T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2019/396 Esas
KARAR NO: 2021/160 Karar
3- ... - ...
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/07/2019
KARAR TARİHİ: 04/03/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin mülkiyetinde bulunan ...plakalı ticari taksinin 22/05/2019 tarihinde kusursuz olarak kazaya karıştığını, davalılardan ...’in kazaya karışan diğer araç olan ...plakalı aracın sürücüsü olduğunu, davalılardan ...’in de aracın ruhsat maliki olduğunu, davalı ...Ş.’nin de 68047623 numaralı poliçe ile ...plakalı aracın sigorta şirketi olduğunu, kazanın Kazım Karabekir caddesi ile Tunç caddesi kesişimin de meydana geldiğini, tarafların ihtilafa düşmeleriyle kolluktan yardım istenildiğini, kolluk tutanağına göre ...plakalı aracın sürücüsü ...’in tam kusurlu olduğunu, davalı sürücünün kusuru nedeniyle davacının mülkiyetinde bulunan ...plakalı aracın zarar gördüğünü, aracın daha önce herhangi bir kazaya karışmadığını, sıfir ayarında yeni araç olduğunu, değer kaybı meydana geldiğini, kaza sonrası aracm 7 gün boyunca sanayide tamir gördüğünü ileri sürerek fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 100,00 TL değer kaybının tüm davalılardan, 100,00 TL kazanç kaybının sigorta şirketi dışındaki davalılardan haksız fiil tarihi olan 22/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plakalı vasıtanın müvekkil şirkete ait olduğunu 10/09/2018-2019 tarihleri arasında 68047623 sayılı trafik poliçesi ile sigortalandığını, anılan poliçeye göre hasar tarihi itibarıyla maddi hasarlarda araç başma teminatın 36.000,00-TL ile smnlı ise de 11/07/2017 gün ve 30121 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Karayolları Trafik Kanunu Yönetmeliği değişikliğine göre sigorta şirketi tarafından ödenecek değer kaybı tutarının hiçbir surette maddi teminat limitinin % 15’ini aşmayacağını, 22/05/2019 tarihli kaza nedeni ile müvekkili şirkete yapılmış başvuruya istinaden 11201901636 numaralı hasar dosyasının açıldığını, poliçenin eki mahiyetinde olan ve 14/05/2015 gün ve 29355 sayılı Resmi Gazete ile tebliğ edilen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında hangi hallerde değer kaybı isteminin teminat dışında kaldığının açıkça belirtildiğini, geçmiş hasar kaydı olan araçlarda değer kaybının oluşmadığını, ticari kazanç kaybının teminat dahilinde sayılmadığını, davacının faiz ve fer’ilerine ilişkin talebinin de haksız ve fahiş olduğunu, bu nedenle reddettiklerini ileri sürerek vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.
Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap vermedikleri görüldü.
Ankara Umum Otomobilciler Ve Şoförler Esnaf Odası'na, ...'ye, Etimesgut Vergi Dairesine, Sigorta ve Bilgi Gözetim Merkezine, Ankara Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazıldığı görüldü.
Bilirkişi Bülent Aras'tan 27/08/2020 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Rapora göre;
...plakalı araç davalı ...’in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d, 52/b, 53/b ve 67/a maddesinde belirtilen kuralları ihlal etmesinin yanında 84. maddesinin (f) bendinde yer alan asli kusurlardan «doğrultu değiştirme manevralarım yanlış yapma» kuralını ihlal ettiğinden dolayı % 100 (Yüzde Yüz) oranında asli kusurlu olduğu,
...plakalı davacıya ait araç sürücüsü ...’un kural ihlali görülmediğinden dolayı kusursuz olduğu,
Tazminat ve Sorumluluk Yönünden;
Davacıya ait ...plakalı 2017 model, Fait-Tofaş marka, ... Urban 1.3 M.Jet 95 E5 tip aracın 01/06/2015 tarihinden sonra yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartlan eki hesaplama yöntemine değer kaybının olay tarihi olan 22/05/2019 tarihinden itibaren 450,24 TL olacağı, ancak talebin 100,00 TL olduğu, araç kazanç kaybının 280,00 TL olacağı, ancak talebin 100,00 TL olduğu, toplam zararının 730,24 TL, talebin 200,00 TL olduğu,
Olaya neden olan davalı sürücü ...’in sevk ve idaresindeki davalı ...’in maliki olduğu ...plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesini temin eden davalı ...Ş.’nin davalıların 2918 sayılı Karayollan Trafik Kanununun 85/1 maddesi uyarınca kusur oranında (davalı ... şirketinin araç mahrumiyet zararı hariç olmak üzere değer kaybı ile sınırlı olmak üzere poliçe limiti dahilinde) meydana gelen zararından müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunabileceğinin değerlendirildiğini rapor etmiştir.
Bilirkişi Bülent Aras'tan 24/12/2020 tarihli ek bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı ve araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan zararın davalılardan tahsili istemine ilişkindir (2918 sayılı KTK m. 85, 91; T.B.K m. 49).
Trafik kazası tespit tutanağı örneği, araç ve sigorta bilgilerini gösterir belgeler, ZMMS sigorta poliçesi örneği, hasar dosyası, eksper dosyası, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
Trafik sigortası kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan kazanç kaybı, trafik sigortası teminatı dışında kalır. Ancak meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır.
Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. Yargıtay ... . HD 01/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K; 17 HD 05/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K,).
Yargılama devam ederken Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihli ve 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. İptal kararı sonucu oluşan durumun 05.09.1960 tarihli, 21/9 sayılı YİBK'da da belirtildiği üzere derdest olan eldeki davaya da uygulanması zorunludur. Söz konusu karar dikkate alındığında araçta meydana gelen değer kaybının genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması artık mümkün olmadığından, genel şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamasına dayanılarak ve aracın piyasa rayici gözetilerek belirlenmesi yerinde olacaktır.
Davalı ... şirketi tarafından, davalılardan ... sevk ve idaresindeki diğer davalı ...'in maliki bulunduğu davacı aracına çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren ...plakalı araç için ZMMS poliçesi düzenlenmiştir. Poliçenin 10/09/2018*2019 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve poliçenin araç başına 36.000,00-TL maddi teminat sağladığı anlaşılmaktadır.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Mahkememizce alınan 24/12/2020 tarihli rapora göre;
Kusur yönünden;
...plakalı araç davalı ...’in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d, 52/b, 53/b ve 67/a maddesinde belirtilen kuralları ihlal etmesinin yanında 84. maddesinin (f) bendinde yer alan asli kusurlardan «doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma» kuralını ihlal ettiğinden dolayı % 100 (Yüzde Yüz) oranında asli kusurlu olduğu,
...plakalı davacıya ait araç sürücüsü ...’un kural ihlali görülmediğinden dolayı kusursuz olduğu,
Tazminat ve sorumluluk yönünden;
Davacıya ait ...plakalı 2017 model, Fait-Tofaş marka, ... Urban 1.3 M.Jet 95 E5 tip aracın, Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 gün ve E:2019/40, K: 2020/40 sayılı kararı dikkate alınarak Sigorta Genel Şartları gözetilmeksizin reel piyasa şartlarına göre, değer kaybının olay tarihi 22/05/2019 tarihinden itibaren 2.000,00-TL olacağı, ancak talebin 100,00-TL olduğu, araç kazanç kaybının 280,00-TL olacağı, ancak talebin 100,00-TL olduğu, toplam zararın 2.280,00-TL, talebin 200,00-TL olduğu,
Olaya neden olan davalı sürücü ...’in sevk ve idaresindeki davalı ...’in maliki olduğu ...plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesini temin eden davalı ...Ş.’nin davalıların 2918 sayılı Karayollan Trafik Kanununun 85/1 maddesi uyarınca kusur oranında (davalı ... şirketinin araç mahrumiyet zararı hariç olmak üzere değer kaybı ile sınırlı olmak üzere poliçe limiti dahilinde) meydana gelen zararından müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunabileceğinin değerlendirildiğini rapor etmiştir.
