T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/498 Esas
KARAR NO: 2022/9
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI :...
DAVALI :....
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/09/2019
KARAR TARİHİ: 12/01/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı kooperatifin inşaatında kullanılmak üzere davalı şirketin ürünlerini satan ... ilinde faaliyet gösteren bir firma aracılığı ile inşaatın kalorifer petekleri ile katı yakıt ısıtma kazanının alımı noktasında davalı şirket ile anlaşmaya varıldığını, davalı şirket adına dönemin kooperatif yetkililerince çekler düzenlenerek davalı şirkete verildiğini, anlaşmadan kısa bir süre sonra ... iline doğalgaz geleceğinin belirtilmesi ile ısınma sisteminde köklü değişikliğe gidilmesi yönünde karar alınması üzerine davalı şirket yetkilileri ile yapılan görüşmelerin sonucunda sözleşmeden dönüldüğünü bedelsiz kalan çeklerin iade edilmediğini davalı tarafından Ankara ....İcra Müdürlüğünün 2015/ 17186 Esas ile takibe konulduğunu, davacının davalıya herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile haksız icra takibi nedeni ile davalının %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmadığından açılan davanın dava şartı noksanlığından reddine karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise Davalı şirketin iflasına karar verildiğinden yargılamanın ikinci alacaklılar toplantısından 10 gün sonrasına kadar durdurulmasını, davalının davacı ile herhangi bir ticari ilişkisinin bulunmadığını, ilgili çeklerin dava dışı ... Isı Litd Şti tarafından davalı şirkete verildiğini, davalının alacağını tahsil etmeye çalışan bir tacir olduğunu belirterek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
H U K U K İ N İ T E L E N D İ R M E - G E R E K Ç E :
Dava, Ankara...Müdürlüğü’nün 2015/17186 (Eski Takip No: 2008/1606) sayılı icra dosyası nedeni ile açılmış menfi tespit davasıdır.
Dava tarihi itibariyle davalı şirket hakkında iflas kararı (kesinleşmemiş) bulunması sebebi ile İİK nun 194. Maddesi gereği 2. Alacaklılar toplantısının beklenmesine karar verilmiş ise de, Davacı şirket hakkında verilen iflas kararı Yargıtay tarafından bozulmuş, yargılama engeli ortadan kalkmış, davalı şirket bu arada konkordato başvurusu yapmış, kesin mühlet kararı verildiğinden yargılamaya devam olunmuştur.
Dava açıldıktan sonra arabuluculuk başvurusu yapılmış anlaşma sağlanamamıştır.
Deliller: Ankara ....İcra Müdürlüğünün 2015/17186 Esas sayılı dosyası, Ankara .... Asliye Ceza Mahkemesinin 2008/945 Esas, Ankara .... Ticaret Mahkemesinin 2012/232 Esas / Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/783 Esas , Ankara .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/131 Esas , ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2010/10 Esas sayılı dosyaları , ticari defterler, sayılı dosyası, sözleşme, sözleşme iptali , beyan dilekçeleri tüm dosya kapsamı.
İcra Takibi: Ankara...Dairesinin 2015/17186 esas sayılı dosyasının tetkikinde; alacaklı ...-San Isı Sistemleri Üretim ve Pazarlama A.Ş tarafından borçlu, Sınırlı Sorumlu ...Konutyapı Kooperatifi aleyhine 20/02/2008 tarihinde başlatılan icra takibinde 31/08/2017 tarihli 5508,00 TL bedelli, 30/09/2017 tarihli 5508,00TL bedilli 31/10/2007 Tarihli 6.006,00 TL bedelli, 30/11/2007 tarihli 5.010,00 TL bedelli 4 adet çekten dolayı 22.032,00 TL asıl alacak yanında işlemiş faiz, tazminat, komisyon toplamı olarak 25.285,88 TL talep ettiği, takibin kesinleştiği görülmüştür.
Sözleşme : Davacı kooperatifi temsilen 2. Başkan ... ve Başkan Turgut Ceylan ile Taştan Isı Sİtemleri /... arasında imzalanan bila tarihli sözleşmede kalorifer kazanı alımı için 13.275,00 TL ,radyatörler için 17115,00 TL fiyat ile toplamda 30.390,00 TL tutarında bedelle sözleşme imzalanmış, sözleşmede %1 KDV için muafiyet belgesi sunulması, aksi takdirde %17 KDV farkı ekleneceği yazılmıştır. Sözleşmede 30.06.2007- 30.07.2007- 30.08.2007- 30.09.2007- 30.10.2007 tarihli 6 adet çek verileceği yazılmış çek alınmak kaydı ile mal teslimi yapılacağı kararlaştırılmıştır. 03/06/2007 tarihli sözleşmenin iptalinde 8.9.10. Aylara ilişkin çeklerin (17022,00 TL ) iade edileceği kararlaştırılmıştır.
1-... Sulh Hukuk Mah. 2010/10 Esas 2011/106 Karar sayılı dosyası:
Kooperatif Başkanı ... tarafından ... Isı .. A.Ş ve Lütfü Taştan aleyhine açılan davada , ...'ın Başkanlığını yaptığı kooperatif ile ... arasında yapılan sözleşme gereği 3 adet çek verildiğini , sözleşmenin iptaline rağmen verilen çeklerin iade edilmediği, bu çeklerden 30.09.2007 tarihli 5.508 TL bedelli çek için şikayet edildiği, karşılıksız çek suçundan mahkumiyet kararı verildiği , bu mahkumiyet kararından 6208,00 TL ödeyerek kurtulabildiği , borçlu olmadığı halde ödeme yapmak zorunda kaldığı 6208,00 TL 'nin ödeme tarihinden itibaren davalı ... Isı A.Ş ve Lütfü Taştan'dan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiği , mahkeme kararında ... Isı .. A. Ş aleyhine açılan davanın reddine, Lütfü Taştan aleyhine açılan davanın kabulüne karar verildiği kararın Yargıtay .... Hukuk Dairesi tarafından onanarak kesinleştiği görülmüştür.
Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/783 esas sayılı dosyası: Lütfü Taştan tarafından ... Isı Sistemleri Üretim Pazarlama A.Ş aleyhine açılan asıl dava ile bu dosya ile birleşen Ankara .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/130 esas sayılı dosyasının tarafların aynı olduğu, asıl davanın dava dilekçesinde ...Konut Yapı Kooperatifinin ihtiyacı olan kalorifer kazanı ve işini...'ın üstlendiği, bu iş kapsamında davalı ... Isı... A.Ş 'ye panel radyatör siparişi verildiğini, siparişe konu malzemelere karşılık kooperatiften aldıkları 17.022,00 TL bedelli 3 adet çeki davalıya verdiklerini, kooperatifin sözleşmeyi feshettiğini, sonrasında da çeklerin iadesini istediğini, çekler davalı ... Isı A. Ş de olduğundan 3 adet çekten 30/08/2007 tarihli ve 5.508,00TL bedelli 1 adet çeki kooperatife iade edemedikleri, kooperatifin ... Sulh Hukuk Mahkemesinde alacak davası açtığını, yargılama giderleri ile birlikte 9.050,00TL ödemeye hükmedildiğini, davalı şirketin sebepsiz zenginleştiğini belirterek mahkeme kararı gereği ödediği 9.050,00 TL 'nin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiş, birleşen dosyada ise iade edilmeyen çeklerden biri için keşideci hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçundan kamu davası açıldığını, keşidecinin ceza takibatına maruz kalması sebebiyle müvekkili aleyhine manevi tazminat davası açtığını, bu dava gereği ödemek zorunda kaldığı 7800,00 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, asıl ve birleşen davanın yapılan yargılaması sırasında davalının ticari defterleri incelenmiş, davalının dava dışı kooperatiften 5508,00TL bedelli çek dahil 22.038,00 TL lik çek aldığını, davalının aldığı bu çeklerini, dava dışı .... Ltd. Şti'ne olan borcuna mahsup etmek üzere adı geçen şirket üzerine virman yaptığı, daha sonra bu çekleri ....Ltd. Şti'nden iade alındığı, bilahare 30/09/2007 tarihli 5508,00 TL bedelli çeke mahsuban ... tarafından ödenen bedelin kooperatiften alınan avansı gibi gösterilerek şirket defterlerine kaydedildiği ve alınan bu avansın şirketin .... Ltd. Şti'ne olan borcuna mahsup edilmek üzere adı geçen şirket hesabına virman yapıldığı tespit edilmiş, mahkeme gerekçesinde davacı Lütfü Taştan'ın dava dışı kooperatifi, kalorifer kazanı temin ve montaj kapsamında iş taahhüdünde bulunduğu daha sonra sözleşmenin ifasından vazgeçildiği, çeklerin iadesi için protokol imzalandığı, taahhüt sözleşmesi kapsamında kooperatifçe düzenlenen çeklerin KDV muafiyetinden yararlanmak niyetiyle davacının malzeme siparişinde bulunduğu ... ... A.Ş adına düzenlendiği, ... A.Ş ile dava dışı kooperatif arasında çek düzenlenmesini gerektirecek hukuki ilişki bulunmadığı, bu durumun ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2010/10 esas sayılı ilamı ile sabit olduğunu, davacının iade etmesi gereken çekleri iade etmeyip davalı şirkete teslim etmiş olmasından dolayı zararın artmasına neden olduğundan, davacı ve davalı eşit kusurlu sayılarak davacı Lütfü Taştan 'ın ödemek zorunda kaldığı çek bedeli ve manevi tazminatın 1/2 si oranında davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar Yargıtay tarafından onanarak kesinleşmiştir.
Ankara 21. Asliye Ceza mahkemesinin 2008/945 Esas sayılı dosyası: ... Isı ..A.Ş nin şikayeti üzerine Kooperatif yöneticileri ..., Turgut Ceylan hakkında hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçundan mahkumiyet kararı verildiği görülmüştür.
Ankara 17. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/232 Esas sayılı dosyasının davacısı Lütfü Taştan vekili tarafından sunulan dilekçede; ...Konut Yapı Kooperatifi tarafından ... Isı San Tic. Ltd. Şti yetkilisi Servet Yetişir’e çeklerin teslim edildiği, ‘…...Konut Yapı Kooperatifi katma değer vergisi tevkifatından faydalanmak istediğinden çeklerin direk davalı adına keşide edilmiştir….’ şeklinde beyanda bulunulduğu görülmüştür.
Ticari defterler ve bilirkişi raporu: Delil olarak incelenen fatura örnekleri ve Şamil Şahinden alınan SMMM bilirkişi raporuna göre , Ankara'da faaliyet gösteren üretici firma davalı ... Isı Sistemleri...AŞ ile Erzurum 'da faaliyet gösteren dava dışı ... Isı Sistemleri Ltd Şti arasında Panel radyatör alım satımına ilişkin ticari ilişki bulunduğu, açık hesap çalışıldığı 02.08.2007 tarihinde 0454541 nolu fatura ve sevk irsaliyesine göre 17.843,52 TL mal satmış olduğu 2007 yılında yüksek işlem miktarı ile çalıştıkları , ... A.Ş nin ... Isı Ltd den müşteri çeki , müşteri senedi gibi ödeme araçları aldığı, tahsil edemediklerini iade ettiği anlaşılmaktadır. Dava konusu çeklerden bu türden olup dört adet çek Yapı Kredi Bankasına teminata verilmiştir.
Uyuşmazlık, taraflar arasında akdi ilişki olup olmadığı, akdi ilişki yok ise davalının çeklerde lehtar yapılması sebebiyle, davacının dava dışı 3. Kişiye olan borcunun sözleşmenin feshi nedeniyle sona ermesi halinde , davalıya karşı da borcun sona erip ermediği noktasındadır.
... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2010/10 esas ve 2011/106 karar sayılı dosyasında verilen kararda, işbu davanın davacısı kooperatifin bir kısım vergiden muaf olmak amacıyla çeki ticari ilişki içinde olduğu kişi veya şirket adına keşide etmeyip ticari ilişki içinde olmadığı davalı müflis şirket adına keşide ettiği tespiti yapılmıştır.
SMMM Bilirkişi Raporu: Davalı Müflis şirkete ait 2007 Takvim yılı Ticari defterlerinin yasal süresi içinde açılış onaylarının yaptırıldığı, ancak kapanış onayına tabi Yevmiye defterinin kapanış onayının yaptırılmadığı, Çek alım kaydının dışında ticari olarak Alıcı ve Satıcı gibi bir ilişkilerinin bulunmadığı, mal alış, mal satış faturası ve irsaliyenin de düzenlenmediği, tahsile konu çeklerin de Kooperatif hesabına iade edilmemiş olduğu , Müflis şirketin, Dava dışı ... Isı ile “120.01 BoO02-... Isı Sistemleri Petrol Ürünleri San ve Tic Ltd Şti” hesap adı ile ve unvanı ile Alıcılar hesaplarında işlem görmekte olduğu, Davalının ticari ilişkileri 2006 yılırıda başlamış olup 2007 yılı işlem hacmi oldukça yüksek olduğu, dosyaya sunulan 17.843,52 TL faturanın mal satmış faturası olduğu, cari hesaba kaydedildiği, dava dışı firmaya bu fatura haricinde de oldukça çok fatura kesilmiş olduğu, açık hesap çalışıldığı , Davalı şirket tarafından Ankara ... İcra Müdürlüğü'nce 2015/17186 Esas sayılı dosyasında takibe konu edilen (4 adet) çeklerin “720. OZ.SO0O27-5.... Konut Yapı Kooperatifi Başkanlığı” adına alınmış ve bu çekler 31.12.2007 tarihli ve 5719 yevmiye numarası ile ... dışı “2720.07. BOO2 ... Isı Sistemleri Petrol Ürürleri Sar ve Tic Ltd Şti. ” adlı hesaba çeklerin bedeli 22.032,00 TL olarak şirketin borcuna karşılık hesabına iade edilmiş olduğu, borcundan düşüldüğü tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda, delil olarak incelenen mahkeme dosyalarından anlaşıldığı üzere davacı kooperatif ile davalı ... Isı.. A.Ş arasında ticari ilişkinin bulunmadığı sabit olarak kabul edilerek dava dilekçesindeki maddi vakıa anlatımına itibar edilmemiş, Davacı kooperatifle... arasındaki sözleşme feshedildiğinden sözleşme gereği düzenlenen çekler sözleşmenin tarafları bakımından bedelsiz kaldığı, davacının davalıya çekleri ödeyip sözleşmenin tarafı olan...'a rücu etmesi gerektiği, ... Sulh Hukuk Mah. 2010/10 Esas sayılı dosyasında da davalı şirket hakkındaki davanın reddedilmiş, ... hakkındaki davanın kabul edilmiş olması, mahkememizde açılan davanın da davalı şirket bakımından aynı gerekçe ile açılmış olması sebebiyle davalı bakımından kesin delil olduğundan, davacı takip borçlusu tarafından takip alacaklısı şirkete karşı açılan menfi tespit davasının reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70 TL harçtan, dava açılışında alınan 431,82 TL peşin harcın düşülmesi ile fazla yatırıldığı anlaşılan 351,12 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde YATIRANA İADESİNE,
3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVACIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
4) Davacı tarafından yapılan 600,00 TL bilirkişi ücreti ve 54,70 TL toplamı, 654,70 TL' nin davacı üzerinde bırakılmasına,
5) Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5,100,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra İADESİNE,
Davacı/Vekili Av. ... (e-duruşma), Davalı/Vekili Av. ... ' ın yüzüne karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/01/2022
Katip ...
✍e-imzalıdır
Hakim ...
✍e-imzalıdır