T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/732 Esas - 2024/206
T. C.
A N K A R A
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO : 2023/732
KARAR NO : 2024/206
B
DAVALI : Hasımsız
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 25/10/2023
KARAR TARİHİ : 02/04/2024
G.KARAR YAZIM TARİHİ : 03/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 25/10/2023 tarihli dilekçesinde özetle; T.C. Ziraat Bankası Balgat Ticari Şubesine ait 43491 seri numaralı, müvekkili şirketi oluşturan ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. lehine keşide edilmiş; 20/08/2021 vade tarihli, 5.000.000,00 TL(Beş Milyon) bedelli, yine 43494 seri numaralı, 20/08/2021 vade tarihli ve 5.000.000,00TL (Beş Milyon) bedelli çeklerin zayii olduğunu belirterek, iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE: Dava, TTK m. 818/1-s bendi göndermesi ile aynı Kanunu' nun 757. ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Ticaret Sicil Gazetesinde 1. ilan 22/12/2023 tarihinde, 2. ilan 02/01/2024 tarihinde, 3. ilan ise 10/01/2024 tarihinde yapıldığı halde çekler Mahkememize ibraz edilmemiştir.
İlgili banka şubesine müzekkere yazılarak çeklerin hesabı sahibi, dava konusu çeklerin bu hesaba ait olup olmadığı, dava konusu çeklerin işlem görüp görmediği sorulmuştur. Verilen cevaplarda çeklerin adı geçen keşideci hesabına ait olduğu ve yazı tarihi 30/10/2023 itibariyle ibrazına ilişkin herhangi bir kayda rastlanmadığı bildirilmiştir.
6102 sayılı TTK'nun 757. madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi men eden kararında ayrıca muhataba vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdii etmeye izin verir ve tevdii yerini gösterir. TTK. 758 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmesi durumunda mahkeme dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Verilen süre içinde dava açılmazsa mahkeme muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. TTK 759 madde hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, poliçeyi eline geçiren kişinin bilinmemesi halinde poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.
Kıymetli evrakın iptali isteminde bulunan kişi poliçe elindeyken ziyaa uğradığını inandırıcı delillerle ispatlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Poliçe ile ilgili yapılan bu düzenlemeler TTK 818/1.fıkra (s) bendinde yapılan düzenleme uyarınca çek hakkında ve TTK m 778/1 fıkra (ı) bendi uyarınca bono hakkında da uygulanır.
Kıymetli evrak iptali veya çekin zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmü uyarınca, kıymetli evrak (bono, poliçe, çek)ı elinde bulunduran yetkili hamile tanınmıştır.
Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya içeriği incelendiğinde; ticaret sicil gazete ilanlarında dava konusu çeklerin lehine keşide edildiği ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. Nin davacı şirketle birleşen şirket olduğu bu nedenle davacının yetkili hamil olduğunun anlaşıldığı, çeklerin zayii nedeniyle açılan iptal davasında kanunda öngörülen şekilde ticaret sicil gazetesinde gerekli ilanların yapıldığı ve yasal süre içerisinde çekle ilgili herhangi bir hak iddiasının yapılmadığı, Mahkememize müracaat edenin olmadığı vede çekin bankaya ibraz edilmediği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulü yönünde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜ ile; T.C. Ziraat Bankası Balgat Ticari şubesine ait 43491 Seri numaralı, keşidecisi ...Enerji İnş. Ve Madencilik A.Ş. , lehdarı ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. olan, 20/08/2021 vade tarihli ve 5.000.000 TL bedelli, yine T.C. Ziraat Bankası Balgat Ticari şubesine ait 43491 Seri numaralı, keşidecisi ...ENERJİ İNŞ. VE MADENCİLİK A.Ş. Ve lehdarı ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti. olan, 20/08/2021 vade tarihli ve 5.000.000 TL bedelli çeklerin TTK'nun 818/s maddesi atfı ile 757 ve devamı maddeleri gereğince ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Alınması gerekli 427,60TL harçtan başlangıçta peşin alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, oy birliğiyle verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/04/2024