Bilirkişi raporu somut olayın gelişimine uygun ve denetime elverişli bulunduğundan hükme esas alınmıştır.
Somut olayda; Davalı ... şirketi tarafından ZMMS poliçesi düzenlenen ...plakalı aracın sürücüsü davalı ...'in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d, 52/b, 53/b ve 67/a yer alan "manevraları düzenleyen genel şartlara uymama" asli kuralını ihlal etmesi nedeniyle olayın meydana gelmesinde % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, ...plakalı davacıya ait aracın sürücüsünün ise kural ihlali görülmediğinden dolayı olayda kusursuz olduğu, oluşan maddi zarardan (araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan zarar hariç) araç hakkında ZMMS poliçesi düzenleyen davalı şirketin poliçe limiti miktarı kadar sorumlu olduğu sabittir.
Dosya içerisinde toplanan deliller, kaza tutanağı, davalı ... şirketi tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre davalı ... şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan araç sürücüsünün %100 kusurlu olarak davacının aracına çarpmak sureti ile maddi hasara sebebiyet verdiği, davacı aracında oluşan değer kaybının yukarıda belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi kararı sonrası oluşan yeni durum gözetilerek piyasa rayici şartlarına göre hesap edilmesi gerektiği, bilirkişi tarafından buna göre yapılan hesaplama neticesinde davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının 2.000,00-TL olduğu, davacıya ait aracın ticari taksi olması nedeniyle araçtan mahrum kalınan günler için istenilen maddi tazminata esas hesaplama yapılması için Ankara Umum Otomobilciler ve Şöforler Odasına yazılan yazı cevabı gereği davacının kendisi dışında bir sürücü çalıştırması nedeniyle günlük kazancının net 40,00-TL olduğunun belirtildiği, davacıya ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle onarım süresinin bilirkişi tarafından 7 gün olduğu tespit edildiğinden davacının araçtan mahrum kalınması nedeniyle 280,00-TL zararının oluştuğu, talep konusu edildiği üzere aracın değer kaybından dolayı davalılar haksız fiil sorumlusu, malik ve sigorta şirketinin birlikte sorumlu olduğu, araçtan yoksun kalınması nedeniyle oluşan zarardan ise davalılar haksız fiil sorumlusu ve malikin sorumluluğu yoluna gidileceği, dava sırasında davalı ... şirketine zorunlu başvuru şartının yerine getirildiği, davanın kısmi dava olarak açıldığı anlaşıldığından dava ve ıslah dilekçesi dikkate alınarak davanın kabulü ile kabul edilen miktara davacı aracının kullanım amacı ve cinsi gereği avans faizi işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ ile;
1-2.000,00-TL değer kaybından kaynaklı maddi tazminatın 100,00-TL'sinin davalılardan ... yönünden dava tarihinden davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihinden bakiye kalan tutarın ıslah tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve mütelselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-280,00-TL araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminatın 100,00-TL'sinin kaza tarihinden, bakiye kalan tutarının ise ıslah tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve mütelselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
3-Alınması gereken 155,75-TL harçtan peşin alınan 44,40-TL harcın ve 54,40-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 56,95-TL harcın (davalılardan ...'nin 37,82-TL ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden AÜT gereğince 2.280,00-TL vekalet ücretinin (davalı ...nin 2.000,00-TL ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 44,40-TL başvuru harcı, 44,40-TL peşin harç, 6,40-TL vekalet harcı, 54,40-TL ıslah harcı, 265,70-TL posta masrafları, 600,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.015,30-TL'nin (davalı ...Ş.'nin 890,61-TL ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki saatlik ücret tutarı karşılığı ticari arabulucu ücreti olan 1.980,00-TL'nin (davalı ...Ş.'nin 1.736,84-TL ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, davacı vekili ile Davalı asil ..., davalı asil ...'in yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda davanın miktarı itibariyle istinaf yolu kapalı ve kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/03/2021
Katip ...
✍e-imzalıdır
Hakim ...
✍e-imzalıdır