T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/203 Esas
KARAR NO: 2022/499
DAVA: Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti
DAVA TARİHİ: 14/05/2020
KARAR TARİHİ: 14/06/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 2008-2018 yılları arasında Ankara Büyükşehir Belediyesine bağlı Sincan-Etimesgut- Ulus hattında ... plaka sayılı özel toplu taşıma aracı ile faaliyette bulunduğunu, söz konusu hattın sözleşme sürelerinin bitimine yakın bu sözleşmelerin yenilenmesi amacıyla EGO Genel Müdürlüğünce Ankara Kent Merkezinde 14 hatta 170 adet Özel Toplu Taşıma Aracını çalıştırmak üzere 10 yıl süreli toplu taşıma hattı kiralama ihalesi yapıldığını, uyuşmazlık konusu olayda davalı kooperatifin kurulup müvekkilinin de içinde bulunduğu kişilerden üyelik başvurusu dilekçeleri alındıktan sonra hat başına 27.350,00 TL ücretin ödenmesinin istenildiğini, davalı tarafından bu ücretin istenilme gerekçesi olarak, EGO Genel Müdürlüğünce Ankara Kent Merkezinde 14 hatta 170 adet Özel Toplu Taşıma Aracını çalıştırmak üzere 10 yıl süreli toplu taşıma hattı kiralama ihalesine girebilme ücreti olarak ilgililere lanse edildiğini, müvekkili tarafından da 24/12/2018 tarihinde söz konusu ücretin yatırıldığını, üyeliği kabul edilmeyen kişilerden böyle bir ücret istenilmesinin hayatın olağan akışına karşı olduğunu, söz konusu ödemenin yapıldığına dair taraflarına herhangi bir makbuz verilmediğini, karşı taraftan söz konusu ödemenin yapıldığına dair bir belge verilmesinin istenilmesine karşın müvekkilinin oyalanmış olduğunu ve geçen süre içerisinde herhangi bir belge verilmediğini, söz konusu ödemenin müvekkili tarafından davalının adresinde bulunan ... isimli şahsa yapıldığını, davalı kooperatifin 100,00 TL (yüz Türk Lirası) tutarında bir ortaklık payı bedeli ile kurulduğu göz önüne alındığında bu kadar sermaye ile kurulan bir kooperatifin KDV hariç 3.700.000,00 TL tutarlı bir ihaleyi almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu bildirerek, müvekkilinin davalı kooperatife ortaklığının/üyeliğinin tespiti ve ortaklıktan kaynaklı olarak hakkı olan özel halk otobüsü hattının tarafına tahsisine karar verilmesini, ilk istemin mümkün görülmemesi halinde söz konusu hattın rayiç değerinin yasal faiziyle birlikte tazminine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının yalnızca kooperatife ait hattın işleteni konumunda olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının hat rayiç bedelinin ödenmesi talebinin hukuki hiçbir temelinin bulunmadığını, zira davacının da taahhütnamede beyan ettiği üzere davacı muhtelif hatlarda dönüşümlü olarak işletmecilik yaptığını ikrar ettiğini, davacının kötü niyetli olarak haksız kazanç elde etme gayesinde olduğunun aşikar olduğunu, bu nedenle tüm taleplerinin reddinin gerektiğini, dava dilekçesinde belirtilenin aksine davacının müvekkili kooperatifin üyesi olmadığını, yalnızca kooperatif hattına ait işletme sözleşmesinin bulunduğunu, kooperatife ödendiği iddia edilen 27.350TL'nin gerçeği yansıtmadığını, davacının söz konusu ödemeye ait herhangi bir makbuz da sunmadığını, müvekkili kooperatifin uhdesine geçen böyle bir para bulunmadığını, hayatın olağan akışına aykırı bir beyanda bulunan davacının bahsedilen ödemeyi yapıp karşılığında makbuz ya da ödeme belgesi almadığını beyan etmesinin mümkün görünmediğini bildirerek davanın reddini, yargılama gideri ve avukatlık vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Tüm deliller toplanmış, davalı kooperatife ait ticaret sicil kayıtları getirtilmiş, Ankara CBS'nin ... sayılı soruşturma dosyası sureti celp edilip dosya arasına alınarak incelenmiş, davalı kooperatif defter ve kayıtları üzerinde yerinde inceleme yetkisi de verilmek suretiyle dosyanın tevdii edildiği uzman bilirkişi aracılığıyla davaya konu uyuşmazlık noktaları bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
04/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "EGO Genel Müdürlüğü tarafından Ankara Kent Merkezinde 14 hatta 170 adet Özel Toplu Taşıma Aracını çalıştırmak üzere 10 yıl süreli toplu taşıma hattı kiralama ihalesini davalı kooperatifin kazandığı ve EGO Genel Müdürlüğü ile davalı kooperatif arasında 24/12/2018 tarihinde sözleşme imzalandığı, önceki kiralamaya ilişkin sözleşme süresinin sona ermiş olması ve davalı kooperatifin kazanmış olduğu huzurdaki davaya konu olan yeni ihalenin ileriye dönük 10 yıllık süreyi kapsaması nedeniyle davacının önceki ihaleden gelen hak sahipliğinin söz konusu olamayacağı, davacının davalı kooperatife ortak olmak için yazılı bir başvurusunun bulunmadığı gibi ilgilinin kooperatif ortaklığına kabul edildiğine dair herhangi bir yönetim kurulu kararının da mevcut olmadığı, kooperatifin üye kayıt defterinde ve genel kurul hazirun listelerinde ortak olarak isminin yer almadığı, mevcut kayıt ve belgelere göre; davacının davalı kooperatife açıkça üye kaydedilmediği anlaşılmakta olup, zımni üyeliğinin gerçekleştiğini çağrıştırabilecek herhangi bir kayıt veya belgeye de rastlanmadığı, bu haliyle davalı kooperatif üyeliğine hak kazanmadığı anlaşılan davacının; davalı kooperatife ortaklığının/üyeliğinin tespiti ve ortaklıktan kaynaklı olarak hakkı olan özel halk otobüsü hattının tarafına tahsisi, mümkün görülmemesi halinde söz konusu hattın rayiç değerinin yasal faiziyle birlikte tazmini talebinin yerinde olmadığı düşünülmektedir" şeklinde kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.
Dava, kooperatif üyeliğinin tespiti ile özel halk otobüsü hattının tahsisi, mümkün olmaması halinde söz konusu hattın rayiç değerinin tahsili istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler, gerekçeli ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmasına karar verilen bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı EGO Genel Müdürlüğü tarafından toplu ulaşım ihtiyacının karşılanması amacıyla Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi'nin 11/07/2018 tarih ve 2018/1109 sayılı kararı ve UKOME Genel Kurulu'nun 06/07/2018 tarih ve 2018/68 sayılı kararı uyarınca kararda belirtilen 14 özel halk otobüsü hattında toplam 170 adet özel toplu taşıma aracının dönüşümlü olarak çalıştırılmak üzere hatların geçtiği ilçelerde kurulu taşıma birlik veya kooperatiflerine 10 yıl süreli kiraya verme işi için ihale açıldığı, ihale konusu işin 10 yıl süreli çalıştırılmak üzere 1 (bir) yıllık kiralama ücreti KDV hariç 3.700.000,00 TL bedelle davalıya kiraya verilmesine karar verildiği, ihale sonrasında EGO Genel Müdürlüğü ile davalı arasında 14/12/2018 tarihli "EGO Genel Müdürlüğü Tarafından 14 Hatta 170 Adet Özel Toplu Taşıma Aracının Dönüşümlü Olarak Çalıştırılmak Üzere Kiraya Verilmesi İşine Ait Sözleşme" imzalandığı, ihale şartnamesinin (b) bendinde ihale konusu hatlarda çalışacak araç sayısının en az 2/3'si kadar üyesi bulunduğuna dair kooperatif üyelik formu ve noter tasdikli üye defter suretinin sunulması gerektiğinin öngörüldüğü ve davalı kooperatifin de mezkur şartı sağladığı, ancak davalı kooperatifin defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle yapılan inceleme neticesinde, davacı tarafından davalı kooperatife yapılmış bir üyelik başvurusunun bulunmadığı, davalı kooperatif kayıtlarından davacının üyeliğine dair herhangi bir kayda rastlanmadığı ve davacının üyeliğinin zımni olarak/eylemli bir şekilde gerçekleştiğinin kabulüne elverişli herhangi bir bilgi ve belgenin de bulunmadığı anlaşılmış olup bu durumda davacının davalı kooperatifin üyesi olmadığının toplanan deliller ile sabit olduğu, yine davacı tarafından her ne kadar üyelik başvurusu ile birlikte 27.350,00 TL ücretin ödendiği iddia olunmuş ise de bu ödemenin varlığının da davacı tarafından usulüne uygun delillerle ispat olunamadığı kanaatine varılmakla; açıklanan gerekçelerle haklılığı kanıtlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 54,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 26,30 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden 5.100.00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine
Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 14/06/2022
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı