T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/192 Esas - 2025/277
T.C.
ANKARA
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/192 Esas
KARAR NO : 2025/277
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/03/2024
KARAR TARİHİ : 07/05/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 30/05/2025
Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, 06/10/2022 tarihinde davalı ... .... .... .... .... .... .... Oto Pet. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına araç başına 100.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, dolayısıyla da kazanın meydana gelmesindeki kusur oranlarının belirlenmesinin gerektiğini, kazanın sigortalı araç sürücüsünün yol üzerinde kesme işlemi yaptığı esnada meydana geldiğinin belirtildiğini, ancak her iki araç üzerinde yapılan incelemede davacıya ait aracın sağ kısım aksamı üzerinde arka ve yan kısımda birbirinden kopuk çizilme tarzı hasarın bulunduğunu, sigortalı iş makinesinde hasar tespit edilemediğini, iş makinesinin kesme işlemini ön ekipmanını kaldırıp, zemini kesip, ilerleyip, tekrar kesime devam etmek suretiyle gerçekleştirdiğini, davacının aracında düz çizgi halinde kesik meydana gelemeyeceğini, eksper raporunda bu durumun tespit edildiğini, iş makinesinin davacıya ait araca temas etmediğini, kabul anlamına gelmemekle davacıya ait aracın değer kaybının Karayolu Motorlu Araçlar Genel Şartlar Hesaplama kriterlerine göre belirlenmesinin gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalılar davaya cevap vermemişlerdir.
DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, ZMMS sigorta poliçesi örneği, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, eksper raporu, bilirkişi raporu, araç ve sigorta bilgilerini gösteren belgeler, dava dosyasında bulunan diğer deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle davacının değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini istemine ilişkindir.
Davalı sigorta şirketi tarafından davacının 19 SP 016 plakalı aracına çarparak trafik kazasına sebebiyet veren iş makinesi için 22/07/2022 ilâ 22/07/2023 tarihlerini kapsar şekilde ZMMS poliçesi düzenlendiği, poliçenin araç başına 100.000,00 TL maddi teminat sağladığı, 06/10/2022 olay tarihinde iş makinesinin davacının ... .... .... . Bu Kanun'larda açıkça düzenlenmiş hususlarda, Genel Şartlar ile Kanun'un kapsamını daraltan ya da genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartların, TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarılması nedeni ile, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda, bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile Genel Şartlar'ın hükümleri uygulanacaktır.
İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi, aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve sigorta limiti ile sorumludur.
Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;
Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 01/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K, 05/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K sayılı kararları).
Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. Yargıtay 4. Hukuk dairesinin 25/03/2022 tarih ve 2021/21252 E, 2022/5913 K sayılı ilamı).
Araç mahrumiyet tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;
ZMMS, kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, davalı trafik sigortacısı sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan ve bu zarar ZMMS Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) trafik sigortası teminatı dışında kalır. Bu nedenle araç mahrumiyet zararından sadece kazaya neden olan aracın sürücüsü ve işleteni sorumludur.
Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 14/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda;
A) 34-00-22-10974 tescil plakalı İş Makinası sürücüsü davalı Berkay Işık'ın meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 47/d. ve 84/1. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olacağı,
B) 19 SP 016 plakalı araç sürücüsü davacı Gamze Yalçınkaya'nın meydana gelen kazanın oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlali olmamakla kusursuz olacağı,
C) Davacıya ait 19 SP 016 plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 5.000,00 TL olacağı,
D) Davacının kaza tarihinde tamir süresi eşdeğer ikame araç yoksunluk kaybının 2.100,00 TL olacağı belirtilmiştir.
Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek benimsenen 14/03/2025 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 06/10/2022 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı iş makinesinin davacının 19 SP 016 plakalı aracına çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazasında 34-00-22-10974 tescil plakalı iş makinası sürücüsü davalı Berkay Işık'ın meydana gelen kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, 19 SP 016 plakalı araç sürücüsü davacı Gamze Yalçınkaya'nın meydana gelen kazanın oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlali olmamakla kusurunun olmadığı, davacıya ait 19 SP 016 plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 5.000,00 TL olduğu, tamir süresi eşdeğer ikame araç yoksunluk kaybının ise 2.100,00 TL olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile;
A) 2.100,00 TL araç mahrumiyet zararının 06/10/2022 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı... .... .... İnşaat Emlak Otomotiv Petrol Nakliyat Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve davalı Berkay Işık yönünden 06/10/2022 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen toplam 7.100,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 485,00 TL karar ve ilam harcı en az (maktu) harca ulaşmadığından, alınması gereken 615,40 TL harçtan, 427,60 TL peşin harç, 121,08 TL ıslah harcı toplamı olan 548,68 TL harcın düşümü ile eksik kalan 66,72 TL harcın, davalı sigorta şirketi 47,65 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı, 121,08 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.037,08 TL harcın, davalı sigorta şirketi 740,77 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 791,00 TL yazışma gideri, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.791,00 TL yargılama giderinin, davalı sigorta şirketi 4.136,42 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalı sigorta şirketi 2.571,42 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 7.100,00 TL üzerinden takdir edilen 7.100,00 TL vekalet ücretinin, davalı sigorta şirketi 5.000,00 TL vekalet ücretinden sorumlu olmak kaydı ile HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair taraflar ve vekillerinin yokluğunda, dava değeri itibarı ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/05/2025
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır