T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/245 Esas - 2024/410
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2020/245
KARAR NO : 2024/410
DAVA : Kayıt Kabul (Banka Teminat Mektubunun Bedelinin Depo Edilmesi)
DAVA TARİHİ : 19/06/2020
KARAR TARİHİ : 16/07/2024
G. KARAR YAZIM TARİHİ : 12/08/2024
Mahkememizde açılan ve Kayıt Kabule dönüşen (Banka Teminat Mektubunun Bedelinin Depo Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafından ...3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyası ile açılan konkordato davası neticesinde 30.01.2020 tarihinde konkordato projesinin tasdikine karar verildiğini, konkordato davası sürecinde borçlu firmaya atanan komiserler kurulunun alacak bildirimine davet ilanı üzerine yasal süresi içerisinde müvekkili Banka yönünden alacak bildirim dilekçesinin konkordato komiserler kuruluna sunulduğunu, alacak bildirim dilekçesinde de belirtildiği üzere borçlu firmanın 05.02.2019 tarihi itibariyle nakit alacak toplamının 8.659,58 TL ve gayrinakit alacak toplamının 1.046.000 TL olduğu, nakit alacağın kabul edildiğini, ancak 30.10.2019 tarihi itibariyle devam eden gayri nakdi riskin 601.156TL yönünden kabul edilmediğini, İİK. 302. Maddesi gereğince çekişmeli hale gelen gayri nakit alacak için ...1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasına itiraz başvurusu yapıldığını ve gayri nakit alacağın 30.10.2019 tarihi itibariyle 601.156TL olarak devam ettiğini ve bu tutar üzerinden kayıtlara alınması ile bu şekilde gayrinakit alacağın nisapta yer almasının talep edildiğini, başvuru neticesinde konkordato davasını yürüten Mahkemece İİK.’nun 302/6 maddesi gereğince kesin hüküm sonuçlarının doğurmaması şartı ile talebin gayrinakit alacak olması sebebiyle reddine karar verildiğini, gayrinakit alacak miktarının Mahkemece kabul edilmeyip konkordato kapsamına alınmadığını, ancak gayrinakdi alacakların mutlaka konkordato projesinde gösterilmesi ve nisaba dahil edilmesi gerektiğini, aksi halde alacaklıları zarara sokan bir proje için tasdik kararı verilmiş olacağını, müvekkili bankanın her zaman için teminat mektubunun tazmini riski ile karşı karşıya olduğunu için işbu davayı açma zaruriyetinin hasıl olduğunu, belirterek, çekişmeli hale gelen alacak tutarı 601.156,00 TL’nin ( dava tarihi itibariyle tazmin olması halinde faiz, gecikme zammı, komisyon, bsmv ve kur farkına ilişkin alacaklar için fazlaya dair talep hakkı saklı kalmak kaydı ile) İİK Md. 308/b gereğince kararın kesinleşmesine kadar mahkememizce belirlenecek bir bankaya yatırılarak öncelikle depo edilmesine, bilahare, çekişmeye konu olan işbu 601.156,00TL teminat mektubu alacağının tespit ve tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin talebi üzerine ..... ... ... tarihli ara kararı ile İİK.nun 289/3. Maddesi gereğince müvekkili şirket hakkında 1 yıllık kesin mühlet kararı verildiğini, konkordato projesinin 03.01.2020 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısında ve iltihak süresi içerisinde İİK.' nun 302/2. maddesinde aranan nisabın üzerinde alacaklılar tarafından kabul edilmesi ve İİK.’nun 305. maddesindeki konkordato tasdik şartlarının oluştuğunu ve 30.01.2020 tarihinde konkordato tasdiki talebinin kabul edilip kararın Ticaret Sicil Gazetesinde 16.03.2020 tarihinde ilan edildiğini, kabul anlamına gelmemek üzere, çekişmeli alacağın tamamı için pay ayrılmasının kabulü halinde çekişmeli alacakların çekişmesiz alacaklardan daha avantajlı bir duruma geleceğini, bunun da alacaklılar arasındaki eşitliğin ihlali sonucunu doğuracağını, bu çerçevede çekişmeli alacağı için açtığı davayı kazanan alacaklının alacağını yine de konkordato ödeme projesi çerçevesinde talep edebileceğini, komiserler Kurulu kararı üzerine davacı Banka tarafından ...3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı konkordato davasında alacak miktarına itiraz etmiş olmasına rağmen, talep edilen 60.156,00 TL meblağlı teminat mektubu alacağının şarta bağlı/vadesi belli olmayan alacak niteliğinde olduğu için yargılamaya konu edildiğini, her ne kadar teminat mektubu müvekkili şirket tarafından kabul edilmiş olsa dahi teminat mektubunun irat kaydı bulunmadığını, bu nedenle değere alınmaması gerektiğini, niteliği itibariyle konkordatonun, ekonomik zorluk çeken borçlunun borçlarını ödemede zorlanması üzerine, borçlunun ekonomik durumunun iyileşmesini ve alacaklıların adil bir şekilde alacaklarına ulaşmasını amaçlayan bir mekanizma olduğunu, teminat amaçlı garanti sözleşmelerinden olan banka teminat mektubunun tek tarafa borç yükleyen bir sözleşme olduğunu, sözleşmedeki borcu tarafı oluşturan bankanın riskin gerçekleşmesi halinde garanti bedelini ödemeyi üstlendiğini, henüz söz konusu teminat mektubunu nakde çevirme hakkı doğmadan veya bu kapsamda gerekli prosedürlere uyulmadan yapılacak bir nakde çevirmenin, konkordato halindeki müvekkili şirketin ekonomik gücünü daha da zora sokacağı ve konkordato planının başarısını olumsuz etkileyeceği için, alacaklısı tarafından ibraz edilmemiş ve bu nedenle hiçbir risk faktörü bulunmayan alacağın yalnızca müvekkili hakkında konkordato ilan edilmiş olması nedeniyle nakde çevrilemeyeceğini, davacı Bankanın teminat mektubu risi alacağının reddi gerektiğini, davacı Bankaca teminat mektubu bedelinin İİK.nun308/b maddesi gereğince depo edilmesini talep etmiş olmasına karşın, ilgili konkordato kararının 8.Maddesinde depo kararı verilmesine yer olmadığına dair karar verildiğini, depo talebinin İİK.nun 308/b-2 maddesi gereğince yalnızca tasdik kararını veren mahkemeden talep edilebileceğini, dolayısıyla işbu talebin işbu dava kapsamında talep edilmesinin hukuksuz ve kötü niyetli olduğunu, teminat mektubu vadesinin 04.08.2021 tarihine kadar uzatıldığını, konkordato süreci ayrı tutulsa dahi, teminat mektubunun vadesi gelmediği için alacak talebinin kötü niyetli olduğunu, mevzu bahis riskin hiçbir zaman gerçekleşmeyecek olması ihtimalinin de gözetilerek istenecek olan meblağın ödenmesinin müvekkili şirketi zor duruma düşüreceği gibi, hali hazırda konkordato tasdiki almış olması nedeniyle işbu alacağın talep edilmesinin konkordato sürecini dahi riske sokacağını, teminat mektubunun nakde çevrilmesinin faiz yükünün atmasına, muaccel hale gelmemiş bir alacağın tahsili veya İİK.nun 296. Maddesine aykırı bir şekilde sözleşmenin feshi gibi sonuç doğuracağını, teminat mektubunun nakde çevrilmesine izin verilmesi gibi hallerde müvekkili şirketin mal varlığının korunmasına ilişkin konkordato projesinin amacı ve ruhuna aykırı olacak şekilde hareket edilmesine yol açılacağını ileri sürerek davanın reddini talep ve cevap etmiştir.
DELİLLER , DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Banka Teminat Mektubunun iadesi mümkün olmaması halinde deposu istemine ilişkin olup dava sırasında davalının iflasına karar verilmesi nedeniyle, iş bu dava kayıt kabule dönüşmüştür.
Davacı vekili delil olarak; ..... ... .... Esas dosyasında verilen geçici mühlet kararı ve 03/12/2019 tarihli gayrinakit alacağın nazara alınmasına ilişkin talebin reddine ilişkin ara kararına, davalı Komiserler Kurulunun kararı ve ilgili belgeleri, teminat mektubu ve süre uzatım mektuplarına, müvekkili banka kayıtlarına, bilirkişi incelemesine, davalı vekili ise; ....... ... .... tarihli kararına, vade uzatım mektubuna, banka sözleşmesi, banka kayıtları, keşif, tanık, yemin, bilirkişi incelemesine dayanmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesi kapsamında davalıya kullandırılan 601.156,00TL'lik teminat mektubu bedelinin, Konkordato ilan eden şirketten, teminat riskinin gerçekleşmesi halinde, tahsilini teminen deposunun gerekip gerekmediğine ilişkin iken, dava sırasında davalın iflası ile bu bedelin deposunun iflas masasına kayıt ve kabulünün gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.
Dava konusu olan ve davacı banka tarafından, davalı müflis şirket lehine genel kredi sözleşmesi kapsamında, ...ile imzaladığı eser sözleşmesi (Afyon ili birer adet 500 kişilik Polis Meslek Yüksekokulu, Nizamiye Binası, Futbol Sahası Tribünü ve lavab 652.103,26 TL o mahalli, alt yapı ve çevre düzenlemesi işi) kapsamında teminat olarak verilen 05/11/2019 tarih 85210001544 sayılı 1.046.640,00 TL'lik kesin teminat mektubu olup, söz konusu teminat mektubunun, TOKİ'ce, bankaya sunalan 21/05/2019 tarihli yazıya içeriğine göre 445.484,00 TL'lik kısmının serbest bırakıldığı ve 601.156,00TLlik kısım için riskin devam ettiği, mektup vadesinin 04.08.2021e kadar uzatıldığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı bankada ilgili kredi sözleşmesi, teminat mektubu ile diğer ilgili banka kayıt ve belgeleri celp edilerek bankacı bilirkişi Ahmet Recai ALDEMİR ve Nitelikli Hesaplama Uzmanı Hasan BOYRAZ dan alınan rapor ve ek rapor da; Davacı Banka ile davalı şirket arasında 13. 08.2009 tarihinde 3.000.000,00 TL limitli Genel Kredi ve
Teminat Sözleşmesi akdedilmiştir.
Davacı Banka tarafından davalı şirket lehine, ... ... .... numaralı 1.046.640,00 TL tutarlı teminat mektubu verilmiş olup
mektup vadesi 31.07.2014 olarak belirlenmiştir.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Bakanlığının davacı Bankaya muhatap yazısı ile söz
konusu teminat mektubunun 445.484,00 TL’lik kısmının serbest bırakıldığı, 601.156,00 TL tutarındaki riskin ise
devam ettiği mektup vade tarihlerinin peyder pey uzatılarak en son
04.08.2021 tarihine, kadar uzatılmış olup
dava tarihi 19.06.2020 itibariyle bahse konu teminat mektubu riskinin 601.156,00TLolarak Banka
kayıtlarında devam ettiği belirlenmiştir.
Davalı şirket hakkında verilen ....... .... .... tarihli konkordato kararında, davalı borçlu lehine verilen teminat mektuplarının tazmini yönünden bir
tedbir kararı verilmemiştir.İİK'nın 287 ve devamı maddeleri gereğince teminat mektubunun nakde çevrilmesinin engellenmesine
yönelik tedbir karar verilemeyeceği için, geçici ve kesin mühlet içerisinde teminat mektubunun nakde
çevrilmesinin muhatap şirket tarafından talep edilmesi halinde davacı Bankanın teminat mektubu bedelini
ödemekle mükellef olduğu, Bu nedenle, davacı Banka tarafından davalı lehine verilen ve halen mer’i durumda bulunan teminat
mektubu Banka açısından risk arzettiği için, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 13. Maddesine istinaden
depo talebine konu edilebileceği, .... ... .... tarihli kararı esas alınarak, nizalı alacak durumunda bulunan teminat mektubu
bedeli 601.156,00 TL’nin, konkordato projesinde kabul edilen % 35 oranı ile tenzilata tabi tutularak, kalan
391.076,40 TL’nin depo edilmesinin davacı Banka tarafından talep edilebileceği, edilebileceği kanaatine varılmıştır.
Davanın açılmasından sonra ... ... ... ve
30.01.2020 tarihli kararı ile; davalının konkordato projesi onaylanmış ise de, kararın istinafı üzerine ...Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi'nin 25/05/2021 tarih ve 2020/1215 Esas sayılı Kararı ile iflasına karar verildiği, davalı şirketin iflas tasfiyesine ...İflas Dairesinin ... sayılı dosyasında başlandığı, ... ... .... esas sayılı kararı ile iflas kararının tekrar verildiği, neticede kararın kesinleştiği ve 2.Alacaklar toplantısının 05/03/2024 tarihinde yapıldığı, davacının masaya dava konusu teminat mektubu risk bedeli 652.103,26 TL için yaptığı başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.
İİK'nun 194.Maddesi gereğince ikinci alacaklılar toplantısının yapılması ve iflas idare memurların atanması beklenmiş, atanmaları üzerine kendilerine dava dilekçesi ve ilgili belgeler ile duruşma günü tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Tüm dosya kapsamı, dava , cevap, banka genel kredi sözleşmesi, teminat mektubu , hesap katı ihtarı, teminat mektubu risk miktarına ilişkin ...yazısı, davalı şirketin konkordato kararını kaldırılması ve iflasına ilişkin karar ile iflas müdürlüğü yazı cevapları ile bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; Davacı bankanın, davalı şirkete genel kredi sözleşmesi kapsamınd.... .... kesin teminat mektubunu kullandırıldığı, iş bu teminat mektubunu ...ile yapılan eser sözleşmesi kapsamında sunulduğu, mektubun son olarak vade tarihinin
04.08.2021 e uzatıldığı, yine ...nin bankaya ihtaplı yazısı ile 652.103,26 TL için riskin devam ettiği, davalı şirketin ....... ... ... Mahkemesinde konkordato talep ettiği, bankanın iş bu gayrinakit alacak talebinin komiserlerce kabul edilmediği, çekişmeli alacak olduğunun belirtildiği, iş bu dava ile bu gayrinakit alacak yönünde banka riskinin söz konusu olduğunda deposu talebiyle mahkememizce gelindiği, ancak yargılama devam ederken davalı şirketin 25/05/2021 tarihinde iflasına karar verildiği, iş bu davanın kayıt kabule dönüştüğü, davacının masaya yaptığı başvurununda reddedildiği, teminat mektubu vade tarihinin 04.08.2021 tarihine kadar uzatıldığı ve şirketin iflas tarihi olan 25.05.2021 tarihinde riskin devam ettiği, yine davacı bankaya yazılan yazıda verilen 02.07.2024 cevapta teminat mektubu nakde dönüşmediği ancak riskinin devam ettiği birdirilmekle, davanın kabulü ile teminat mektubu bedelinin deposu için, masaya kayıt ve kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulü ile, davalı ... ... ... no'lu teminat mektubunun riski devam eden 601.156,00 TL'lik kısmı yönünden, davacı bankanın göstereceği vadesiz bir hesabı deposu için KAYIT VE KABULÜNE,
2-Dava kayıt kabul olmakla 427,60 TL maktu harcın, 10.266,25 TL peşin harçtan mahsubuyla 9.838,65 TL Fazla yatırılan harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvuru harcı, 10.266,25 TL peşin harç, 7,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 10.328,45 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 1.131,00 TL yazışma gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.131,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 17.900,00TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda oy birliği ile verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.16/07/2024