T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2019/356 Esas - 2021/582
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2019/356 Esas
KARAR NO: 2021/582 Karar
HAKİM: ....
KATİP: ...
DAVACI :...
....
DAVALI : ....
DAVALILAR ....
KARAR TARİHİ: 14/07/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nın babası ...'nın 20/03/2015 tarihinde davalı ...'a ait ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın çarpması sonucu hayatını kaybettiğini, trafik kazasına sebebiyet veren ...plakalı aracın kaza tarihi itibariyle davalı... Sigorta A.Ş. nin sigorta poliçesi ile sigorta teminatı altına alındığını, davalı ...'ın olay esnasında 163 promil alkollü olduğunun tutanakla sabit olduğunu, kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 150.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini ve müvekkili için 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı ...'dan ve araç sahibi ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsilini, harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plakalı aracın müvekkili şirkete 30.12.2014-2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere sigortalı olduğunu, poliçe teminat limitinin 290.000,00-TL olduğu, davacılara ait güncel nüfus kayıtlarının istenilmesi gerektiğini, davacıların yaşları ve medeni durumları bakımından, destek tazminatı talep edip etmeyeceklerinin belirlenmesini, destekten yoksun kalma tazminatı belirlenirken bilinin ücret, belirlenebilir bir ücret yoksa asgari ücretin baz alınması gerektiğini, avans faizine ilişkin talebin reddi gerektiğini, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermemesi nedeniyle yargılama masrafları ve vekalet ücretinden sorumlu olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap vermedikleri görüldü.
Davanın ...Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/110 esası ile açıldığı, 02/03/2017 tarihinde Ankara Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verildiği, davalı Davalı ... ve ...vekilinin bu kararı istinaf ettiği, Ankara .... HD'nin 2018/3059 esas 2018/1501 karar sayılı ilamı ile Davalı ... ve ...vekilinin istinaf taleplerinin Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verildiği, bu kararı da davalı ... ve ...vekili temyiz etmiş olup Yargıtay .... HD'nin 2019/312 esas 2019/2114 karar sayılı ilamı ile davalılar ... ve ...vekilinin temyiz isteminin reddine karar verilmiş olup, dosyanın mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydı yapıldığı anlaşıldı.
...Asliye Hukuk Mahkemesince 16/11/2015 tarihinde bilirkişi ...'dan bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Rapora göre;
Davacının müteveffa babasının vefatı nedeniyle uğradığı destek zararı 27.067,51-TL olarak hesaplandığı, bu zarar tutarından, trafik kazasının meydana gelmesinde var ise müteveffa desteğinin müterafik kusuru oranında indirim yapılması gerektiğini rapor etmiştir.
Bilirkişi .... 'den 17/03/2020 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Rapora göre;
...plakalı otomobil sürücüsü ...'ın meydana gelen kazanın oluşumunda, %25 oranında kusurlu olduğu,
Müteveffa yaya ...'nın meydana gelen kazanın oluşumunda, %75 oranında kusurlu olduğunu,
Davacı ... için hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatının 9.199,44-TL olduğu,
Davalıların hesaplanan tazminat miktarından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını,
Hesaplanan tazminata; davalı sigorta şirketi açısından dava tarihinden itibaren, diğer davalılar açısından ise kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesinin uygun olduğunu rapor etmişlerdir.
Bilirkişi ... 'ndan 04/12/2020 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Bilirkişi Ferhat Nalıncı'dan 22/01/2021 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Bilirkişi Ferhat Nalıncı bilirkişi listesinde pasif olduğundan Bilirkişi ...'ten 23/06/2021 tarihli ek bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Dava, davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesiyle sigortalanan aracın çarpması sonucu davacının desteği .... 'nın vefatı nedeniyle davalılara karşı açılan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. (2918 sayılı KTK m. 85,91,97, 109, 110 vd; TBK m. 53, 54, 55 vd).
Trafik kazası tespit tutanağı, adli tıp raporu, ceza dosyası, ZMMS poliçe örneği, hastane kayıtları, kurum yazı cevapları, tarafların Sosyal Ekonomik araştırma müzekkere cevapları, bilirkişi raporları ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
ZMMS poliçesinin incelenmesinde; ...plakalı aracın ZMMS poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde 30.12.2014-30.12.2015 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, kişi başına ölüm/sakatlık bedelinin268.000,00TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).
ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (bkz Y.... H.D. 09/06/2003, 2003/269 E, 2003/6111 K,).
Dosyada mahkememizce kusur konusunda aldırılan bilirkişi raporu ile ...Asliye Ceza Mahkemesinin 2015/435 esas sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi raporu arasında çelişki bulunduğundan Karayolları fen heyetinde çalışmış uzman bilirkişiler ile nörolog bilirkişiden heyet raporu aldırılmış olup, aldırılan rapora göre;
Davacı taraf murisi yaya ...’nın 2,36 promil gibi çok yüksek bir oranda alkollü iken ve buna bağlı olarak kendi otokontrolünü sağlayabilecek durumda olmamasına karşın, aynı yönde üç şeritli, 11,5 metre genişliğinde, izin verilen azami hızın 110 Km/Saat olduğu devlet karayolu kesiminde, her ne kadar kontrolsüz “T” kavşak kesiminden geçmek istemiş ise de, kendisine emniyetle durdurulamayacak kadar yaklaşmış bulunan araç ya da araçların mevcudiyetine rağmen, bu durumda kendi can güvenliğini de sağlayabilmesinin imkansız olduğu halde, bu koşullarda yola girmek suretiyle kendisinin ölümü ile sonuçlanmış olan dava konusu trafik kazasının oluşumuna sebebiyet vermiş olmakla, olayın oluşumunda %75 “Yüzde Yetmişbeş” oranında kusurlu bulunduğu,
Olaya karışan, davalı... Sigorta Şirketi nezdinde 93660839 numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ...plakalı otomobilin davalı sürücüsü 1,71 promil alkollü ...’ın olayda %25 “Yüzde Yirmibeş” oranında kusurlu olduğu,
Adı geçen sürücünün olay öncesinde 1,71 promil alkollü oluşu ile bu olayın oluşum şekli arasında dolaylı bir etkileşimden bahis edilebileceği, ancak bu alkol durumu ile olayın oluşumu arasında “Münhasıran - Salt” bir etkinin mevcudiyetinden söz edilemeyeceği, zira davacı taraf murisi ...’nın yukarıdaki paragrafta özetlenmiş olan gerekçeler çerçevesinde, “Birinci Derecede Kusurlu Addedilmiş Olması”nın olayın fiziksel oluşumunda “Başka Bir Faktör - Etmen” olarak değerlendirilmesinin gerektiğini rapor etmişlerdir.
Aldırılan kusur raporu gözetilerek ve sunulan belgeye göre davacının üniversite öğrencisi olması dikkate alınarak aktüer bilirkişi ...'ten aldırılan rapora göre;
Davacı çocuk ...'nın destekten yoksun kalma zararı karşılığında talep edebileceği tazminat tutarının 12.246,13-TL olduğu,
Davacı tarafından sigorta şirketinden dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülerek, diğer davalılardan olay tarihinden itibaren yasal faiz yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceği,
Kaza tarihinden ZMSS poliçesi ölüm ve sakatlanma teminat limit tutarının 290.000,00-TL olduğunu rapor etmiştir.
Alınan bilirkişi raporları yargısal denetime elverişli olup, somut olaya uygun düştüğü ölçüde hükme esas alınmıştır.
Somut olayda; davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı, davalılardan ...'ın sevk ve idaresindeki diğer davalı ...'ın maliki olduğu ...plaka sayılı aracın davacının babası ve desteği ...'ya çarparak ölümüne neden olması sebebiyle eldeki tazminat davasının açıldığı, mahkememizce yukarıda belirtilen ve bilirkişi İbrahim ... Asliye Ceza Mahkemesinin 2015/435 esas sayılı dosyasında İstanbul Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığınca aldırılan raporlar arasındaki çelişkileri giderir, yargısal denetime elverişli, aldırılan 04/12/2020 tarihli bilirkişi raporuna mahkememizce itibar edildiği, bu suretle kazaya karışan sigortalı araç sürücüsünün yüzde 25, müteveffa ...'nın ise meydana gelen trafik kazasında yüzde 75 oranında kusurlu olduğunun kabul edilmesi gerektiği, davalılar ile davalı sigorta şirketinin (poliçe limitleri dahilinde) bu oranları gözetilerek tespit edilecek maddi zarardan birlikte sorumlu oldukları sabittir.
Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; olay tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı aracın çarpması sonucu davacının babası ve desteği ...'nın vefat ettiği, dosya kapsamında müteveffa için asgari ücret üzerinde kazancı bulunduğuna dair bilgi-belge olmadığından asgari ücret miktarı üzerinden, TRH-2010 yaşam tablosu, kazaya karışan tarafların kusur durumu ve davacının üniversite öğrencisi olduğundan hesaplanması gerekli destek süresi dikkate alınarak hazırlanan aktüer bilirkişi raporuna göre davacının babasının vefatı nedeniyle 12.246,13-TL davalılardan maddi tazminat talep hakkının bulunduğu, davalı sigorta şirketinin dava tarihi, diğer davalıların ise kaza tarihi itibarıyla kabul edilen bu miktara sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsi gereği işletilmesi gerekli yasal faizle birlikte KTK uyarınca müştereken ve müteselsilsen sorumlu oldukları, davalılar yönünden fazlaya ilişkin istemin ise reddi gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafın davalılar işleten ve haksız fiil sorumlusu davalılara karşı talep olunan manevi tazminat talebine gelindiğinde, bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bu bilgiler ışığında, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın oluşumu, kazaya karışan tarafların kusur durumu ve kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü, babasını kaybeden davacının içinde bulunduğu ve ileride yaşanacağı muhakkak elem, keder ve ızdırap göz önünde bulundurularak müteveffanın kızı davacı için 12.500,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılar ...ve ...'dan tahsili gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
1-12.246,13-TL maddi tazminatın davalı... Sigorta A.Ş. yönünden dava tarihinden diğer davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-12.500,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 836,53-TL harçtan peşin alınan 683,10-TL harcın mahsubu ile bakiye 153,43-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
4-Manevi tazminat yönünden alınması gereken 853,88-TL harcın davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
5-Maddi tazminat yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-Manevi tazminat yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
7-Maddi tazminat yönünden davalı... Sigorta A.Ş. kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT md. 13/3 uyarınca 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı... Sigorta A.Ş.'ye ödenmesine,
8-Maddi tazminat yönünden davalılar ... ve ...kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT md. 13/3 uyarınca 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... ve ...'a ödenmesine,
9-Manevi tazminat yönünden davalılar ... ve ...kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... ve ...'a ödenmesine,
10-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 27,70-TL başvuru harcı, 683,10-TL peşin harç, 4,10-TL vekalet harcı toplamı 714,90-TL ile
Davacı tarafından yapılan 461,90-TL posta masrafları, 3.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.961,90-TL'nin kabul/red oranına göre 490,21-TL'nin davalılardan (davalılardan sigorta şirketinin sorumluluğunun 367,65-TL ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
11-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, Davacılar vekili Av. ... yüzlerine karşı davalılar ... ve ...vekilinin yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/07/2021
Katip ....
✍e-imzalıdır
Hakim ....
✍e-imzalıdır