T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/375 Esas - 2025/926
T.C.
...
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/375 Esas
KARAR NO : 2025/926
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 30/04/2025
KARAR TARİHİ : 02/12/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 02/12/2025
Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirket ile ... Büyükşehir Belediyesi arasında "Yeşil Alanlar Bakım-Onarım ve Tadilat İşi" sözleşmesi bulunduğunu, bu işin bir kısmının alt işveren olan davalı şirkete verildiğini, davalının çalışanı olan Ahmet Yaslı tarafından ... Büyükşehir Belediyesi aleyhine açılan ... 7. İş Mahkemesi'nin 2022/402 Esas, 2023/1039 Karar sayılı işçilik alacağı davasının kabulüyle sonuçlandığını, bu karar uyarınca ... 2. Genel İcra Dairesi'nin 2024/6016 Esas sayılı dosyasına ... Büyükşehir Belediyesi tarafından ödenen toplam 8.469,65 TL'nin, 04/09/2024 tarihinde müvekkili şirketin hakediş alacaklarından mahsup edildiğini, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin ilgili maddeleri uyarınca işçilik alacaklarından ve ferilerinden davalı alt işverenin sorumlu olduğunu, bu nedenle ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsili gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL'nin mahsup tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 16/10/2025 tarihli ıslah dilekçesiyle, dosyaya sunulan 10/10/2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda 100,00 TL olan talebini 8.369,65 TL artırarak toplam 8.469,65 TL'nin, kesinti tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsilini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı tarafa usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi, ... 7. İş Mahkemesi'nin 2022/402 Esas sayılı dava dosyası, ... 2. Genel İcra Dairesi'nin 2024/6016 Esas sayılı icra dosyası, bilirkişi raporu, dava dosyasında bulunan diğer deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, asıl işveren-alt işveren ilişkisinden ve taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Davacı ile ihale yolu ile işi üstlenen davalı firmalar arasında 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde tanımlanan asıl - alt işveren (yüklenici) ilişkisi bulunduğu, ihale sonucunda taraflar arasında hizmet alımı sözleşmesi imzalandığı görülmektedir.
Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin, yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 16/10/2023 tarih ve 2022/3158 E, 2023/3315 K sayılı ilamı).
10/10/2025 tarihli hesap bilirkişisi raporunda, davacı asıl işverenin, dava dışı işçiye icra yoluyla ödenen ve hakedişinden kesilen tutar kapsamında, davalı Özbaşar Peyzaj İnşaat Hafriyat Nakliyat Ticaret Limited Şirketi’nden 8.469,65 TL’yi rücuen talep edebileceği sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı işçinin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalılar yanında çalıştığı, işçinin bu çalışması nedeniyle işçilik alacaklarından kaynaklı davacı hakkında yukarıda kısaca özetlenen ve açılan dava neticesi başlatılan ilamlı icra takibi sonrası dava dışı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından icra dosyasında işçiye ödemede bulunulduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasında yapılan iş bu Sözleşmelerinin ve eklerinin incelenmesi sonucunda yapılan sözleşmenin “Ödeme Koşulları” başlıklı 5/b. Maddesinde “..... Büyükşehir Belediyesi'nin ...'nın hakedişlerinden her hangi bir şekilde ve aynı miktarda YÜKLENİCİ'ye yapacağı ödemeye yansıtacak, kesilen miktar kadar YÜKLENİCİ'ye eksik ödeme yapacaktır....Bu husus, YÜKLENİCİ tarafından kesin ve dönüşü mümkün olmayacak şekilde kabul edilmiştir” ve “SGK ve Diğer Yükümlülükler” başlıklı 8. maddesinde ”Yüklenicinin çalıştıracağı işçilerin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından, ücret, fazla mesai, yıllık ücretli izin alacağı, ulusal ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışmalarından doğacak her türlü alacağı, şartların oluşması halinde ihbar tazminatı, kıdem tazminatı, kötü niyet tazminatı ücretleriyle iş güvencesi kapsamında hakimin belirleyeceği tespit edeceği tazminat ücretleri, ...ücretler....yüklenici tarafından karşılanacak olup, hiçbir şekilde ...'ya rücu ettirilemez...” şeklinde düzenlendiği, dolayısıyla ... Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılacak kesintilerden dolayı alt işverenlerin bu kesinti miktarından sorumlu olacağı, Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacının dava dışı işçiye ödenen tutarı davalıdan talep edebileceği, davacının hak edişinden yapılan kesinti tarihi itibarıyla sorumlu olan davalı hakkında temerrüt olgusunun oluştuğu, taraflar tacir olduğundan ödeme tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşılmış olup davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın KABULÜ İLE,
-8.469,65 TL tazminatın kesinti tarihi olan 04/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen 8.469,65 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 578,56 TL karar ve ilam harcı en az (maktu) harca ulaşmadığından, alınması gereken 615,40 TL harcın, 615,40 TL peşin harç, 145,00 TL ıslah harcı toplamı olan 760,40 TL harçtan düşümü ile artan 145,00 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı, 145,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.463,30 TL harçtan, davacıya geri verilmesine karar verilen 145,00 TL harcın düşümü ile kalan 1.318,30 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının karşıladığı 115,00 TL tebligat gideri, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.115,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 8.469,65 TL üzerinden takdir edilen 8.469,65 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 02/12/2025
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır