T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/231 Esas - 2024/14
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/231 Esas
KARAR NO: 2024/14
HAKİM: ....
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ....
Av. ...
Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ...
VEKİLİ: Av. ....
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/04/2021
KARAR TARİHİ: 16/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 13/06/2018 tarihinde, davacı ...’in de yolcu olarak bulunduğu dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosiklet ile dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonetin çarpışması neticesinde davacı ...'in ağır şekilde yaralanarak geçici ve kalıcı işgöremezliğe maruz kaldığını, bahse konu trafik kazasının oluşumunda ... plaka sayılı motosiklet üzerinde bulunan davacının hiçbir kusuru bulunmadığını, ... plaka sayılı motosikletin kaza tarihi itibariyle geçerli Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası bulunmadığından, 5964 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 14/2-b ve ... Yönetmeliği’nin 9/1-b maddeleri uyarınca “... meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için” ... müvekkilin uğramış olduğu maddi zararların tazmininden varsa diğer sorumlularla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, ... plaka sayılı kamyonet kaza tarihi itibariyle geçerli ... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi uyarınca davalı ... ... Şirketi’nin sigorta teminatı kapsamında olduğunu belirterek, ... plaka sayılı motosiklet yönünden HMK madde 107/2 uyarınca başlangıçta belirtilen talebi artırım hakkı saklı olmak üzere, şimdilik, kalıcı iş göremezlik bedeli olarak şimdilik, 5.000,-TL, geçici iş göremezlik bedeli olarak şimdilik, 500,-TL, bakıcı gideri tazminatı olarak şimdilik, 500,-TL olmak üzere toplam 6.000-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalı ... Başkanlığı’ndan (teminat limiti ile sorumlu olmak üzere) tahsili ile müvekkili davacıya ödenmesine, ... plaka sayılı araç yönünden HMK madde 107/2 uyarınca başlangıçta belirtilen talebi artırım hakkı saklı olmak üzere, şimdilik, kalıcı iş göremezlik bedeli olarak şimdilik, 5.000,-TL, geçici iş göremezlik bedeli olarak şimdilik, 500,-TL, bakıcı gideri tazminatı olarak şimdilik, 500,-TL olmak üzere toplam 6.000-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalı ... ... Şirketi’nden (teminat limiti ile sorumlu olmak üzere) tahsili ile müvekkili davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekilinin mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından eksik evrak ile başvuru yapıldığından talebinin reddedildiğini, bu nedenle dava şartı yerine gelmeden arabuluculuk ve dava yoluna gittiğini, davanın dava şartı yokluğundan reddinin gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğunun gerçek zarar ve kusur ile sınırlı olduğunu, müterafik kusur ve hatır taşıması hususlarının araştırılmasını talep ettiklerini, davanın araç sürücüsü ...'e ihbarını talep ettiklerini, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarını, avans faizi de talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığından dolayı davanın usulden reddinin gerektiğini, talebin zamanaşımına uğradığını, sorumluğunun kusur ve poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, maluliyet raporunun 20/02/2019 tarihinde geçerli yönetmeliğe göre alınması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 tablosunun kullanılması gerektiğini, müterafik kusur durumunun göz önünde bulundurulması gerektiğini, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderinin teminat dışı olduğunu, ulaşma hususunun araştırılması gerektiğini, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini, vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin de reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araç ile davalı ... A.Ş.'ye ZMMS sigortalı ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası neticesinde davacının yaralanmasına bağlı olarak daimi iş göremezlik, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderine dayalı ... plakalı araç için davalı ...'ndan, ... plakalı araç için davalı ... A.Ş.'den maddi tazminat istemine ilişkindir.
Deliller toplanmış, davacının sosyal ekonomik durumuna ilişkin araştırma yaptırılmış, poliçe ve hasar dosyası, ... kayıtları, trafik kazası tespit tutanakları, ilgili hastanelerden celbedilmiş tedavi evrakları dosya kapsamına alınmış, dava konusu olaya dair .... Esas sayılı ceza dosyası celp edilmiş, davacının maluliyet durumuna yönelik olarak ....'dan rapor alınmış, adli trafik uzmanı bilirkişi eliyle kusur durumuna, aktüer hesap uzmanı bilirkişi eliyle de tazminatın hesaplanmasına yönelik bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davacının maluliyetinin bulunup bulunmadığı ve var ise geçici ve daimi iş göremez kalınan sürenin ve bakıcı ihtiyacının bulunup bulunmadığının tespitine dair kaza tarihinde yürürlükte bulunan "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" hükümleri nazara alınarak düzenlenen ....'nın 09/05/2023 tarihli raporunda özetle; "...23/12/2022 tarihli trafik kazasına bağlı kişinin bedensel engel oranının %53 (elli üç) olduğu, sekel halini aldığı ve sürekli olduğu, ... kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyacının 4 (dört) ay olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 12 (oniki) aya kadar uzayabileceği..." yönünde kanaat belirtilmiştir. Bilirkişi raporunda kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümleri esas alınarak davacının maluliyet durumunun belirlendiği, rapordaki tespitlere göre kaza ile maluliyet durumu arasında illiyet bağının kurulabildiği ve raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla alınan maluliyet raporunun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Trafik kazası nedeniyle tarafların kusurlarının varlığı ile oranı bakımından; adli trafik uzmanı bilirkişi tarafından bila tarih raporda özetle; "...davacı yolcu ...’in cismani zararına ilişkin müterafik kusuru yönünden değerlendirme: kaza tespit tutanağını düzenleyen trafik polis memurlarınca; ... plakalı ... marka motosiklette yolcu olarak bulunan davacının kaza sırasında başında koruyucu kaskının takılı olup olmadığına ilişkin bir tespitin olmaması nedeniyle takdiri yüce mahkemenize ait olmak üzere dava konusu yaralandığı kazada kendi cismani zararıyla alakalı olarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun koruyucu kaska ilişkin 78 ve Yönetmeliğin 150 maddelerine istinaden davacıya müterafik kusur izafesi yapılamayarak kaza tespit tutanağında da belirtildiği gibi tamamen kusursuz olduğu, davalı ... Z.M.M.S. bulunan ... plakalı ... marka motosikletin dava dışı sürücüsü ... açısından kusura ilişkin değerlendirme: sürücü belgeli dava dışı sürücü ...; olay tarihinde zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesini yaptırmamış olması nedeniyle davalı ... ... sigorta sorumluluğunda bulunan ... plakalı motosikletiyle olay mahalli dört yönlü kontrollü kavşağa yaklaşırken seyirle geldiği yol bölümünün her ne kadar anayol konumunda oluşuna bağlı kavşaktan ilk geçiş hakkına sahip olmuş olmasına rağmen gün durumunun gece ve olay yerinin yerleşim alanı olmasına bağlı olarak motosikletinin mevcut seyir hızını; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/1-a-b, Yönetmeliğin 101/a-b maddelerine göre azaltarak kavşağa giriş yapmamış olması nedeniyle başta kaza tespit tutanağı olmak üzere .... kurul raporuyla da belirtildiği gibi tali kusurlu olduğu, davalı ... ... poliçesiyle Z.M.M.S bulunan ... plakalı
... marka kamyonetin dava dışı sürücüsü barış demircü açısından kusura ilişkin değerlendirme: dava dışı sürücü belgeli sürücü ...; sevk ve idaresindeki ... plakalı olay tarihinde davalı ... poliçesiyle zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ...
marka kamyonetiyle olay mahalli dört yönlü kavşağa yaklaşırken azami seyir hızının 50 km ile
sınırlandırılmış yerleşim alanı olması ve gün durumunun’ da gece oluşunu göz önüne alarak mevcut seyir hızını; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57/1-a, 52/1-a-b, Yönetmeliğin 109/a, 101/a-b maddelerine göre aracını yavaşlatarak daha dikkatli ve tedbirli olarak kavşağa yaklaşması ve kavşak başına geldiğinde de kendisini uyarıcı dur trafik işaret levhasını gördüğünde de aynı kanunun
47/1-c-d maddelerine göre aracını durdurarak aynı kanunun 57/1-b-5-84/h maddelerine göre de kavşağa soldan anayolu takiben seyirle ilk geçiş hakkı ile giriş yapan ve kavşakta epey mesafe kat eden davacının da yolcu olarak bulunduğu ... plakalı ... marka motosikletin dava dışı
sürücüsü ...’e geçiş hakkını tanımadan kavşaktan geçişine bağlı kendi kamyonetinin sol ön yan, motosikletin ön ve sağ yan kısımlarından çarpışmalarına bağlı dava konusu yolcu ... ile dava dışı motosiklet sürücüsünün yaralanmasıyla meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı trafik
kazasının oluşumunda başta kaza tespit tutanağı, ATK ve asliye ceza mahkemesince alınan
raporlardan da belli olduğu gibi asli kusurlu olduğu, ... davalı ... ... Z.M.M.S sigorta sorumluluğunda bulunan ... plakalı ... marka motosikletin dava dışı sürücüsü ...; dava konusu davacı yolcusu ... ile dava dışı kendisinin yaralanmasıyla meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı
trafik kazasının oluşumunda % 20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu, davalı ... ... poliçesiyle olay tarihinde Z.M.M.S bulunan ... plakalı ... marka kamyonetin dava dışı sürücüsü ...; dava konusu motosiklette
yolcu olarak bulunan ... ile dava dışı motosiklet sürücüsü ...’ın yaralanmasıyla meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda % 80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu..." yönünde kanaat bildirdiği anlaşılmıştır. 6098 sayılı TBK'nın 74. maddesinde haksız eylemin “kusur” öğesi konusunda hukuk hakimine tanınan yetkiler iki bölüm olup, birincisi “kusur bulunup bulunmadığına”, öteki “kusurun derecesini ve zararın tutarını belirlemeye” ilişkindir. Maddenin ilk cümlesine göre “kusurun varlığını” araştırmada yetkileri sınırlı olan hukuk hakimi, maddenin ikinci cümlesine göre “kusurun derecesini ve zarar tutarını belirlemede” tam bağımsız kılınmıştır. 6100 sayılı HMK 266 madde hükmüne göre kusur oranlarının belirlenmesi teknik değil hukuki bir konudur. Eldeki teknik bulgulara göre hakim, kusur oranını kendisi belirleyebilir (Emsal: .... .'nin 15/02/2021 tarih ve ...sayılı ilamı). Bu açıklamalar ışığında; tüm dosya kapsamı, ceza dosyası, kaza tespit tutanağında yer alan tespitler ile mahkememizce alınan bilirkişi raporunda yapılan tespitler kapsamında dosyaya mübrez teknik bulgular, olayın örgüsü ile birlikte bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davalı ...'nın sorumluluğu bakımından ... plakalı motosiklet sürücüsünün %20, davalı ... Sigorta A.Ş.'ye ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünüm %80 kusurlu olduğuna yönelik tespitin mahkememizce de benimsenmesine ve hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Tazminat hesabı yönünden aktüer hesap bilirkişisi tarafından bila tarih raporda özetle; "...davacının talep edebileceği geçici iş görmezlik tazminatının 4.301,47-TL, sürekli iş görmezlik
tazminatının 744.739,15-TL, geçici bakıcı gideri zararının 1.623,60-TL olarak hesaplandığı, sayın mahkemece, kazada hatır taşıması olduğu kanaatinin hasıl olması ve ( hatır taşıması
indirimi oranının %20 olduğunun kabulü halinde)
geçici iş görmezlik tazminatının 3.441,18-TL, sürekli iş görmezlik tazminatının 595.791,32-TL, geçici bakıcı gideri zararının 1.298,88-TL olarak hesaplandığı, davacının toplam zararının (olması gereken) poliçe limitini aştığı, poliçe limitinin 2018 yılı için 360.000,00-TL olduğu..." yönünde kanaat bildirilmiştir. Mezkur raporda bilirkişi tarafından TRH 2010 yaşam tablosu ile progresif rant sistemi esas alınarak yapılan hesaplamanın ... içtihatlarında öngörülen kriterlere uygun olduğu, raporun gerekçeli ve denetime elverişli bulunduğu da anlaşılmakla hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; 13/06/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının yaralandığı, zarara neden olarak davalı ...'nın sorumluluğundaki ... plakalı motosiklet sürücüsünün %20, davalı ... Sigorta A.Ş.'ye ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün %80 kusurlu olduğu, denetime elverişli ve hükme esas alınabilir olduğu kabul edilen bila tarih aktüer hesap bilirkişi raporu da nazara alınarak, ... plakalı motosiklet sürücüsünün %20 kusur oranı sebebiyle davalı ...'nın sorumluluğu bakımından davacının sürekli işgöremezlik dolayısıyla 744.739,15-TL, geçici işgöremezlik dolayısıyla 4.301,47-TL, geçici bakıcı ihtiyacı dolayısıyla 1.623,60-TL maddi zararının olduğu anlaşılmış olup davacının ZMMS poliçesindeki 360.000,00-TL sakatlık teminatına göre sunulan talep artırım dilekçesi de nazara alınarak 360.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı talebinde haklı olduğu; geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri talebi bakımından ise kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici işgöremezlik ve bakıcı giderine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine (poliçedeki tedavi klozu gereği) ait olduğundan (Emsal: .... 'nin 21/03/2022 tarih ve .... sayılı ilamı, .... .'nin 10/02/2015 tarih ve ... sayılı ilamı) ve ... plakalı motosiklet sürücüsü ile davacının arkadaş olup davacının beyanına göre de birlikte vakit geçirmek üzere yola çıktıkları tespit edilmekle hatır taşımasının varlığı nedeniyle maddi tazminattan %20 indirim yapılması gerektiği anlaşıldığından, bu kabule göre belirlenen 3.441,18 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 1.298,88 TL geçici bakıcı giderinin de hüküm altına alınması gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak davalı ...'na karşı ikame edilen davanın kısmen kabulü ile; 360.000,00 TL daimi iş göremezlik tazminatı, 3.441,18 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.298,88 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 364.740,06 TL maddi tazminatın, KTK'nın 99. maddesi uyarınca davalı ...'na yapılan başvuru tarihine göre belirlenen 16/02/2021 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı ...’ndan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. Ancak bu bağlamda yasadan kaynaklanan takdiri indiriminden dolayı reddedilen tazminat miktarına ilişkin davalı ... yararına vekalet ücreti takdir edilmesine yer olmadığı sonuç ve kanaatine varılmış, yargılama giderleri de bu ilke kapsamında takdir olunmuştur (Emsal: .... .'nin 16/10/2019 tarih ve .... sayılı ilamı, ...'nin 17/05/2023 tarih ve .... sayılı ilamı). Diğer davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden ise; davacı vekilince sunulan 02/06/2022 tarihli dilekçe ile davadan feragat ettiğini bildirmiş olup davacı vekilinin vekaletnamesinin tetkikinde davadan feragat yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla HMK'nın 307 vd. maddeleri uyarınca feragat davaya son veren taraf işlemi olduğundan davalı ... Sigorta A.Ş.’ye karşı ikame edilen davanın feragat nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 360.000,00 TL daimi iş göremezlik tazminatı, 3.441,18 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.298,88 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 364.740,06 TL maddi tazminatın, 16/02/2021 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı ...’ndan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş.’ye karşı ikame edilen davanın feragat nedeniyle reddine,
3-Davalı ...'na karşı ikame edilen dava yönünden alınması gereken 24.915,39 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL ve 1.230,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 23.626,09 TL harcın davalı ...'ndan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davalı ... Sigorta A.Ş.’ye karşı ikame edilen dava yönünden alınması gereken 427,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı ve 1.230,00 TL toplam ıslah harcı olmak üzere toplam 1.348,60 TL'nin davalı ...'ndan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 307,85 TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.307,85 TL yargılama giderinin davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ...'na karşı ikame edilen dava yönünden 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ...'ndan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Davalı ... Sigorta A.Ş.’ye karşı ikame edilen dava yönünden 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, davalı ...'na karşı ikame edilen dava yönünden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 56.715,51 TL vekalet ücretinin davalı ... alınarak davacıya verilmesine,
10-Davalı ... Sigorta A.Ş.'ye karşı ikame edilen davada taraflar yönünden vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
11-Davalılar tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
12-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 16/01/2024
Katip ...
¸
Hakim ...
¸