T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/898 Esas - 2022/140
T.C.
ANKARATÜRK MİLLETİ ADINA
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/898
KARAR NO: 2022/140
HAKİM :...
KATİP: ...
DAVACI : ...
DAVALILAR: ...
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 24/12/2018
KARAR TARİHİ: 08/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/03/2022
Mahkememize açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
Davacı vekili ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı olduğu üzere, davacının ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı bulunan trafik kazası sonucunda yaralandığını belirterek 200.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen, 100.000,00 TL manevi tazminatın davacı ...'den alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 02/12/2019 tarihli dilekçesi ile, maddi tazminata ilişkin taleplerini 100.000,00 TL iş gücü kaybı nedeniyle uğranılan zarar, 100.000,00 TL kazadan dolayı iş yerinin kapanmasından kaynaklanan zarar olarak açıklamıştır.
Davalı ... vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, meydana gelen kazada davalının kusurunun bulunmadığını, davacının tam ve asli kusurlu olduğunu, manevi tazminat talebinin çok yüksek olduğunu, maddi tazminat taleplerinin hangi zarara yönelik olduğu hususunun anlaşılamadığını, bir kısım ödemelerden sorumluluklarının bulunmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, dava şartının yerine getirilmediğini, sorumluluklarının poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, sigortalılarının herhangi bir kusurunun bulunmadığını, uzlaşma hususunun araştırılmasının gerektiğini, zarardan indirilmesi gereken ödeme olup olmadığının araştırılmasının gerektiğini, kusur durumunun ve iş göremezlik durumunun adli tıp kurumu tarafından tespit edilmesinin gerektiğini, geçici iş göremezlik zararınından ve manevi tazminat talebinden sorumluluklarının olmadığını, faiz talebinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasında yaralanma nedenine dayalı maddi ve manevi tazminat ödenmesi talebine yöneliktir.
Zararın tespitine ve ödenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü, Bedensel zarar başlıklı 54/1. maddesi "Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." hükmünü, Belirlenmesi başlıklı 55/1. maddesi "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.
İş göremezlik durumunun tespit yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, işleten ve sürücü ile sigorta şirketi hakkında açılan maddi tazminat davalarının temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay dairelerinin yerleşik kararlarına göre 11/10/2008 tarihinden önce gerçekleşen kazalar için Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 - 01/09/2013 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 - 01/06/2015 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği (anılan yönetmeliğin % 60 ve üzeri iş göremezlik durumunun bulunması halinde rapor düzenlemeye elverişli nitelikte olması nedeniyle bu oran altındaki iş göremezlik durumlarında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği), 01/06/2015 - 20/02/2019 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20/02/2019 tarihinden sonra gerçekleşen kazalar için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca iş göremezlik durumunun tespit edilmesinin gerektiği, mahkememizce de belirlenen ilkelerden ayrılmayı gerektirir bir durumun olmadığı ve belirtilen şekilde iş göremezlik durumunun tespitinin gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay ... HD. 16/12/2021 tarih, 2021/6574 e, 2021/10538 k).
Tazminat - zarar miktarının hesap yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, işleten ve sürücü ile sigorta şirketi hakkında açılan maddi tazminat davalarının temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay dairelerinin değişen ve yerleşik hale gelen kararları uyarınca tazminat hesabında bakiye yaşam süresinin belirlenmesinde kaza tarihi dikkate alınmaksızın TRH-2010 olarak adlandırılan yaşam tablosunun kullanılmasının gerektiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda 26/04/2016 tarihinde yapılan değişiklikler sonrasında Yargıtay dairelerinin vermiş olduğu kararların kanunun yürürlük tarihinden önce meydana gelen kazalarda prograsif rant olarak adlandırılan (% 10 artırım - eksiltim) yöntemin, kanunun yürürlük tarihinden sonra meydana gelen kazalarda ise kanunda yapılan değişiklik dikkate alınarak genel şartlar ile belirlenen yöntemin (1,8 teknik faiz) uygulanmasının gerektiği yönünde olduğu, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı, Yargıtay'ın yerleşik kararları ile kanunların geçmişe yürüyemeyeceği ilkesi ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda 19/06/2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren değişikliğin geçmişe etkili olacağına ilişkin bir hükmün bulunmaması karşısında 19/06/2021 tarihinden önce meydana gelen kazalara ilişkin davalarda prograsif rant usulünün, bu tarihten sonra meydana gelen kazalara ilişkin davalarda ise kanun ile yürürlüğe konulan ve 04/12/2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle belirlenen usulün (1,65 teknik faiz) uygulanmasının gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay ... HD. 10/11/2021 tarih, 2021/6241 e, 2021/8658 k).
Davacı vekili 27/04/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile, iş gücü kaybı nedeniyle oluşan maddi tazminat talebini 283.236,01 TL olarak ıslah etmiş ve harcını yatırmıştır.
Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, 12/11/2011 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen, davalı ...'ye ait ve kullanımında bulunan ... plaka sayılı aracın yaya olarak yolda hareket eden davacıya çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığı, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre yaralanmaya neden olan aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçe kapsamında sürekli sakatlık teminatı limitinin 200.000,00 TL, tedavi gideri teminatı limitinin 200.000,00 TL olduğu, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davaya konu kaza nedeniyle rücuya tabi olabilecek herhangi bir gelirin bağlanmadığının bildirildiği, kazaya ilişkin olarak yapılan kovuşturma sonucunda Ankara ... Asliye Ceza Mahkemesinin 20/12/2018 tarih, 2018/361 esas, 2018/280 karar sayılı kararı ile davalı sanık ...'nin cezalandırılmasına karar verildiği, dosyamızda kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile meydana gelen kazada davacının yaya olarak üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle daha fazla etkisinin, davalı sürücü ...'nin ise araç kullanması nedeniyle üzerine düşen yükümlülüklerin yerine getirmemesi nedeniyle davacıya göre daha az olacak şekilde etkisinin olduğunun tespit edildiği, ceza soruşturması sırasında kusur durumuna ilişkin alınan adli tıp kurumu raporuna göre meydana gelen kazada davacının asli kusurlu, davalının ise alt düzeyde tali kusurlu olduğunun tespit edildiği, kaza tespit tutanağı, ceza kovuşturması sırasında alınan adli tıp kurumu raporu ve mahkememiz dosyasında düzenlenen bilirkişi raporu ile yerleşik Yargıtay kararları birlikte değerlendirildiğinde, meydana gelen kazada davacının % 80 oranında, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsü davalı ...'nin ise % 20 oranında kusurlu olduğunun kabul edilmesinin gerektiği, ayrıntısı yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen Yargıtay'ın yerleşik kararları uyarınca kaza tarihi itibari ile uygulanması gereken Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri uyarınca düzenlenen iş göremezlik raporuna göre davacının sürekli iş göremezlik oranının % 48,2, geçici iş göremezlik süresinin 12 ay, bakıcı ihtiyacı süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği, aktüer bilirkişi tarafından yukarıda açıklanan yönteme uygun düzenlenen rapora göre davacının toplam geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı miktarının 283.236,01 TL olduğunun tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı, zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında tedavi giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olduğunun belirtildiği, dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun trafik kazalarındaki sorumluluğunun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi kapsamında ve sağlık uygulama tebliği ile sınırlı olduğu, Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun taraf olmadığı, bu hali ile dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun dava konusu talepler yönünden sorumluluğunun bulunmadığı, sigorta poliçesi düzenlenmesi sırasında davalı tarafından risklere karşı prim alındığı, trafik kazası sonucunda oluşacak geçici iş göremezlik zararı, geçici ve sürekli bakıcı gideri zararı ile sağlık uygulama tebliği kapsamında kalmayan zararlardan sigorta poliçesini düzenleyen ve bu zararları poliçe kapsamında teminat altına alan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğu, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinin dava tarihi olduğu,
davacının kaza tarihini kapsar döneme ait vergi dairesi kayıtları ile kaza tarihi öncesi 5 yıllık döneme ait vergi beyannamelerine göre, demir doğrama - kaynak işi ile uğraştığı, vergi kaydının buna yönelik olarak oluşturulduğu, vergi beyannamelerinde iş yerine ilişkin zarar bildiriminde bulunulduğu, tazminat hesabı varsayıma dayalı olarak yapılmakta ise de, bilinen gerçek durum ve bilgiler varken varsayıma dayalı olarak tazminat hesaplamasının yapılmasının mümkün olmadığı, bu hali ile de davacının kazaya bağlı olarak iş yerini kapatması sonucunda zarara uğradığı hususunun gerçek veriler dikkate alındığında ispat edilemediği,
meydana gelen yaralanma sonucunda davacıda oluşan acının dindirilebilmesi için tarafların ekonomik ve sosyal durumları, kaza tarihi itibari ile paranın satın alma gücü, olayın meydana geliş şekli, davacının yaşı, kazada tarafların kusur durumu, maddi tazminat miktarı gibi hususlar göz önünde bulundurulmak suretiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi yollaması ile 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 56/1. maddesi uyarınca bir miktar manevi tazminata hükmedilmesinin gerektiği,
anlaşıldığından iş göremezlik zararına yönelik talebin kusur durumu dikkate alınarak (283.286,01 TL * % 20) kısmen kabulüne, vergi dairesi kayıtları dikkate alındığında iş yerinin kapanması nedeniyle oluşan gerçek bir zararın bulunduğu hususu ispat edilmediğinden reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1) Davanın KISMEN KABULÜ ile,
(a) 1.610,16 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatı ile 55.037,04 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatının, davalı ...'den olay tarihi olan 12/11/2011 tarihinden, davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile dava tarihi olan 24/12/2018 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) Mahrum kalınan kar talebine yönelik davanın REDDİNE,
(c) 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 12/11/2011 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte DAVALI ...'den ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(ç) Fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
Maddi tazminata ilişkin talepler yönünden,
2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 3.869,57 TL harçtan, dava açılışında alınan 1.024,65 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 630,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.654,65 TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 2.214,92 TL harcın DAVALILAR ... ve ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nden ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 35,90 TL başvurma harcı, 165,00 TL tebligat ücreti, 1.300,00 TL bilirkişi ücreti, 93,25 TL posta gideri, 1.260,00 TL iş göremezlik rapor ücreti toplamı 2.854,15 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 421,88 TL'si ile dava açılışında alınan 1.024,65 TL peşin harç ve yargılama sırasında yatırılan 630,00 TL ıslah harcı toplamından oluşan 2.076,53 TL yargılama giderinin DAVALILAR ... ve ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nden ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 8.164,14 TL vekalet ücretinin DAVALILAR ... ve ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nden ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5) Davalıların yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/3. maddesi uyarınca hesaplanan 8.164,14 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK, 4.322,07 TL'sinin davalı ...'ye, 4.322,07 TL'sinin davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİNE VERİLMESİNE,
Manevi tazminata ilişkin talepler yönünden,
6) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.366,20 TL harcın DAVALI ...'den ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
7) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin DAVALI ...'den ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
8) Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10/2. maddesi uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ...'ye VERİLMESİNE,
9) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin YÜZÜNE KARŞI, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/03/2022
Katip ...Hakim ...
e - imzalıdıre - imzalıdır
Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.