T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2022/835 Esas - 2025/751
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO : 2022/835 Esas
KARAR NO : 2025/751
DAVA :Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 12/12/2022
KARAR TARİHİ : 22/10/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 10/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26.08.2015 gün ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu ... plakalı motosiklette yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını, kazaya kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı aracın kaza tarihinde ZMMS poliçesinin bulunmadığını, kazaya ilişkin ceza soruşturmasının ... esas sayılı dosyasında yürütüldüğünü, davalıya başvurulduğu halde ödeme yapılmadığını ileri sürüp 200,00 TL bakıcı gideri, 300,00 TL geçici iş göremezlik ve 19.500,00 TL daimi iş göremezlik olmak üzere toplam 20.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
07/10/2025 tarihinde harçlandırılmış talep artırım dilekçesi vererek talebini toplam 301.513,03 TLye çıkarmıştır.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Başvurunun eksik evrak ile yapıldığını, eksiklik giderilmediğinden ödeme yapılmadığını, müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, kaza yapan aracın ticari araç olmadığını bildirip davanın reddini savunmuştur.
GEREKÇE:
Dava, kaza tarihi itibariyle trafik sigortası bulunmayan aracın karıştığı kaza sonucunda gerçekleşen yaralanma nedeni ile ... karşı açılan maddi tazminat davasıdır.
5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14/b maddesinde rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dahilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için zorunlu sigortalara ilişkin olarak koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla ... oluşturulacağı düzenlenmiştir.
2918 S.K.T.K. Md. 90, TBK nun 54. Maddesine göre, Cismani bir zarara düçar olan kimse tedavi giderleri , kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından yada yitirilmesinden doğan kayıplar , ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplarını isteyebilir.
Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; Hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, davacı ...'a ait çeşitli hastanelerden alınan ve dosyaya kazandırılan tedavi evrakları, ...'nün rücuya tabi ödeme yapılmadığına ilişkin cevabi yazısı, ...'nin aracılığıyla aldırılan davacı ...'a ait sosyal ve ekonomik durum araştırması, ... Soruşturma dosyasının UYAP sureti, ATK Raporu , kusur ve aktüer bilirkişi raporları ve diğer belgelerin dosyada mevcut olduğu görülmüştür.
Kazaya karışan ... plakalı araç ... AŞ 'de ZMMS'Lİ olduğu, ... plakalı motosikletin ise kazaya kusuruyla sebebiyet veren sürücü ... adına kayıtlı olup, sigortasız olduğu anlaşılmıştır.
2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları ... bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).
Mahkememiz dosyasında yargılama sırasında; kusur hususunda kusur raporu, maluliyet hususunda ...'ndan ATK Raporu ve son olarak da aküter bilirkişisinden hesap raporu aldırılmıştır.
... 01/09/2025 tarihli raporunda özetle; " 26.08.2015 tarihinde motosiklet kazası nedeniyle yaralandığı belirtilen ... ve ... kızı, 1983 doğumlu ...'ın olayla ilgili tıbbi belgeleri incelendi. 21.04.2025 tarihinde Anabilim dalımız polikliniğinde hastadan olayın öyküsü alınıp muayenesi yapıldı. ... tarafından...'ndan istenen konsültasyona 01.08.2025 tarih, 128 sayılı ile verilen yanıt değerlendirildi.
Tıbbi belgelerin incelenmesi ve muayene bulgularının değerlendirilmesi sonucunda;
A) 30 Mart 2013 ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan " Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" kapsamında değerlendirildiğinde; kişinin tüm vücut fonksiyon kaybı (özür) oranının %9 (dokuz) olduğu,
B) Geçici iş göremezlik süresinin ( İstirahat/iyileşme süresi) hastada meydana gelen sol tibia saft kırığı nedeniyle; ... Maluliyet Çalışma Grubu çalışmaları ile tanımlanan ortalama fizyolojik iyileşme sürelerini gösteren listeye göre 270 (ikiyüzyetmiş) gün olduğu,
C) Sol tibia şaft kırığına bağlı arızaları nedeniyle mutad iştigaline ' kişinin temizlik, yıkanma, tuvalet vb işleri ) engele teşkin eden 25 (yirmiş beş) gün süreyle bir başkasının (bakıcı ) kısmen bakımına muhtaç olduğu tıbbi görüşüne varılmıştır. Gereği bilgilerinize arz olunur. " rapor etmişlerdir.
Trafikçi/Kusur Bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 22.04.2024 tarihli Kusur Raporunda özetle; " ... plakalı araç sürücüsü ... meydana gelen kazada 2918 sayılı
KTK nın 84. Md yer alan Sürücülere ait asli kusurlardan şeride tecavüz etme ve aynı
kanunun 52/b, 56/1a. md kural ihlalleriyle % 100 oranında TAM KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır.
