T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/675 Esas - 2021/719
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/675
KARAR NO: 2021/719
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
HAKİM:....
KATİP: ....
DAVACI :....
VEKİLİ: Av. ....
DAVALILAR : 1-....
VEKİLİ: Av. ....
: 2-....
3- ....
4-....
5- ....
6- (Tasfiye Halinde ) ....
DAVA: Rücu Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/09/2018
KARAR TARİHİ: 12/10/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı işçi... tarafından Ankara .... İş Mahkemesinde açılan davada müvekkili aleyhine işçilik alacaklarına hükmedildiğini, icra takibine konu edilen mahkeme ilamı gereğince icra dosyasına 21.813,78TL ödeme yapıldığını, dava dışı işçinin davalı şirketlerde sözleşme ile çalıştığını, davacı ile davalı arasında yapılan sözleşme ve ilgili şartnamelere göre davalıların işçilik alacaklarından sorumlu olduğunu belirterek ödenen bedelin 10/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar ..., ... Yemek ve ... Sosyal Hizmetler vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kıdem tazminatı ile ilgili sorumluluğunun bulunmadığını, tazminat işçilik alacaklarından asıl işverenin sorumlu olduğunu davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Tem. vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağın zaman aşımına uğradığını, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, dava dışı işçininin açtığı davadan haberdar olmadıklarını, asıl işverenin sorumlu olduğunu, davanın reddine karar verilmesini mahkeme aksi kanatte iseYargıtay Kararlarına göre 1/2 oranında çalışılan dönem ile sınırlı olmak üzere sorumluluk verilebileceğini, temerrütün dava tarihinden itibaren başlaması ve yasal faize hükmedilmesi gerektiğini talep etmiştir.
Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.
H U K U K İ N İ T E L E N D İ R M E - G E R E K Ç E :
Dava, taraflar arasında kurulan hizmet alımlarına ait sözleşmeler uyarınca dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık, davacı tarafından işçiye ödenen ödenen tazminattan davalıların sorumlu olup olmadığı, sorumlu iseler her bir davalının ne miktarda sorumlu olduğu noktasındadır.
Davacı ve davalılar tacir niteliğinde olduğundan görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kabul edilerek davalının itirazları reddedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
TBK nun 146. Maddesindeki süre dolmadığından zamanaşımı itirazı reddedilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. " hükmü bulunmaktadır.
Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumludurlar.
Dava dosyasına taraflar arasında akdedilmiş hizmet sözleşmeleri ve şartnameler ibraz edilmiş, HMK nın 266. Maddesi gereğince bilirkişi raporu alınmıştır.
Sözleşme eklerinde kıdem tazminatına ilişkin açık bir düzenleme bulunmadığı; Bazı sözleşmelerde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları" başlıklı Madde 22'de "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür" düzenlemelerinin bulunduğu, Genel Şartnamenin "Yüklenicinin Çalıştırdığı Personel, Çalışanların Hakları ve Çalışma Şartları" başlıklı Altıncı Bölümünde devamında çalışanların özlük hakları, çalışanların sağlık işleri ve çalışanların kazaya uğramaları düzenlenmiş olup, özellikle kıdem tazminatından söz edilmediği, Sunulan teknik ve idari şartnamelerde de özellikle kıdem tazminatından söz edilmediği görülmüştür.
Ankara .... İş Mahkemesi 01/07/2015 tarihli 2015/400 Esas ve 2015/312 Karar sayılı ilamına istinaden Ankara ...Müdürlüğünün 2015/16841 Esas sayılı dosyasına 10/08/2015 tarihinde 21.813,78 TL ödendiği görülmüştür. Davacı Kurum, ıslah dilekçesinde Ankara ...Müdürlüğünün 2015/16841 Esas sayılı dosyasına 08/10/2018 tarihinde ilaveten 3.700,00 TL yatırdıklarını beyanla, davayı 25.513,78 TL olarak ıslah etmiştir.
Rücuan alacak isteminin dayanağı olan İş Mahkemesindeki davada alınan bilirkişi raporunda kıdem tazminatı, dava dışı işçinin 03/08/2006 - 18/03/2014 aralığında çalışma süresi 7 yıl 7 ay 15 gün kabul edilerek; 10.895,85 TL kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, 2.264,40 TL hesaplanmıştır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin sonyüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.
İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.
Sözleşmede rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı takdirde işçilik alacak ve tazminatlarının tamamından yükleniciler sorumludur (Yargıtay ....HD 2017/732 E, 2020/2372 K; 2019/952 E, 2020/2536 K; 2019/1417 E, 2020/2515 K; 2019/782 E, 2020/1037 K).
Bilirkişiden alınan rapor ve hükme esas alınan 08/07/2021 tarihli ek raporda yapılan hesaplamaya itibar edilerek dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalıştığı dönemler ve yukarıda esaslar esas alınarak sorumlu oldukları miktar için dava kabul edilmiştir. Davacı... şirketlerini davalı göstermediğinden davalıların sorumlulukları dışındaki miktarlar yönünden talep reddederek dava kısmen kabul edilmiştir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekmekle bu esaslara göre düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne, müteselsil sorumlulukta ödeyenin diğerine rücu durumunda ayrıca temerrüt ihtarı gerekmediğinden ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile tahsile karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE ,
Davalı ... Turizm Ltd. Şti'den 829,73TL'nin 10/08/2015 tarihinden, 26,81TL'nin 08/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline,
... Sosyal Hizmetler ve ...'dan oluşan iş ortaklığının sorumlu olduğu tutarın 2.196,69TL'nin 10/08/2015 tarihinden 70,98TL'nin 08/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte iş ortaklığının tarafı olan ... ve ... şirketlerinden müştereken ve müteselsilen tahsiline,
Davalı ... Yemek Hizmetlerinden 1.080,43TL'nin 10/08/2015 tarihinden, 34,91TL'nin 08/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
Davalı ... Yemek Hizmetleri ve ...'dan oluşan iş ortaklığından sorumlu olduğu tutarın 1.253,54TL'nin 10/08/2015 tarihinden, 40,51TL'nin 08/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte iş ortaklığının tarafı olan ... ve ... şirketlerinden müştereken ve müteselsilen tahsiline,
Davalı ...Temizlik Şirketinden, 2.501,11TL'nin 10/08/2015 tarihinden, 80,82TL'nin 08/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davalı ... Sosyal Hizmetlerden 6.410,97TL'nin 10/08/2015'ten, 207,16TL'nin 08/10/2018'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davalı ...Kurumsal Hizmetler şirketinden 537,23TL'nin 10/08/2015'ten, 17,36TL'nin 08/10/2018'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2) Dava açılışında alınan 372,53 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 63,20 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 435,73 TL harcın alınması gereken 1.044,34 TL harçtan düşülmesi ile bakiye 608,61 TL harcın DAVALILARDAN (Davalı ... Turizm Ltd. Şti. 34,09TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 90,27TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ... Yemek Hizmetleri 44,40TLsinden, ... Yemek Hizmetleri ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 51,51TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ...Temizlik Şirketi 102,78TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler 263,46TLsinden, Davalı ...Kurumsal Hizmetler 22,07TLsinden sorumlu olacak şekilde) ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3) (a) Dava açılışında alınan 372,53 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 63,20 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 435,73 TL harcın yargılama gideri olarak kabulü ile DAVALILARDAN (Davalı ... Turizm Ltd. Şti. 24,41TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 64,63TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ... Yemek Hizmetleri 31,78TLsinden, ... Yemek Hizmetleri ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 36,88TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ...Temizlik Şirketi 73,58TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler 188,62TLsinden, Davalı ...Kurumsal Hizmetler 15,80TLsinden sorumlu olacak şekilde) ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 35,90 TL başvurma harcı, 1.100,00 TL bilirkişi ücreti, 1.039,90 TL posta gideri, olmak üzere toplam 2.175,80 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı dikkate alınmak suretiyle 1.303,77 TL'sinin DAVALILARDAN (Davalı ... Turizm Ltd. Şti. 73,04TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 193,38TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ... Yemek Hizmetleri 95,11TLsinden, ... Yemek Hizmetleri ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 110,35TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ...Temizlik Şirketi 220,18TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler 564,38TLsinden, Davalı ...Kurumsal Hizmetler 47,29TLsinden sorumlu olacak şekilde) ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin DAVALILARDAN (Davalı ... Turizm Ltd. Şti. 228,58TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 605,17TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ... Yemek Hizmetleri 297,65TLsinden, ... Yemek Hizmetleri ve ...'dan oluşan iş ortaklığı 345,34TLsinden müşterek ve müteselsilen, Davalı ...Temizlik Şirketi 689,04TLsinden, Davalı ... Sosyal Hizmetler 1.766,19TLsinden, Davalı ...Kurumsal Hizmetler 148,00TLsinden sorumlu olacak şekilde) ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5) Davalı ... Sosyal Hizmetler .. Ltd. Şti. yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ... Sosyal Hizmetler ... Ltd. Şti.'ne VERİLMESİNE,
6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,
İlişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda verilen karar Davacı ve Davalı 5 M Sosyal Hizmetlerden yönünden gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık, diğer davalılar yönünden istinaf başvuru sınırı altında olduğundan kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/10/2021
Katip ...
Hakim ....
"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."