T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2024/20 Esas
KARAR NO: 2024/382
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVA: Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 11/01/2024
KARAR TARİHİ: 28/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 24/02/2011 tarihinde davalı kooperatife üye olduğunu, üyelik aidatı olarak 95.000,00-TL ödeme yaptığını, ilerleyen aşamalarda davalı kooperatifin tutum ve davranışlarının müvekkilin güvenini sarstığını, bunun üzerine müvekkilinin kooperatif üyeliğinden ayrıldığını ve ödemiş olduğu üyelik aidatlarının taraflarına ödenmesi için davalı kooperatife .... Noterliğinin 02/02/2015 tarih ve ... yevmiye nolu işlemi ile ihtarname gönderildiğini, sonrasında davalı aleyhine çıkma payı ve ücret alacağının ödenmesi talebiyle .... E. Sayılı dosyası ile dava açıldığını, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu ile müvekkilin 18.921,58-TL aidat çıkma payı alacağı olduğu tespit edildiğini ve dava sonucunda davalı kooperatifçe müvekkile 18.921,58-TL çıkma payı alacağın ödenmesi yönünde hüküm kurulduğunu, ... bozma ilamı üzerine dosya .... E. sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde "1163 sayılı yasanın 17. Maddesi uyarınca çıkma payı alacakları için toplantıyı takip eden bir aylık sürenin sonucu olan 29/07/2016 tarihinde talep edilebilir alacaktan söz edilmesinin mümkün olduğu, davanın ise bu tarihten önce 07/01/2016 tarihinde açılmış olması nedeni ile süresinden önce açılan ve ayrılma payının ödenmesine ilişkin her iki davacı talebinin reddi gerektiği kabul edilip," şeklindeki gerekçe ile çıkma payı alacağının davanın süresinden önce açılması sebebiyle reddine karar verildiğini, her ne kadar çıkma payı alacakları 29/07/2016 tarihinde muaccel olması ve aradan 7 yıllık bir zamanın geçmesi sebebiyle alacağın zamanaşımına uğradığı düşünülebilir ise de "davanın reddinde ek süre" başlıklı TBK'nun 158. maddesinde; "dava veya def’i; mahkemenin yetkili veya görevli olmaması ya da düzeltilebilecek bir yanlışlık yapılması yahut vaktinden önce açılmış olması nedeniyle reddedilmiş olup da o arada zamanaşımı veya hak düşürücü süre dolmuşsa, alacaklı altmış günlük ek süre içinde haklarını kullanabilir." hükmü ile hak sahiplerine 60 günlük ek süre tanındığını, daha önce açılan davanın 21/11/2023 tarihinde kesinleştiği düşünüldüğünde alacakları arabuluculuk süreci dahil edilmese dahi 21/01/2024 tarihinde zamanaşımına uğramış olacağını, belirterek davanın kabulüne, müvekkilinin davalı kooperatife ödediği şimdilik 18.921,58-TL (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) çıkma payı alacağının 29/07/2015 tarihinden itibaren uygulanacak değişen oranlı yasal faizi ile birlikte davalı kooperatiften alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı müvekkili kooperatifin ortaklığından 02/02/2015 tarihinde istifa ederek ayrıldığını, davacının ayrılma payı alacağının 20/07/2016 tarihinde muaccel olduğunu, alacağın muaccel olması ile arabuluculuk başvurusu arasında 5 yıldan fazla bir süre geçtiği için davacının alacağının zamanaşımına uğradığını belirterek davanın davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davalı kooperatifin üyesi iken istifa suretiyle ortaklıktan ayrılan davacının çıkma payı alacağının tahsili isteminden ibarettir.
Mahkememizce deliller toplanmış, davalı kooperatife ait ticaret sicil dosyası ile davacı tarafından aynı taleple ikame edilen .... Esas sayılı dava dosyası celp edilerek incelenmiş olup dosya kapsamına göre uyuşmazlığın çözümünün mahkememizce bilirkişi incelemesi yapılmasını gerektirmediği görülmekle bilirkişi incelemesi yaptırılmamıştır.
.... Esas sayılı dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından eldeki davadan önce bu davada diğer talepler yanında davalı kooperatiften çıkma payı alacağının da talep edildiği, ilgili dosyada alınan bilirkişi raporları ile yapılan yargılama neticesinde davacının 18.921,58-TL çıkma payı alacağının bulunduğunun hesaplandığı ancak .... Dairesi'nin 30/11/2022 tarih ve .... sayılı bozma ilamı dikkate alınarak davacının istifasının 2015 yılında gerçekleştiği, bu yıla ilişkin hesapların 29/06/2016 tarihli genel kurulda görüşülüp karara bağlandığı, toplantıda ayrılma payı ödemesi yapılmasına veya ertelenmesine ilişkin karar alınmadığı, 1163 sayılı Kanun'un 17. maddesi uyarınca çıkma payı alacakları için toplantıyı takip eden bir aylık sürenin sonucu olan 29/07/2016 tarihinde talep edilebilir alacaktan söz edilmesinin mümkün olduğu, davanın ise bu tarihten önce 07/01/2016 tarihinde açılmış olduğu gerekçesiyle süresinde önce açılan ve ayrılma payının ödenmesine ilişkin talebin reddine karar verildiği görülmüş ve bu kararın, tarafların istinaf etmemesi üzerine 21/11/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
... Mahkemesi'nde görülerek kesinleşen ve yukarıda safahatı özetlenen davanın taraflarının eldeki dava ile aynı olup mezkur davada yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu tümüyle inceleme ve itiraz konusu yapılıp, tüm yargısal denetim yollarından geçerek toplam alacak miktarını ortaya koyacak şekilde kesinleşmiş ve taraflar yönünden yargısal denetim yolları tüketilerek usulü kazanılmış haklar gerçekleşmiş olmakla, bilirkişi raporlarının takdiri delil oldukları kural ise de somut olay özelliklerine göre önceki davada yapılan tespitlerin eldeki dava yönünden kesin delil olarak değerlendirilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, bu nedenle mahkememizce benimsenmesine karar verilerek yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek duyulmamıştır (Benzer şekilde bkz. ... Hukuk Genel Kurulunun 15.02.1980 gün ve .... ., 02.06.1982 gün ve .... ve 09.11.1988 gün ve .... . sayılı kararları).
Sonuç olarak tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının çıkma payı alacağının 18.921,58-TL olduğu, 1163 sayılı Kanun'un 17. maddesi uyarınca davacının çıkma payı alacağının, ayrıldığı yıl bilançosunun görüşüldüğü 29/06/2016 tarihli genel kurul toplantısından bir ay sonra muaccel hale geleceği, bu muacceliyet kanundan doğmakta olup temmerrüdün vukuu için ayrıca ihtara gerek olmadığı (....), bu bağlamda davacının temerrüdün gerçekleştiği 29/07/2016 tarihinden itibaren yasal faiz talep etmesinin olanaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Her ne kadar davalı vekili tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de; .... Mahkemesi'nin erken açıldığından bahisle çıkma payı alacağının reddine dair yukarıda sözü edilen kararının 21/11/2023 tarihinde kesinleştiği ve davanın, TBK'nın 158. madde hükmü gereğince 60 günlük ek süre içerisinde açıldığı görülmekle davalı vekilinin zamanaşımı definin kabulüne olanak bulunmamış, son tahlilde davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; 18.921,58-TL çıkma payı alacağının 29/07/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gereken 1.292,53-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 864,93-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 17.900,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç ve 118,75-TL tebligat ücreti olmak üzere toplam 973,95-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Sarfedilmeyen gider avansının talep halinde taraflara iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.28/05/2024
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı