T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2020/334 Esas - 2024/363
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/334 Esas
KARAR NO : 2024/363
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
...
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/07/2020
KARAR TARİHİ : 26/06/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 23/07/2024
Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, davalıların ortaklığını oluşturduğu ... - ... adi ortaklığına ihale edilen "....İşi" kapsamında bulunan "Mekanik Tesisat İmalatların Yapılması" işine ilişkin davacı şirket ile davalı şirketlerin oluşturduğu adi ortaklık arasında 22/01/2018 tarihli Taşeronluk Sözleşmesi imzalandığını, davalılardan kaynaklanan betonarme imalatının palanlanan tarihte yapılmaması nedeniyle yaşanan gecikme dolayısıyla davacı şirket tarafından üstlenilen edimin yerine getirilemediğini, edimin ifasının davalıların kusuru ve temerrüdü nedeniyle imkansız hale geldiğini, zira mekanik tesisatın yapılması için belli bir sıra ile hareket edilmesi gerektiğini, davalılardan kaynaklanan gecikme nedeniyle davacının oldukça ağır zarara uğradığını, mevcut iş programına göre Haziran 2018 yılında tamamlanması gerekli betonarme imalatının ancak Ekim 2019 tarihinde tamamlanmış olup bu hususun idare ile davalılar arasındaki hakediş evrakları ve davalılar ile alt yüklenici firmalar arasında imzalanan sözleşme tarihleri ile ispatlandığını, geciken süre boyunca davacı tarafından personel çalıştırılmaya devam edildiğini, öte yandan döviz kurlarındaki öngörülemeyen ani ve fahiş yükseliş nedeniyle 18/01/2019 tarihinden itibaren yürürlükte olan sözleşmeler için sözleşmenin devri veya feshinin mümkün hale geldiğini, davalılara başvuru yapıldığı halde aralarındaki sözleşmenin uyarlanmadığını, taraflar arasında yapılan görüşmeler sonucu davacı şirketin zararların bir kısmının karşılanması amacıyla sözlü ve yazılı çeşitli vaat ve taahhütlerde bulundukları halde hiçbirinin davalılar tarafından yerine getirilmediğini, taraflar arasında sözleşmenin sona ermesine ilişkin yapılan görüşmeler sırasında davalılar tarafından ... İş sayılı dosyası ile davacı tarafından yapılan işlerin tespitinin yaptırıldığını belirterek, davacı şirketin uğradığı maddi zararlara karşılık şimdilik 500,00 TL'nin 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, davacının kar kaybından kaynaklanan alacağına karşılık şimdilik 500,00 TL'nin 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, davacının yaptığı iş kalemleri nedeniyle hak kazandığı alacağına karşılık şimdilik 500,00 TL'nin 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.
Davacı vekili 15/03/2024 tarihli dilekçesi ile toplam 1.500,00 TL olan dava değerini 1.187.398,96 TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davacının işi yürütecek kapasiteye sahip olmadığının anlaşılması üzerine tarafların bir araya gelerek 08/03/2019 tarihli sözleşmenin fesih ve ibra protokolü imzalandığını, delil tespitinin istenmesinden sonra taraflar ibralaştığı için taraflarca uyuşmazlık konularının kapatıldığını ve davacıya ödeme yapıldığını, davacının hiçbir hak ve alacağının kalmadığını, davacının kendi kusurları ile işi tamamlayamadığını, yaptığı işleri de hatalı, eksik ve kusurlu yaptığını, davacının ekonomik olarak işi yürütecek potansiyelde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı... vekili cevap dilekçesinde, davanın zamanaşımı sebebi ile reddini talep ettiğini, müvekkil şirketin davalı ile oluşturduğu ortaklığın Bodrum İlçesi Ceza İnfaz Kurumu Yapım İşi'nin yüklenicisi olduğunu, davacı ile imzalanan taşeronluk sözleşmesi sonrasında davacının işi yürütecek kapasiteye sahip olmadığının anlaşılması üzerine tarafların bir araya gelerek 08/03/2019 tarihli sözleşme fesih ve ibra protokolünü akdettiklerini, .... İş sayılı dosyası ile alınan bilirkişi raporunda yapılan imalatların tespiti ve ekonomik değeri istenirken bilirkişinin üzerine vazife olmayacak şekilde tespit ile talep edilen hususlara cevap dahi verilmediğini, davacının hiçbir hak ve alacağının kalmadığını, davacının kendi kusurları ile işi tamamlayamadığını, yaptığı işleri de hatalı, eksik ve kusurlu yaptığını, davacının ekonomik olarak işi yürütecek potansiyelde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, 22/01/2018 tarihli taşeronluk sözleşme... yevmiye numaralı vekaletnamesi, tarafların ticari defter ve belgeleri ile Ba-Bs formları, bilirkişi raporları, dava dosyasında bulunan diğer deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı maddi tazminat, kar kaybı alacağı ve yapılan iş bedeli karşılığı alacak istemine ilişkindir.
