T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/591 Esas - 2025/285
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/591 Esas
KARAR NO : 2025/285
HAKİM : ......
KATİP : ......
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ......
DAVALILAR : 1- ... ...
2- ...
VEKİLİ : Av. ......
DAVALI : 3- ......
VEKİLLERİ : Av. ......
Av. ......
DAVALILAR : 4- ...
5- ... ...
6- ...
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 28/08/2024
KARAR TARİHİ : 22/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... İşl. Ltd. Şti. uhdesinde bulunan "... İl Sınırları ve Sorumluluk Alanları İçerisinde Bulunan Yeşil Alanlar Parklar, Refüjler, Yan Bantlar, Mezarlıklar, Piknik Alanları, Barajları, Gölleri Rekreasyon Alanları ve Tesislerin Bakım- Onarım ve Tadilat İşi" kapsamında, geçmiş dönemlerde davalı taşeron firmalarda çalışan ve...... karşı arabuluculuk başvurusu sonucunda anlaşma ile neticelenen işçi ... lehine ödeme yapılmasına karar verildiğini, işçilik alacaklarının ... tarafından ödenmiş olduğunu, ayrıca arabuluculuk ücret ve masrafların ödendiğini, 16.600,00-TL ödeme tutarının, müvekkili şirketin hakediş alacaklarından 25/08/2022 tarihinde kesilmiş olduğunu, müvekkili tarafından da hizmet alım sözleşmeleri gereği zorunlu arabuluculuk yoluna başvurularak davalı taşeron şirketlerden talep edildiğini, ancak bir ödeme yapılmadığından eldeki davanın ikame edilmesi zorunluluğunun doğduğunu belirterek şimdilik 1.000,00-TL'nin hakedişten kesinti yapılan 25/08/2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı ... Tic. Ltd. Şti. cevap dilekçesinde özetle; şirketlerinin ...'nın emir ve talimatları ile bağlı olduğunu, işe giriş ve çıkışta ...'nın yetkili olduğunu, davacının talep ettiği alacakların zamanaşımına uğradığını, alacağın varlığına kanaat getirilse de şirketlerinin sorumlu olmadığını, asıl işveren olarak davacının sorumlu olduğunu, şirketlerinin ancak dava dışı işçiyi çalıştırdıkları süre sonundan 2 yıl süre ile sorumluluklarının olacağını belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... ... Ltd. Şti. ile .. ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; arabulucuya başvurulmadığını, taleplerin zamanaşımına uğradığını, talep konusu ödemelerin hiçbirinden müvekkilinin sorumlu olmadığını, dava dışı işçi 1 yıldan fazla çalışmadığından müvekkili nezdinde kıdem tazminatına hak kazanmadığını, son işeveren müvekkili olmadığından ihbar tazminatından sorumlu olmadığını, yıllık izin hakkının da doğmadığını, müvekkilinin dava dışı işçinin tüm alacaklarını ödediğini belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... .. Ltd. Şti. cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçinin müvekkilinden hiçbir alacağının olmadığını, şirketlerinin ...'nın emir ve talimatları ile bağlı olduğunu, işe giriş ve çıkış işlemlerinde ...'nın yetkili olduğunu, davacının talep ettiği alacakların zamanaşımına uğradığını, dava konusu alacaklardan asıl işveren olarak davacının sorumlu olduğunu, şirketlerinin ancak işçiyi çalıştırdıkları süreden 2 yıl süre ile sorumluluklarının olacağını belirterek davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücu alacağının tahsili istemine ilişkin olup mahkememizce taraf delilleri toplanmış, taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri, davaya konu ödemelere dair bilgi ve belgeler ile ... kayıtları celp edilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
12/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...davacı ... İşletmeleri Ltd. Şti. ile davalı şirketler
arasında yardımcı işlerde hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığı, imzalanan
sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin
düzenlemelerin yer aldığı; davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, Mahkemenin dava dışı işçinin davalı şirkette geçen çalışma süresine göre kendi dönemleriyle sorumlu olduğu kanaatine varması durumunda;
dava dışı işçi ... ilgili olarak arabuluculuk
görüşmelerinde varılan anlaşma neticesinde dava dışı ... tarafından yapılan ödemeye istinaden 25/08/2022 tarihinde davacının
hak edişinden kesilen işçilik alacağı 16.600,00-TLnin: toplam 5.519,21-TL 'sini
aşağıda belirtilen miktarlarda davalılara rücu edebileceği kanaatine varılmıştır. ... 480,44-TL ... ... Şirketi, 363,26-TL ... Şirketi, 972,60-TL ... ... Şirketi, 445,29-TL ...
Şirketi, 3.257,62-TL ... Şirketi
olmak üzere toplam 5.519,21-TL..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile gerekçeli ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmasının mümkün olduğu değerlendirilen bilirkişi raporları birlikte değerlendirilerek; özellikle celp olunan ... kayıtlarından da sabit olduğu üzere işçilik alacakları dava dışı işsahibi ... tarafından ödenip davacı yüklenicinin hak edişinden kesilen işçinin davalı taşeroların işçisi olması, davacının işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair davalı taşeronlar ile imzalanan sözleşmelerde bir hükmün bulunmadığı, aksine taraflar arasındaki sözleşmeler kapsamında sorumluluğun davalılara bırakıldığının kararlaştırılmış olduğu gözetilerek davacının, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının tamamını davalı taşeronların ilgili işçiyi çalıştırdığı dönemle sınırlı sorumlu olmak üzere davalı taşeronlardan talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır. Somut olarak; işçilere ödenen kıdem tazminatı, iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir. Bu ilkelere uygun olarak 12/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda yapılan hesaplamalar çerçevesinde davacının, 380,44-TL'Yİ ... … Ltd. Şti.’den, 263,26-TL’yi ... … Ltd. Şti.’den, 872,60-TL’yi ... … Ltd. Şti.’den, 345,92-TL’yi ... … Ltd. Şti.’den, 3.157,62-TL'yi .... … A.Ş.’den talep edebileceği anlaşılmıştır. Davalı ......Ltd.Şti yönünden ise davacı, 07/03/2025 tarihli dilekçe ise feragat beyanında bulunmuştur. Davacı vekilinin vekaletnamesinin tetkikinden davadan feragat yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla HMK'nın 307 vd. maddeleri uyarınca feragat davaya son veren taraf işlemi olduğundan ......Ltd. Şti. yönünden davanın feragat nedeniyle reddi gerekmiştir. Temerrüt durumu bakımından ise, davaya konu ödemelerin davalıların taraf olduğu veya kendilerine ihbar olunan bir dava nedeniyle yapılmadığı ve davalıların davadan önce temerrüde düşmediği anlaşılmakla dava ve ıslah tarihlerinin esas alınması gerekmiştir. Her ne kadar bir kısım davalı tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de, eldeki davada taraflar arasındaki ilişki hukuki nitelikçe “hizmet temini (alım) sözleşmesi” olup; kendine has özellikleri olan bu sözleşme türü için zamanaşımı süresini düzenleyen ayrık bir hüküm de bulunmadığından, TBK'nın zamanaşımı ile ilgili genel hükmü olan 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanması gerektiğinden (Emsal: ...... 'nin 20/02/2017 tarih ve ...... sayılı ilamı), dava ve ıslah tarihi itibariyle zamanaşımı da dolmadığından zamanaşımı definin kabulüne olanak bulunmamış ve son tahlilde davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
a) 380,44-TL’nin 100,00-TL’sine dava, 280,44-TL’sine 07/03/2025 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte ... … Ltd. Şti.’den,
b) 263,26-TL’nin 100,00-TL’sine dava, 163,26-TL’sine 07/03/2025 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte ... … Ltd. Şti.’den,
c) 872,60-TL’nin 100,00-TL’sine dava, 772,60-TL’sine 07/03/2025 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte ... … Ltd. Şti.’den,
d) 345,92-TL’nin 100,00-TL’sine dava, 245,92-TL’sine 07/03/2025 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte ... … Ltd. Şti.’den,
e) 3.157,62-TL’nin 100,00-TL’sine dava, 3.057,62-TL’sine 07/03/2025 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte .... … A.Ş.’den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davalı ... ... Ltd. Şti. yönünden davanın vaki feragat nedeniyle reddine,
3-Davalı ... ... Ltd. Şti.'ye yöneltilen dava bakımından alınması gereken 410,26-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Diğer davalılara yöneltilen dava bakımından alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harç ile 90,00-TL ıslah harcının toplamı olan 517,60-TL harcın düşümü ile eksik kalan 97,80-TL harcın davalılar ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti. ve .... … A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvuru harcı, 90,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 945,20-TL'nin davalılar ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti., ... … Ltd. Şti. ve .... … A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ...... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.280,00-TL arabulucu ücretinin;
-Davacı yönünden 296,77-TL'sinin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 682,71-TL'sinin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 902,94-TL'sinin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 337,25-TL'sinin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 731,96-TL'sinin,
-Davalı .... … A.Ş. yönünden 328,31-TL'sinin tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettiğinden, karar tarihindeki AAÜT gereğince vekalet ücreti olarak belirlenen;
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 380,44-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 263,26-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 872,60-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 345,92-TL'nin
-Davalı .... … A.Ş. yönünden 3.157,62-TL'nin tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 1.870,00-TL tebligat gideri, 39,00-TL müzekkere gideri, 9.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.909,00-TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre belirlenen;
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 2.270,63-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 3.003,09-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 1.121,64-TL'nin,
-Davalı ... … Ltd. Şti. yönünden 2.434,43 -TL'nin
-Davalı .... … A.Ş. yönünden 334,88-TL'nin tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacının üzerinde bırakılmasına,
12-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
13-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı .... … A.Ş. vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 22/04/2025
Katip ......
¸e-imzalıdır.
Hakim......
¸e-imzalıdır.