T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/563 Esas - 2024/450
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/563 Esas
KARAR NO : 2024/450
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 10/08/2023
KARAR TARİHİ : 19/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 26/07/2024
Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ...'a ait ... plakalı aracın 01/04/2022 tarihinde ana caddede seyir halindeyken birleşen caddeden çıkan ... plakalı aracın, müvekkilinin aracına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kazanın A... ... ... caddesi kavşağı üzerinde gerçekleştiğini, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağını dilekçe ekinde sunduklarını, kaza tespit tutanağında ... plaka sayılı aracın 348476643 numaralı trafik sigorta poliçesi (ZMMS) ile sigortalı olduğunun gör ü, ... plakalı araç ün asli ve tam kusuru ile meydana gelen kazada müvekkilin aracı değer kaybına uğradığını, kazanın gerçekleşmesinde müvekkilinin herhangi bir kusuru bulı işbu hususun kaza tespit tutanağı ve kaza sonrası çekilen fotoğraflar ilede doğrulandığını, zira ... plakalı aracın sürücüsünün tutanak verdiği beyanında müvekkilin aracına kendisinin çarptığını ifade ettiğini, kaza sebebiyle müvekkiline ait ... plaka sayılı araçta hasar meydana geldiğini ve bu hasarlar tamir edilse de bu durum aracın değer kaybına uğramasına engel teşkil etmediğini, yapılacak bilirkişi incelemesinde müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının ne olduğunun tespit edileceğini, araca ilişkin hasar tespit raporunu da dilekçe ekinde sunduklarını, değer kaybı ve hasar bedeli alacaklarına ilişkin olarak sigorta şirketi başvurulduğunu, bir netice elde edilemeyince Sigorta Tahkim Komisyonuna gidildiğini, ancak bilirki ücreti süresinde yatırılamadığından ve elde olmayan nedenlerle ekspertiz raporu sunulamadığından tahkim başvurularının usulden reddedildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydı ile; davacı müvekkilinin aracında meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybının bilirkişi marifetiyle tespitine ve bu doğrultuda haklı davanın kabulüne, ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusuru ile meydana gelen kaza sonrası müvekkilin aracında oluşan değer kaybından ötürü meydana gelen zarar nedeniyle şimdilik 50,00 TL değer kaybı ile 50,00 TL hasar bedelin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkile verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde, bahsi geçen ... plakalı aracın müvekkil nezdinde 03/07/2021-03/07/2022 tarihleri arasında, 348476643 poliçe numarası ile sigortalandığını, bu poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına kaza tarihi itibariyle azami 43.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, teminat limitlerini bildirmenin davayı kabul anlamında olmadığını, değer kaybı hesabında aracın onarımının nerede ve ne şekilde yapıldığı önem arz ettiğini, aracın yetkili bir serviste orijinal parçalar kullanılarak onarılmış olması durumunda araçta değer kaybı yaşanmadığı hatta davacıya ait araçtaki eskiyen ve yıpranan parçaların yenilenmesi nedeniyle araçta değer artışı meydana geleceğini, yine değer kaybından söz edilebilmesi için aracın ilk ve tek hasarının olmasının gerektiğini, araçtaki değer kaybının tespit edilebilmesi için aracın önceki hasarlarının da incelenmesi ve buna göre bir değerlendirme yapılmasının gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte tazminat tutarının 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartlar Tebliğine göre hesaplanmasının doğru olduğunu, sayın bilirkişiye bu yönde hesaplama yapılması talimatı verilmesini talep ettiklerini, ayrıca aracın daha önce başka bir kazaya karışıp karışmadığının taraflar bilinmediğini, davacıya ait aracın daha önce kazaya karışmış olması durumunda orijinalliğinin de bozulmasının zaten söz konusu olmayacağından, araçta bakiye değer kaybı da yaşanmayacağını, bu hususun tespiti için aracın tramer kaydını talep ettiklerini, kusur durumunun belirlenebilmesi için kusur raporu alınmasının gerektiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, ZMMS sigorta poliçesi örneği, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, eksper dosyası, bilirkişi raporu, araç ve sigorta bilgilerini gösteren belgeler, dava dosyasında bulunan diğer deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle değer kaybı ve araç hasar zararının tazmini istemine ilişkindir.
Davalı sigorta şirketi tarafından, davacının ... plakalı aracına çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren ... plakalı araç için 03/07/2021 ilâ 03/07/2022 tarihlerini kapsar şekilde ZMMS poliçesi düzenlendiği, poliçenin araç başına 43.000,00 TL maddi teminat sağladığı, 01/04/2022 olay tarihinde ... plakalı aracın davacının ... plakalı aracına çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazası nedeni ile davacı vekilinin, davacının uğradığı değer kaybı ve araç hasar zararının tazmini istemi ile bu davayı açtığı görülmektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunu'nun 90. maddesindeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu davacının zararının ve zararın kapsamının öncelikle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenmesi gerekir. Bu Kanun'larda açıkça düzenlenmiş hususlarda, Genel Şartlar ile Kanun'un kapsamını daraltan ya da genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartların, TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarılması nedeni ile, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda, bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile Genel Şartlar'ın hükümleri uygulanacaktır.
İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi, aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında ve sigorta limiti ile sorumludur.
Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 01/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K, 05/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K sayılı kararları).
Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. ... ... ... K sayılı ilamı).
Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 01/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda, kusur yönünden ... plakalı davalıya sigortalı araç sürücüsü ...'nin değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerden ötürü 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d ve 57/a-b maddelerinde belirtilen kurallar ile 84. maddesinin (h) bendinde yer alan “kavşaklarda geçiş önceliğine uymama” asli kuralını ihlal etmesi nedeniyle %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...”ın değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerden ötürü kural ihlali görülmediğinden dolayı olayda kusursuz olduğu, olaya neden olan sürücü ...'nin sevk ve idaresindeki ... plakalı araç davalıya sigortalı olduğundan dolayı takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davalının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85/1 maddesi uyarınca kusur oranında ve poliçe limiti dahilinde meydana gelen zarardan sorumluluğunun bulunabileceğini değerlendirildiği, tazminat yönünden davacıya ait ... plakalı, ... .. ... model araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi olan 01/04/2022 tarihi itibarıyla 20.888,48 TL, aracın olay sırasında 12 yaşında olması ve dava konusu kaza öncesi geçmişinde 11 kez trafik kazasına karışarak orijinal durumunun bozulması, dava konusu kaza öncesi ve sonrası piyasa değerinin aynı 150.000,00 TL olmasıyla dava konusu kazadan kaynaklı ikinci el piyasasında reel değer kaybının görülmeyeceği belirtilmiştir.
Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, 01/04/2022 tarihinde ... plakalı aracın davacının ... plakalı aracına çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazasında ... plakalı davalıya sigortalı araç sürücüsü ...'nin %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'ın kusursuz olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi olan 01/04/2022 tarihi itibarıyla 20.888,48 TL olduğu, aracın olay sırasında 12 yaşında olması ve dava konusu kaza öncesi geçmişinde 11 kez trafik kazasına karışarak orijinal durumunun bozulması, dava konusu kaza öncesi ve sonrası piyasa değerinin aynı 150.000,00 TL olmasıyla dava konusu kazadan kaynaklı ikinci el piyasasında reel değer kaybının olmadığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile 20.888,48 TL hasar bedelinin 27/04/2022 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin 50,00 TL değer kaybı tazminatı talebinin reddine,
2-Kabul edilen 20.888,48 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.426,89 TL karar ve ilam harcından 269,85 TL peşin harç, 360,00 TL ıslah harcı toplamı olan 629,85 TL harcın düşümü ile eksik kalan 797,04 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç, 360,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 899,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 153,75 TL tebligat gideri, 2.100,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.253,75 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 2.248,37 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 5,38 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 7,45 TL'sinin davacıdan, 3.112,55 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 20.888,48 TL üzerinden takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 50,00 TL üzerinden takdir edilen 50,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, dava değeri itibarı ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/07/2024
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır