T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/889 Esas - 2025/705
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO : 2023/889 Esas
KARAR NO : 2025/705
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 10.05.2024
KARAR TARİHİ : 09/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan asıl dava alacak, birleşen davalar İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Elektrik alım ihalesinin davacı tarafından kazanılması üzerine taraflar arasında 30.10.2020 tarihli Serbest Piyasadan Elektrik Enerjisi Alımına Ait Sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeye istinaden davacının ...'ye yaklaşık 2 yıl süreyle elektrik enerjisi sattığını, kur artışı ve enflasyon nedeniyle girdi maliyetlerindeki artışın kamu alımlarına ilişkin sözleşmelerine uygulanan fiyat farkı uygulamalarından birinin 4735 sayılı kanunun geçici 6. maddesi gereğince ödenen fiyat farkları olduğunu, bu kuralın uygulanmasına ilişkin 5546 sayalı Cumhurbaşkanlığı Kararının 4. maddesinde tanımlandığını, aynı kanunun 7. maddesinde de düzenlendiğini, buna göre idareye başvuru şartı aranmaksızın elektrik alım ihalelerinde 60 günü geçen ve ihale dokumamanında fiyat farkı düzenlenmesine yer verilmeyen elektrik alım sözleşmelerine artırımlı fiyat farkı verilmekte olduğunu, dava konusu ihale şartnamesinde fiyat farkı verileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, davacıya artırımlı fiyat farkı ödenmesinin koşullarının oluştuğunu, bu kapsamda davalı idarenin 2022 Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım dönemlerinde teslim edilen elektrik enerjisine ait artırımlı fiyat farklarını davacıya ödediğini, 2022 Mayıs ayı OG tüketim faturasına ilave olarak davacının 2022 yılı Haziran itibari ile Mayıs ayı orta gerelim faturalarına artırımlı fiyat farkı olarak KDV dahil 1.455.578,54 TL alacağı doğduğunu, alacağın 28.06.2023 tarihli yazı ile talep edildiğini, davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek alacaklarının kep üzerinden talep edildiği 28.06.2022 tarihinden itibariyle avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının ihaleyi kazanması üzerine 30.10.2020 tarihli sözleşme imzalandığını sözleşmenin 23. Maddesinin "fiyat farkı hesaplanmayacaktır." hükmünü içerdiğini, 4935 sayılı kanunun geçici 6. maddesi ve anılan maddenin uygulanmasına dair esasların 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile belirlendiğini, söz konusu hükümler yönünden mevzuat ve statülerin nedeniyle şirketlerinin kapsam dışı olsa da 24.06.2022 tarihli ve ... nolu yönetim kurulu kararı ile anılan maddelerin uygulanmasına ve söz konusu kararların uygulanmasında genel müdürüne yetki devri uygulanmasına karar verildiğini, bu bağlamda davacıya sözleşmeye ilişkin 2022 yılı Temmuz ayı hakediş döneminden başlamak üzere sözleşme bitiminde artırımlı fiyat farkı verilmesine, satım alma dairesi başkanlığının 27.07.2022 tarih 4024 sayılı makam oluru ile karar verildiğini, sözleşmenin 2.3 maddesinde bildirimlerin posta adresine tebligat harici bir yolla bildirilemeyeceğinin kararlaştırıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA: Birleşen ... esas sayılı dava dilekçesinde özetle; Elektrik alım ihalesinin davacı tarafından kazanılması üzerine taraflar arasında 30.10.2020 tarihli Serbest Piyasadan Elektrik Enerjisi Alımına Ait Sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeye istinaden davacının ...'ye yaklaşık 2 yıl süreyle elektrik enerjisi sattığını, kur artışı ve enflasyon nedeniyle girdi maliyetlerindeki artışın kamu alımlarına ilişkin sözleşmelerine uygulanan fiyat farkı uygulamalarından birinin 4735 sayılı kanunun geçici 6. maddesi gereğince ödenen fiyat farkları olduğunu, bu kuralın uygulanmasına ilişkin 5546 sayalı Cumhurbaşkanlığı Kararının 4. maddesinde tanımlandığını, aynı