaktan feragat işlemi, alacağın temliki, hisse devri gibi işlemler tasarruf yetkisine örnek olacak türden işlemlerdir. Buna karşılık müflisin borçlanma işlemleri yapması yasak değildir. Borçlu, borçlanma taahhüt işlemleri yapabilecektir. Örneğin, müflis masaya giren bir malı başkasına satabilir yada bir satış vaadi imzalayabilir. Ancak en önemli nokta şudur ki; müflis, yaptığı satış sözleşmelerinden doğan edim borcunu –malı teslim, mülkiyeti devir- yerine getiremeyecektir. Yani borçlandırıcı işlemler yapabilen müflis, bu borçlandırıcı işlemler sonucunda iflas masasını fiilen eksiltici aksiyonlar alamayacaktır. Ancak yapılan satış sözleşmesi geçerlidir ve satış sözleşmesinin karşı tarafı müflisten sözleşmeye dair edimlerin iflasını talep edebilecektir. İflas ile son bulmayan sözleşmelerden biri de eser ve hizmet sözleşmeleridir. Bu halde bu sözleşmelerin diğer tarafının karşı edimi müflisten ifa etme talebi bir iflas alacağıdır. Bu alacak para değilse eğer paraya çevrilerek iflas masasına yazdırılır. İflas açıldığı anda iki taraf da borcunu tam ifa etmemiş ise diğer taraf teminat gösterilmesini isteyebilir. Teminat gösterilmez ise sözleşmeden dönebilir. Bu dönme sonucu artık alacağını iflas masasına kaydedemez ve iflas masasına borcunu ifa etmekten kurtulur.
İflas masası bazen müflisin gerçekleştirdiği tasarruf işlemi sonucunda müflisin yerine geçerek işlem yapabilir. İflas idaresi, müflisin yaptığı tasarrufu masa menfaatine uygun olarak değerlendirir ise, bu tasarrufa sonradan icazet verebilir ve müflis yerine geçerek; müflise ait bu tasarruftan kaynaklanan borçları yerine getirebilir. İflas idaresi tarafından verilen icazet, Türk Medeni Kanunu’nun 16. maddesinde düzenlenen “Sınırlı Ehliyetsizlik” kavramındaki icazet ile aynı türden hukuki kavramlardır. Sınırlı ehliyetsiz kişilerin yaptıkları geçersiz işlemlerin yasal temsilcilerinin sonradan verecekleri icazet ile geçerli hale gelebileceği hususu, iflas idaresinin, müflis tarafından gerçekleştirilen geçersiz işlemlere sonradan icazet vererek bu işlemleri geçerli haline getirmesi ile benzetilebilir. İflas idaresi, müflisin yaptığı tasarruf işlemini, masa yararına görecek olursa, müflisin yaptığı işleme icazet verebilir; yani bu işlemin iptali iddiasında bulunmaksızın, işlemi onaylayabilir.
Somut olayda .... Ticaret Mahkemesinde karara çıkan dosyadaki delillere göre kooperatif ile senetlerden ikisinin lehtarı ... inşaat şirketi arasında 26/01/2011 tarihinde eser sözleşmesi imzalanmış iflas idaresi bu sözleşmeye muvafakat vermediğini 10 ay sonra bildirmiş daha sonra da 30.12.2011 tarihinde de müflise faaliyet izni vermiştir.
İİK m.193/3 deki takip yasağı sadece iflas alacakları bakımından uygulanır. Bu düzenleme, masadan alacaklı olanların, masa borcu için iflas idaresini taraf alarak takip işlemleri başlatmalarını engellemeyecektir. Müflisin iflâsından sonra doğan borçlarından dolayı, alacaklılar, müflise karşı haciz yolu ile takip yapabilirler. Takip yapma yasağı sadece iflas alacaklıları için geçerlidir. Masa alacaklıları için takip serbestisi devam edecektir. Müflise karşı iflasın açılmasından sonraki hukuki ilişkilerden doğan borçlar nedeniyle yapılan takipler bu hükme dayanılarak engellenemez. İflasın açılmasından sonra oluşan borçlara ilişkin takipler, iflas prosedürü yürütülürken, haciz yoluyla veya rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılabilir. Bu durum, borçların masa alacağı kapsamında olmasından kaynaklanmaktadır.
İflas tarihinden sonra doğan bir alacağın masa borcu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususu ile ilgili ise, alacağın temelindeki hukuki ilişkiye göre genel hükümler uyarınca, genel mahkemelerce tespit edilecektir. Aslında, masa alacağının tespitinin en önemli olduğu yer, iflas tarihinden sonra doğan alacaklara ilişkin olan durumdur. İflas idaresi masanın kanuni temsilcisi olup tasfiyenin yürütme organıdır. Alacaklıların ve müflisin temsilcisi değildir. Masa alacağı da tasfiyenin sağlıklı yapılması için yapılan borçlanmalardır. Alacaklılar kooperatifin faaliyetine devam etmesi masanın menfaatine bulunmuş iflas dosyasında faaliyet izni vermiştir. Bu faaliyetten doğan borç masa borcudur.
Masa alacağı davası genel alaca davası gibidir. Davacı, masa alacaklısı olduğunu iddia eden alacaklı, davalı ise iflas idaresidir. Bu davada da genel ispat kuralları geçerlidir.
Mahkememizce SMM bilirkişiden müflisin ticari defterlerinin incelenmesi için rapor alınmasına karar verilmiş, 10/04/2019 tarihli raporda kooperatif defterlerini ibraz edilmediğinden incelenemediği belirtilerek senetlerin vade tarihinden itibaren faiz hesabı yapılmış ise de hesaplamaya esas alınan iflas tarihi yanlış tarih alındığından hesaplama hatalı olmuştur.
Davalı tarafa defterleri dosyaya sunması için ara karar oluşturulmuş 3 klasör halinde sunulan belgeler incelendiğinde ticari defterler değil kooperatif genel kuruluna sunulan mizan bilanço gibi belgelerle, 2011-2012-2013 yıllarında yapılan bazı yevmiye kayıtlarının müstenidatlarının olduğu görülmüştür. Bilirkişi tarafından incelenen belgeler içinde dava konusu olan 4 adet senede dair mahsup fişine ve kayda rastlanmamış, senet lehtarları olan ... İletim Telekominikasyon İnş.Tic.Ltd Şti ile müflis davalı arasında ticari ilişki olduğu adı geçen şirkete bazı senetler verildiği ve bu senetlerin bazılarının davalı müflis tarafından elden ödendiğine dair belgelere rastlanmıştır.
... Ticaret Mahkemesinin .... E. Sayılı dosyası mahkememizce görevlendirilen bilirkişi tarafından istinaf arşivinde incelenmiş bilirkişi tarafından ek rapor düzenlenmiştir. İncelenen dosyada, ... İLETİŞİM TELEKOMÎNİKASYON ÎNŞ. TURZ. TÎC. LTD. ŞTÎ. vekilinin; müflis kooperatifin arsa sahipleriyle imzaladığı 21/06/2001 tarihli düzenleme şeklinde arsa payı inşaat yapımı ve gayrimenkul satış sözleşmesi ile ....parsel üzerine kat karşılığı inşaat yapım işi üstlendiğine üstlendiği işi yarım bıraktığını, davalı müflis hakkında iflasın açılmasına karar verildiğini, müflise inşaatların tamamlanması için çalışma izni verildiğini, nihayetinde müvekkilinin yaptığı işlerle binaların tamamlandığını, davacının davalı kooperatife yaptığı işin tespiti için ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.îş dosyasında yapılan keşif ile 03/10/2012 tarihinde alınan bilirkişi raporunda müvekkilinin yaptığı iş tutarının 744.425,54 TL olarak belirlendiğini, müvekkili tarafından yapılan işlerin daha fazla olduğunu, iflasın açılmasına karar verildiğinde binaların karkas halinde olduğunu, dükkanların hiç olmadığını, müvekkili tarafından %75 olan fiziki gerçekleşme oranının %100’e getirildiğini, davacı alacağının tespiti ile 744.425,54 TL’nin öncelikle masa borcu olarak kabul ve kayıt edilmesine, eğer/masa alacağı olmadığı kanaatine varılır ise iflas alacağı olarak kayıt ve kabulüne, eğer iflas masasına dahil olmayan tasfiyeden pay almayacak türden bir alacak olduğu kanaatine varılır ise de 100.000,00 TL alacağın ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesiyle talepleriyle açıldığı, yargılama sırasında düzenlenen bilirkişi raporunda, Davacının, davalı müflis kooperatiften hak edişinin 743.582,49 TL olduğunun benimsendiği, davacının müflis kooperatif adına banka yoluyla tahsil ettiği 225.000,00 TL bedelin düşülmesi ile davacının müflisten 518.582,49 TL asıl alacaklı olduğunun belirlendiği, dolayısıyla davacının 518.582,49 TL asıl alacak ve 76.338,18 TL işlemiş faiz olmak üzere iflas masasına kaydedilebilecek 594.920,67 TL alacağının olabileceği, şeklinde görüşe yer verildiği, ... Ticaret Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda davacının 743.582,49 TL imalat yaptığı, dava dışı ... tarafından S. S ... Yapı Kooperatifi adına davacı şirkete EFT yoluyla yapılan ödemeler toplamının 225.000,00 TL olduğu, dolayısıyla davacının müflis kooperatife yaptığı işten dolayı 743.582,49 TL hakedişi olduğu, bu tutardan davacıya 225.000,00 TL müflis adına yapılan ödeme düşüldükten sonra davacının davalı müflisten 518.582,49 TL alacağının kaldığı, ” Şeklinde karar verildiği,
... Ticaret Mahkemesinin ... E. saylı dosyasına kayıtlı davanın, ... İetişim Telekomînikasyon İnş. Turz. Tic. Ltd. Şti.’nin müflis kooperatiften olan hakediş alacağıyla ilgili olduğu, adı geçen şirketin toplam hakediş miktarı olan 743.582,49 TL’den, davalı kooperatif adına EFT yoluyla gönderilen ve toplamı 225.000,00 TL olan havalelerin mahsup edildiği, bu duruma göre, eldeki davaya konu olan ve toplamı 27.000,00 olan 4 adet senedin, ... Ticaret Mahkemesinin ... E. saylı dosyasına kayıtlı davanın konuyla hiçbir ilgisinin bulunmadığı mütalaa edilmiştir.
... Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunun tetkikinde, ... şirketinin defterleri sunulmadığından bilirkişi tarafından incelenememiş, kooperatifin 2011 yılı ticari defterleri incelenebilmiştir. ... şirketine yapılan ödemeler kooperatif defterlerinde yer almamaktadır. ... iletişime ... isimli şahsın şahsi hesabından ödemeler yapılmıştır.
... Müdürlüğünün.... İflas sayılı dosyasının tetkikinde, olağanüstü alacaklılar toplantılarında ve iflas Müdürlüğü kararlarında ... iletim Telekomünikasyon Inş. Tic. Ltd. Şti'ne işe devam etmesine dair karara rastlanmamış ise de, başka şirketler için işe devam kararı alınmıştır. ... Ticaret mahkemesindeki tespit dosyası ve bilirkişi raporlarına göre ... şirketinin iflastan sonra da imalatlar yaptığı anlaşılmaktadır.
Davacı alacağını kambiyo senedine dayandırmıştır. Müflisin iflastan sonra bile senet tanzim etme yetkisinin olduğu kabul edilmiş ise de, senedin hangi hukuki ilişki nedeniyle düzenlendiğinin belgelerle ispat edilmesi gerekmektedir. İki adet senedin lehtarı ... şirketinin müflis şirketle alacak borç ilişkisi ... Ticaret Mahkemesinde karara bağlanmıştır. Davacı senet lehtarı olan ... şirketi ve ... ile olan kendi ticari ilişkisinin varlığını ispata yarar herhangi bir delil sunmamıştır.
Netice olarak davacının ciro yoluyla devraldığı lehtarı ... olan senetler için ... ile müflisin arasında ticari ilişki var ise de, davacı ... ile olan ticari ilişkisini ve alacak iddiasını senetten bağımsız olarak ispat edememiştir. Bu senetler ... nin açtığı davada alacak hesabına dahil edilmemiş olması mükerrer talep olmadığını gösterir ise de diğer yandan ... nin bu senetler nedeniyle alacaklı olması halinde de ... Ticaret Mahkemesindeki hesabın dışına çıkılarak fazladan bir ödeme olacağı , ... nin sebepsiz zenginleşeceği de aşikardır. Başka bir anlatımla dava dışı ... Şirketi kooperatiften olan alacağını masa alacağı olarak tahsil edildiğinde , buna ilaveten dava konusu senetlerden dolayı da müflisten alacağa hükmedildiği takdirde ... Şirketinin hakedişinin üzerinde ödeme yapılmış olacaktır. Lehtarı ... olan iki adet senet bakımından ise davacı yine ciroya dayanmış lehtar ile olan ticari ilişkisinin ispat edememiştir. Senet lehtarı ... 'ın kooperatifle ilişkisi de ispat edilememiştir. Kambiyo senetleri illetten mücerret ise de aynı zamanda bu senetler her zaman düzenlenen belge niteliğinde olup, müflis aleyhine açılan alacak davasında senetler tek başına alacağın varlığı için yeterli kabul edilmemiştir. Davacının alacağını sözleşme , fatura vb delillerle ispat etmesi gerekmektedir. Somut olayda davacının lehtarla ticari ilişkisini de ispat edemediği nazara alınarak davanın reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Açılan davanın REDDİNE,
2) Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 59,30 TL harçtan peşin alınan harcın mahsubu ile bakiye 27,90 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3) Davalı kendini vekille temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
4) Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ÜZERİNE BIRAKILMASINA,
5) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,
İlişkin, taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/02/2021
Katip
Hakim
YARGILAMA GİDERLERİ
DAVACI
Bilirkişi Ücreti 600,00TL
Posta/Tebligat Ücreti 275,00TL
-------------------------------------------
Toplam 875,00TL
"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."