T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/156 Esas - 2024/422
T. C.
A N K A R A
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO : 2022/156
KARAR NO : 2024/422
DAVA : Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 28/02/2022
KARAR TARİHİ : 18/07/2024
GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 19/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ile müvekkil şirket yetkililerinin 29 Nisan 2021 tarihinde e-posta adresleri üzerinden yapılan yazışmalar ile davalının davacıya Taşıma ve Gümrükleme Hizmeti vermesi hususunda anlaştıklarını, davacı şirkete ait mobilya ürünlerinin davalı tarafından davacının ...'da bulunan deposundan alınarak Almanya, Belçika, Hollanda ve Avusturya' da bulunan müşterilerin adreslerine kapıda teslim edilmesine dair yapılan anlaşmada tarafların alınacak hizmet detayları ve ödenecek bedeller hakkında detaylı şekilde yazışarak mutabık kaldıklarını, ürünleri teslim edilen müşterilerin art arda ayıplı teslimat yapıldığına dair bildirimde bulunmaya başlayınca davalıya durumun iletildiğini, davalının da konu ile ilgilendiğini belirttiğini, müşterilerin gelen kişilerin kendilerinden imza aldıktan sonra kaçarcasına malı bırakıp gittiklerini ve kontrol etme fırsatı tanımadıklarını beyan ettiklerini, öte yandan müşterilerden gönderilen fotolarda teslimat araçlarının depodan malı davalı adına teslim alan tırlar olmadığını, bu araçlardan yüklenilen malların güzergahta indirilip başkaca küçük araçlara devredildiğini, araç değişikliği, yükleme indirme ve bindirme sırasında uygun yükleme ve istifleme yapılmadığını güzergâh sırası doğrultusunda ürün yüklemesi yapılmadığından ürünlerin sürekli doldurulup boşaltılması ve araçtan araca aktarılmasından zarar gördüğünü, müvekkilinin taşıyıcıya karşı güveni kalmadığından uğradığı zararları taşıyıcının karşılamayacağını düşündüğünden bakiye nakliye bedelini zararlar tazmin edildiğinde ödeyeceğini beyan ederek TTK' nın 855/4 maddesinde taşıma sözleşmesine ilişkin def' ileri düzenleyen maddesinden yola çıkarak ödemezlik defi ileri sürdüğünü, müvekkili davalı ile mahsuplaşmak istemişse de davalının ısrarla nakliye bedeli ödenmedikçe zararların ödenmeyeceğini belirttiğini ve mevcudiyetini iddia ettiği sigorta poliçesinden de ödeme yapılmaması için kendilerinin durdurduğunu beyan ettiğini, toplamda 2.066-Euro hasarlı parça bedeli, 412-Euro vergi ve gümrükleme masrafları, 508 Euro nakliye bedeli olmak üzere 2986-Euro hasarlı teslimatlar nedeniyle zararın mevcut olduğunu beyanla davanın kabulü ile 2.086-Euro toplam zararın ödeme tarihindeki kur üzerinden ihtarın tebliğinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirket yetkilisi cevap dilekçesinde özetle; Alıcıların malzemeleri teslim alma aşamasında CMR üzerinde beyanda bulunması gerektiğini, uyuşmazlığa konu yüklerin davacı ile taşıma ilişkisi ve navlun sözleşmesi kapsamında tahliye yerleri olan alıcılara teslimatların yapıldığını, sigorta konusu ürünlerin hasarının sigorta şirketi tarafından karşılanacağını, davacının aralarında mevcut olan navlun sözleşmesi kapsamında ödemekle yükümlü olduğu navlun ücretini zamanında ödemediğini, bu hususun icra takibine konu edildiğini, uyuşmazlık konusu yüklere ilişkin hazırlanan teslim evraklarında yüklerin teslim aldığı halde teslim alınmadığı ve hasarlı alındığının belirtildiği, davacı tarafça kesilen faturaların haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
Ethica Sigorta A.Ş.'ne, Sompo Sigorta A.Ş'ne, ...Sigorta A.Ş.'ne, ... Dış Tic. Ltd. Şti.'ne müzekkereler yazılmıştır.
Davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi için talimat mahkemesi aracılığıyla SMMM bilirkişi Abdülgani Alver'den 28/07/2023 tarihli kök bilirkişi raporu ve 21/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporu aldırılmıştır.
