T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/253 Esas - 2021/613
T.C.
ANKARA
14. ASLİYE TİCARET
MAHKEMESİ"TÜRK MİLLETİ ADINA"
KARAR
ESAS NO: 2020/253 Esas
KARAR NO: 2021/613
BAŞKAN:...
ÜYE:....
ÜYE....
KATİP....
DAVACI :....
VEKİLİ: Av.....
DAVALI :....
VEKİLİ: Av......
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/06/2020
KARAR TARİHİ: 30/09/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 23/01/2017 tarihinde " ...Fabrikası-Jips Atıklarının bertarafına ait İş Termin Planı hazırlanarak onaylatılması ve yeni oluşturulacak atık sahasına ait izinlerin alınması işi"ne ait sözleşme imzalandığını, müvekkili şirkete yapılacak olan ödemenin sözleşmenin Yapılacak Hizmetler Bedeli ve Ödeme Planı başlıklı 4.maddesinde düzenlendiğini, bu madde kapsamında sözleşmenin imzalanması ile davalı şirket tarafından müvekkili şirkete 100.000,00 Dolar ödeme yapıldığını, müvekkili şirket tarafından 23/01/2017 tarihli sözleşmeye dayanarak 24/07/2019 tanzim tarihli (0165547-016558 seri nolu) 2 adet fatura düzenlendiğini ancak davalı şirket tarafından fatura bedellerinin ödenmediğini, faturaların ödenmemesi sebebiyle Ankara...Müdürlüğünün 2019/11794 numaralı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı şirketin 11/09/2019 tarihindeki itirazı ile takibin durduğunu, davalı şirketin talimatları doğrultusunda müvekkili şirket tarafından İş Termin Planı hazırlandığını, 25/01/2017 tarihli yazı ile T.C. ...Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü'ne sunulduğunu, yazının onaylandığını, planın hazırlanıp onay almasına rağmen davalı şirket tarafından sözleşmeye göre 02/02/2017 tarihinde müvekkili şirkete ödenmesi gereken 60.000,00 Dolar'ın ödenmediğini, müvekkili şirket tarafından 24/07/2019 tanzim tarihli 016557 nolu açıklama kısmında "23/01/2017 Tarihli Sözleşmeye Göre İş Termin Planının Hazırlanarak Onaylatılması" ibaresinin yer aldığı faturanın düzenlendiğini, davalı şirketin talebi doğrultusunda müvekkili şirket tarafından Revize İş Termin Planı hazırlandığını, planın davalı şirket tarafından ...Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü'ne sunulduğunu, plana göre incelemeler, analizler ve çimento fabrikaları ile görüşmeler yapıldığını, görüşmeler sonucunda Adana Çimento Fabrikası tarafından davalı şirkete Endüstriyel Tehlikesiz Atık Kabulü Teklifi" sunulduğunu, planın Bakanlık tarafından uygun görüldüğünü, müvekkili şirket tarafından davalı şirketin ödemediği İş Termin Planı onaylatılması ücreti ile işin tamamlanmasından bahisle sözleşmedeki kalan bedelin talep edildiğini, ödemelerin yapılmadığını, davalının teslim almış olduğu Mersin 4. Noterliğinin 31/07/2019 tarih ve 18242 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile iş bu davanın konusunu oluşturan faturaları iade ettiğini, ihtarnameye Ankara 24. Noterliğinin 07/08/2019 tarih ve 29439 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile cevap verildiğini, ihtarnamede sözleşme ve fatura içeriklerinin tekraren hatırlatıldığını, davalı şirket tarafından iş bu ihtarnamemize Mersin 4. Noterliğinin 09/08/2019 tarih ve 18883 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile "söz konusu faturaların hangi hizmete istinaden düzenlendiği ve içeriği anlaşılamamıştır" denildiğini, müvekkili şirket tarafından ödemelerin yapılması için Ankara...Müdürlüğünün 2019/11794 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının haksız ve mesnetsiz itirazı nedeniyle takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini, takibin devamını, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatının tahsilini talep etmektedir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı şirketin İş Termin Planlarını, bunları uygulayacak olan müvekkili şirkete sözleşmede belirlenen zamanlarda raporlamadığını, sözleşmeye aykırı davrandığını, İş Termin Planının hazırlanması sürecinde müvekkili şirketten herhangi bir görüş alınmadığını, konu hakkında müvekkili şirkete sonradan bilgi verildiğini, iş bu termin planının gerçekçi ve uygulanabilir bir plan olmadığını, 11.11.2016 Tarihli ...Bakanlığı (“Bakanlık”) yazısı ile jips depolama alanlarının sebep olduğu kirliliğin ivedilikle kaldırılması ve bahse konu durum için 1 ay içerisinde iş termin planının Bakanlığa sunulması gerektiğinin bildirildiğini, bunun üzerine ETA tarafından Çevre Bakanlığı'na bir iş termin planını sunulduğunu ve Bakanlığın bunu 01.02.2017 tarihli yazısı ile uygun bulduğununun belirtildiğini, bu iş termin planında fosfojips atıklarının, Toros Tarım’a ait kireçtaşı ocağına taşınarak yönetmeliklere uygun biçimde gömülmesi ve bertaraf edilmesinin taahhüt edildiğini, bu iş termin planında fosfojips atıklarının taşınması için yeni bir yer belirlenmesinin, ÇED Süreçlerinin ve Çevre İzin Süreçlerinin tamamlanarak atıkların taşınmasının öngörülmüş olduğunu ve bu işlemlerin imkan dahilinde olup olmadığı durumunun incelenmediğini, Bakanlığa onaylatılmış olan iş termin planı hakkında müvekkil şirketten herhangi bir görüş alınmadığını, konu hakkında müvekkil şirkete sonradan bilgi verildiğini, söz konusu iş termin planı, fosfojips atıklarının taşınacağı yer olarak belirlenen bölge açısından uygulanmasının imkansız ve müvekkili şirketi zor durumda bırakan bir iş termin planı olduğunu, davacı şirketin uygulanabilir bir iş termin planının usulüne uygun bir şekilde sunmadığını, davacı şirketin ...Bakanlığına iki kez revize iş termin planı sunduğunu, bu durumun dahi davacı şirketin 01/02/2017 tarihinde acele ile uygulanabilir olmayan, bilimsel gerçeklikten uzak ve müvekkili şirketten gerekli onaylar alınmadan Bakanlığa sunmuş olduğunu ve 01/02/2017 tarihli iş termin planının düzeltilmesi ihtiyacını ortaya koyduğunu, halen müvekkili şirket tarafından Bakanlıkla yazışmalar yapıldığını, davacı şirketin gereği gibi ifa etmediği sözleşme yükümlülüklerinin müvekkili şirketçe tamamlanmaya ve yerine getirilmeye çalışıldığını, hali hazırda davacı şirketin ilk iş termin planını onaylansa da ilgili uyuşmazlık konusu hakkında Bakanlık yazısı uyarınca yeni bir iş termin planı sunması gerektiğini, burada önemli olan salt iş termin planı yapmak değil, uygulanabilir, hayata geçirilebilir ve dahi Bakanlık tarafından yeniden hazırlanmasına lüzum görülmeyecek bir iş termin planının sunulması olduğunu, düzenli depolama sahasına ait çevre mevzuatı kapsamında gerekli tüm izinler alınmadığı gibi düzenleme depolama sahası olarak belirlenen alan için çevre mevzuatı kapsamında herhangi bir izin dahi alınmadığını, henüz bu aşamaya geçilmediğini, bu sebeple davacı şirketin hangi açıdan ücrete hak kazandığını düşündüğü hususunun taraflarınca anlaşılamadığını, şartları henüz gerçekleşmediği için müvekkili şirketin davacı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını belirterek davanın reddini, dava konusu bedelin %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davacıdan tahsilini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, Hizmet Sözleşmesi nedeniyle alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, Ankara...Dairesinin 2019/11794 Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Ankara...Dairesinin 2019/11794 Esas sayılı dosyası incelendiğinde; 03.09.2019 tarihinde davacı şirket tarafından davalı şirket hakkında 2 adet faturaya dayalı olarak toplam 670.051,20 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, itiraz üzerine takibin durduğu, süresi içerisinde mahkememizde dava açıldığı görülmüştür.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 02/04/2021 havale tarihli raporda özetle; davacı şirket ile davalı şirket arasında 23.01.2017 tarihli “...Fabrikası- Jips Atıklarının Bertarafına Ait İş Termin Planlarının Hazırlanması ve Onaylatılması ve Yeni Oluşturulacak Atık Sahasına Ait İzinlerin Alınması İşi” konulu sözleşme imzalandığı, 01/02/2017 tarihli ve EB.1345 sayılı Çevre Şehircilik Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünün yazısında; Toros Tarım Sanayi ve Ticaret Anonim şirketi olarak kirliliğin önlenmesi için gereken çalışmalarının yapılacağı, bu amaçla söz konusu firmanın Ruhsat ve ÇED izinlerine sahip olduğu Mersin ili, Akdeniz ilçesi, pamukkurdu mevkiinde kalker ocağı işletmesinin bulunduğu alanda 11. sınıf düzenli depolama tesisi kurulacağı ve mevcut depolama alanlarındaki atıkların yeni kurulacak olan sahaya taşınacağının belirtildiği, bu amaçla hazırlanan İş Termin Planı bakanlığa sunulduğu, çalışmaların 2017 yılı Şubat ayında başlaması ve 2022 yılı ocak ayında tamamlanmasının öngörüldüğü, yeni kurulacak saha için ÇED süreci sırasında MCK karar alınması ve tüm işlemler süresince de mevcut sahada işbirliğin tespit edilebilmesi için üçer aylık dönemlerde izlemelerin devam etmesi ve il müdürlüğüne raporlanması koşuluyla İş Termin Planı şartlı olarak onaylanmış olduğunun görüldüğü, davalıya ait olan daha önce Ruhsatlı Kalker Ocağı işletmesinin bulunduğu alan için, İş Termin Planına uygun olarak çalışmalar başlatıldığında, sahanın 26.03.2010 tarihli ve 27533 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik” hükümlerinde istenilen 11. Sınıf Düzenli Depolama Tesisi olarak projelendirilmesinin çevresel riskler açısından problem yaratacağının öngörüldüğü, davalı tarafından yeni saha arayışları ve alternatif çözüm önerilerinin araştırılmaya başlamış olduğunun dosyadan yapılan incelemeden görüldüğü, davalı tarafın da yeni bir alan gösterilmediği ve daha çok atık azaltımına yönelik alternatif çözüm üretmek için Ar Ge çalışmalarına başlandığının anlaşıldığı, davalı şirketin 05.06.2018 tarih ve TF- 850.02 2018/454 sayılı yazısı ile Ar- Ge süreci ve sonuçlarına dair fizibilite çalışmalarının devam etmesinden dolayı onaylanan İş Termin Planından ayrı yeni bir İş Termin Planı hazırlayabilmek adına belirli bir süreye ihtiyaç duyulduğu belirtilerek ek süre talebinde bulunulduğu, İş Termin Planında fosfojips atıklarının çimento fabrikalarında katkı malzemesi olarak kullanılacağının belirtildiği, Revize İş Termin Planı Hakkındaki 24.10.2018 tarihli ve 161436 sayılı Çevre Şehircilik Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünün yazısında; sunulan Revize İş Termin Planı Bakanlıkca değerlendirilmiş, sahada 2 milyon tonun üzerinde olduğu bilinen fosfojipsin yıllık 4.000-5000 ton kullanımı ile sürenin 400 yılı aşacağı, İş Termin Planında verilen 22 yıllık süreçte bu atıkların tamamının tüketilmesinin mümkün olmadığı, akademik uygulamaya esas bir projenin hazırlatılması ve 31.03.2019 tarihine kadar Bakanlık onayına sunulması gerektiğinin belirtildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 3. maddesi “İş Bu Sözleşme konusu işin tamamlanmasına müteakip” maddesinde; Fosfojips atıkları için oluşturulması planlanan düzenli depolama sahasına ait çevre mevzuatı kapsamında gerekli tüm izinlerin alınması olarak tanımlandığı, ancak davacı tarafın “Düzenli depolama sahasına ait çevre mevzuatı kapsamında gerekli tüm izinlerin alınmadığı gibi düzenli depolama saha olarak belirlenen alan için çevre mevzuatı kapsamında herhangi bir izin” aldığına dair dosyada herhangi bir belgeye rastlanmadığı, davacı şirket tarafından hazırlanan ve davalı şirketin de haberdar olduğu, İş Termin Planı 01.02.2017 tarihinde Çevre şehircilik Bakanlığı tarafından şartlı onaylandığı, davalı şirket tarafında fosfojips atıklarının çimento fabrikalarında katkı malzemesi olarak kullanılacağı ve yine NPK gübresinde katkı maddesi olarak kullanımı nedeniyle onaylanan İş Termin Planının güncelliğini yitirdiğini belirterek uygulamaktan ve yeni bir saha arayışından vazgeçtiği, 05.09.2018'de sunulan Revize İş Termin Planı'nın, Bakanlığa sunulduğu, bu nedenlerden dolayı; davacı şirketin sözleşmenin ikinci maddesi ile ilgili edinimlerini yerine getirmeye çalıştığının anlaşıldığı, davalı tarafından, adı geçen sözleşmenin ödeme planı bölümünde “İş Termin Planının Onaylarının alınmasına müteakip” 60.000,00 USD olan sözleşme bedeli, 24.07.2019 tarih 16557 fatura sıra numaralı 402.030,72 TL tutarındaki bedeli davacıya ödemesi gerektiği, dosya incelendiğinde; fosfojis atıklarının bertaraf edilmesi sürecinde yer alan, yer secimi, proje, ihale, inşaat, işletmeye alma gibi işlerin yapılmadığı ve atıkların yeni bir sahaya taşınmadığı ve yeni oluşturulacak atık sahasına ait izinlerin ve onayların alınmadığı, bu nedenden dolayı davacı şirketin sözleşmenin 3. maddesinde tanımlanan ”Jips atıkları için oluşturulması planlana düzenli depolama sahasına ait çevre mevzuatı kapsamında gerekli tüm izinlerinin alınması” ile ilgili iş/işlemleri yerine getirmediği ve sözleşmenin ödeme planı bölümünde “İş bu sözleşmeye göre işin tamamlanmasına mütakip” 40.000,00 USD ücretin kararlaştırıldığı 268.020,48 TL tutarındaki fatura bedellerini almayı hak etmediği kanaatinin oluştuğu kanaatine varıldığı açıklanmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine düzenlenen 14/06/2021 havale tarihli ek raporda; davalı şirket tarafından davacı şirkete, sözleşmenin imzalanmasından sonra 100.000,00 USD ödendiği, davacı şirketin, sözleşmenin 3. maddesinde tanımlananan” Jips atıkları için oluşturulması planlana düzenli depolama sahasına ait çevre mevzuatı kapsamında gerekli tüm izinlerinin alınması” ile ilgili yanı İşin tamamlanması iş/işlemleri yerine getirmediği, yine davacı şirketin sözleşmenin 2. maddesinde tanımlanan “...Bakanlığına sunulacak olan İş Termin Planının onaylarının alınmasına müteakip” ile ilgili iş/işlemleri kısmen yerine getirdiği, işi tamamlayamadığı anlaşılmakta olup, davalı şirketin, atık fosfojips'in taşınması için davacı şirkete yeni alan göstermediğinden dolayı hatalı olup olmadığı hususu mahkeme takdirinde olduğu, sonuç olarak; davalı şirket tarafından, sözleşmenin ödeme planı bölümünde “İş bu sözleşmeye göre işin tamamlanmasına mütakip” 40.000,00 USD ücretin kararlaştırıldığı 268.020,48 TL tutarındaki fatura bedellerini davacı şirkete ödememesi gerekliği, davalı şirketin, sözleşme bedeli olan 60.000,00 USD ücretin karşılığı olan 402.030,72 TL. tutarındaki bedelin davacı şirkete ödemesi gerektiği bildirilmiştir.
Toplanan deliller ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından hazırlanan termin planının şartlı onaylandığı, davalı şirketin jips atıkları için farklı projeler gerçekleştirmek istemesi nedeniyle, davacı şirketin termin planının şartlı onaylanmasından dolayı bu bölümdeki edimini tamamlamadığının kabul edilemeyeceği, 40.000,00 USD ücrete ilişkin edimlerin ise yerine getirilmediği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar talebi reddedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
Davalının Ankara...Dairesinin 2019/11794 Esas sayılı dosyasında, 402.030,72 Tl alacak yönünden yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE,
Alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %19,50 ve değişen oranlarda avans faizi yürütülmesi suretiyle takibin devamına,
Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 27.462,71 TL harçtan peşin alınan 8.082,54 TL harcın mahsubu ile bakiye 19.370,17 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 36.592,15 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı yararına 27.211,43 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 8.092,54 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 95,50 TL posta gideri, 3.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.695,50 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 2.217,30 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, Davacı Vekili Av. .... ile Davalı Vekili Av. ... yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ'ne İSTİNAF BAŞVURU YOLU açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 30/09/2021
Başkan ...
✍e-imzalı
Üye ....
✍e-imzalı
Üye ....
✍e-imzalı
Katip ....
✍e-imzalı