kanunun 7. maddesinde de düzenlendiğini, buna göre idareye başvuru şartı aranmaksızın elektrik alım ihalelerinde 60 günü geçen ve ihale dokumamanında fiyat farkı düzenlenmesine yer verilmeyen elektrik alım sözleşmelerine artırımlı fiyat farkı verilmekte olduğunu, dava konusu ihale şartnamesinde fiyat farkı verileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, davacıya artırımlı fiyat farkı ödenmesinin koşullarının oluştuğunu, bu kapsamda davalı idarenin 2022 Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım dönemlerinde teslim edilen elektrik enerjisine ait artırımlı fiyat farklarını davacıya ödediğini, ancak diğer aylara ilişkin artırımlı fiyat farkı faturalarının ödenmemesi üzerine davalı idareye talep yazıları gönderildiğini, ödeme yapılmadığından icra takibi başlatıldığını, takip sonrası bu dava açılmadan takip konusu faturalardan 2022 yılı Mayıs ayına ait artırımlı fiyat farkı faturasının ... esas sayılı dosyada dava konusu yapıldığını, bu davada takibin kısmen iptalinin talep edildiğini, davalı idarenin aynı mevzuata dahil olan bir döneme ait bir kısım artırımlı fiyat farkı ödeyip diğerlerini ödemesinin mevzuata aykırı ve çelişkili bir durum olduğunun belirterek davalının ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptaline ve %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP: Davalı vekili birleşen davaya cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı itirazlarında bulunduklarını icra takibine itirazın kısmen iptali talep edilmiş ise de hangi miktar ve hangi borç kalemi yönünden itirazın iptali istendiğinin açıklanmadığını, davacının ihaleyi kazanması üzerine 30.10.2020 tarihli sözleşme imzalandığını sözleşmenin 23. Maddesinin "fiyat farkı hesaplanmayacaktır." hükmünü içerdiğini, 4935 sayılı kanunun geçici 6. maddesi ve anılan maddenin uygulanmasına dair esasların 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile belirlendiğini, söz konusu hükümler yönünden mevzuat ve statülerin nedeniyle şirketlerinin kapsam dışı olsa da 24.06.2022 tarihli ve ... nolu yönetim kurulu kararı ile anılan maddelerin uygulanmasına ve söz konusu kararların uygulanmasında genel müdürüne yetki devri uygulanmasına karar verildiğini, bu bağlamda davacıya sözleşmeye ilişkin 2022 yılı Temmuz ayı hakediş döneminden başlamak üzere sözleşme bitiminde artırımlı fiyat farkı verilmesine, satım alma dairesi başkanlığının 27.07.2022 tarih 4024 sayılı makam oluru ile karar verildiğini, sözleşmenin 2.3 maddesinde bildirimlerin posta adresine tebligat harici bir yolla bildirilemeyeceğinin kararlaştırıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA: Birleşen ... esas sayılı dava dilekçesinde özetle; Elektrik alım ihalesinin davacı tarafından kazanılması üzerine taraflar arasında 30.10.2020 tarihli ...akdedildiğini, bu sözleşmeye istinaden davacının ...'ye yaklaşık 2 yıl süreyle elektrik enerjisi sattığını, kur artışı ve enflasyon nedeniyle girdi maliyetlerindeki artışın kamu alımlarına ilişkin sözleşmelerine uygulanan fiyat farkı uygulamalarından birinin 4735 sayılı kanunun geçici 6. maddesi gereğince ödenen fiyat farkları olduğunu, bu kuralın uygulanmasına ilişkin 5546 sayalı Cumhurbaşkanlığı Kararının 4. maddesinde tanımlandığını, aynı kanunun 7. maddesinde de düzenlendiğini, buna göre idareye başvuru şartı aranmaksızın elektrik alım ihalelerinde 60 günü geçen ve ihale dokumamanında fiyat farkı düzenlenmesine yer verilmeyen elektrik alım sözleşmelerine artırımlı fiyat farkı verilmekte olduğunu, dava konusu ihale şartnamesinde fiyat farkı verileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, davacıya artırımlı fiyat farkı ödenmesinin koşullarının oluştuğunu, bu kapsamda davalı idarenin 2022 Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım dönemlerinde teslim edilen elektrik enerjisine ait artırımlı fiyat farklarını davacıya ödediğini, ancak diğer aylara ilişkin artırımlı fiyat farkı faturalarının ödenmemesi üzerine davalı idareye talep yazıları gönderildiğini, ödeme yapılmadığından icra takibi başlatıldığını, davalı idarenin aynı mevzuata dahil olan bir döneme ait bir kısım artırımlı fiyat farkı ödeyip diğerlerini ödemesinin mevzuata aykırı ve çelişkili bir durum olduğunun belirterek davalının ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptaline ve %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP: Davalı vekili birleşen davaya cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı itirazlarında bulunduklarını icra takibine itirazın kısmen iptali talep edilmiş ise de hangi miktar ve hangi borç kalemi yönünden itirazın iptali istendiğinin açıklanmadığını, davacının ihaleyi kazanması üzerine 30.10.2020 tarihli sözleşme imzalandığını sözleşmenin 23. Maddesinin "fiyat farkı hesaplanmayacaktır." hükmünü içerdiğini, 4935 sayılı kanunun geçici 6. maddesi ve anılan maddenin uygulanmasına dair esasların 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile belirlendiğini, söz konusu hükümler yönünden mevzuat ve statülerin nedeniyle şirketlerinin kapsam dışı olsa da 24.06.2022 tarihli ve ... nolu yönetim kurulu kararı ile anılan maddelerin uygulanmasına ve söz konusu kararların uygulanmasında genel müdürüne yetki devri uygulanmasına karar verildiğini, bu bağlamda davacıya sözleşmeye ilişkin 2022 yılı Temmuz ayı hakediş döneminden başlamak üzere sözleşme bitiminde artırımlı fiyat farkı verilmesine, satım alma dairesi başkanlığının 27.07.2022 tarih 4024 sayılı makam oluru ile karar verildiğini, sözleşmenin 2.3 maddesinde bildirimlerin posta adresine tebligat harici bir yolla bildirilemeyeceğinin kararlaştırıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Taraf delilleri toplanmış, birleşen ...esas sayılı davaya esas olan ... esas sayılı takip dosyası örneği ile birleşen ... esas sayılı davaya esas olan... esas sayılı takip dosyası örneği temin edilerek dosya kapsamına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve tarafların ticari defter kayıt ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, elektrik mühendisi, nitelikli hesaplamalar uzmanı ve sayıştay denetçisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucu düzenlenen rapor ve bu rapora yönelik beyan ve itirazların değerlendirilmesi bakımından düzenlenen ek raporda özetle; " davalı ..., 23.05.2013 tarihli R.G.'de yayınlanan 09.05.2013 tarihli 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanununun 21. maddesine göre ... Anonim Şirketi olarak kurulmuş ve 02.09.2013 tarihinde Ticaret Sicil kaydı ile özel hukuk hükümlerine tabi olarak faaliyetine başladığını, yine, davalı şirketin Hazineye ait tüm hisseleri ... 24.01.2017 tarih 2017/5756 sayılı kararı ile ... devredildiğini, diğer yandan 6741 Sayılı ... Şirketinin Kurulması ile ilgili Kanunun 8. maddesine göre gerek ... gerekse ... ait davalı şirket 4734 ve 4735 sayılı Kanun kapsamından çıkarıldığını, öte taraftan davalı tarafından 17.09.2020 tarihinde yapılan ihaleye davacı iştirak ederek ihaleyi kazandığını ve sözleşme akdedildiğini, dosyada mevcut İhale şartnameleri, sözleşme hükümleri incelendiğinde, 4734 ve 4735 sayılı kanunlara ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesine her hangi bir atıf yer almadığını, dolayısı ile davacının özel hukuk tüzel kişisi olması ve 4734-4735 sayılı kanunlara tabi olmaması sebebi ile öncelikle sözleşme hükümlerinin uygulanması gerektiği tespit edildiğini, davacı talebini 4735 sayı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa eklenen Geçici 6'ncı maddesine dayandırdığını, bu Kanun, Kamu İhale Kanununa tabi kurum ve kuruluşlar tarafından söz konusu Kanun hükümlerine göre yapılan ihaleler sonucunda düzenlenen sözleşmeleri kapsadığını, (4735 sayılı kanunun 2. maddesi) yukarda açıklandığı ve tespit edildiği üzere, davalının Kamu İhale Kanununa tabi olmadığının görüldüğü, ihalenin de söz konusu kanuna göre yapılmadığının tespit edildiğini, Cumhurbaşkanlığının 5546 sayılı kararı ile uygulamaya konulan 4735 sayılı kamu ihale sözleşmeleri kanununun geçici 6'ıncı maddesi, maddenin uygulanmasına ilişkin esasların kapsam başlıklı 2. maddesi istisna ve kapsam dışı alımlarına ilişkin hükümleri başlıklı 14. maddesindeki yasal mevzuat kapsamında 4735 sayılı yasanın geçici 6. maddesinin b. bendinin ve Usul ve Esasların uygulanabilmesi için taraflar arasındaki sözleşmeye konu ihalenin 4734 sayılı kanuna tabi olması gerektiği, ancak ihalenin 4734 sayılı yasaya göre yapılmadığı ve davalının 4734 sayılı yasaya tabi olmadığı, taraflar arasında akdedilen Sözleşmenin 5. maddesine göre sözleşmenin iskonto oranlı olduğu, Aktif Elektrik Enerjisi birim fiyatının ... tarafından uygulamaya konulan tarife tablolarına göre % 13,45 iskonto oranı içerdiği, Sözleşmenin 23. maddesinde ” 23.1. Fiyat Farkı verilmeyecektir.” hükmü yer aldığı, fiyat farkı verilmesine ilişkin madde 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımlarını kapsamakta olup, taraflar arasındaki ilişkide söz konusu kanun maddesinin değil, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin uygulanması gerektiğinin tespit edildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 23. maddesinde fiyat farkı verilmeyeceğinin taraflar arasında kabul edildiği, davacının yönetim kurulu kararının CBK'nı birebir karara yansıtmış olduğu, “Söz konusu Esasların uygulanması hususunda Genel Müdüre yetki devri yapılmasına” karar verildiğinin görüldüğü ... de kendisine verilen yetki ile davacı ... A.Ş.'ye sözleşmeye ilişkin 2022 Yılı Temmuz ayı hak ediş döneminden başlamak üzere sözleşme bitimine kadar artırımlı fiyat farkı verilmesine, ... 27.07.2022 tarih 4024 sayılı Makam Oluru ile karar verildiğinin anlaşıldığı, davalı şirketin iç işleyişi niteliğindeki karar alma mekanizmasına, davacının itiraz etme hakkı olmadığı, neticede davalı şirket anonim şirket olup, yönetim kurulunun yetki devrine karar verdiği, ...'de yetkisi dahilinde karar verdiği, yönetim kurulunun verdiği kararın uygulanması gerektiğine ilişkin bir itirazının bulunduğuna ilişkin bir delilin dosya kapsamında bulunmadığı, mahkemece davacının Ocak-Haziran 2022 dönemi için artırımlı fiyat farkı ile Ocak, Mart 2022 dönemi için ek fiyat farkı talebinin kabulü halinde asıl dava kapsamında Mayıs 2022 ayının OG tüketimlerine ilişkin artırımlı fiyat farkının talep edildiği, dava öncesinde ...esas sayılı davaya konu icra takibine de konu olmasına bağlı olarak talebin mükerrerlik arz ettiği, birleşen ... esas sayılı dosyası kapsamında taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde 32.702.119,70 TL asıl alacak talep edilebileceği, davacının usulüne uygun temerrüde düşürülemediğinden işlemiş faiz talep edemeyeceği, davacının yazılı taleplerinde ödeme için süre verilmemiş olması talep yazılarının sözleşmenin 2.2.2b maddelerine aykırı yapılması 21.02.2023 tarihli talebin son talep olması değerlendirildiğinde bu tarih temerrüt tarihi esas alınır ise 1.907.623,65 TL faizin hesaplandığı, birleşen ... esas sayılı davada taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde 19.412.367,75 TL asıl alacak talep edilebileceği, davacının usulüne uygun temerrüde düşürülemediğinden işlemiş faiz talep edemeyeceği, davacının yazılı taleplerinde ödeme için süre verilmemiş olması talep yazılarının sözleşmenin 2.2.2b maddelerine aykırı yapılması 21.02.2023 tarihli talebin son talep olması değerlendirildiğinde bu tarih temerrüt tarihi esas alınır ise1.132.388,12 TL faizin hesaplandığı" ifade edilmiştir.
Asıl dava; elektrik enerjisi alımına ait sözleşme nedeniyle artırımlı fiyat farkı alacağının tahsili talebi, birleşen davalar ise artırımlı fiyat farkı alacağının tahsili yönünde başlatılan ilamsız takibe itirazın iptali talebine ilişkindir.
Asıl ve birleşen davalarda uyuşmazlığın temeli 30.10.2020 tarihli sözleşmeye dayandığından TBK 146.maddesi gereğince 10 yıllık zaman aşımı süresi dolmadığından birleşe davalarda davalının zaman aşımı defi yerinde görülmemiş, birleşen ... esas sayılı dava da itirazın kısmen iptali talep edilmekle asıl davaya yönelik mükerrerlik iddiasına itibar edilmemiştir.
Taraflar arasında 30.10.2020 tarihli 20 ay süreli "Serbest Piyasadan Elektrik Enerjisi Alımına Ait Sözleşme" imzalanmış olup, asıl ve birleşen davalarda davacı yan, 4735 sayılı kanunun geçici 6. maddesi ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararının 14. maddesinin 6. fıkrası hükümlerine dayalı olarak sözleşmenin Ocak-Haziran 2022 dönemi için artırımlı fiyat farkının ödenmesi talebinde bulunmuştur.
4735 sayılı kanunun Ek Fiyat Farkı Veya Sözleşmelerin Feshi başlıklı "Geçici Madde 6- 1/4/2022 tarihinden önce 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde;
a) 1/1/2022 tarihinden sonra (bu tarih dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı oransal olarak artırılabilir, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de fiyat farkı verilebilir.
b) 1/1/2022 ile 31/3/2022 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, 1/7/2021 ile 31/3/2022 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) ihalesi yapılan işlerde ihale tarihinin (son teklif verme tarihi) içinde bulunduğu aya ait endeks, 1/7/2021 tarihinden önce ihale edilen işlerde ise 2021 yılı Haziran ayına ait endeks temel endeks olarak kabul edilerek ve sözleşme fiyatları kullanılarak yüklenicinin başvurusu üzerine sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkına ilave olarak ek fiyat farkı verilebilir.
1/4/2022 tarihinden önce 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen (3 üncü maddesindeki istisnalar dâhil) yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden imzalanan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla devam eden (geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde, 1/1/2022 ile 31/3/2022 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) iş programına göre gerçekleştirilemeyen iş miktarı için süre uzatımı verilebilir.
1/1/2022 tarihinden önce 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla devam eden sözleşmelerden, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla gerçekleşme oranı ilk sözleşme bedelinin yüzde 15’ine kadar olanlar (bu oran dâhil) yüklenicinin başvurusu üzerine feshedilip tasfiye edilir. Geçici 5 inci maddeye göre devredilen sözleşmeler için bu fıkra kapsamında fesih başvurusunda bulunulamaz. Feshedilen sözleşmelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bendindeki hükümler uygulanmaz. Sözleşmenin feshi halinde yüklenici hakkında fesihten kaynaklanan kısıtlama ve yaptırımlar uygulanmaz ve yüklenicinin teminatı iade edilir. Bu durumda, fesih tarihine kadar gerçekleştirilen imalatlar dışında idareden herhangi bir mali hak talebinde bulunulamaz ve 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinin (j) fıkrasının (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel iade edilmez. Yüklenici tarafından can ve mal güvenliği ile yapı güvenliğine yönelik idarece uygun görülecek tedbirlerin alınması şarttır. Bu kapsamda düzenlenecek fesihnamelerden damga vergisi alınmaz. Bu fıkra kapsamında feshedilen sözleşmelere konu edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işleri, Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine yeniden ihale edilebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.
12.05.2022 tarihli 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile düzenlenen 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6'inci Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esasların İstisna Ve Kapsam Dışı Alımlara İlişkin Hükümler başlıklı "14. maddesi (1) ...
(2) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelerin, bu Kanun ile diğer kanunlarda yer alan ve birbirlerinden yapacakları alımlara ilişkin özel hükümler içeren istisnalara göre imzalanan sözleşme veya sözleşme hükmündeki protokoller için tarafların karşılıklı olarak anlaşmaları kaydıyla bu Esaslara uygun olarak artırımlı fiyat farkı ve/veya ek fiyat farkı verilebilir. Bu fıkra kapsamında artırımlı fiyat farkı ve/veya ek fiyat farkı hesaplanabilmesi için yüklenici konumundaki idarenin bu Esasların yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 30 gün içerisinde alımı yapan idareye yazılı olarak başvurması gerekmektedir.
(3) ..., (4) ..., (5) ...
(6) 4734 sayılı Kanun kapsamı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarının taraf olduğu mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin 2 nci maddede belirtilen şartları sağlayan sözleşmeler için, bu Esaslara uygun olarak ilgili mevzuatında düzenleme yapılabilir." düzenlemesini içermektedir.
Davalı ... A.Ş'nin 02.09.2013 tarihinde özel hukuk hükümlerine tabi olarak faaliyetine başladığı, 24.01.2017 tarihinde hazineye ait olan tüm hisselerini ... devredildiği, ... A.Ş'nin kuruluşuna ilişkin 6741 sayılı kanunun 8. maddesi kapsamında gerek ... A.Ş'nin ve gerekse hisseleri ... devredilen davalı şirketin 4734 ve 4735 sayılı kanunların kapsamından çıkarılmış olduğu anlaşılmıştır.
Davalı ... A.Ş, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümlerine tabi olmadığı gibi taraflar arasında imzalanan Elektrik Enerjisi Alımına Ait Sözleşmenin de Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümlerine göre ihale edilen bir işin sonucu düzenlenmediği anlaşılmakla 5203 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile belirlenen 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 14/2 maddesi kapsamında davacının artırımlı fiyat farkı talebinde bulunamayacağı tartışmasızdır.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 14/6 maddesinde "4734 sayılı kanun kapsamı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarının taraf olduğu mal ve hizmet alımlarına ilişkin 2. maddede belirtilen şartları sağlayan sözleşmeler için bu esaslara uygun olarak ilgili mevzuatta düzenleme yapılabilir " denilmiş iken 2. Maddede "(1) 1/4/2022 tarihinden önce 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk Lirası üzerinden yapılan ve 4735 sayılı Kanunun geçici 6 ncı maddesinin yürürlüğe girdiği 15/4/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde;
a) 1/1/2022 ile 31/12/2023 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı bu Esaslara göre artırılır, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanır.
b) 1/1/2022 ile 31/3/2022 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın verilecek ek fiyat farkı bu Esaslara göre hesaplanır.
(3) ..., (4) ..., (5) ..." şeklinde düzenlenmiştir.
Taraflar arasında imzalanan Serbest Piyasadan Elektrik Enerjisi Alımına Ait Sözleşmesinin fiyat farkı başlıklı 23. maddesi "23.1. Fiyat farkı hesaplanmayacaktır." şeklinde kararlaştırılmıştır.
Asıl ve birleşen davalarda, davacı tarafından, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 14/6 maddesi gereğince sözleşmenin Ocak-Haziran 2022 dönemi için artırımlı fiyat farkının ödenmesi talebinde bulunulmuş ise de Esaslar'ın 14/6. maddesinde 4734 sayılı kanun kapsamı dışındaki mal ve hizmet alımlarına ilişkin 2. maddede belirtilen şartları sağlayan sözleşmeler bakımından ilgili mevzuatında düzenleme yapılabileceği öngörülmüş olmakla 2. madde içeriğinde ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlar ile fiyat farkı hesaplanmasına ilişin hüküm bulunmayanlar ve hüküm bulunmakla birlikte kısmi fiyat farkı hesaplananlar yönünden esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağı düzenlendiğinden maddenin uygulanma alanı sözleşmede fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin bir hükmün bulunması veyahut fiyat farkı hesabına yönelik bir hükmün bulunmaması hali olup somut uyuşmazlıkta sözleşmenin 23.1 maddesinde açıkça fiyat farkının hesaplanmayacağı taraflarca kararlaştırılmış olduğundan Esaslar 2. maddede öngörülen koşulların hiç birinin gerçekleşmediği mahkememizce kabul edilmiştir.
Öte yandan Esaslar 14/6. maddenin içeriğinde tüm koşulların sağlanmış olması halinde fiyat farkı hesaplanacağı emredici şekilde düzenlenmemiş olup mevzuatta düzenleme yapılabilir ibaresi ile fiyat farkı ödenmesi hususunda takdir yetkisi verildiği görülmektedir.
4735 sayılı kanun kapsamı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarının taraf olduğu mal ve hizmet alımları yönünden fiyat farkı hesaplanabilmesi ilgili mevzuatında düzenleme yapılması koşuluna bağlanmış olup somut uyuşmazlıkta 4735 sayılı kanun kapsamı dışında bulunan davalının taraf olduğu elektrik enerjisi alım sözleşmesini kapsayacak şeklide fiyat farkı verilebileceğine ilişkin yönetim kurulu kararı dışında bir mevzuat düzenlemesinin varlığı da ileri sürülebilir.
Davalı ... A.Ş yönetim kurulunun 24.06.2022 tarihli ... nolu kararı ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin Esasların şirketleri tarafından uygulanmasına ve bu hususta genel müdüre yetki devri yapılmasına karar verildiği, bu karara istinaden 27.07.2022 tarihli makam oluru ile 2022 yılı Temmuz ayı hakediş döneminden başlamak üzere sözleşmenin bitimine kadar artırımlı fiyat farkı ödenmesine karar verildiği anlaşılmış ise de davalı ... A.Ş yönetim kurulu karar tarihinden sonra davalı şirketin ana sözleşmesinin 16. maddesi ve 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 389/4. maddesi kapsamında yetki devri yapılan ... tarafından 27.07.2022 tarihli makam oluru ile karar tarihinden itibaren 2022 yılı Temmuz ayı hakedişinden başlayarak artırımlı fiyat farkı uygulanmasına ilişkin kararın idari işlemlerin geriye yürümezliği ilkesi gereğince geçmişe etkili olamayacağı, kararın alındığı tarihten itibaren uygulanmasının tabii olduğu mahkememizce kabul edilmiş,sözleşmenin 23.maddesinde fiyat farkı hesaplanmayacağına ilişkin açık hüküm karşısında sözleşmenin Ocak-Haziran 2022 dönemine ilişkin artırımlı fiyat farkı talebinde bulunulamayacağı sonuç ve kanaatine varılarak kanıtlanamayan asıl ve birleşen davaların reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl ve birleşen davaların reddine,
ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
3-Alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 21.065,80 TL harçtan mahsubu ile bakiye 20.450,40 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden 184.695,76 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
BİRLEŞEN ...E DAVA YÖNÜNDEN;
8-Alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 490.518,89 TL harçtan mahsubu ile bakiye 489.903,49 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
9-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
10-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden 1.014.142,73 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
11-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
12-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
13-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
BİRLEŞEN ... E DAVA YÖNÜNDEN;
14-Alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 307.398,89 TL harçtan mahsubu ile bakiye 306.783,49 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
15-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
16-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden 862.521,95 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
17-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
18-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
19-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, asıl ve birleşen davalarda davacı vekilinin ve asıl ve birleşen davalarda davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.
09/10/2025
Gerekçeli kararın yazıldığı tarih: 03.11.2025
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...