T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2020/279 Esas
KARAR NO: 2021/152 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 06/07/2020
KARAR TARİHİ: 04/03/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; T.C. Ziraat Bankası A.Ş Balgat Şubesine ait, 0067779 çek numaralı, keşidecisi ...Peyzaj Katı Atık Yönetimi İnş. San. Ve Tic. Ltd. (VKN:8860070580) olan keşide tarihi 31.08.2020 olan 20.000,00-TL bedelli çekin, müvekkili ... Fidancılık İnşaat Enerji Ticaret Limited Şirketi elinde iken kaybolduğunu, müvekkilinin söz konusu çek karşılığında ...Peyzaj Katı Atık Yönetimi İnşaat San. Ve Tic. Ltd.'ne mal ve hizmet tesliminde bulunduğu buna ilişkin müvekkili tarafından kesilen fatura olduğu, öncelikle ihtiyadi tedbir talebinin kabülü ile müvekkilinin ileride telafisi mümkün olmayan zararlara uğramasının önüne geçilmesi maksadıyla Ziraat Bankası Balgat Şubesi'nin ...Çek numaralı, keşidecisi ...Peyzaj Katı Atık Yönetimi İnşaat San. Ve Tic. Ltd. olan keşide tarihi 31/08/2020 olan 20.000,00 TL bedelli çek üzerine uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyadi tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına kararın muhatap bankaya bildirilmesine, yargılama neticesinde bu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
T.C. ... Bankası A.Ş. ... Şubesine müzekkere yazıldığı görüldü.
Dava, TK m. 818/1-s bendi göndermesi ile aynı Kanunu' nun 757. ve devamı maddeleri gereğince açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Son olarak 30/11/2020 tarihinde Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan 3. İlan ve gazete asılları, çekin ibraz edilmediğine ilişkin banka cevabı ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
Kıymetli evrak iptali veya çek iptali davalarında amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve çekin zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu zorunluluğu yerine getiremeyen lehtar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak ve çeki ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir.
6102 sayılı TTK 757 madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi men eden kararında ayrıca muhataba vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdii etmeye izin verir ve tevdii yerini gösterir. TTK. 758 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmesi durumunda mahkeme dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Verilen süre içinde dava açılmazsa mahkeme muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. TTK 759 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmemesi halinde poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.
Kıymetli evrakın iptali isteminde bulunan kişi poliçe elindeyken ziyaa uğradığını inandırıcı delillerle ispatlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Poliçe ile ilgili yapılan bu düzenlemeler TTK 818/1.fıkra (s) bendinde yapılan düzenleme uyarınca çek hakkında ve TTK m 778/1 fıkra (ı) bendi uyarınca bono hakkında da uygulanır.
Kıymetli evrak iptali veya çekin zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinden çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir.
Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya içeriği incelendiğinde; kıymetli evrakın zayii nedeniyle açılan iptal davasında kanunda öngörülen şekilde ticaret sicil gazetesinde gerekli ilanların yapıldığı ve yasal süre içerisinde çekle ilgili herhangi bir hak iddiasının yapılmadığı, mahkememize müracaat edenin olmadığı, çekin keşidecisine başvuru yapılmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne, dava konusu kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
Davacının hamili olduğu, TC ... Bankası AŞ ... Şubesine ait 0067779 çek numaralı keşidecisi ...Peyzaj Katı Atık Yönetimi İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olan 31/08/2020 keşide tarihli ve 20.000,00TL bedelli çekin zayi nedeniyle iptaline,
2-Alınması gereken 59,30-TL harçtan peşin alınan 54,40-TL.peşin harcın mahsubu ile bakiye 4,90-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.04/03/2021
Katip ...
✍e-imzalıdır
Hakim ...
✍e-imzalıdır