T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/445 Esas - 2022/201
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2018/445
KARAR NO: 2022/201
BAŞKAN...
KATİP:...
DAVACI :...
DAVALI ...
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/09/2011
KARAR TARİHİ: 23/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ( Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekilinin Ankara ... İş Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde ; müvekkilinin davalı ... Enerji Elektrik Üretimi ve Madencilik A.Ş.'de çalışırken, 11.09.2009 tarihinde, içinde bulunduğu davalı ...Turizm Ltd. Şti ye ait ... plakalı servis aracını , diğer davalı ... kullandığı sırada meydana gelen trafik iş kazasında , yaralandığını belirterek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 30.000,00 TL maddi tazminatın (davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yine müvekkilinin manevi zararları için 30.000,00 TL tazminatın sigorta şirketi dışındaki diğer davalılardan faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 19/01/2022 tarihli celsedeki beyanı ile ; 30.000,00-TL olarak istenen maddi zararın 29.500,00-TL'si nin kazanç kaybı ve 500,00-TL'sinin tedavi gideri zararı olduğunu belirterk talebini açıklamıştır.
Yine davacı vekili 13/12/2021 harç tarihli bedel arttırım dilekçesiyle ; kalıcı iş gücü kaybı zararı olarak talep ettiği 29.500,00-TL'yi, 526.521,61-TL daha arttırarak, toplam maddi zarar talebini 556.521,61-TL'ye yükseltmiştir.
Ayrıca davacı vekili 26/02/2022 tarihli ıslah dilekçesiyle ; 555.135,61 TL kazanç kaybı ile 1.386,00 TL tedavi gideri ( bakıcı gideri) zararının , davalı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.) yönünden poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla , 15.02.2010 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile ...Turizm Mühendislik İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. İle Nurullah Koçak yönünden ise 11.09.2009 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte tahsiline , yine 30.000,00 TL manevi tazminatın ...Turizm Mühendislik İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. İle ...'tan dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:1)Davalı ... Enerji Elektrik Üretimi ve Madencilik A.Ş. vekili cevap dilekçesinde ; yetki , husumet ve zaman aşımı itirazında bulunarak , davacının , şirketlerinin işçisi yada çalışanı olmadığını, davacı ile aralarında akdi bir ilişkinin mevcut olmadığını, davacının, müvekkili şirket ve SGK Başkanlığı aleyhine açmış olduğu tespit davasının halen derdest olduğunu, davacının mağduru olduğu trafik kazasının hatır taşımasından kaynaklandığını ve 5510 Sayılı Kanuna göre bir iş kazası olmadığını belirterek , davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2) Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde ; 6111 Sayılı Yasanın , trafik kazası sonucunda oluşan yaralanmalara ilişkin tedavi giderlerinin Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan talep edilmesi gerektiğini hüküm altına aldığını, bahse konu Kanun'un geçici 1. maddesinde, bu Kanunun yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedelllerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağının düzenlenmiş olduğunu, müvekkili şirketin tedavi masrafları tazminatı ile ilgili olarak yükümlülüğünün bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
3)Diğer davalılar Nurullah Koçak ile ...Müh...Ltd.Şti.'nin davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, işleten ve sürücüden haksız fiile dayalı , sigorta şirketinden ise ZMMS poliçesine dayalı olarak cismani zarar tazmini istemine ilişkindir.
Davacı vekili tarafında Ankara ... İş Mahkemesinin 2011/852 esas sayılı dosyasında davanın açması üzerine, mahkemece, davacının aynı mahkemenin 2011/253 esas sayılı dosyasında davalı ......A.Ş. Ve SGK aleyhinde açtığı kazanın iş kazası olduğunun tespitine ilişkin yargılama neticesi beklenmiştir.Mahkeminin 2011/253 esas sayılı dosyada davanın kabulüne dair verilen 07/12/2012 tarih ve 2012/1542 karar sayılı kararın temyizi üzerine, Yargıtay ...HD'sinin 23.01.2014 tarihli ve 2014/803 esas 2014/1230 karar sayılı ilamı ile, yetersiz araştırma neticesinde karar verildiği gerekçesiyle karar bozulmuştur. Mahkemenin 2014/175 esas2014/1074 karar sayılı ilamyla; kazada kazazedelerin iş görüşmesine gittikleri ve ramazan ayı olması nedeniyle iş yerinde herhagi bir yetkili ile görüşmeden geri dönerken kazanın meydana geldiği, davacı ve diğerlerinin kendi temin ettikleri araçla gidip döndükleri ,aracın işyeri servis aracı olmadığı gerekçesiyle söz konusu kazanın iş kazası olmadığı anaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.Yine sözkonusu kararın temyizi üzerine Yargıtay ...HD'sinin 30.05.2016 tarihli ve 2016/1589 esas 2016/8748 karar sayılı ilamı ile onanarak kesinleşmiştir Mahkemece , neticesinin beklediği bu dosyada iş kazası olduğu tespit isteminin reddi ve kararın kesinleşmesi üzerine 02/05/2017 tarih ve 2011/852 esas 2017/167 karar sayılı ilamı ile; davacının geçirdiği kazanın iş kazası olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. İş bu kararın istinafı üzerine, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... HD'sinin 03/01/2017 tarih ve 2017/3505 esas 2017/2995 karar sayılı ilamı ile ; davanın dayanağı kazanın iş kazası olmadığı hususu kesinleşen mahkeme kararı ile sabit ve de aracın davalı sigorta şirketi nezdinde ZMSS sigorta poliçesi bulunduğundan, davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, davaya bakarak sonuçlandırılmasının yerinde olmadığı gerekçesiyle mahkeme kararın kaldırılmasına ve dosyanın görev yönünden karar verilmek üzere iadesine karar verilmiştir. Mahkemece BAM ... HD 'nin kesin nitelikteki kaldırma kararı gereğince davaya bakmaya görevli olmadıkları , görevli mahkemenin Ankara Ticaret Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle 20/03/2018 tarih ve 2018/18 esas 2018/142 sayılı kararı ile verilen görevsizlik kararı üzerine dosyanın Mahkememize tevzi nedeniyle yukarıdaki esasımıza kaydedilerek yargılama Mahkememizce sürdürülmüştür.
TBK'nun 49. Maddesinde kusurlu ve hukuka aykırı bir fiile başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle hükümlü olduğu, yine 54. Maddesinde bedensel zararlar arasında çalışma gücünün azalmasına yada yitirilmesinde doğan kayıplar ile kazanç kaybının bulunduğu belirtilmiştir.
Ayrıca, KTK’nin 85.maddesinde göre bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işletenin doğan zarardan sorumlu olacağı açıklanmıştır. Aynı yasanın 91.maddesine göre; bu kanunun 85/1 maddesi kapsamında kalan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.
Öte yandan ZMSS Genel şartlarının A.1 maddesi uyarınca sigortacı; poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.
Motorlu aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına ya da bir şeyin zararına neden olmasından işleten sorumlu olup bu sorumluluk tehlike sorumluluğudur. Aracın karayolunda kullanılmasından yarar sağlayan işleten meydana gelebilecek tehlikeler ve hasarlardan kusursuz sorumludur. İşletenin tehlike sorumluluğundan kurtulmasını düzenleyen KTK'nun 86.maddesine göre kazanın mücbir sebepler, zarar görenin veya üçüncü kişilerin ağır kusurundan kaynaklandığının ispatlanması gerekir.
Davalı ......A.Ş. vekilinin yetki itirazının; yetki itirazında bulunan bu şirketi merkez adresinin Ankara olduğu, yine zamanaşımı definin; Karayolları Trafik Kanununun 109. Maddesi gereğince ceza zamanaşımı süresi nazara alındığında, dava tarihi itibariyle dava zamanaşımı gerçekleşmediği görülmekle, reddine karar verilmiş ve yargılama sürdürülmüştür.
Kazayı gerçekleştiren ... plakalı aracın, davalı Nom .... Ltd Şti ye ait ve kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta nezdinde ZMSS poliçesiyle sigortalı olduğu , poliçenin kaza başına sakatlık tazminatı teminat limitinin 150.000,00TL olduğu görülmüştür.
Davacının kaza tarihinden sonra tedavi gördüğü hastanelerden tedavi evrakları celp edilerek Ankara Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalından alınan 10.09.2021 tarihli raporda; olay tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı tespit işlemleri yönetmeliğine göre vücut genel çalışma gücünden %39 oranında kayıp olduğu, 12 ay süre ile iş göremez halde kaldığı ve 2 ay süreyle bir başkasının yardımına ihtiyacı olduğu. tespit edilmiştir.
Kusur ve hesap yönünden bilirkişi heyetinden alınan 25.10.2021 tarihli raporda; 11.09.2009 olay tarihinde sürücü ...'ın yönetimindeki ... plakalı aracın ( kasa kısmında davacının bulunduğu halde seyri sırasınd) iki yönlü stabilize köy yolunda aracı hızla kullanarak ve istiap haddi üzerinde yolcu alarak direksiyon hakimiyetini kaybetmek suretiyle, yol dışına çıkarak devrilmesiyle, kazanın meydana geldiği, araç sürücüsünün 2918 sayılı yasanın belirlediği hız kurallarına ve yükleme kurallarına uymadığından aynı yasanın 52/b maddesi gereğince olayda tam kusurlu olduğu, kamyonet kasasında yolculuk yapan davacının ise yolcu taşınmasına uygun olmayan kamyonet kasasıyla seyahat etmesi nedeniyle müterafik kusurunun bulunduğu belirtilmiştir. Hesap bilirkişisi ise ; davacının asgari ücret düzeyinde geliri olduğu, kaza tarihinde işinin bulunmadığı, maluliyet oranı ve TRH-2010 yaşam tablosu ile Yargıtay ... HD'sinin yerleşmiş içtihatlarını nazara alınarak, yaptığı hesaplamada; kalıcı maluliyet zararının 555.135,61-TL ve bakıcı gideri zararını 1.386,00-TL olduğunu hesap etmiştir.
İş Mahkemesi kararları , Ankara Bölge Adliyesi ... HD'sinin kaldırma kararı ve Yargıtay ... HD'sinin bozma ve onama ilamları kapsamında : davacının, davalı ... Enerji Elk. Ürt. Ve Mad .AŞ nin işiçisi olmadığı gibi aracında adı geçen şirketin servis aracı olmadığından söz konusu kazanın, iş kazası niteliğinde olmadığı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamına giren trafik kazasında vasfında olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle davalı ... Enerji Elk. Ürt. Ve Mad. Aleyhine açılan davanın, davacının adı geçen davalının işçisi olmadığı, aralarına iş akdinin bulunmadığı, bu nedenle iş kazası vasfında olmadığı ve adı geçene ait servis aracı olmadığı gözetilerek, davalıya pasif husumet yöneltilemeyeceğinden aleyhindeki davanın husumetten reddi gerekmiştir.
Davacı vekili 19/01/2022 tarihli celsede , maddi tazminat istemlerinin kazanç kaybı ve tedavi gideri zararına ilişkin olduğunu belirterek, gelindiği aşamada tedavi giderleri taleplerinden feragat ettiklerini beyan etmiştir.
SGK'ya yazılan yazıya verilen cevapta kazadan dolayı rücuya tabi herhangi bir ödemenin yapılmadığı bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı dava, cevaplar, iş mahkemesi kararları, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi Kararı, maluliyet raporu, kusur rapor ve hesap bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; 11.09.2009 tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.) ZMSS poliçesi ile sigortalı, davalı...'ın kullandığı ve diğer davalı ...Müh..Ltd.Şti.'ye ait ... plakalı aracın gerçekleştirdiği tek taraflı kazada, aracın kamyonet kasasında yolculuk yapan davacının çalışma gücünün %39'unu kaybeder şekilde yaralandığı, bu yaralanma nedeniyle 12 ay iş göremez halde kaldığı ve 2 ay süresince bir başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu , hesap bilirkişisinin usul ve yasaya uyan hüküm kurmaya elverişli raporunda, kalıcı maluliyet yönünden 555.135,61-TL ve geçici bakıcı gideri yönünden 1.386,00-TL zararının olduğu anlaşılmıştır.
Davacının yolcu taşınmasına müsait olmayan aracın kamyonet kasasına binerek yolculuk yapması nedeniyle yaralanmasından müterafik kusurunun bulunduğu ve Yargıtay ... HD'sinin süreklilik arz eden içtihatlarında kabul edilen %20 oranında hesap edilen tazminatta indirim yapılması gerektiği nazara alınarak,( 555.135,61/100x20=) 111.027,12TL nin mahsubu neticesinde davacı zararının 444.108,49-TL olduğu kabul edilmiştir.
Davalı ......A.Ş. Vekili süresi içerisinde hatır taşıması indirimi itirazında bulunmuş ise de kendisi söz konusu aracın işletini, sürücüsü ya da sigortacısı olmadığından hatır taşıması indirimi uygulanmamıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde, bakıcı gideri talebinde bulunmadığı sadece tedavi gideri talebinde bulunduğu gibi tedavi gideri kapsamında olan bu talebini de kapsar şekilde 19.01.2022 tarihli celsede feragat ettiğinden, bilirkişice hesaplanan bakıcı gideri zararı hususunda, davacı lehine hüküm kurulmamıştır.
Davacının söz konusu kaza ve yaralanmadan dolayı uğradığı manevi zararın karşılanması talebi yönünde ise ; TBK nun 56. Maddesi hükmü ve Yargıta içtihadı birleştirme kararı nazara alınarak ; tarafların ekonomik sosyal durumları, kazanın oluş şekli, yaralanma sonucu oluşan maluliyetin ağırlığı ile çektiği manevi acı ve ızdırabın giderimi için takdiren 20.000,00 TL manevi tazminatın, davalı sürücü ve işletenden alınarak, davacıya verilmesi gerektiği yönünde vicdani kanıya varılmıştır.
Ayrıca davacı vekili manevi tazminat istemi yönünde, dava dilekçesinde, faiz türü ve başlangıç tarihi hususunda talepte bulunmamış, ancak ıslah dilekçesinde dava tarihinden itibaren yasal faiz talep ettiği görülmekle, ıslah tarihinden itibaren söz konusu alacak talebine yasal faiz uygulanması gerekmiştir. Yine maddi tazminat yönünden aracın trafik kaydında özel araç olduğu görülmekle yasal faize hükmetmek gerekmiştir
Her ne kadar kısa kararda temerrüt tarihi olarak 24/02/2015 yazılmış ise de; dosya kapsamında bulunan sigorta şirketinin başvuru üzerine davacıya gönderdiği, cevabi yazı tarihinin 24/02/2010 olduğu ve bu tarihin temerrüt tarihi olduğu, halde sehven tarihin yıl kısmında" 2010" yerine," 2015" olarak maddi hataya dayalı yazım hatası yapıldığı görülmekle, bu yazım hatası gerekçeli kararda düzeltilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının ... Enerji Elk. Üre. Mad. A.Ş. Aleyhindeki maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin davasının pasif husumet yokluğundan REDDİNE,
2-Davacının diğer davalılar aleyhindeki maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE,
A) Davacının kalıcı iş gücü kaybı zararı 444.108,49-TL'nin (davalı sigorta şirketinin poliçe limiti 150.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere) sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan 24/02/2010'dan, davalı ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. ve ...'dan kaza tarihi olan 11/09/2009 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
B)Davacının tedavi giderlerine ilişkin talebinin feragat nedeniyle REDDİNE,
3-Davacının manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile; 20.000,00-TL 'nin ıslah tarihi 26/02/2022 dan itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti' den müteselsilen alınarak, davacıya ödenmesine, bu kalemde fazlaya ilişkin istemin reddine,
4-a)Maddi tazminat yönünden alınması gereken 30.339,78-TL harçtan peşin alınan 178,20-TL harç ve 1.860,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 28.301,58-TL harcın, davalılar ... Sigorta A.Ş., ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. ve ...'dan (davalı sigorta şirketinin 8.208,30-TL siyle sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
b)Manevi tazminat yönünden alınması gereken 1.366,20-TL harcın, davalılar ... ve ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti'den müteselsilen alınarak, hazineye irad kaydına,
5-a)Davacı kendisini maddi tazminat yönünden vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 39.257,42-TL vekalet ücretinin, davalılar ... Sigorta A.Ş., ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. Ve ...'dan (davalı sigorta şirketinin 18.200,00-TL siyle sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak, davacıya ödenmesine,
b)Davacı kendisini manevi tazminat yönünden vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti'den müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-a)Davalı ... Enerji Elk. Üre. Mad. A.Ş. Maddi tazminat yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak , davalı ... Enerji Elk. Üre. Mad. A.Ş.'ye ödenmesine,
b)Davalı ... Enerji Elk. Üre. Mad. A.Ş. Manevi tazminat yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak, davalı ... Enerji Elk. Üre. Mad. A.Ş.'ye ödenmesine,
c)Davalı ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. Maddi tazminat yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 14.625,45-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti'ye ödenmesine,
d)Davalı ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. Manevi tazminat yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti'ye ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 18,40-TL başvuru harcı, 178,20-TL peşin harç, 2,90-TL vekalet harcı, 1.860,00-TL ıslah harcı toplamı 2.059,50-TL ile,
Davacı tarafından yapılan 910,05-TL posta masrafları, 1.300,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.210,05-TL'nin kabul/red oranına göre 1.748,94-TL'nin davalılar ... Sigorta A.Ş., ...Tur. Müh. İnş. Taah. Nak....Ltd. Şti. Ve ...'dan (davalı sigorta şirketinin 565,21-TL siyle sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair , davacı vekilinin , davalı Norm... Ltd Şti vekilinin ve davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda oy birliği ile verilen karar , tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/03/2022
Başkan...
✍e-imzalıdır
Katip....
✍e-imzalıdır