Bodrum Ceza İnfaz Kurumu Yapım İşi kapsamında Mekanik Tesisat İmalatlarının Yapılması işine ilişkin olarak taraflar arasında 22/01/2018 tarihinde taşeronluk sözleşmesi imzalandığı, davacı vekilinin edimi ifasının davalıların kusuru nedeni ile imkansız hale geldiğini, işin gecikmesi nedeni ile davacının zarara uğradığını belirterek davacının maddi zararının, kar kaybından kaynaklanan zararının ve yapılan iş kalemleri nedeni ile hak kazandığı alacağının davalılardan tahsili istemi ile bu davayı açtığı, davalılar vekillerinin taraflar arasında 08/03/2019 tarihli sözleşmenin fesih ve ibra protokolü imzalandığını, ibranameye konu bedelin davacıya ödendiğini, davacının hiçbir hak ve alacağının kalmadığını, davacının kendi kusurları ile işi tamamlayamadığını, yaptığı işleri de hatalı, eksik ve kusurlu yaptığını belirterek davanın reddini talep ettikleri görülmektedir.
Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 03/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda, dosya ve eklerinde bulunan sözleşme fesih ve ibra protokolünde bahsedilen 350.000,00+KDV olan tutarın davacı tarafından davalıya fatura kesmiş olduğu ve kesilen faturaların davacının ticari defter kayıtlarında görülmüştür. Dosya ve eklerinde davacının kesmiş olduğu 350.000,004 KDV olan tutarın ödendiğine dair herhangi bir dekont veya belgeye rastlanılmadı. Dosya ve eklerinde davacının davalıya kesilen faturaların fotokopi vb. örneğine rastlanılmadı. Davacının davalıya 2018 yılında 45.430,00 TL 2019 yılında 410.763,â44 TL toplamda (45.430,004410.763,44) - 456.193,44 TL kestikleri ticari defter kayıtlarında görülmüştür. Davacının davalıdan 2018 yılında 28.910,00 TL nakit şeklinde tahsil ettikleri görülmüştür. Davacının davalıdan ticari defter kayıtlarına göre (456.193,444-28.910,00) - 427.283,44 TL alacaklı olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
03/01/2022 tarihli bilirkişi kurulu raporunda, taraflar arasındaki Taşeron Sözleşmesine konu işler yarım bırakıldığı için, yapılan işlerin yerinde tek tek ölçülerek malzeme+işçilik bedelleri ile eğer bırakıldı ise, bırakılan malzemelerin tespiti ve değerlerinin hesaplanması gerekmektedir. Bodrum 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin atadığı bilirkişi tarafından hazırlanan rapor üzerinden heyetimizce bu yönde bir çalışma yapılması mümkün gözükmemektedir. Taşeron Sözleşmesine konu işler davalı iş ortaklığı tarafından dava dışı bir üçüncü kişiye yaptırıldığı ve imalatlarm önemli bir bölümü ince sıva imalatı altında kaldığı için, davacı tarafından yapılan imalatların tem olarak tespiti olanaklı da değildir. Bu nedenlere binaen, a) İşbu davanın taraflarının kendi hazırladıkları Fesih Hakedişini Sayın Mahkemeye sunmaları, b) Bilirkişi Heyetine metraj, hakediş ve kesin hesap konusuna hâkim ve tecrübeli, Amtocad kullanabilen bir Makine Mühendisinin eklenmesi, c) Tarafların sunacakları hakedişlerin kontrollerinin atanacak Makine Mühendisi tarafından yapılması gerekeceği müşahede edilmektedir. Davalılar ile ...İş Ortaklığı üzerinde kalması sonucu bakanlığı arasında 4735 sayılı Kanuna tabi olmak üzere imzalanan Sözleşmeye istinaden ve bu sözleşme kapsamındaki Mekanik Tesisat İşlerinin yapımının davalı iş ortaklığı tarafından davacıya taşere edilmesini konu edinen bir sözleşmedir. Taşeron Sözleşmesi, eser sözleşmesi vasfında olup bu taşeron sözleşmesine göre davacı mekanik tesisat işlerini ayıpsız bir şekilde imal ve teslim edimini üstlenmiş iken, davalı iş ortaklığı yapılacak bu imalatların bedelini ödeme ve bu imalatların teslim alma edimini üstlenmiş bulunmaktadır. Sayın mahkeme tarafından Taşeron Sözleşmesinin SÖZLEŞME FESHİ VE İBRA PROTOKOLÜ ile sona erdiği sonucuna varılacak olur ise, takdiri münhasıran Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Taşeron Sözleşmesi sona erdikten sonra Tarafların birbirlerine yöneltebilecekleri alacak/borç taleplerinin, bir diğer ifade ile tarafların iade lala ancak sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı olabileceği müşahede edilmektedir. ... zararına olmayacak makul bir süre işi durdurarak temerrüt varsa alacağının faiziyle ödenmesini bekleyebileceği gibi, sözleşmeyi feshi hakkını kullanması mümkün olduğundan yapılan hakedişlerin bedellerinin geç ödenmesi şeklindeki haklı nedene binaen iş sahibi T.C. Adalet Bakanlığına iş süresinin uzatılması/ek süre verilmesi amacıyla yazılı başvuru yapıp yapmadığı, keza para borçlarında temerrüdün kusur ve zarardan bağımsız sonucu olarak temerrüt (gecikme) faizi ödenmesi talebiyle yazılı başvuru yapıp yapmadığına dair belgeleri hususların dosya kapsamında tespiti mümkün olmamıştır. Davalı İş Ortaklığının hakediş ödemelerini geciktirdiğini, bazı ödemeleri ise hiç yapmadığını iddia eden davacının, davalı iş ortaklığının zarara olmayacak makul bir süre işi durdurarak temerrüt varsa alacağının faiziyle ödenmesini bekleyebileceği gibi, sözleşmeyi feshi hakkını kullanması mümkün olduğundan yapılan hakedişlerin bedellerinin geç ödenmesi şeklindeki haklı nedene binaen iş sahibi davalı iş ortaklığına iş süresinin uzatılması/ek süre verilmesi amacıyla yazılı başvuru yapıp yapmadığı, keza para borçlarında temerrüdün kusur ve zarardan bağımsız sonucu olarak temerrüt (gecikme) faizi ödenmesi talebiyle yazılı başvuru yapıp yapmadığına dair belgeleri hususların dosya kapsamında tespiti mümkün olmamıştır. Dal Yal İş Ortaklığının hakediş ödemelerini geciktirdiğini, bazı ödemeleri ise hiç yapmadığını iddia eden davacının, davalı iş ortaklığının zararına olmayacak makul bir süre işi durdurarak temerrüt varsa alacağının faiziyle ödenmesini bekleyebileceği gibi, sözleşmeyi feshi hakkını kullanması mümkün olduğundan yapılan hakedişlerin bedellerinin geç ödenmesi şeklindeki haklı nedene binaen iş sahibi davalı iş ortaklığına iş süresinin uzatılması/ek süre verilmesi amacıyla yazılı başvuru yapıp yapmadığı, keza para borçlarında temerrüdün kusur ve zarardan bağımsız sonucu olarak temerrüt (gecikme) faizi ödenmesi talebiyle yazılı başvuru yapıp yapmadığına dair belgeleri hususların dosya kapsamında tespiti mümkün olmadığı belirtilmiştir.
22/06/2023 tarihli bilirkişi kurulu raporunda,... Adi Ortaklığından 31.126,58 TL alacağı olduğu, sırf dava dışı kamu idaresinin izin ve olur’unun bulunmaması hususunun taraflar arasında akdedilen fesih ve ibra sözleşmesinin taraflar arasındaki geçerliliğini etkilemeyeceği, ihtilaf konusu fesih ve ibra sözleşmesinin geçerliliği hususunun 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde çözümlenmesi gerektiği, taraflar arasında imzalanan Taşeronluk Sözleşmesinin hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmede, davacı- taşeron firmanın tek başına sözleşmeyi feshetme yetkisinin bulunmadığı, sözleşme feshetme yetkisinin çeşitli sebeplerle tek başına davalıların ortağı olduğu müteahhit firmaya ait olduğu, sözleşme fesih şekilleri arasında taraflarca mutabakata varılarak karşılıklı anlaşma ile sona erdirme şeklinde bir fesih şeklinin yer almadığı, davacı firma tarafından ...’ya verilen Diyarbakır 4. Noterliğinin 25.01.2018 tarih 001393 yevmiyeli vekaletnamede ahzu kabz, sulh ve ibra yetkisi verilen cümlede, bu yetkinin sadece ihaleye ilişkin olduğuna dair bir ibare bulunmadığı, ancak vekaletnamenin ihaleye ilişkin yetki verilen bölümünde düzenlendiği, bu nedenle söz konusu sulh ve ibra yetkisinin sadece ihaleye ilişkin mi yoksa genel bir sulh ve ibra yetkisi mi olduğu yönündeki hukuki takdir ve değerlendirmenin Sayın Mahkemenize ait olduğu, 08.03.2019 tarihli Sözleşme Fesih ve İbra Protokolü’nün imzalanmasından sonra 30.05.2019 tarihinde keşidecisi ... lehtarı ... nolu 12.000,00 TL bedelli çekinin davacı firma kaşesi ile ...’ya elden teslim edildiği, diğer tüm ödemelerin ve çek teslimlerinin 08.03.2019 tarihli Sözleşme Fesih ve İbra Protokolü’nün imzalanmasından önce yapıldığı, buna göre, 08.03.2019 tarihli Sözleşme Fesih ve İbra Protokolü’nün taraflarca uygulanıp uygulanmadığına dair hukuki takdir ve değerlendirmenin Sayın Mahkemenize ait olduğu belirtilmiştir.
Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, ... kapsamında Mekanik Tesisat İmalatlarının Yapılması işine ilişkin olarak taraflar arasında 22/01/2018 tarihinde taşeronluk sözleşmesi imzalandığı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık taraflar arasında imzalanan 08/03/2019 tarihli Sözleşmenin Fesih ve İbra Protokolü'nün geçerli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
.... yevmiye numaralı vekaletnamesi ile davacı şirket yetkilisi ..., dava dışı ...'ya davacı şirketin taraf olduğu ihale ve sözleşmeler ile ilgili geniş yetkiler verdiği, dava konusu ile ilgili olarak özellikle ahzu kabza, sulh ve ibraya, ibralar vermeye yetkilendirdiği, vekaletname tarihinde Gülseren Bahçivancı şirket yetkilisi olup, vekaletname vermeye yetkisini bulunduğu, ...'nın vekaletnameye dayanarak 0/03/2019 tarihinde davalı şirketler ile Sözleşme Fesih ve İbra Protokolü imzaladığı, protokole göre dava konusu ... İşine ait sözleşme süresinin 28/12/2018 tarihinde sona erdiğinin, taraflarca yenilenmemesi konusunda anlaşıldığının, sözleşmeye konu edilen imalatların ve bu imalatların hakedişlerini ve hakedişlerin faturalarının düzenlendiğinin ve cari hesap mutabakatı yapıldığının, taraflarca yapılan tespitte imalat bedellerinin 350.000,00 TL + KDV olduğunun, bunun dışında tarafların hiçbir ad ve nam adı altında olsa dahi geçmiş ve geleceğe dair (alacak, faiz, tazminat, masraf, gider, SGK primi, stopaj, borç vs.) bir diğer taraftan talepte bulunamayacaklarının, tarafların bu sözleşme kapsamında geçmiş ve geleceği şamil olmak üzere her türlü hukuken ve cezai anlamda ibra ettiklerinin kararlaştırıldığı, tanık olarak dinlenen ...'nın ibranameyi ve altındaki imzayı kabul ettiği, yukarıda açıklandığı gibi vekaletname ve ibranamenin geçerli olduğu, bilirkişi raporları ve taraf vekillerinin beyanlarına göre, ibranamede belirtilen bedelin davacı şirkete ödendiği, hukuken geçerli olan ve tarafları bağlayan ibraname uyarınca davacının dava konusu taşeronluk sözleşmesinden dolayı davalılardan herhangi bir tazminat veya alacak talebinde bulunamayacağı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gereken 427,60 TL maktu harcın, 54,40 TL peşin harç, 20.552,04 TL ıslah harcı toplamı olan 20.606,44 TL harçtan düşümü ile artan 20.178,84 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine,
3-Davalı ...'nin karşıladığı 20,00 TL tebligat giderinden ibaret yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
4-Davalı ...'nin karşıladığı 5.000,00 TL bilirkişi ücretinden ibaret yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
5-Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 1.187.398,96 TL üzerinden takdir edilen 160.613,89 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde ... Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/06/2024
Katip ... Hakim ...
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır