T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/737 Esas - 2023/304
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/737
KARAR NO: 2023/304
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
HAKİM...
KATİP:...
DAVACI :..
VEKİLLERİ: Av....
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 2- ... - ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 31/07/2015
KARAR TARİHİ: 26/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30/05/2015 tarihinde davacı idaresindeki.... plakalı araç ile davalı ... idaresindeki ... plakalı araçla çarpışması sonucu davacının yaralanarak malül kaldığını, davalıya ait aracın ... poliçe numarası ile ... Şirketine ZMMS ile sigortalattığından, bu şirkete de maddi tazminat açısında husumet yönetme gereği doğduğunu, kazanın davalının kusurlu hareketiyle meydana geldiğini, olayda davacının kusurunun bulunmadığını, davacının kazadan sonra maddi ve manevi kayıplar yaşadığını ileri sürerek alacağın tahsilini temin bakımından davalılara ait olan... model aracın üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, 500,00 TL maddi tazminatın (geçici ve kalıcı işgöremezlik ve bakıcı gideri) 30/05/2015 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan 30/05/2015 kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiş, verdiği ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 46.653,83 TL'ye yükseltmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle davalı ...'a ait olduğunu, trafik kazası tespit tutanağında davacı yanın kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunu, davacının önünde boş bir şerit var iken aşırı hızlı olması nedeniyle aracının hakimiyetini kaybettiğini ve davalının aracına çarptığını, yavaşlayamadığını, sonrasında refüjü aşarak ağaca çarptığını, yine de yavaşlamayarak ağaçtan sonra demirleri aşarak bahçeye uçtuğunu, davalının olay yerinden kaçtığı iddia edilmiş olsa da davacının başına kalabalık biriktiğini ve ambulansın arandığını görünce kendisince yapılacak bir şey kalmadığından, gösterilecek tepkiden korkarak oradan uzaklaştığını bildirerek söz konusu kazanın oluşumunda araç işleteni ve şoför konumundaki davalının kusurunun bulunmaması nedeniyle illiyet bağı kesildiğinden davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... nolu Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davacının müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, maluliyet hesabında yalnız fiziki ve sürekli nitelik taşıyan arazların dikkate alınması, buna göre kaza ile illiyet bağı bulunan maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, aktüel siciline kayıtlı uzman bilirkişiye verilerek kullanılan yaşam tablosuna göre bakiye ömür, bilinen dönem, aktif ve pasif dönemin ayrı ayrı ve denetime elverişli biçimde hesaplanması gerektiğini, yıllık arttırımsız net gelir, yüzde on artış yapılmış tutar ve yüzde on iskontolu gelirin üç ayrı sütun halinde açık şekilde dökümünün yapılması gerektiğini, davalı şirket açısından temerrüt tarihi, hesaplamaya esas tüm belgelerin ulaştırılmasını izleyen 8 iş gücü sonra başlayabileceği, bu nedenle dava tarihinden faiz yürütülmesi talebinin reddi gerektiğini bildirerek haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
H U K U K İ N İ T E L E N D İ R M E - G E R E K Ç E :
Dava, davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesiyle sigortalı olan diğer davalının ise maliki ve sürücüsü olduğu araç ile davacının sürücüsü olarak bulunduğu aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının malul kalması nedeniyle davalılara karşı açılan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. (2918 sayılı KTK m. 85,91,97, 109, 110 vd; TBK m. 53, 54, 55 vd).
... yazılar yazılmış, Trafik kazası tespit tutanağı, adli tıp raporu, ceza dosyası ZMMS poliçe örneği, hastane kayıtları, kurum yazı cevapları, tarafların Sosyal Ekonomik araştırma müzekkere cevapları, adli tıp raporları, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
ZMMS poliçesinin incelenmesinde; .... plakalı aracın ZMMS poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde 21/02/2015-18/08/2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 1... nolu Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, kişi başına ölüm/sakatlık bedelinin290.000,00TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Adli Tıp Raporu için davacının ... Bölümüne sevk edilerek muayenesi yaptırılmış, belge eksiklikleri giderilerek... Başkanlığına yazı yazılmış, ...14/01/2019 tarihinde hazırlanan raporda; "Uğur Yıldırım'ın Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri esas alınarak vücut genel çalışma gücünden %2,3 oranında kaybettiği, maluliyet hesaplanmasında Özürlülük Ölçütü ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik esas alındığında, kişinin özür oranının %5 olduğu, 9 ay süreyle iş göremezlik halinde kaldığı, iş göremez kaldığı 9 ay süresince başka birinin bakımına muhtaç olduğu, Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği'nin 12. Maddesine göre devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı kanaatinde olunduğunun" bildirildiği görülmüştür.
29/04/2019 tarihinde alınan ... kusur raporunda davacı sürücü Uğur Yıldırım'ın %15 oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'ın %85 oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.
2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).
ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (bkz ...
Sosyal Güvenlik Kurumunca davacıya 30/05/2015 tarihli kaza nedeniyle toplam 7.777,21 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin ödendiği anlaşılmaktadır.
Aktüer Hesabı için bilirkişi Feyza Zeynep Togay'a dosyanın tevdi edilmiş, 26/06/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "sigortalı araç sürücüsünün %85 kusur oranı ile davacı Uğur Yıldırım'ın 9 ay geçici bakıcı ihtiyacına istinaden 10.316,02 TL, 9 ay geçici iş göremezlik süresinden 343,94 TL bakiye tazminat( SGK'ca ödenen miktar düşüldükten sonra), %5 maluliyet oranına istinaden 35.993,84 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı hesaplandığı" bildirilmiştir.
Mahkememizin 17/02/2020 tarih, ... Karar sayılı kararı ile davacının maddi tazminat davasının kabulüne karar verilmiş, davalı sigorta şirketinin istinafı üzerine .... Sayılı ilamı gereğince "davacının talebinin 46.653,80-TL iken yerel mahkemece fazlaya hükmedildiği, tedavi gideri ve araç mahrumiyeti konusunda olumlu-olumsuz bir karar verilmediği, %2,3 maluliyet oranı, 9 ay geçici iş göremezlik ve bakıcı ihtiyacı üzerinden yeniden hesaplama yaptırılması gerektiği" gerekçesiyle kaldırılmıştır.
Aktüer Hesabı için bilirkişi...'dan aldırılan 16/04/2023 tarihli raporunda özetle; "...sayılı ilamı gereğince yapılan hesaplama sonucu sigortalı araç sürücüsünün %85 kusur oranı ile davacı ...'ın;
* 9 ay geçici bakıcı ihtiyacına istinaden 10.316,02 TL,
* 9 ay geçici iş göremezlik süresine istinaden 343,94 TL bakiye geçici iş göremezlik zararı,
* %2,3 maluliyet oranına istinaden 16.557,16 TL sürekli iş göremezlik zararı hesaplanmıştır.
Davacı vekilinin itirazları doğrultusunda, TRH 2020 yaşam tablosu ve 2023 yılı asgari ücret verilerine göre 10.316,02-TL bakıcı gideri, 343,94-TL geçici iş göremezlik ve 72.622,98-TL sürekli iş göremezlik zararının hesaplandığı" bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu yargısal denetime elverişli olup, somut olaya uygun düştüğü ölçüde hükme esas alınmıştır.
Somut olayda; davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı, davalı ...'ın maliki ve sürücüsü olduğu ... plaka sayılı araç ile davacının sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın karıştığı kaza nedeniyle davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinin bulunduğu, meydana gelen kazada davacının yüzde 15 oranında tali kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'ın ise yüzde 85 oranında asli kusurlu olduğu, somut hadisede ...'ca yapılan geçici iş göremezlik ödeneğinin indirilmesi gerektiği, davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu sabittir.
Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; olay tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı, davalı ...'ın kullandığı ve maliki olduğu araç ile davacının kullandığı aracın çarpışması nedeniyle yaralamalı trafik kazasına sebep olunduğu, bu kaza nedeniyle mahkememizce itibar olunan ... tarafından düzenlenen 14/01/2019 tarihli rapora göre, davacının 30/05/2015 tarihli trafik kazasına bağlı olarak vücut çalışma gücü kaybının %2,3 olduğu, 9 ay kadar geçici işgöremezliğinin bulunduğu, davacı özel şirkette işçi olarak çalıştığından kaza tarihinden hesaplama dönem sonu olan 31/12/2019 tarihine kadar bilinen ücretlerinin hesaplamada temel alındığı, davacıya rücuya tabi olarak ...'ca yapılan ödemenin hesaplama yapılırken dikkate alındığı, kaza tarihi itibarıyla geçerli maluliyete esas yönetmelik ve genel şart hükümleri, Yargıtay içtihatları, Emniyet Genel Müdürlüğü yazı cevabı, adli tıp raporu ve bilirkişi raporu ile dava dilekçesi ve ıslah dilekçesindeki belirtilen miktarlara göre davacının 72.662,98-TL sürekli iş göremezlikten, 343,94-TL geçici iş göremezlikten ve 10.316,02-TL bakıcı giderinden kaynaklı maddi tazminat talep hakkı bulunduğu, ancak önceki hükümde 35.993,84-TL sürekli iş göremezliğe karar verilmiş ve davacı vekilince istinaf edilmemiş olmakla davalılar yararına usuli kazanılmış hak oluşmuştur, bu nedenle önceki hükümdeki miktarlar üzerinden karar verilmiştir. Öte yandan davacı önceki kararı istinaf etmemiş olmakla o kararda hüküm kurulmayan tedavi gideri ve kazanç kaybı yönünden ayrıca bir kabul kararı da kurulamamıştır. Davalıların haksız fiil sorumlusu ve araç maliki olan kişi ile trafik sigortasını düzenleyen sigorta şirketi olduğundan meydana gelen maddi zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, bu miktarlara davalı sigorta şirketinin dava tarihi itibarıyla temerrüde düşürüldüğünden temerrüt tarihinin dava tarihinden itibaren, sigortalı aracın cinsi ve kullanım şekli gereği dava dilekçesi ve ıslah dilekçesinde belirtilen tutarlar üzerinden davanın kısmi dava olması gözetilerek yasal faiz işletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafın haksız fiil sorumlusu ve araç maliki olan davalı ...'a karşı talep olunan manevi tazminat talebine gelindiğinde, bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bu bilgiler ışığında, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın oluşumu, kusur durumu ve kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurularak 7.500,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsili gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜNE;
35.993,84TL sürekli iş göremezlik tazminatı
10.316,02TL bakıcı gideri
343,94TL geçici iş göremezlik tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
7.500TL manevi tazminatın davalı ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
2- Harçlardan sorumluluk :
A- Maddi tazminat ve manevi tazminat davasında harç:
Maddi tazminat yönünden alınması gereken 3.186,92-TL harçtan peşin alınan 70,02-TL harç ve 158,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 2.958,90-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
Manevi tazminat yönünden alınması gereken 512,35-TL harcın davalı ...'dan TAHSİLİ İLE HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3)Vekalet Ücretleri :
I- Manevi tazminat talebi bakımından vekalet ücretleri:
a)Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 7.500,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
b) Davalı ...'ın yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 7.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı...'a VERİLMESİNE,
II- Maddi tazminat talebi bakımından vekalet ücretleri:
A-Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4)Yargılama giderleri:
(a) Dava açılışında alınan 70,02 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 158,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 228,02 TL harcın yargılama gideri olarak kabulü ile MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILARDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 27,70 TL başvurma harcı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 365,50 TL posta gideri, olmak üzere toplam 1.393,20 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı dikkate alınmak suretiyle 1.131,92 TL'sinin MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILARDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(c) Davalı...'ın yargılama sırasında yapmış olduğu 50,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 50,00 TL yargılama giderinden davanın ret oranı dikkate alınmak suretiyle 9,38 TL'sinin DAVACIDAN ALINARAK Davalı ...'a VERİLMESİNE,
(d) Davalı ....'nin yargılama sırasında yapmış olduğu 80,50 TL posta gideri, olmak üzere toplam 80,50 TL yargılama giderinden davanın ret oranı dikkate alınmak suretiyle 15,10 TL'sinin DAVACIDAN ALINARAK davalı ...A.Ş.'ne VERİLMESİNE,
4) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,
İlişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/05/2023
Katip...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır