T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/845 Esas - 2025/568
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR
ESAS NO : 2024/845 Esas
KARAR NO : 2025/568
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/12/2024
KARAR TARİHİ : 16/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 14/08/2025
Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılamasında;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18/07/2024 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracın çekici üzerinde seyir halinde iken ... AŞ sorumluluğundaki ... plakalı araç ile ... AŞ 'nin sorumluluğundaki ... plakalı aracın çarpışması sonucu hasarlandığını, söz konusu kazanın meydana gelmesinde müvekkiline ait araç sürücüsünün kusursuz, davalı ... AŞ 'nin sorumluluğundaki ... plakalı araç sürücüsünün %75, diğer davalı ... AŞ'nin sorumluluğundaki ... plakalı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağı ile belirlendiğii, ... AŞ tarafından sigortalı çekici ile taşınan müvekkiline ait aracın hasar aldığını, birçok parçasının değişim ve onarımının gerçekleştiğini, değer kaybına uğradığını, ekspertiz incelemesinde müvekkiline ait aracın hasar miktarının 51.780,00 TL olduğunun tespit edildiğini, ekspertiz şirketine 1.860,00 TL ödeme yapıldığını ileri sürüp şimdilik 500,00 TL hasar bedelinin 18/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 500,00 TL değer kaydı tazminatının 18/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 1.860,00 TL ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasını karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 13.06.2025 tarihli Talep Arttırım Dilekçesi ile davasını 63.268,44 TL çıkartmıştır.
CEVAP:
Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Usulüne uygun başvuru yapılmadığını, müvekkili sigortanın sigortalının kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olduğunu, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olarak uygulanması gerektiğini bildirip davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmadığını, kaza tespit tutanağında davacının aracının yer almamakta olup davacının aracının kazaya karıştığını ve ve hasarlandığını ispatlaması gerektiğini, değer kaybı tazminatının 11/12/2021 tarihli Genel Şartların esas alınarak hesaplanması gerektiğini, değer kaybı bedeli belirlenirken aracın somut özelliklerinin dikkate alınması gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olmadığını, faiz talebinin yasal olmadığını, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini bildirip davanın reddini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer azalması tazminatının, kazaya karışan araçların ZMMS sigortacısı olan davalılardan sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen tahsili istemine ilişkindir (2918 sayılı KTK m. 85, 91; T.B.K m. 49).
Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; Kazaya karışan araçların sahiplik belgeleri Uyap sistemi üzerinden çıkartılmış, ekspertiz raporu, kaza tespit tutanağı, ZMMS poliçeleri ve hasar dosyaları getirtilmiş, ... plaka sayılı aracı tramer kaydı getirtilmiş, deliller toplandıktan sonra aldırılan bilirkişi raporu dosyamız içerisine alınmıştır.
ZMMS Poliçesinin incelenmesinde; ... plaka özel amaçlı ticari taşıtın ... adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 25.05.2024-25.05.2025 tarihleri arasında davalı ... AŞ tarafından ZMMS' poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin 200.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.
ZMMS Poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı hususi aracın ... adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 17.06.2024-17.06.2025 tarihleri arasında davalı ... AŞ tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin 200.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.
Trafik sigortası kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan kazanç kaybı, trafik sigortası teminatı dışında kalır. Ancak meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı ve hasar bedeli gerçek zarar kalemleri arasında sayılır.
Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. ..... 01/04/2010, .....).
Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;
Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (..... Dairesinin 01/04/2010 tarih ve ....., 05/04/2010 tarih ve ..... sayılı kararları).
Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn...... dairesinin 25/03/2022 tarih ve ..... sayılı ilamı).
Bilindiği üzere Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihli ve ...... sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. Söz konusu karar dikkate alındığında araçta meydana gelen değer kaybının genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması artık mümkün olmadığından, genel şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamasına dayanılarak ve aracın piyasa rayici gözetilerek belirlenmesi yerinde olacaktır.
Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuştur.
Mahkememizce Makine Mühendisi Bilirkişisi ...'den aldırılan 31.05.2025 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Dosya üzerinden yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda;
- Meydana gelen kazada ... plakalı araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK’ nın 52/1-a
“Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli
yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve
menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak
zorundadırlar” kuralını ihlal ettiği, bu nedenle %25 oranında kusurlu olduğu,
- ... plakalı araç sürücüsü, aynı kanunun 57/1-b “Bölünmüş yola çıkan
sürücüler bu yoldan geçen araçlara, geçiş hakkını vermek zorundadırlar.” kuralını ihlal
etmesi nedeniyle %75 oranında kusurlu olduğu,
- ... plakalı araç sürücüsü, çekici üzerinde bulunduğundan, kusur izafe
edilemeyeceği,
- ..... şasi numaralı, ..... modeli ..... plakalı araçta meydana gelen hasar bedelinin, KDV hariç 39.172,05 TL olarak
hesaplanabileceği,
- Bahse konu araçta, oluşan değer kaybının 24.096,39 TL olarak hesap edilebileceği,
- Araç mahrumiyet bedelinin, 2.750,00 TL olacağı,
görüş ve kanaatine varıldığı." bildirilmiştir.
Deliller değerlendirilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesi kararı sonucu oluşan mevcut durum itibarıyla davacı aracındaki değer kaybına ilişkin hesaplama ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. Bu hususlar nazara alınarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre meydana gelen kazada; davalı ... Şirketi'nde ZMMS poliçesi kapsamında sigortalı olan ... plakalı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, davalı ... Şirketi'nde ZMMS kapsamında sigortalı olan ... plakalı araç sürücüsünün %75 oranında kusurlu olduğu, ..... şasi numaralı, ..... modeli ..... plakalı araçta meydana gelen hasar bedelinin, KDV hariç 39.172,05 TL, değer kaybının 24.096,39 TL, olacağı,
KTK uyarınca dava öncesi davalı taraflara başvurulduğu, davalıların hasar bedelinin tazmininden ve değer kaybı tazminatından müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, davalı ... A.Ş. Yönünden temerrüde düştüğü 22.10.2024 tarihinden itibaren, davalı ... A.Ş. Yönünden temerrüde düştüğü 02.10.2024 tarihinden itibaren işleyecek, davalı ... Şirketi yönünden sigortalı aracın cinsi nedeniyle avans faizi, davalı ... Şirketi yönünden sigortalı aracı cinsi nedeniyle yasal faizi işletileceği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarda açıklandığı üzere,
1-DAVANIN KABULÜNE,
39.172,05 TL hasar bedeli,
24.096,39 TL değer kaybı zararının davalı ... A.Ş. yönünden 22.10.2024 tarihinden itibaren, davalı ... A.Ş. Yönünden 02.10.2024 tarihinden itibaren işleyecek, davalı ... yönünden avans faiziyle, davalı ... yönünden yasal faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 4.321,87-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.491,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 2.830,27-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 1.064,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.919,20 TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ..... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 757,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.500,00 TL bilirkişi ve 1.860,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 7.117,50 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin e-duruşma ile yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ..... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.16/07/20255
Katip .....
e-imzalı
Hakim .....
e-imzalı