T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/667 Esas - 2022/659
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/667 Esas
KARAR NO: 2022/659
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 17/11/2021
KARAR TARİHİ: 23/09/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 18/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 233 sayılı KHK hükümlerine tabi iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, tarım ve tarıma dayalı sanayinin ihtiyacı olan mal ve hizmeti üretmek amacıyla kurulduğunu ve Ana Statüsünün 5'nci maddesinde faaliyet konuları sıralanmış olup, ülke çapına yaygın kendisine bağlı tarim işletmeleri ile faaliyetlerini sürdürdüğünü, davacının hizmet personeli alımı, 2015 ve 2019 yılları arasında imzalanan Sözleşmeler ve bu sözleşmelerin eki idari ve teknik şartnameler ile davalılar tarafından üstlenildiğini, söz konusu yıllar arasında, davalıların işçisi olarak çalışan işçi ...'in davacıya başvurarak 2015 yılından itibaren Genel Müdürlük'te çalıştığını belirtmiş ve 13/06/2019 tarihine kadar olan çalışmalarına ait kıdem tazminatının “Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik” hükümleri gereği kendisine ödenmesini talep ettiğini, İlgilinin başvurusu ve davacıya sunduğu belgeler incelendiğini ve bahsi geçen Yönetmelik hükümleri doğrultusunda kıdem tazminatına hak kazandığı değerlendirilerek 12.874,16 TL kıdem tazminatı 06/09/2019 tarihinde hesabına ödendiğini, Söz konusu ödemenin 6.906,25 TL'sinin yüklenici firma davalılardan rücuen tahsili gerektiğini, davacının hizmet personeli alımı, 2015 ve 2017 yılları arasında imzalanan sözleşmeler ve bu sözleşmelerin eki idari ve teknik şartnameler ile davalılar tarafından üstlenilmiştir. söz konusu yıllar arasında, davalıların işçisi olarak çalışan ...'in davacı idare'ye başvurarak 2015 yılından itibaren Genel Müdürlük'te çalıştığını belirtmiş ve 30/04/2019 tarihine kadar olan çalışmalarına ait kıdem tazminatının “Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkındaki Yönetmelik” hübümleri gereaği kendisine ödenmesini talep ettiğini sunulmuştur.) İlgilinin başvurusu ve davacı tarafından yapılan inceleme sonunda Yönetmelik hükümleri doğrultusunda kıdem tazminatına hak kazandığı değerlendirilerek 14.071,98 TL kıdem tazminatı 10/10/2019 tarihinde ödendiğini, söz konusu ödemenin 8.343,98 TL'sinin yüklenici firma davalılardan rücuen tahsili gerektiğini, davalılar ile davacı arasında imzalanan idari ve teknik şartnameler, işin yapılmasına ilişkin genel ve teknik hususları içeren metinler olduğunu, Sözleşmenin eki niteliğinde olan şartnamelerde, yüklenicinin hak ve yükümlülükleri ayrıntılı olarak düzenlendiğini, idari ve teknik şartnameler ve sözleşmeler incelendiğinde kıdem tazminatı ödemesinden de yüklenicilerin sorumlu olduğunun görüleceğini belirterek şimdilik 15.250,23 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Ticaret ... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetki itirazında bulunduklarını, alacağın zamanaşımına uğradığını, İşçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere karşı işyerinde ara vermeden çalışması halinde değişen alt işverenler işçinin iş sözleşmesini ve doğmuş bulunan işçilik haklarını da devralmış sayıldığından işçinin en son alt işverence iş sözleşmesinin kıdem ve ihbar tazminatı hak edecek şekilde feshedilmesi halinde kıdem tazminatı açısından önceki işverenin devir tarihindeki ücret ve devir tarihine kadar olan süre ile sınırlı sorumluluğu, asıl iş verenin ve en son alt işverenin ise kıdem tazminatı açısından tüm çalışma döneminden tamamından işçinin tüm alacaklarından sorumlu olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, davalıya kıdem tazminatında sorumluluğu bazı çelişkili Yargıtay kararlarına göre sadece çalıştığı dönemle sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ...... vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle görev yönünden itirazları bulunduğunu, alacağın zamanaşımına uğradığını, Davacı kurum ile davalı ve ... Grup'un oluşturduğu Ortak Girişim arasında hizmet alımına dair bir sözleşme ilişkisi bulunmadığını, Bu sözleşme gereğince, 2016-2017 ve 2018 yılının ilk bir ayında, ... Grup Turizm İnsan Kaynakları Taşımacılık Oto Kiralama Temizlik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı 'ortak girişim' olarak davacı kuruma hizmet verdiğini, Bu ilişkiden de açıkça görüleceği üzere, davacı kurum asıl işveren konumunda bulunmakta olup, davalı ve ... Grup Turizm İnsan Kaynakları Taşımacılık Oto Kiralama Temizlik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden oluşan 'ortak girişim' alt işveren konumunda bulunduğunu, davacı vekilince, davacı kurum ile yüklenici firmalar arasında yapılan idari ve teknik şartnamelerde kıdem tazminatının yüklenici firmalar tarafından ödeneceğinin düzenlenmiş olduğu ileri sürülmüş olup, bu iddia gerçeğe aykırı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Diğer davaya usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE : Deliller toplanmış,
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 21.06.2022 tarihli raporda özetle; "Taraflar arasındaki sözleşme gereğince davacı şirketin davalılardan rücuen tahsil talep edebileceği kanaatinin hasıl olması halinde; dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatı yönünden; diğer davalı firmalarda devir tarihindeki ücret ve kendi dönemi ile sınırlı sorumluluğu bakımından rücu edilebileceği, buna göre Mahkemece kanaat getirilmesi halinde davacı tarafça ödenen toplam 13.497,34 TL'nin rücu edilebileceği," şeklinde görüş bildirmiştir.
Dava hizmet sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı tarafından dava dışı yüklenici işçilerine ödenen işçi alacaklarının davalılardan rücuen tahsiline ilişkindir.
Davalı ... Tic. İnş. Nak. Kom. Ve Turz. Ltd Şti ile davacı arasında 01.02.2015-31.01.2016 tarihlerini kapsar şekilde 27.01.2015 tarihli Polatlı Tarım İşletmesi Müdürlüğü 2015 Yılı Hayvansal Üretim Hizmet Alımına Ait Sözleşme akdedildiği,
Davalı ...... ile 01.02.2016-31.01.2017 tarihlerini kapsar şekilde 05.01.2016 tarihli, yine davacı ile davalı ...... ile dava dışı ... Grup Tem. İnş. Oto. Kir. Tem. San. Tic Ltd Şti adi ortaklığı arasında ve 01.02.2017-01.02.2018 tarihlerini kapsar şekilde 26.01.2017 tarihli Polatlı Tarım İşletmesi Müdürlüğü 2016 ve 2017 Yılı Hayvansal Üretim Hizmet Alımına Ait Sözleşmelerin akdedildiği anlaşılmıştır.
Dava dışı yüklenici işçileri ...'in ve ...'in hizmet döküm cetveli celp edilerek dosya kapsamına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamının incelenmesinde; davanın yüklenici işçilerine ödenen kıdem tazminatının tahsiline ilişkin olup, yukarıda bahsedildiği şekliyle taraflar arasında hizmet sözleşmeleri bulunduğu, davacı tarafından dava dışı ...'e 06.09.2019 tarihinde kıdem tazminatı adı altında 12.874,16 TL, diğer işçi ...'e ise yine kıdem tazminatı adı altında 14.071,98 TL ödeme yapıldığı anlaşılmış, ...'in 22.10.2015-13.06.2019 tarihleri arasında çalıştığı bu çalışmanın 100 gününün davalı ... Tic. İnş. Nak. Kom. Ve Turz. Ltd Şti'de gerçekleştiği, ...... ile dava dışı ... Grup Tem. İnş. Oto. Kir. Tem. San. Tic Ltd Şti adi ortaklığında 726 gün çalıştığı, ...'in ise 19.04.2015-30.04.2019 tarihleri arsında çalıştığı, bu çalışmanın 269 gününün davalı ... Tic. İnş. Nak. Kom. Ve Turz. Ltd Şti ve davalı ......'de çalışıldığı anlaşılmıştır. Bu suretle dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanması gerekmekte olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludur. Taraflar arasındaki sözleşmelerden kıdem tazminatının davacı yüklenici sorumluluğunda olduğuna dair hüküm bulunmadığı da açık olmakla,hükme esas alınan bilirkişi raporunda bahsedilen hesaplamalar mahkememizce uygun kabul edilmiştir.
Davalılardan ... yönünden ise, iş bu davalıya karşı zorunlu arabuluculuk dava şartı yerinde gelmediğinden dolayı açılan davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile, Davalı ... Tic. İnş Nak. Kom. Ve Tur. Ltd Şti’den 2.313,38 TL, davalı ......’den 11.183,96 TL’nin tahsili ile kabul edilen davalılar yönünden hükmolunan alacağa 10.10.2019 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,
Sair alacak talebinin reddine,
2-Davalı ... yönünden açılan davanın , HMK 114/2, 115/2. maddeleri uyarınca zorunlu arabuluculuk ön koşulu yerine getirilmediğinden usulen reddine,
3-Alınması gereken 922,00 TL harçtan peşin alınan 260,44 TL'nin mahsubu ile bakiye 661,56 TL'nin 113,40 TL’nin davalı ... Tic. İnş Nak. Kom. Ve Tur. Ltd Şti’den, 548,16 TL’nin davalı ......’den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4) 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin kabul ve red oranına göre 1.168,34 TL'nin 200,25 TL’nin davalı ... Tic. İnş Nak. Kom. ve Tur. Ltd Şti’den, 968,09 TL’nin davalı ......’den olmak üzere davalılardan, 151,66 TL'sinin de davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 260,44 TL peşin harç, 205,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.524,74 TL masrafın davanın kabul ve red oranlarına göre 1.349,55 TL'sinin 231,32 TL’nin davalı ... Tic. İnş Nak. Kom. ve Tur. Ltd Şti’den, 1.118,23 TL’nin davalı ......’den, alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca; 9.200,00 TL vekalet ücretinden 1.576,88 TL'nin davalı ... Tic. İnş Nak. Kom. ve Tur. Ltd Şti’den, 7.623,12 TL’nin davalı ......’den davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7- Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.. 23/09/2022