T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/738 Esas - 2022/459
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/738 Esas
KARAR NO: 2022/459
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 09/07/2021
KARAR TARİHİ: 03/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 23/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili ... Asliye Ticaret Mahkemesine dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kurumun 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, bina ve eklentilerinde güvenliğin sağlanmasının ihale yöntemi ile özel güvenlik şirketlerinden satın alındığını, özel güvenlik hizmetinde ihale edilen her bir yüklenici firmanın ihale konusu hizmeti yürütmek üzere çalıştıracağı işçileri kendilerinin belirlediğini, söz konusu firmalarla yapılan sözleşmeler gereği işe alma ve çıkarma yetkileri ile bundan doğacak sorumluluğun bu firmalara ait bulunduğunu, zaten işin doğası gereği de ihale makamı olan müvekkili kurumun hizmet alımı için ihaleye çıkarak söz konusu güvenlik işini ihale usulü gereği en uygun teklifi veren firmaya bıraktığını ve bu firmanın da kendi çalıştırdığı işçileri ile bu hizmeti verdiğini, kendi işçileri açısından doğacak sorumlulukların da bu firma tarafından yerine getirilmesi gerektiğinin açık olduğunu, dava dışı ... adlı özel güvenlik görevlisinin de müvekkili kurumun özel güvenlik işlerini üstlenen davalı şirketlerin bünyesinde 16/09/2013-17/10/2016 tarihleri arasında çalıştığını, tasarruf tedbirlerinden dolayı 17/10/2016 tarihinde ...'in yüklenici şirkete iadesi yapıldığını ve 3 yıl 1 ay 1 günlük hizmetinin karşılığı olarak 6.702,03 TL kıdem tazminatının müvekkili kurum tarafından yerine getirildiğini, işçinin işten ayrılışından sonra müvekkili kuruma karşı ... 1. İş Mahkemesinde açmış olduğu bakiye işçilik alacak talepli davasının kabulüne karar verildiğini ve ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında 10.395,78 TL ödeme yapıldığını belirterek müvekkili Kurum tarafından dava dışı işçiye ödenen 10.395,78 TL tutarın ödemenin yapıldığı 27.12.2018 tarihinden itibaren işleyecek sözleşme faiziyle sözleşmede hüküm bulunmaması halinde değişen oranlarda reeskont avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili ... Asliye Ticaret Mahkemesine sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Yetkili mahkemenin Ankara mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, Yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının dava dilekçesinden ne kadar ödeme yapıldığının anlaşılmadığını, davacının ödeme yaptığını huzurdaki dava ile haberdar olduğunu, müvekkili şirketlerin ve davacı arasında imzalanan sözleşmelerin yada teknik ve idari şartnamelerin hiç birisinde asıl işverenin işçilik alacakları yönüyle müvekkil şirketlere rücu edebileceği yönünde bir düzenleme bulunmadığını, özellikle kamu sektöründe iş alan alt işverenlerin ihale konusu işin maliyetini hesaplarken kıdem tazminatını bu hesaplamaya dahil edemediğini, “sözleşme gideri veya genel giderler” için ayrılan tutarın ise ihale bedelinin yüzde üçü ile sınırlandığını, dolayısıyla kıdem tazminatını ödemek isteyen alt işverenlerin dahi bu ödemeyi yapamadığını, davacının kusurundan kaynaklanan davalarda müvekkillerine rücu imkanı bulunmadığını, kusur değerlendirmesi yapması gerektiğini, iş bu sebeplerle dosyanın kusur yönünden inceleme yapacak bilirkişiye gönderilmesini talep ettiklerini, ayrıca davanın öncelikle zamanaşımı defileri göz önünde bulundurularak, zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Mahkememizce bilirkişiden alınan raporda özetle; "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları 22.1. Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile lügili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür. Teknik Şartname “YUKLENİCİNİN SORUMLULUK ESASLARI” başlıklı 15. maddesinde ; “ 5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm personelin özlük, yıllık ücretli izine İlişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş, tüm yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.” Hükmünün yer aldığı görülmüş olup, taraflar arasında imzalanan sözleşmelerin yada teknik şartnamelerdeki maddelere istinaden davacının ( işveren ) işçilik alacakları yönünden davalıya rücu edip edemeyeceği konusundaki değerlendirme hukuki yorum gerektirdiğinden dolayı tarafımızca değerlendirme yapılmadığını Mahkeme tarafından davacı kurumun işçilik alacaklarını davatılara rücu edebileceği yönünde kanaate varılması durumunda, davacının her bir davalıdan dava konusu edilen talepler yönünden talep edebileceği tutarlara Dava Dışı ... işten çıkış tarihi 17.10.2016 olup, 2016 / 3144485 kayıt no.lu ihale ... GÜVENLİK LTD.ŞTİ/... ÖZEL GÜV. uhdesinde kaldığı bu durumda hesaplanan ihbar tazminatı tutarı 3.414,68 TL / 2 =1.707,34 TL olacağı, Dava Dışı ...'in 2016 yıltında 14 gün, 2015 yılında 14 gün , 2014 yılında 10 gün olmak üzere toplan 38 gün izin kullandığı, * 2013/129021 kayıt nolu ihale ... GÜVENLİK LTD. ŞTİ/ ... ÖZEL GÜV. uhdesinde kaldığı, bu durumda hesaplanan yıllık İzin Ücreti 291,39 TL /2 145,69 TL olacağı, Dava Dışı ...”e ödenecek fazla mesai tutarlarının toplam 2.236,88 olacağı, icra dosyasına istinaden davacının davalı ... Güvenlik şirketinden toplam 5.441,51 TL, ... Özel Güvenlik şirketinden 4.935,06 TL talep edebileceği" şeklinde görüş bildirmiştir.
Dava hizmet sözleşmesinden kaynaklı olarak davacı iş sahibi tarafından davalı yüklenici işçilerine yapılan işçi alacaklarının rucüen tahsiline yöneliktir.
Taraflar arasındaki tüm hizmet sözleşmeleri dosya içerisine alınmıştır.
Dava dışı yüklenici işçisi ... tarafından davalı aleyhine ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/25 Esas, 2018/93 Karar sayılı dosyası ile açılan davada mahkemece 13.09.2013-17.10.2016 tarihleri arasında aralıksız olarak çalışmasından dolayı 4.053,47 TL ihbar tazminatı, 2.236,58 TL fazla mesai ücreti alacağı, 345,90 TL yıllık izin ücreti alacağının davalı TMO Genel Müdürlüğü'nden tahsiline karar verildiği, hükmün istinaf edilmesi üzerine Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 2018/1637 Esas, 2018/1987 Karar sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası sonucunda davacı tarafından 27.12.2018 tarihinde 10.395,78 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Dava dışı ...'in hizmet döküm cetveli Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'ndan celp edilerek dosyaya kazandırılmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; dava dışı yüklenici işçisi ...'in 13.09.2013-17.10.2016 tarihleri arasında 3 yıl 1 ay çalıştığı, 17.10.2016 tarihinde iş aktinin feshedildiği, ve davacı tarafından 6.702,03 TL kıdem tazminatının ödendiği, dava dışı işçinin bakiye işçilik alacaklarının tazmini için açtığı davada ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce ihbar, fazla mesai ve yıllık izin ücreti alacağının davacıdan tahsiline karar verildiği, istinaf mahkemesince istinaf talebinin reddedildiği ve davacı tarafından netice olarak 10.395,78 TL ödeme yapıldığı eldeki davada ise ödenen bu bedelin yüklenicilerden rucüen tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmeler ve eklerinin incelenmesinde sözleşme eki teknik şartnamelerde işçi alacaklarının yükleniciler ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu, davalı ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Ltd Şti yönünden celp edilen hizmet döküm cetvelleri ve tüm dosya kapsamından rücuen tazmini gerektiren bir alacağın mevcut bulunmadığı anlaşıldığından aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Ltd. Şti. yönünden davanın reddine,
2-a)Davalı ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti yönünden davanın 5.451,11 TL,
b)Davalı ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti yönünden 4.944,66 TL üzerinden kabulü ile kabul edilen her iki davalı yönünden ödeme tarihi olan 27/12/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline
3-Alınması gereken 710,14 TL harçtan peşin alınan 177,54 TL'nin mahsubu ile bakiye 532,60 TL harcın davalılar ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalılar ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcı ve 177,54 TL peşin harç olmak üzere toplam 236,84 TL'nin davalılar ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 129,10 TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.129,10 TL olan yargılama giderinin davalılar ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
8-Davalı ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Ltd. Şti kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 03/06/2022