SMMM Bilirkişi... ve karayolu taşımacılığı konusunda uzman bilirkişi Tahsin Deniz'den 19/02/2024 tarihli bilirkişi kök raporu ve nitelikli hesap uzmanı Halit Bayır'ın heyete eklenmesiyle 03/05/2024 tarihli kök rapor aldırılmıştır.
Dava, taşıma işinden kaynaklı oluşan zararın tazmini istemlidir.
Müzekkere cevapları, bilirkişi raporları, tarafların ticari defter ve kayıtları, ihtarnameler, ödeme belgeleri ve getirtilmesi gerekli tüm deliller dosyaya celp edilmiştir.
6102 sayılı TTK 850. maddesine göre, taşıyıcının, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi taahhüt ettiği, 875. maddesine göre de taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olduğu, CMR Konvansiyonunun 17. maddesine göre de, taşıyıcının, malları teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların tamamen veya kısmen kaybından ve vuku bulacak hasardan mesul olduğu, belirtilen mevzuat hükümlerine göre taşıyıcının taşınan eşyayı eşyanın alıcıya hasarsız olarak tesliminden sorumlu olduğu gibi, gönderenin de taşıma bedelini ödeme yükümlüğünün bulunduğu bilinmektedir.
... ... ... yevmiye numaralı davacı tarafından düzenlenen ihtarnamede taşınan ürünlerin müşterilere kırık ve kullanılamaz vaziyette teslim edildiğinden toplamda 5.541,871-Euro'nun 24 saat içerisinde ödenmesi davalıdan talep edilmiş, ihtarname davalıya 05/08/2021 tarihinde tebliğ edilmiştir. ... ... .... yevmiye numaralı davalı tarafından düzenlenen ihtarnamede davacı tarafından gönderilen 31/07/2021 tarihli davacı tarafın defterinde kayıtlı faturalara itiraz edilerek ödenmeyen navlun ve fatura bedellerinin tahsili yoluna başvurulduğunu, cari hesaptan kaynaklı 1.838,81-Euro'nun 24 saat içerisinde ödenmesinin ihtar edildiği,... ... ... yevmiye numaralı davalı tarafından düzenlenen ihtarnamede davacı tarafından gönderilen 15/12/2021 tarihli davacı tarafın defterinde kayıtlı 7.364,42-TL bedelli faturaya itiraz edilerek ödenmeyen navlun ve fatura bedellerinin tahsili yoluna başvurulduğunu, cari hesaptan kaynaklı 1.838,81-Euro'nun 3 gün içerisinde ödenmesinin ihtar edildiği görülmüştür.
HMK'nın 222. maddesi uyarınca davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi için... Nöbetçi Asliye Mahkemesine talimat yazılmıştır. Talimat yoluyla SMMM bilirkişi Abdülgani Alver'den aldırılan 28/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı ... Dış Tic. Ltd. Şti.'nin incelenen 2021 takvim yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma vasfına haiz olduğu, Davalı ... Dış Tic. Ltd. Şti.'nin incelenen 2021 yılına ait ticari defter ve belgelerinde, Davacı ...Pazarlama Tic. Ltd. Şti. 120.15.007 Hesap Kodu ile Alıcılar hesabında hareket gördüğü, taraflar arasında cari hesap bulunduğu, dava konusu taşıma işlerine ait fatura ve ödemelerin kayıt altına alındığı, 2021 yılı sonu ve dava tarihi itibariyle davalı şirketin davacı şirketten toplam 26.623.88 TL karşılığı 1.374,32 EURO alacağı bulunduğunun tespit edildiği rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin itirazı üzerine dava dışı sigorta şirketi tarafından davalıya ödeme yapılıp yapılmadığının incelenmesi bakımından SMMM bilirkişi ... ... ... 'den ek rapor aldırılmıştır. 21/10/2023 tarihli ek rapora göre; Davalı ... Dış Tic. Ltd. Şti.'nin incelenen 2021 yılına ait ticari defter ve belgelerinde; Taraflar arasında ki taşımacılık işi sebebiyle dava dışı ...Sigorta tarafından davalı şirkete yapılmış herhangi bir ödeme kaydına rastlanılmadığı, Sayet ödeme yapıldı ise dava dışı ...Sigorta şirketinin defter ve belgelerinin incelenmesi ile konunun açıklığa kavuşturulabileceği hususunun değerlendirilmesi sayın mahkemenin takdirlerinde olduğu rapor edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık teknik incelemeyi gerektirdiğinden ve davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi bakımından SMMM bilirkişi... ve Karayolu Taşımacılığı Konusunda uzman bilirkişi Tahsin Deniz'den aldırılan 19/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Sayın mahkemenin ara kararı doğrultusunda dava dosyasının incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle, takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı şirketin dava konusu işlemlerinin bulunduğu 2021 yılına ait ticari defterlerinin defterinin açılış ve kapanış tasdiklerinin Türk Ticaret Kanunu Hükümlerine ve Vergi Usul Kanununun Elektronik Defter Genel Tebliğlerine uygun olarak yasal süreler içinde yapılmış olduğu, usulüne uygun olarak tutulduğu ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, Tarafların ticari defterlerinde kayıtlı hareketler (Davalı şirketin ticari defter incelemeleri doğrultusunda dava dosyasında .... ... ... tarafından hazırlanmış olan raporu ışığında) üzerinden yapılmış olan tespit ve değerlendirmeler neticesinde; Davacı şirket ile davalı şirket arasındaki ticari düzenlenmiş olan 31.05.2021 tarihli fatura ile başladığı, Davacı şirket ile davalı şirketin ticari defter kayıtlarının 07.07.2021 tarihine kadar birbiri ile örtüştüğü, tarafların ticari defter kayıtlarına göre davalı şirketin davacı şirketten 07.07.2021 tarihi itibariyle toplam 26.623,88.-TL (1.374,32-EURO) tutarında alacak bakiyesinin kayıtlı olduğu, davacı şirket tarafından davalı şirkete 07.07.2021 tarihinden sonra düzenlenmiş olan yukarıda detayları belirtilen toplamda 69.875,08.-TL (6.688,81-EURO) tutarındaki 7 adet faturanın Sayın Mahkeme tarafından kabul görmemesi halinde davalı şirketin davacı şirketten 07.07.2021 tarihi itibariyle toplam 26.623,88.-TL (1.374,32.- EURO) tutarında alacak bakiyesinin bulunduğu, kabul görmesi halinde davacı şirketin davalı şirketten (26.623,88-69.875,08) 43.251,20.-TL (1.374,32-6.688,81) 5.314,49.-EURO tutarında alacak baki bulunduğu, Dava dışı ...Sigorta tarafından davacı tarafa bu taşımacılık sebebi ile ödeme yapılıp yapılmadığı hususunda davacı şirketin ticari defterleri incelenmiş olup, davacı şirketin ticari defterlerinde dava dışı ...SİGORTA tarafından davacı şirkete 17.08.2021 tarihli LD22021000000407 numaralı fatura ile 1.491,00.-TL tutarında ödeme yapıldığının kayıtlı olduğu, bu ödemenin dava konusu hasar bedelleri ile ilgili olmadığı, davacı şirketin ticari defterlerinde dava dışı ...SİGORTA tarafından davacı şirkete başkaca bir ödemeye rastlanmadığı rapor edilmiştir.
Rapora karşı itirazlarının karşılanması amacıyla (heyete ek rapor için eklenen nitelikli hesap uzmanı bilirkişinin de görüşüne başvurulan) aldırılan 03/05/2024 tarihli ek rapora göre; Davacı şirket ile davalı şirketin Ticari Defter Kayıtlarının 07.07.2021 tarihine kadar birbiri ile örtüştüğü, Tarafların Ticari Defter Kayıtlarına göre; davalı şirketin davacı şirketten 07.07.2021 tarihi itibariyle toplam 26.623,88.-TL (1.374,32-EURO) tutarında Alacak Bakiyesi'nin kayıtlı olduğu, Davacı şirket tarafından davalı şirkete 07.07.2021 tarihinden sonra düzenlenmiş olan yukarıda detayları belirtilen toplamda 69.875,08.-TL (6.688,81-EURO) tutarında 7 adet faturanın Sayın Mahkemeniz tarafından Kabul Görmemesi halinde davalı şirketin davacı şirketten 07.07.2021 tarihi iyle toplam 26.623,88.-TL (1.374,32-EURO) tutarında alacak bakiyesinin olabilece; Sayın Mahkemeniz tarafından Kabul Görmesi halinde davacı şirketin davalı şirketten; (69.875,08.-TL - 26.623,88.-TL) 43.251,20.-TL (6.688,81EURO - 1.374,32EURO) 5.314,49 EURO tutarında alacak bakiyesinin olabileceği, Raporda yer verilen yasa ve yönetmelik maddeleri ile Yargıtay içtihatlarının hukuki yorum niteliğinde olmayıp olayın meydana gelmesine etkili olan hususlara ilişkin mevzuata aykırılıkların neler olduğunun gösterilmesi amacıyla kullanıldığını, hukuki değerlendirmenin ve nitelendirmenin sayın Mahkemenin takdirinde olduğu rapor edilmiştir.
