T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2018/922 Esas - 2021/408
T.C.
ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2018/922 Esas
KARAR NO: 2021/408
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI :1-...
VEKİLİ: Av...
DAVALI : 2- ....
...
...
...
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 3- ...
VEKİLİ: Av....
DAVA:Rücuen Alacak(Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 27/12/2018
KARAR TARİHİ: 02/06/2021
KARAR YAZMA TARİHİ: 14/06/2021
Mahkememize açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili kurumun tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluş olduğunu, temizlik hizmetlerini 1988 yılından beri piyasaya yaptırdığını, Dalaman Hava Limanının temizlik hizmetlerinin 01/08/2010 - 31/12/2012 tarihleri arasında davalı... Enerji Turizm Tem. Mad. İht. İhr. Tic. Ltd. Şti 'nin 01/01/2013 - 31/08/2013 tarihleri arasında... Bilgi İşl. Temz. Yemk. Gıda. Enr. Petr. Ür. İnş. Nak. Tur. San. Tic. Ltd. Şti 'nin , 01/09/2013 - 31/07/2014 tarihleri arasında ...Kimya Kim. Mad. Tem. Taah. Ve tic. Ltd. Şti tarafından yürütüldüğünü, davalılar bünyesinde Dalaman Hava Limanında çalışmakta iken iş akdine son verildiği iddiasıyla dava dışı ... adlı işçi tarafından alacaklarının tahsili için Ortaca 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/425 Esas Sayılı davası ve bu kararın kesinleşmesi neticesinde Ortaca 1. İcra Müdürlüğünün2015/2610 sayılı dosyasına müvekkili kurum tarafından 20/05/2015 tarihinde 8.700 TL ödeme yapıldığını, ancak ödenen bu tutardan davalı şirketlerin sorumlu olduğunu, davalılar ile müvekkili kurum arasında imzalanan temizlik hizmetleri sözleşmesi hükümleri ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararları gereğince ödenen toplam 8.700 TL'nin rücuan tahsilini talep etme zorunluluğunun doğduğunu ileri sürerek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 8.700 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsisline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
DAVALI ...KİMYA KİMYEVİMAD. TEM. TAAH. VE TİC. LTD. ŞTİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Haksız ve yasal dayanaktan yoksun davayı kabul etmediklerini, yetki, görev, zamanaşımı , iş bölümü, taraf ehliyeti, derdestlik , kesin hüküm, hukuki yarar yokluğu, husumet yönünden itirazlarının bulunduğunu, davacı tarafından belirtilen teknik şartname maddelerinde hiçbir şekilde çalışan personelin kıdem tazminatından doğan haklarından çalışmış olduğu firmalar sorumludur yazmadığını, müvekkili şirket ile davacı kurumun arasında imzaladıkları sözleşmenin yasaya ve aleyhe maddelerini kabul etmediklerini, davacı kurumun tüm çalışanların kıdem tazminatları konusunda müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapmadığını, tüm yetkileri elinde bulunduran davacı kurumun kıdem tazminatlarından da tek başına sorumlu olduğunu ileri sürerek haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine, tüm mahkeme masrafların ve vekalet ücretini davacı kurum üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DAVALI... BİLGİ İŞLEM İŞ GÜV. DAN. HİZM. ENJ. SAN. TİC. LTD. ŞTİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili şirketin Dalaman Havalimanında ilgili çalışma dönemini kapsayan davacıya karşı olan hizmet ifasını kısmi bir süre içerisinde yerine getirdiğini, işçi tarafından açılan işçilik alacakları davasında mahkemeler tarafından muvazaalı şekilde alt iş verinin işçisi niteliğinde gösterilen işçinin aslında asıl işverenin işçileri olduğunun sabit olduğunu , asıl işvereni kamu kurumunun oluşturduğu taşeronluk işlerinde işçilik alacaklarından asıl işveren kamu kurumunun sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin yasal hükümler gereğince bir sorumluluğunun bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere dosyada hesaplama yapılması cihetine gidilecek olması halinde rücu alacağı dava dışı işçiyi vekil edenin devrettiği tarihi itibariyle söz konusu olan ücreti esas alınarak yapılması gerektiğini ileri sürerek davanın reddini, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DAVALI... ENERJİ TURZ. TEM. MADEN. İTH. İHR. TİC. LTD. ŞTİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Davacının açmış olduğu haksız ve mesnetsiz davayı kabul etmediklerini, davacı tarafın rücu talebinin zamanaşımına uğradığını, bu nedenle zamanaşımı yönünden davanın reddi gerektiğini, davacı vekilinin icra dosyasına ödediği tutarın müştereken ve müteselsilen tahsilini talebi yasa gereği haksız ve yersiz olduğunu, davacının davasını kabul anlamına gelmemek kadıyla işçiye karşı ödemiş olduğu miktarı iş ilişkide diğer borçlulara karşı ancak payları oranında rücu edebileceğini, davacı tarafın taleplerini kabul etmemekle birlikte müvekkili şirketi devrederken işçinin son ücreti baz alınarak işçilik alacakları hesabı yapılması gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğunun işçiyi çalıştırdığı dönem ve bu dönemdeki ücret ile sınırlı olduğunu ve 1/2 'sinden sorumlu olduğunu ileri sürerek zamanaşımı itirazının kabulü ile davanın haksız ve yersiz davasının reddine, davacının müştereken ve müteselsilen tahsili talibinin reddine, dava dışı işçinin devir tarihindeki son ücreti baz alınarak sorumlu olduğu payın da 1/2 'sinin uzman bilirkişiler vasıtasıyla belirlenip bu miktar üzerinden karar verilmesine talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya iş ve sosyal güvenlik hukuku uzmanı bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 10/03/2020 tarihli raporda, dava dışı ... ile ilgili Ortaca 1. İş Mahkemesinin 13/02/2015 tarih 2014/425 Esas, 2015/82 Karar sayılı kesinleşen kararı gereğince Ortaca 1. İcra Müdürlüğünün 2015/2610 Esas sayılı dosyasına 20/05/2015 tarihinde davacı tarafından yapılan 8.700 TL ödeminin rücuen tahsiline ve yürütülecek faiz konusuna ilişkin hukuki değerlendirme yetkisi sayın mahkemeye ait olmak üzere, davalı şirketlerin kendi dönemleriyle tam sorumlu olduğunun kabul edilmesi halinde,
Davalı... Enerji Turizm. Tem. Mad. İht. İhr. Tic. Ltd. Şti'den 2.624,86 TL'nin, Davalı... Bilgi İşl. Tem. Yem. Gıd. Ener. Pet. Ürü. İnş. Nak. Tur. San. Tic. Ltd. Şti'den 1.180,70 TL nin, Davalı ...Kimya kimyevi Maddeler temizlik ve tic. Ltd. Şti'den 4.894,44 TL'nin, sayın mahkemece TBK'nun 167. Maddesi hükmünce 1/2 sorumlu olduğunun kabul edilmesi halinde Davalı... Enerji Turizm. Tem. Mad. İht. İhr. Tic. Ltd. Şti'den 1.312,43 TL'nin, Davalı... Bilgi İşl. Tem. Yem. Gıd. Ener. Pet. Ürü. İnş. Nak. Tur. San. Tic. Ltd. Şti'den 590,35 TL'nin, Davalı ...Kimya kimyevi Maddeler temizlik ve tic. Ltd. Şti'den 2.447,22 TL'nin rücuan tazmini talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan, dosya ekindeki, sözleşmelerde davalı alt yükleniciler... Enerji.... Ltd.Şti, HMS Bilgi İşl....Ltd.Şti ile ...Kimyevi Mad. Ltd.Şti'nin, Yüklenici işçilerin İş Kanunu ve İlgili Yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal özlük haklarını yerine getirmekle yükümlüdür. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk, ihale makamı olan...'ne yüklenemeyeceğine dair hükümlerin mevcut olduğu tespit edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi çerçevesinde davacının davalılar tarafından çalıştırılan işçiye ödemek zorunda kalınan işçilik alacağının rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olup, 4857 sayılı Kanunun 2/6. maddesine göre, davacı asıl işverenin davalı alt işverenlerin dava dışı işçisi ...'a karşı, o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu tutulduğu, yani kanun kapsamında, asıl ve alt işverenlerin dış ilişki itibariyle işçiye karşı müteselsil sorumlu oldukları, söz konusu düzenlemenin işçi alacağını güvence altına alma amacı taşıdığı, asıl ve alt işverenler arasındaki ilişkide ise, Borçlar Kanunun ve sözleşmeler hukukunun esas alınacaktır.
Buna göre somut olayda, davacı DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ'nün her bir davalı şirket ile ayrı ayrı hizmet alım sözleşmesi imzaladığı görülmüş olup, tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde kanuna açıkça aykırı olmadıkça öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme eki genel şartname uyarınca, yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusunun yüklenici olmasına, yüklenicinin işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı, izin ücreti gibi ödemelerdeki aksamalarda her türlü yasal sorumluluğun yükleniciye ait olmasına göre davacının asıl işveren olarak yaptığı ödemeden, işçinin davalı şirketlerde çalıştığı döneme isabet eden kısmı ile sınırlı olmak üzere davalıların tam sorumlu oldukları kanaatine varılmıştır. Fakat feshe bağlı hak olan ihbar tazminatından son alt işveren sorumlu olacağından davacı tarafından ödenen ihbar tazminatının son alt işveren ...KİMYA KİMYEVİ MADDELER...Ltd. Şti.'den rücuen talep edilebileceği anlaşılmakla, karar ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasında imzalanan sözleşme ve eklerine göre, yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk, ihale makamı olan davacı...'ne yüklenemeyeceğinden, her bir davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Taraflar tacir olduğundan rücuen alacağa ödeme tarihinden itibaren talep gibi avans faizi işletilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-)Davanın KABULÜ ile, 8.700,00.-TL tazminatın her bir davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere,
A-)2.624,86.-TL'sinin ödeme tarihi olan 20/05/2015 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı... Enerji Turizm Tem. Mad.İth.İhr. Tic. Ltd. Sti'den,
B-)1.180,70.-TL'sinin ödeme tarihi olan 20/05/2015 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı... Bilgi İşl. Tem.Yem.Gıd.Ener. Pet.Ürü.İnş. Nak. Tur. San.Tic. Ltd. Sti''den,
C-)4.894,44.-TL'sinin ödeme tarihi olan 20/05/2015 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı ...Kimya Kimyaevi Maddeleri Temizlik ve Tic. Ltd.Şti'den,
TAHSİLİ İLE DAVACIYA ÖDENMESİNE,
2) Davacıdan peşin alınan 148,58.TL harcın Harçlar Kanununa göre alınması gereken 594,30 TL karar ilah harcından düşülmesi ile 445,72.TL bakiye karar ve ilam harcının,
a- 134,48 TL'sinin davalı... Enerji Turizm Tem. Mad.İth.İhr. Tic. Ltd. Sti'nden,
b- 60,49 TL'sinin davalı... Bilgi İşl. Tem.Yem.Gıd.Ener. Pet.Ürü.İnş.Nak.Tur. San. Tic. Ltd. Sti''nden,
c- 250,75 TL'sinin davalı ...Kimya Kimyaevi Maddeleri Temizlik ve Tic. Ltd.Şti'nden,
AYRI AYRI ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3) Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan 148,58 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı, 243,20 TL tebligat gideri,550,00 TL bilirkişi ücreti,977,68.TL yargılama giderinin,
a- 294,97 TL'sinin davalı... Enerji Turizm Tem. Mad.İth.İhr. Tic. Ltd. Sti'nden,
b- 132,68 TL'sinin davalı... Bilgi İşl. Tem.Yem.Gıd.Ener.Pet.Ürü.İnş.Nak.Tur. San. Tic. Ltd. Sti''nden,
c- 550,03 TL'sinin davalı ...Kimya Kimyaevi Maddeleri Temizlik ve Tic. Ltd.Şti'nden,
AYRI AYRI ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4) Kabul edilen toplam miktar üzerinden hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin,
a- 1.230,97 TL'sinin davalı... Enerji Turizm Tem. Mad.İth.İhr. Tic. Ltd. Sti'nden,
b- 553,71 TL'sinin davalı... Bilgi İşl.Tem.Yem.Gıd.Ener. Pet.Ürü.İnş.Nak.Tur. San. Tic. Ltd. Sti''nden,
c- 2.295,32 TL'sinin davalı ...Kimya Kimyaevi Maddeleri Temizlik ve Tic. Ltd.Şti'nden,
AYRI AYRI ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5) Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak DAVACIYA İADESİNE,"
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/06/2021
Katip ....
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.