T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/307 Esas - 2025/709
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO : 2024/307 Esas
KARAR NO : 2025/709
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/05/2024
KARAR TARİHİ : 10/10/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 08.06.1984 tarih ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, .... hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman/meydanlardaki temizlik hizmetleri 1988 yılından beri piyasaya yaptırıldığını, Yapılan ihaleler sonucunda 01.01.2005 - 31.07.2015 döneminde temizlik hizmetleri muhatap firmalar tarafından yürütüldüğünü, ... Havalimanında temizlik hizmeti işinde muhatap firmaların işçisi olarak çalışan işçilerin alt işverenler tarafından ödenmeyen kıdem tzminatı davacı tarafından işçilere yapıldığını, Davalı firmalar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin ilgili maddelerinde Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin İş Kanunu, .... mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarda belirlenen tüm hak ve alacakları, Yüklenici tarafından karşılanır. ... bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır şeklinde düzenleme bulunduğunu belirterek şimdilik 37.000,00 TL‘nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Husumet ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davalı şirketin söz konusu alacağa ilişkin bir sorumluluğu bulunmadığını, davacı kurum bahsi geçen alacaktan davalılar ile birlikte müteselsil sorumluluğu bulunduğunu, müvekkil şirketin söz konusu işçilik alacaklarından sorumlu tutulması durumunda sorumluluğu işçiyi kendi bünyesinde çalıştırdığı dönem ile sınırlı olarak belirlenmesi gerektiğini, işçilik alacaklarına ilişkin davanın davalıya ihbar edilmediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın hak düşürücü süre yönünden reddinin gerektiğini, davalının kendisine tazminat ödenen işçilerin ihale süresi ile sınırlı olarak işvereni durumunda olduğunu, davacının asıl iş veren konumunda olduğunu, davalı şirketlerin sorumluluğu ancak dava dışı işçiyi çalıştırmış oldukları dönem ile sınırlı olacak şekilde ve yine o tarihte işçinin almakta olduğu ücret üzerinden hesaplanacak yalnızca kıdem tazminatı miktarı ile sınırlı olacağını, Dava dışı işçinin davalı şirketlerden dava ve talep hakkı bulunmayan alacak kalemleri bakımından davacı idarenin halef sıfatı ile davalıya rücu hakkı olduğu kabul edilemeyeceğini, taraflar arasında işçiye karşı müştereken ve müteselsilen sorumluluk bulunmakla birlikte, taraflar ödenen bu miktardan bir birlerine karşı yarı yarıya sorumlu olduklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Diğer davalılara usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 15.11.2024 tarihli bilirkişi raporda özetle; "Davacı ile davalılar arasında farklı tarihlerde hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığı, bu yolla davacı ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi kurulduğu, Dava dilekçesinde dava dışı işçi ...'e kurum tarafından 37.000,00 TL kıdem tazminatı ödendiği ileri sürülmüş ise de, bu tutarın işçi hesabına ödendiğine ilişkin dekont sunulmadığı, Dosyada mevcut hizmet alım sözleşmelerinin tamamında işçilik alacaklarının sözleşme bedeline dahil olduğunun yazmakla birlikte kıdem tazminatı ifadesinin ayrıca ve açıkça belirtilmediği, sözleşmedeki bu ifadenin dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı yönünden sorumluluğun yüklenicide olduğu kanaatine varılması halinde, ödeme dekontu sunulduğu takdirde mevcut duruma göre ek rapor hazırlanarak hesaplama yapılacağı, Şayet Mahkeme “işçilik alacaklarının sözleşme bedeline dahil olduğu” ibaresini yeterince açık bulmayıp sorumluluğu belirleme açısından yeterli görmezse; Sözleşmelerin “Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş İle İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Sorumlulukları” başlıklı maddesinde, bu yöndeki düzenlemeye ilişkin Genel Şartnamenin 6. Bölümüne atıfta bulunulduğundan aşağıdaki sözleşmeler yönünden genel şartnamelerin dosyaya ibrazının da gerektiği, 01.01.2005-31.12.2005 tarihli ... LTD. ŞTİ ile yapılan sözleşme, 01.04.2001-31.03.2002 tarihli ... LTD. ŞTİ ile yapılan sözleşme, 01.01.2010-31.12.2012 tarihli ... & ... LTD.ŞTİ İŞ ORATKLIĞI ile yapılan sözleşme, 01.01.2013-31.12.2014 tarihli ... LTD. ŞTİ & ... LDT ŞTİ. İŞ ORATKLIĞI ile yapılan sözleşme, 01.01.2015-31.03.2015 tarihli ... LTD. ŞTİ & ... LDT ŞTİ. İŞ ORATKLIĞI ile yapılan sözleşme, 01.01.2007 -01.01.2008 tarihli ... LTD. ŞTİ & ... LTD.ŞTİ İŞ ORTAKLIĞI ile yapılan sözleşme, Dosyada işçiye yapılan kıdem tazminatı ödemesinin hangi tarihleri kapsadığı ile ilgili resmi kayıt bulunmadığı, davacının işçiye ödenen kıdem tazminatının hangi tarihleri kapsadığına ilişkin resmi kurum kaydı sunması gerektiği, yukarıda belirtilen eksiklikler giderildiği takdirde hesaplama yapılabileceği" şeklinde görüş bildirmiştir.
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 04.02.2025 tarihli ek bilirkişi raporda özetle; "Davacı ile davalılar arasında farklı tarihlerde hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığı, bu yolla davacı ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi kurulduğu, Dosyada mevcut işçiye ait ... dökümü ve taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri bir arada değerlendirildiğinde, İşçinin ... çalışma sürelerinin bir yapıldığı, asağıdaki alt il işverenler dışında kalan diğer davalı alı işverenler açısından rücu alacağının bulunmadığı, ... Ltd.şti.& ....ltd.şti. İş Ortaklığı Sözleşme Süresi; 01.01.2010-31.12.2012 ... Ltd. Şti & ... Ltd.ştiiş Ortaklığı Sözleşme Süresi : 01.01.2015-31.03.2015 ... Ltd.şti & ... Ltd.şti-iş Ortaklığı Sözleşme Süresi : 01.01.2007-01.01.2008 ... Ltd.şti. İle İmzalanan Sözleşme Sözleşme süresi : 01.04.2006-31.12.2006, Hesaplamada dikkate alınan yukarıdaki sözleşmelerinin eki niteliğindeki teknik şartnamelerde, “işçinin ... mevzuatından doğan her türlü alacağının YÜKLENİCİNİN sorumluluğunda olduğunun” ayrıca ve açıkça yazdığı, bu nedenle alt işverenlerin işçilik alacaklarından tamamen sorumlu olduğu, Dava dışı işçinin işçilik alacaklarına ilişkin yargı kararını ....sayılı dosya ile takibe koyduğu, ödeme emrindeki alacak kalemlerinin kıdem tazminatı-yıllık ücretli izin alacağı- yarg.gideri ve vekalet ücreti olduğu, bu alacak kalemlerinden feshe bağlı haklar olan yıllık izin ücreti alacağının son işverenin sorumluluğunda olduğu, dosyadaki işçiye ait ... dökümü ve taraflar arasındaki hizmet sözleşmeleri süreleri dikkate alındığında son işverenin ... Ltd.şti.&....ltd.şti.iş Ort.: 3.613,5 TL (Her Bir Ortağın Sorumluluğu) ... Ltd.şti&... Ltd.şti.iş Ort. : 294 TL (Her Bir Ortağın Sorumluluğu) ... Ltd.şti & ... Ltd.şti.iş Ortak.: 1.204,5 TL (Her Bir Ortağın Sorumluluğu) ... Ltd.şti. : 1.808,00 TL Neticede davalılara rücu edilebilir tutarların aşağıdaki gibi olduğu, ... Ltd. Şti 53.613,5 TL ... Ltd. Şti — < 294 TL * 1.709,00 TL - 2.003,00'TL, ... Ltd. Şti. — 294TL * 1.709,00 TL - 2.003,00 TL, ... Ltd. Şti 5 1.204,5 TL, ... Ltd. Şti. — > 1.808,00TL, Davacı tarafından İcra dosyasına yapılan ödeme tarihleri aşağıdaki gibi olup, alacağa büyük tutarın ödeme tarihi olan 19.11.2020 tarihinden itibaren avans faiz işletilebileceği, 19.11.2020 - 37.000,00 TL, 07.12.2020 - 4.237,10 TL görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirmiştir.
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 24.03.2025 tarihli bilirkişi raporda özetle; "davalılara rücu edebileceği tutarların ... Ltd. Şti. - 3.613,5 TL, ... Ltd. Şti. -1.204,5 TL, ... Ltd. Şti. - 2.003,00 TL, ... Ltd. Şti. - 2.003,00 TL, ... Ltd. Şti. & ... İş Ortaklığı - 7.227,00 TL, ... .A.Ş. -2.402,40 TL, ... Ltd. Şti & Ast Ltd. Şti.- 4.811,40 TL, Davacı tarafından İcra dosyasına yapılan ödeme tarihleri aşağıdaki gibi olup, alacağa büyük tutarın ödeme tarihi olan 19.11.2020 tarihinden itibaren avans faiz işletilebileceği, 19.11.2020 - 37.000,00 TL 07.12.2020 - 4.237,10 TL olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirmiştir.
Mahkememizce işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiden alınan 08.04.2025 tarihli bilirkişi ek raporda özetle; "davalılara rücu edilebilir tutarların aşağıdaki olduğu, ... Ltd.şti. - 3.613,5 TL, ... Ltd. Şti. — -1.204,5 TL, ... Ltd. Şti. - 2.003,00 TL, ... Ltd. Şti. - 2.003,00 TL, ... Ltd.şti. & ... İş Ortaklığı - 7.227,00 TL, ... .A.Ş. -2.402,40, ... Ltd.şti & Ast Ltd. Şti.- 4.811,40 TL, Davacı tarafından İcra dosyasına yapılan ödeme tarihleri aşağıdaki gibi olup, alacağa büyük tutarın ödeme tarihi olan 19.11.2020 tarihinden itibaren avans faiz işletilebileceği, 19.11.2020 - 37.000,00 TL, 07.12.2020 - 4.237,10 TL sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirmiştir.
Dava hizmet temini sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tahsil talebine ilişkindir.
DAva dışı yüklenici işçisi ...'in hizmet döküm cetveli .... celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Davalı ..... Ltd Şti tarafından zamanaşımı definde bulunulmuş ise de, zamanaşımı süresini düzenleyen ayrık bir hüküm de bulunmadığından, TBK'nın zamanaşımı ile ilgili genel hükmü olan 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanması gerektiğinden (Emsal: ....'nin 20/02/2017 tarih ve.... sayılı ilamı), dava tarihi itibariyle zamanaşımı da dolmadığından zamanaşımı definin kabulüne olanak bulunmamış ve yargılamaya devam olunmuştur.
.... Dairesi tarafından verilen benzer kararda davalıların kıdem tazminatı alacağı ile ilgili kural olarak kendi dönemi ile sınırlı bulunduğu ve ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olduğu davalıların kıdem ve ihbar tazminatına ilişkin sorumluluğunun buna göre belirlenmesi gerektiğine değinilmiştir. (Bkz. .....'nin .... sayılı ve 11/03/2019 tarihli ilamı)
22 Şubat 2019 tarihli 30694 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan, 7166 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 11'inci maddesi ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 112 nci maddesine beşinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
Bahse konu maddeye göre “4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere, 11/9/2014 tarihinden sonra imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında, kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde 11/9/2014 tarihinden sonra geçen süreye ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemeleri için sözleşmesinde kıdem tazminatı ödemesinden ötürü alt işverene rücu edileceğine dair açık bir hükme yer verilmemişse alt işverenlere rücu edilmez.” denilmektedir. Madde hükmü, Anayasa Mahkemesinin .... sayılı 19/09/2019 tarihli verilen kararı ile iptal edilmiş ve karar 15/09/2019 tarihli ve 30919 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olduğundan eldeki davaya uygulanma imkanı kalmamıştır.
Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; taraflar arasında hizmet teminine ilişkin sözleşmenin bulunduğu, eldeki davada davacı tarafından ödenen kıdem tazminatının rücuen tahsili talep edildiği ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşmenin eki olduğu anlaşılmaktadır. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 38. Maddesinde "İdare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine bordroların ve/veya ücret ödemesini gösterir diğer bilgi ve belgelerin (yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları, puantaj, hesap pusulaları gibi) incelenmesi neticesinde ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde bu durumun yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir. Aynı zamanda, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmı yüklenicinin hakedişinden kesilir ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılır. Bu husus ayrıca bir tutanağa da bağlanır. Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır..." hükümleri de bulunmaktadır. Buna göre davacı tarafından ödenen kıdem tazminatının davalıdan yüklenici işçisinin davalı yanında çalıştığı süre ile orantılı olacak şekilde rücuen tazmini gerekmektedir. Buna göre hükme esas alınan 25/07/2025 tarihli bilirkişi raporundan da anlaşılacağı üzere yüklenici işçisinin davalılarda çalıştığı süre ile orantılı olarak tahsiline dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile;
... ve Tic AŞ’den 14.884,39 TL
... İth İhr ve Tic Ltd Şti 1.759,76 TL
... San ve Tic Ltd Şti 7.013,45 TL
... ve Tic Ltd Şti 7.013,45 TL
... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti ‘den müştereken ve müteselsilen 4.671,37 TL
...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den müştereken ve müteselsilen 5.318,76 TL
... San ve Tic Ltd Şti 575,92 TL’nin tahsili ile
Tüm alacak kalemleri için 07/12/2020 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,
2-Alınması gereken 2.816,90 TL harçtan pişin alınan 631,87 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.185,03 TL harcın;
788,57 TL'sinin ... ve Tic AŞ’den,
93,08 TL'sinin ... Sosyal Hizmetler İth İhr ve Tic Ltd Şti'den,
371,45 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den
371,45 TL'sinin ... ve Tic Ltd Şti'den
247,34 TL'sinin ... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti ‘den
281,86 TL'sinin ...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den
31,28 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti 'den alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 4.000,00 TL arabulucu ücretinin;
1.443,60 TL'sinin ... ve Tic AŞ’den,
170,40 TL'sinin ... Sosyal Hizmetler İth İhr ve Tic Ltd Şti'den
680,00 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den
680,00 TL'sinin ... ve Tic Ltd Şti'den
452,80 TL'sinin ... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti ‘den,
516,00 TL'sinin ...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den,
57,20 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 631,87 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.059,47 TL'nin;
382,36 TL'sinin ... ve Tic AŞ’den,
45,13 TL'sinin ... Sosyal Hizmetler İth İhr ve Tic Ltd Şti'den
180,10 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den
180,10 TL'sinin ... ve Tic Ltd Şti'den
119,93 TL'sinin ... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti‘den
136,67 TL'sinin ...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den
15,18 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 9.806,00 TL tebligat ve müzekkeri 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 15.806,00 TL masrafın;
5.704,38 TL'sinin ... ve Tic AŞ’den,
673,33 TL'sinin ... İth İhr ve Tic Ltd Şti'den
2.687,02 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den
2.687,02 TL'sinin ... ve Tic Ltd Şti'den
1.789,23 TL'sinin ... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti ‘den
2.038,97 TL'sinin ...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den,
226,05 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca vekalet ücretinin;
14.884,39 TL'sinin ... ve Tic AŞ’den
1.759,76 TL'sinin ... İth İhr ve Tic Ltd Şti'den,
7.013,45 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den
7.013,45 TL'sinin ... ve Tic Ltd Şti'den
4.671,37 TL'sinin ... Nakl San Tic Ltd Şti ve ... San ve Tic Ltd Şti ‘den müştereken ve müteselsilen,
5.318,76 TL'sinin ...ve Tic Ltd Şti ve ... San ve Dış Tic Ltd Şti’den müştereken ve müteselsilen,
575,92 TL'sinin ... San ve Tic Ltd Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
Dair e-duruşma sistemi üzerinden davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 10/10/2025
Katip ....
e-imzalı
Hakim ....
e-imzalı
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.