... plakalı araç sürücüsü ... meydana gelen kazada atfı kabul kural ihlali görülmediğinden (% 0.00 oranında) KUSURSUZ olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı ... ın ... plakalı motosikletin arka kısmında yolcu olarak
bulunduğu kaza öncesinde Kask kullanımına ilişkin durumun kaza tespit raporunda
belirsiz olarak işaretlendiği ancak dosya muhtevasında davacının Kask kullanmadığına dair herhangi bir belge bulunmadığı tespit edilmiş olup müterafik
kusur değerlendirmesi sayın mahkemenizin takdirlerine bırakılmıştır.
Kazaya etken başkaca unsur olmadığı kanaatine varılmıştır" şeklinde rapor Mahkememize sunulmuştur.
Aktüer Bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 29.09.2025
tarihli Aktüer Raporunda özetle; " ...’ın 26.08.2015 tarihinde yaralanmasıyla sonuçlanan trafik kazası
nedeniyle, taraflar arasında görülmekte olan maddi tazminat davasının yargılaması
aşamasında, Sayın Mahkemece re’sen bilirkişi olarak seçilmemiz üzerine, dosya ve ekleri
incelenerek, talep konusu maddi tazminat miktarına ilişkin olarak işbu rapor
düzenlenmiş, nihai takdir Sayın Mahkemenize ait olmak üzere aşağıdaki sonuç ve
kanaatlere ulaşılmıştır.
1. Davacı vekilince; davacı ... lehine 300,00 TL geçici iş göremezlik
tazminatı, 19.500,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 200,00 TL bakıcı gideri
tazminatı olmak üzere toplam 20.000,00 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğu,
2. Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 22.04.2024 tarihli raporda,
meydana gelen kazanın oluşumunda, ... plakalı araç sürücüsü ...’nın %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...’ın kusursuz olduğu, davacı ...’ın kask kullanmadığına dair herhangi bir belge bulunmadığı, müterafik kusur değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin
takdirlerine bırakıldığı tespit edilmiş olup, zarardan kusur indirimi yapılmadığı,
3. Davacı ...’ın 26.08.2015 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası
sonucu yaralanması nedeniyle, tüm vücut fonksiyon kaybı özür oranının %9 olduğu,
geçici iş göremezlik süresinin 270 gün olduğu, 25 gün başka birinin bakımına muhtaç
olduğunun tespit edildiği,
4. Davacı lehine 10.456,03 TL geçici iş göremezlik tazminatı hesaplandığı,
5. Davacı lehine 1.057,01 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı,
6. 2022 yılından itibaren pasif dönem tazminat hesabında esas alınacak net
asgari ücretin tespitinde oluşan farklılık nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı
yönünden alternatifli hesaplama yapıldığı,
7. Tarafımızca yapılan teknik inceleme sonucunda, ...’nin kaldırılmasıyla
birlikte 01.01.2022 tarihinden itibaren getirilen yeni uygulamayla getirilen vergi
istisnasından “sadece çalışanların” yararlanabileceği tespit edilmiş olup, bu doğrultuda
Sayın Mahkemece pasif dönem hesabının 18.591,02 TL net asgari ücret üzerinden
hesaplanması gerektiğinin kabulü halinde, davacı lehine 868.583,48 TL sürekli iş
göremezlik tazminatı hesaplandığı,
8. ... kararı doğrultusunda pasif dönem tazminat hesabının
22.104,00 TL vergi iadesi dahil net asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması
gerektiğinin kabulü halinde, davacı lehine 940.827,94 TL sürekli iş göremezlik
tazminatı hesaplandığı,
9. 26.08.2015 kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçesi teminat limitinin, sakatlık
teminatı ve tedavi gideri teminatları için ayrı ayrı 290.000,00 TL olduğu,
Buna göre davacının, davalı ..., sürekli sakatlık
teminatından 290.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile Tedavi (Sağlık)
Giderleri Teminatından 10.456,03 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.057,01 TL
geçici bakıcı gideri tazminatı talep edebileceğinin hesaplandığı,
10. Davacı tarafça, davalıya yapılan başvurunun, 03.10.2022 tarihinde tebliğ
edildiğinin gönderi takip belgesinden tespit edildiği, Sayın Mahkemece temerrüd
koşullarının gerçekleştiğinin kabulü halinde, tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü
sonrasına gelen 14.10.2022 tarihinde davalının temerrüde düşeceğinin hesaplandığı,
11. Dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın kullanım
amacının motosiklet olduğunun araç ruhsatından tespit edildiği,
12. Davalı vekilince, “davacının zararından müterafik kusur indirimi ve hatır
taşıması indirimi yapılması gerektiği” belirtilmiş olup, bu hususun tespiti Sayın
Mahkemenin takdirinde bulunduğundan tarafımızca bu yönde bir indirim yapılmadığı,
Kanaatinde olduğumu, takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere
saygılarımla arz ederim. bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporları yargısal denetime elverişli olup, somut olaya uygun düştüğü ölçüde hükme esas alınmıştır.
KTK m. 109, motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak on yıl içerisinde zamanaşımına uğrayacağını düzenlemiştir. Kanun koyucu ayrıca, zararın cezayı gerektiren bir fiil nedeniyle doğmuş olması ve ceza kanunun bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngördüğü hallerde bu sürenin maddi tazminat talepleri için de geçerli olacağını belirtmiştir. Olayda yaralanma olduğu için 2918 sy nın 109/2. Maddesindeki zamanaşımı dolmadığından davalı sigorta şirketinin zamanaşımı defi kabul edilmemiştir.
Deliller değerlendirilmiştir.
Somut olayda; Kazaya karışan ... plakalı aracın dava dışı ... adına kayıtlı olup, aracın ... AŞ 'de ZMMS'Lİ, araç sürücüsünün %0(kusursuz) olduğu, ... plakalı motosiklet ... adına kayıtlı olup, motosikletin sigortasız olduğu ve davacının motosiklette yolcu konumunda bulunduğu sırada diğer araca arkadan çarpmak suretiyle gelişen trafik kazası nedeniyle davacının yaralandığı, davacının yolcu olarak bulunduğu motosiklet sürücüsü ...'nın ise kazada %100 oranında tam kusurlu olduğu dosya kapsamıyla sabittir.
Yapılan yargılama, müzekkere cevapları, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamından; dosya kapsamında aksine bilgi-belge bulunmadığından davacının asgari ücret kadar gelir sahibi olduğu, mahkememizce aldırılan maluliyet raporlarına göre davacı ...'ın yaralanması neticesinde; engellilik oranının %9 oranında olduğu, iyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 270 gün olduğu ve 25 (yirmi beş) gün başka birinin kısmen bakımına muhtaç olduğunun tespit edildiği, davacının gelir durumu, kazaya karışan tarafların kusur durumu, ... yazı cevabı, kaza tarihi itibarıyla geçerli maluliyete esas yönetmelik hükümlerine göre alınan maluliyet raporları, Yargıtay içtihatları ve bilirkişi raporu ile dava dilekçesi ve talep arttırım dilekçesindeki belirtilen miktarlara, TRH-2010 yaşam tablosuna göre aldırılan aktüer bilirkişi raporuna göre; davacının davalıdan 868.583,48-TL sürekli iş göremezlik talep edebileceği, ancak ... sorumlu olduğu tutarın poliçe limiti kadar olduğu gözetildiğinde; davacının davalıdan 26.08.2015 kaza tarihi itibariyle sürekli sakatlık teminatından 290.000,00 TL, sürekli iş göremezlik tazminatı ile Tedavi (Sağlık)
Giderleri Teminatından 10.456,03 TL, geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.057,01 TL
geçici bakıcı gideri tazminatı talep edebileceğinin kabulü gerektiği, ... yönünden faizin başlangıç (temerrüt) tarihi belirlenirken, ilgililerce gerekli belgeler de ibraz edilerek ... Yönetmeliğinin 9, 14. ve 15. maddelerinde yazılı biçimde fona başvurulduğu halde ödeme yapılmamışsa başvuru tarihinden itibaren ...'nın temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği gerekli belgeler ibraz edilmeksizin başvuruda bulunulmuş ya da hiç müracaat edilmemiş ise ...'nın temerrüdünden bahsedilemeyeceğinden faiz başlangıcının dava tarihi olarak kabulü gerektiği, Somut olayda davacının ... başvuru tarihine göre temerrüt tarihi olan 29.09.2020 tarihinden itibaren sigortalı aracın cinsi ve kullanım amacı gereği yasal faiziyle birlikte davalı ...'ndan tahsili gerektiği anlaşılmıştır. Kusur ve aktüer bilirkişi raporları kanuna ve yönetmeliğe göre düzenlendiğinden hükme esas alınabileceği kabul edilerek, bedel artırım dilekçesindeki tüm talepler bakımından zorunlu trafik sigortası limitleri içinde kaldığından, ayrıca davacının kaza tarihi itibariyle sürücü ...'nın eşi olarak araçta yolcu olarak bulunduğundan hatır taşıması indirimi uygulanmayacağı ve davacının kask takmadığı kanıtlanamadığından müterafik kusur indiriminin de yapılamayacağı düşünülerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarda açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜNE;
290.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,
10.456,03 TL geçici iş göremezlik tazminatı,
1.057,00 TL bakıcı gideri tazminatının 29/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 20.596,36-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.042,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 19.553,66-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç ve 962,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.051,40 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.120,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 874,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.874,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 48.242,08 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 22/10/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı