T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/317 Esas - 2024/740
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO : 2023/317 Esas
KARAR NO : 2024/740
HAKİM : .....
KATİP : .....
DAVACI : .....
VEKİLİ : Av. .....
DAVALILAR : 1- .....
VEKİLİ : Av. .....
: 2-.....
VEKİLİ : Av. .....
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/04/2023
KARAR TARİHİ : 25/10/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 15/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29.12.2021 tarihinde, davalı ...'in maliki olduğu ve yine ...'in sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı araç, ..... Caddesi üzerinde seyir halinde ilen ..... önüne geldiği sırada, davacının malik olduğu ve dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarpması sonucu davaya konu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Kaza tespit tutanağına göre davacının hiçbir kusuru olmayan işbu trafik kazası nedeni ile davacının aracının hem ön sağ kısımlarında hem de arka kısımlarında hasarlanma oluşması neticesinde, araçta değer kaybı ve hasar meydana geldiğini, İşbu trafik kazası nedeniyle, davalı sigorta şirketinden 18.05.2022 tarihinde talep edildiğini, sigorta şirketi 15 günlük yasal süresi içerisinde olumlu veya olumsuz bir dönüş yapmadığını, ...'na müracaat edildiğini, ...'na yapılan başvuru ..... numarası ile kayıt atına alındığını, ...'nun ..... sayılı dosyasında tüm incelemenin tamamlanması sonucunda 0/03/2023 tarih ve ..... Sayılı kararında; "... 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu 30/16,6100 Sayılı HMK 435/(c) madde hükümleri gereğince yetkili mahkeme eliyle çözümlenmesi gerektiğinden, yargılamaya son verilmesine, uyuşmazlık konusunun çözümü için başvuran tarafından yetkili ve görevli mahkemeye başvurulmasının muhtariyetine.." şeklinde karar verdiğini belirterek şimdilik, 100,00 TL bakiye hasar bedeli şimdilik, 100,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere, şimdilik toplamda 200,00 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetkisizlik itirazında bulunduklarını, davalı şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, iş bu kaza nedeniyle davacının araç hasarına ilişkin tamiratı talebine istinaden 910,00 TL ödeme yapıldığını, karşı yanın herhangi bir somut maddi zararı bulunmadığını, bu durumda, “hakkın kötüye kullanılması yasağı” esas alınarak talebin değerlendirilmesi gerektiğini, Değer kaybı tazminatı tespit edilirken dayanağını doğrudan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’ ndan alan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’ nda belirtilen hesaplama yöntemine göre zarar tespiti yapılması gerektiğini, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitinin gerektiğini, davaya konu edilen aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitinin gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasını belirsiz alacak davası olarak açmasında hukuki yararının bulunmadığını, davacının aracında meydana geldiğini iddia ettiği zararla ilgili olarak, kasko sigortasının olup olmadığının ve meydana gelen hasara ilişkin olarak ücretsiz onarım sağlayıp sağlamadığının ve hasar ödemesi alıp almadığının, aynı zamanda davalı sigorta şirketinden ödeme alıp almadığının araştırılması gerektiğini, bir aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı km bilgileri ve önceki hasar kayıtlarının da incelenmesini zorunlu kıldığını, Dava konusu kaza sonrasında düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda davalıya kusur atfedildiğini, Ayrıca davacının dava dilekçesindeki beyanlarına göre; ...'na yapılan başvuru kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda davalının davacıya ait araçta oluşan arka hasarlarda %50, ön hasarlarda ise %100 kusurlu olduğu belirtildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 09.03.2024 tarihli raporda özetle; "... plaka sayılı araç sürücüsü ...’in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 56/c ve 84/d maddelerini ihlal etmesi yanı sıra dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzubahis olduğundan olayın meydana gelmesinde % 50 (Yüzdeelli) oranında KUSURLU olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...’in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 56/c ve 84/d maddelerini ihlal etmesi yanı sıra dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzubahis olduğundan olayın meydana gelmesinde % 50 (Yüzdeelli) oranında KUSURLU olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın meydana gelen olayda KUSURUNUN BULUNMADIĞI, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın meydana gelen olayda KUSURUNUN BULUNMADIĞI, Dava konusu ... plaka sayılı aracın 29.12.2021 tarihinde geçirmiş olduğu iki trafik kazası neticesinde arka kısımlarında oluşan toplam hasar tutarının KDV Dâhil 48.497,62 TL olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda toplam hasarın 36.373,22 TL'sinden sorumlu oldukları, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda toplam hasarın 12.124,40 TL'sinden sorumlu oldukları, ancak davalı sigorta şirketinin hasara yönelik 910,00 TL ödeme yaptığı hususu değerlendirmeye alındığında bakiye hasar tutarının 11.214,40 TL olacağı, Dava konusu ... plaka sayılı aracın 29.12.2021 tarihinde geçirmiş olduğu iki trafik kazası neticesinde arka kısımlarında oluşan değer kaybı zararının 5.000,00 TL olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda değer kaybı zararının 3.750,00 TL'sinden sorumlu oldukları, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda değer kaybı zararının 1.250,00 TL'sinden sorumlu oldukları" şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 30.08.2024 tarihli ek raporda özetle; "Meydana gelen olay neticesinde kök raporda belirtildiği şekliyle KUSUR YÖNÜNDEN HERHANGİ BİR DEĞİŞİKLİĞE GİDİLMEDİĞİ, Dava konusu ... plaka sayılı aracın 29.12.2021 tarihinde geçirmiş olduğu iki trafik kazası neticesinde arka kısımlarında oluşan toplam hasar tutarının KDV Dâhil 46.918,69 TL olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda toplam hasarın 35.189,01 TL'sinden sorumlu oldukları, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda toplam hasarın 11.729,68 TL'sinden sorumlu oldukları, ancak davalı sigorta şirketinin hasara yönelik 910,00 TL ödeme yaptığı hususu değerlendirmeye alındığında bakiye hasar tutarının 10.819,68 TL olacağı, Dava konusu ... plaka sayılı aracın 29.12.2021 tarihinde geçirmiş olduğu iki trafik kazası neticesinde arka kısımlarında oluşan değer kaybı zararının 5.000,00 TL olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda değer kaybı zararının 3.750,00 TL'sinden sorumlu oldukları, ... plaka sayılı araç sürücüsü ve maliki ... ile trafik sigorta şirketi ... A.Ş.’nin (Poliçe limitleri dâhilinde) Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. ve 85/5. maddeleri hükmü gereği meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, bu bağlamda değer kaybı zararının 1.250,00 TL'sinden sorumlu oldukları" şeklinde görüş bildirmiştir.
Dava trafik kazasından kaynaklı olarak bakiye hasar bedeli değer kaybı tazminatının tahsiline ilişkindir.
Dosyada mevcut 29/11/2021 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda "... Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ..... Cadde üzerinden seyirle ... önüne orta şeritten geldiğinde ön ilerisinde kırmızı ışık yoğunluğu nedeniyle duran ... idaresindeki ... araca sağ ön ön köşe kısımları ile çarpıp durup aşağı indiklerinde sol şerit üzerinden gelip yoğunluğu görüp, fren tedbiri alan ... araç sürücüsü ... hafif inişe meyil ıslak zeminde aracını kaydırıp beyanında sağ şeride geçip tekrar orta şeride geçtiğinde henüz kaza yapıp sürücüsü aşağı inmiş olan ... araca arka kısımlarından çarpar, çarpılan araç bu etki ile sağ şeride savrulduğundan sağ şeritte düz seyreden ... sevk ve idaresindeki ... aracın sol kısımlarına çarparak meydana gelen kazada..." tutanak tanzim edildiği anlaşılmıştır.
...'nden ... plakalı aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya içerine alınmıştır.
... plakalı aracın 10/07/2021-2022 tarihleri arasında davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalandığı hasar bedeline ilişkin olarak 910,00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Davalı sigorta şirketince yetki itirazında bulunulmuş ise de; kaza yerinin ....... İlçesinde olması ve davalı sigorta şirketinin ..... olması nedeniyle yetki itirazının reddi ile yargılamaya devam olunmuştur.
...'ndan.....sayılı başvuru dosyası celp edilmiş yapılan incelemede Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 22/06/2022 tarihli kararı ile uyuşmazlık konusunun 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu 30/16, 6100 sayılı HMK 435/(c) madde hükümleri gereğince yetkili mahkeme eliyle çözümlenmesi gerektiğinden tahkim yargılamasına son verildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... vekilince zamanaşımı definde bulunulmuş ise de, KTK 109/1. Maddede gereğince zamanaşımı süresi 2 sene olup yine, aynı yasanın 109/3. Maddesi gereğince sigortacıya karşı kesilen zamanaşımı süresinin sigortalıya karşı da kesileceği öngörülmüştür. Davacı tarafından ...'na zamanaşımı süresi içerisinde başvurulduğu ve zamanaşımının sigortalıya karşı da kesildiği anlaşılmakla zamanaşımı defi yerinde görülmeyerek yargılamaya devam olunmuştur.
2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası’nın 88. maddesinde zarar verenlerin birden fazla olması halinde “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.” düzenlemesi yapılmış, yine TBK 61. maddesinde; “Dış ilişkide, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” şeklinde düzenleme mevcuttur.
Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. .....,).Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. ..... dairesinin 25/03/2022 tarih ve ..... sayılı ilamı). Ayrıca hasar miktarının ve bedelinin tespiti, davacının aracının markası, modeli, yaşı ve kaza ile uyumlu hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle araçtaki hasarlanan parçaların tek tek belirtilmek ve kaza ile uyumlu olduğu da teyit edilmek sureti ile kaza tarihindeki değerlerinin aracın yaşına ve değişecek parçalara göre hurda –amortisman ve kıymet kazanma tenzili de değerlendirilerek hasarlı parçaların bedeli + işçilik bedeli + KDV değerlerinin gösterilmesi, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının tespiti; tamiri ekonomik değilse (araç pert ise ) aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri ile hurda değeri arasındaki farkın tespit edilmesi gerekmektedir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde; kaza tarihi olan 29/12/2021 tarihinde ..... Caddesi üzerinde davalı sürücü ... yönetiminde bulunan ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... plakalı aracın seyri sırasında o esnada kırmızı ışıkta durmakta olan davacı adına kayıtlı ... plakalı araca arkadan çarptığı, devamında geriden sol şeritten gelen dava dışı sürücü idaresindeki ... plakalı otomobilinde hızını alamayarak davacı adına kayıtlı arabaya çarptığı, davacıya ait aracın aldığı 2. darbe ile savrularak dava dışı ... plakalı araca sol yan kısımlarından çarptığı ve kazanın meydana geldiği anlaşılmıştır.
Meydana gelen kazadaki kusur değerlendirmesinde, davalı sürücü idaresindeki aracın seyri sırasında yola dikkat etmeksizin, mesafeyi koruyamayarak kırmızı ışıkta durmakta olan araca çarpması neticesinde asli kusurlu, davacı araç sürücüsünün ise meydana gelen kazada kusursuz, dava dışı ... plakalı aracın yol ve zemin şartlarına dikkat etmeksizin aracını sevk ve idare etmesi nedeniyle asli kusurlu, ... plakalı araç sürücüsünün ise kazada kusursuz olduğuna dair bilirkişi raporuna iştirak edilmiştir.
Hasar bedeli yönünden; davacıya ait aracın kaza anındaki kilometresi, önce geçirdiği kazalardan kaynaklı değişen ve değişmesi gerekli parçalar ile iş bu davaya konu kaza nedeniyle meydana gelen hasar bedeli nazara alınarak yine değer kaybı yönünden de kaza öncesinde davacıya ait araçta 15 adet farklı trafik kazasının kayıtlı olduğu aşıldığından kaza tarihi ile kaza sonrasındaki 2. El değeri arasındaki farkın hesaplanmasına ve -sigorta şirketince yapılan ödeme- ilişkin rapor hükme esas alınmış, davacı vekilince sunulan 12/03/2024 tarihli ıslah dilekçesi göz önüne alınarak davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile, 1.250 TL değer kaybı tazminatı, 11.214,40 TL hasar bedeli tazminatı toplamı 12.464,4 TL’nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, alacağa davalı ... yönünden 29/12/2021, davalı ... AŞ yönünden ise 31/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanmasına
2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Alınması gereken 851,45 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL, ıslah dilekçesi ile yatırılan 432,02 TL harcın toplamı olan 611,92 TL'nin mahsubu ile bakiye 239,53 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi 11. fıkrası gereği ..... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.200,00 TL arabulucu ücretinin davanın kabul ret oranına göre 1.564,16 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 1.635,84 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç, 432,02 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 791,82 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 437,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 5.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.937,50 TL'nin davanın kabul ret oranına göre 2.902,25 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 12.464,40 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 12.464,40 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
9-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
Dair e-duruşma sistemi üzerinden davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzlerine karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 25/10/2024
Katip .....
e-imzalı
Hakim .....
e-imzalı