Deliller değerlendirilmiştir.
Somut olayda, taraflar arasında taşımacılık ilişkisinin bulunduğu, taşınan eşyalardaki hasardan sorumlu olduğu öne sürülen davalıdan hasarlı parça bedeli, gümrükleme ve vergi masrafı ile nakliye bedellerinin talep olunduğu, davalı tarafından ürünlerin davacının sigortalısı olduğu sigorta poliçeleri ile koruma altında olduğu ileri sürüldüğünden dosyada mevcut sigorta poliçeleri uyarınca dava dışı sigorta şirketlerine yazılan yazı cevaplarında ve tarafların ticari defter ve kayıtlarında bu düzenlenen poliçeler sebebiyle sigortalıya/zarar görenlere/taraflara herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacıya dava dışı ...Sigorta A.Ş. tarafından 1.491,00-TL tutarında yapılan ödemenin dava konusu hasar bedeli ile ilgili olmadığı, davalı tarafından davacıya hitaben düzenlenen yukarıda belirtilen ihtarnameler, maillerdeki yazışmalar dikkate alındığında davalının taşınan mallar sigortalı olarak taşındığından taşınan ürünlerde meydana gelebilecek hasarların sigorta şirketi tarafından ödeneceğini ileri sürerek ürünlerde meydana hasar olgusunu kabul etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki yazışmalardan davalının taşıma bedelini davacıdan alamadığı, buna mukabil hasar gören taşınan eşyanın hasarından sorumluluğu bulunan davalı taşıyıcının yahut düzenlenen poliçeler uyarınca dava dışı sigorta şirketinin ödemede bulunmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ise davalının taşıma/navlun bedelini alamamasından ötürü sigorta şirketinin sigorta tazminatını davacıya ödenmesine engel oluşturmasından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. TTK'nın 855/4. maddesinde ''Gönderen veya gönderilen, taşıyıcıya karşı olan haklarını, bir yıl içinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrasına uygun şekilde istemiş olmaları şartıyla, def’i olarak her zaman ileri sürebilirler.'' denilmektedir. Davacının düzenlemiş olduğu 03/08/2021 tarihli ihtarname ile taşıyıcının alacak hakkına karşı bu defi hakkını davalıya karşı kanunun aradığı şekilde kullanmış olduğu ve davacının taşıcıya karşı olan haklarını koruduğu sabittir. Davacı taraf hasar bedeli dışında gümrükleme ve vergi masrafı ile nakliye bedellerinin tahsili talebinde bulunmuştur. Talep konusu bu istemler sebebiyle yapılan ödeme belgelerini sunması için davacı tarafa duruşmada kesin süre verilmiş, verilen kesin süre içinde ödeme belgeleri sunulmamış olup, bu yönden davanın reddine gerekmiştir. Diğer taraftan davalı tarafın taşınan ürünlerin hasarı gördüğünün kabulü şeklindeki beyanları, dosyada mevcut ürünlerin hasar gördüğüne dair sunulan belgeler, teslimat makbuzları ve düzenlenen faturalar birlikte değerlendirildiğinde davacının taşınan ürünlerin hasar görmesi sebebiyle 2.066-Euro hasar bedelinin tahsili talebi yerinde görülmüş, davalı taraf 06/08/2021 tarihinde noter marifetiyle temerrüde düşürüldüğünden bu tarihten itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalararının euro cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faiz işletilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın kısmen kabulü ile, 2.066,00 Euro bedelinin 06/08/2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının euro cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faizin işletilmesi kaydıyla davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Harçlar kanunu gereği alınması gereken 2.190,81 TL karar ve ilam harcından 793,99 TL peşin harcın düşümü ile bakiye 1.396,82 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvuru harcı, 793,99 TL peşin harç, 11,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 886,19 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Davacının karşıladığı 582,00 TL tebligat gideri, 15.950,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 16.532,00 TL yargılama giderinin, davanın kabul/red oranına göre hesaplanan 11.404,26 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 5.127,74 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul/red oranına göre hesaplanan 409,43 TL'sinin davacıdan, 910,57 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT üzerinden takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/07/2024