T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/739 Esas - 2022/877
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO: 2021/739 Esas
KARAR NO: 2022/877
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 16/12/2021
KARAR TARİHİ: 09/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 02.01.2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının 08.06.1984 tarih ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, DHMİ Genel Müdürlüğünün hizmet binası ile işletmekte olduğu havalimanlarındaki temizlik hizmetleri piyasaya yaptırıldığını, Hatay Havalimanı'nda ihtiyaç duyulan temizlik hizmetlerinin davalılar tarafından farklı dönemlerde sunulduğunu, Davalılar bünyesinde çalışan işçilerinden ... yasal şartları tamamlayarak emekli olduğunu ve talebi üzerine 24.10.2013-05.04,2021 tarihleri arasındaki çalışmasına istinaden haketmiş olduğu 30.679,46 TL brüt kıdem tazminatı ödemesi 08.07.2021'de davacı tarafından ödenmek durumunda kalındığını, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnameler ile sözleşmelerde “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da Yüklenicidir. Yüklenici, işçilerin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal haklarını yerine getirmekle yükümlüdür. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ihale makamı olan DHMİ'ne yüklenemez.” şeklinde düzenleme bulunduğunu belirterek şimdilik 13.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Temizlik Hizmetleri Taahhüt Yemekçilik Yönetim Danışmanlığı Reklam Cenaze Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Madencilik Nakliye Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalıya rücu edebilmesi için yasada öngörülen 2 yıllık sürenin dolmuş olma ihtimaline binaen hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davanın öncelikle hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davalının kendisine tazminat ödenen işçinin ihale süresi ile sınırlı olarak işvereni durumunda olduğunu, buna karşın davacı idarenin dava dışı işçinin asıl işvereni durumunda olduğu ise kesinleşen mahkeme kararı ile sabit olduğunu, kesintisiz olarak devreden zincirleme hizmet akitleri ve yasal düzenlemeler gereği, asıl işveren olan davacı idare, istihdam ettiği işçilerin tüm çalışma dönemlerine ilişkin tüm hak ve alacaklarından sorumlu olduğunu, sözleşme ve İhale Şartnamesi ile idare tarafından ödenmemiş bir alacak kaleminden dolayı ve yine şartları da karşılıklı müzakere edilmeden idare tarafından tek taraflı olarak belirlenmiş bir tip sözleşme uyarınca davalının sorumlu tutulmasının yasal dayanağı olmadığı gibi bu durum hukuka ve hakkaniyete de aykırı olduğunu, Dava dışı işçinin davalı bünyesindeki toplam çalışması ihale süresi ile ve yalnızca bu dönemle sınırlı olduğunu, bu tarihler haricinde kalan çalışma dönemine ilişkin olarak yapılan ödemelerden davalının sorumluluğu bulunmadığını, Yargıtay’ın da pekçok içtihadında belirtildiği üzere, taraflar arasında işçiye karşı müştereken ve müteselsilen sorumluluk bulunmakla birlikte, taraflar ödenen bu miktardan bir birlerine karşı yarı yarıya sorumlu olduklarını, bu anlamda davalının sorumluluğu en fazla ödenen miktarın yarısı ile sınırlı olduğunu, Yargıtay hukuk genel kurulu kararında da belirtildiği üzere, taraflar arasında işçiye karşı müştereken ve müteselsilen sorumluluk bulunmakla birlikte, kendi iç ilişkilerinde taraflar ödenen bu miktardan bir birlerine karşı yarı yarıya (1/2 oranında) sorumlu olduklarını, faiz talebinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Diğer davalılara usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 01.07.2022 tarihli raporda özetle; "-Davacı DHMİ Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi
alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer
aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm
bulunmadığı,
Dava dışı işçi ... ın hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun
yürürlükte bulunan 14. maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini
gerektirecek şekilde sona erdiği, Dava dışı işçi ye Davacı DHMİ Genel Müdürlüğü tarafından 08.07.2021 tarihinde tüm hizmet süresi üzerinden ödenen toplam brüt 30.679.46 TL kıdem
tazminatının toplam 1.154,79 TL sinin davalı şirketler dönemine düştüğü,
davalılara rücu edilebileceği, (17.524,67 TL sinin ise dava dışı şirketler dönemine
ait olduğu)
Mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketin kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda: ... Temizlik Hizmetleri Taahhüt Yemekçilik Yönetim Danışmanlığı
Reklam Cenaze Bilgisayar Hizmetleri İnşaat Madencilik Nakliye Sanayi Ticaret
Limited Şirketi - ...Hizmet Organizasyon İnşaat Taahhüt Gıda Sanayi ve
Ticaret Limited Şirketi 'den müteselsilen 4.900.58 TL
... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret
Limited Şirketi- ... Endüstriyel Temizlik Gıda İnşaat Taahhüt Pazarlama
Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi 'den müteselsilen 1.016.25 TL, ... Danışmanlık Temizlik Otomasyon İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited
Şirketi-... Endüstriyel Temizlik Gıda İnşaat Taahhüt Pazarlama Sanayi Ve
Dış Ticaret Limited Şirketi 'den müteselsilen 688.79 TL
...Hizmet Organizasyon İnşaat Taahhüt Gıda Sanayi ve Ticaret Limited
Şirketi-... Hizmet Temizlik İnşaat Gıda Ticaret ve Taahhüt Limited
Şirketi 'den müteselsilen 6.549.17 TL
oldğu" şeklinde görüş bildirmiştir.
Dava hizmet sözleşmesinden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir.
Dava dışı ...'in hizmet döküm cetveli Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Davalı ... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığı ile davacı arasında 4 Bölge Kapsamında 01.04.2015-31.05.2015 tarihleri arası (2 Aylık) Toplam 420 İşçi İle Genel Temizlik Hizmeti Alımına Ait Sözleşme, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığı ile davacı arasında 4 Bölge Kapsamında 01.06.2016-31.12.2016 Tarihleri Arası (19 Ay) Toplam 420 İşçi İle Genel Temizlik Hizmeti Alımına İlişkin Sözleşme, ... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığı ile davacı arasında 4üncü Bölge Kapsamında 01.01.2015-31.03.2015 (3 Aylık) Tarihleri arası toplam 420 İşçi İle Genel Temizlik Hizmet Alımına İlişkin Sözleşme, ... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ile davacı arasında 4. Grup Kapsamında 01.01.2013-31.12.2014 tarihleri arasında (24 ay) Olmak Üzere Toplam 332 İşçi İle Genel Temizlik Hizmetlerinin Satın Alınmasına Hizmet Alım Sözleşmesi akdedildiği, iş bu sözleşmelerde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşmelerin eki olduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı alınan hükme esas bilirkişi raporu bir bütün halinde incelendiğinde; iş bu davanın konusunun davacı tarafından dava dışı ...'e ödenen kıdem tazminatının rücuen tahsiline yönelik olduğu, dava dışı işçinin davalı ...- ... Hizmet ortaklığı döneminde 434 gün, ...-... ortaklığı döneminde 90 gün, ... Danışmanlık- ... Ortaklığı döneminde 61 gün, ... Hizmet- ... ortaklığı döneminde 580 gün olmak üzere çalışması olduğu ve davacı tarafından 08.07.2021 tarihinde 30.446, 60 TL ödemede bulunduğu, ödenen bu bedel içerisinden ise davalıların ayrıştırılmamış sorumlulukları toplamının 13.154,79 TL olduğu anlaşılmıştır. Davalılar ile akdedilen sözleşmelerde işçi alacaklarının davacı tarafından karşılanacağına dair sözleşme bulunmadığı anlaşıldığından davacı tarafından ödenen kıdem tazminatı alacağına ilişkin olarak her bir davalı iş ortaklığı işçiyi çalıştırdığı dönemdeki hizmet gün sayısı oranında sorumludur. Bu davanın kabulü ile ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alacakların davalılardan tahsiline karar verilmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile;
a)... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere 4.900,58 TL,
b)... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere 1.016,25 TL
c)... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müşteken ve müteselsilen olmak üzere 688,79 TL
d)...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen 6.549,17 TL’nin
Tahsili ile alacağa 08.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanmasına,
2-Alınması gereken 898,61 TL harçtan peşin alınan 222,01 TL'nin mahsubu ile bakiye 676,60 TL'nin
a)252,04 TL'sinin davalı ... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
b)52,30 TL'sinin ... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
c)35,45 TL'sinin ... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müşteken ve müteselsilen,
d)336,81 TL'sinin ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3) 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.400,00 TL arabulucu ücretinin
a)521,50 TL'sinin davalı ... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
b)108,22 TL'sinin ... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
c)73,36 TL'sinin ... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müşteken ve müteselsilen,
d)696,92 TL'sinin ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 222,01 TL peşin harç, 743,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.024,31 TL masrafın
a)754,05 TL'sinin davalı ... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
b)156,47 TL'sinin ... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
c)106,07 TL'sinin ... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müşteken ve müteselsilen,
d)1.007,72 TL'sinin ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca; 9.200,00 TL vekalet ücretinin
a)3.427,00 TL'sinin davalı ... Temizlik Hiz. Taah. Yem. Yön. Dan.Rek. Cen. Bilg. Hizm. İnş. Mad. Nak. San Tic Ltd Şti, ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
b)711,16 TL'sinin ... Tem. Bil. Gıd. Tar. Paz. San. Tic. Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen,
c)482,08 TL'sinin ... Dan. Tem. Oto. İnş Gıd. San ve Tic Ltd Şti, ... End. Tem. Gıd. İnş. Taah. Paz. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti iş ortaklığından müşteken ve müteselsilen,
d)4.579,76 TL'sinin ...Hiz. Org. İnş. Taah. Gıd. San ve Tic Ltd Şti ve ... Tem. İnş. Gıd. Tic. Ve Taah. Ltd Şti iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen olmak üzere alınarak davacıya verilmesine,
6-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 09/12/2022