T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
14. ASLİYE TİCARET
MAHKEMESİ"TÜRK MİLLETİ ADINA"
KARAR
ESAS NO: 2021/330 Esas
KARAR NO: 2021/882
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - .......
DAVALILAR : 1- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ......
İHBAR OLUNANLAR: 1- ... -...
2- ... -...
MİRASÇILAR: 1- ... - ...
2- ... - ...
3- ... - ...
4- ... - ...
5- ... - ...
6- ... - ...
DAVA: Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/09/2015
KARAR TARİHİ: 23/12/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 20/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatif ile davalı yüklenici ... (... İnşaat Taahhüt) arasında kaba/ince sıva, alçı, mutfak dolapları, parke...vs. imalat konusunda 27.05.2010 tarihinde sözleşme imzalandığını, teslim tarihinin 30.09.2010 olduğunu, davalı yüklenicinin bir kısım imalatı yaptıktan sonra hiçbir gerekçe göstermeksizin inşaat sahasını terk ettiğini, müvekkili kooperatif ile dava dışı arsa sahipleri arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesinin, Ankara...Ticaret Mahkemesinin 14.12.2012 tarihli 2007/459 Esas 2012/512 Karar sayılı ilamı ile geriye etkili olarak feshedildiğini, tüm yargı yollarının tüketilerek kararın kesinleştiğini, davalının, iş bu davaya konu sözleşmeyi ifasında müvekkilinin hiçbir yararının kalmadığını, davalının işi yarım bırakıp inşaat sahasına terk etmesi, çalıştırdığı işçilerin SGK girişini yapmaması ve müvekkilinin sözleşmenin ifasında yararının kalmaması nedeniyle Ankara ... Noterliği'nin 19.09.2013 tarihli ve 8199 yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmeden haklı nedenlerle dönüldüğünü, ihtarnamenin davalı ...'e 02.10.2013 tarihinde tebliğ edildiğini, Ankara .... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/80 D.İş sayılı dosyasında yüklenicinin ediminin %54,1'ini ayıplı şekilde yerine getirdiğinin tespit edildiğini, müvekkili kooperatif tarafından alacaklısı davalı ...'e yaptığı ve yapacağı işlere avans olarak 28.05.2011 tanzim tarihli, 1.128.900,00 TL bedelli, vadesi bulunmayan bononun verildiğini, davalı ...'in bono bedelinin bir kısmını uhdesinde tutarak kalan bedelleri dava dışı ... ve ...'a temlik ettiğini, akabinde bononun tahsili amacıyla Ankara .... İcra Müdürlüğünün 2012/3632 Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davalı ... ve temlik alacaklılarının tüm alacaklılarını diğer davalı ...'e temlik ettiklerini, dava konusu bononun, davalı yüklenici ...'in edimlerini eksiksiz olarak yerine getireceği varsayımı ile verildiğini, davalı ...'e yaptığı imalatların bedeli olarak gerek banka havalesi gerekse makbuz karşılığında ödemeler yapıldığını, harici ödemeler ve sözleşmenin haklı feshinden dolayı menfi zararları talep etme haklarını saklı tuttuklarını belirterek davalı ...'e eser sözleşmesi karşılığında verilen avans niteliğindeki bononun sözleşmenin geriye etkili feshi neticesinde iadesi gerektiğinden müvekkili kooperatifin 28.05.2011 tarihli 1.128.900,00 bedelli bonodan dolayı borçlu olmadığının tespitine, Ankara...Müdürlüğünün 2012/3632 Esas sayılı dosyası ile başlatılan takibin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, diğer davalı ...'in, davacı kooperatifin bir kısım inşaat işlerini gerçekleştirdiğini, alacakları uzun zaman ödenmeyince hakedişleri çıkardığını, kooperatifin yapılan işlerin bedelini ödeyemeyeceği anlaşılınca, tarafların karşılıklı ibralaştıklarını ve yapılan işler ile gecikme faizi hesaplanarak dava konusu 1.128.900,00 TL bedelli bononun verildiğini, 2 yıl beklenmesine rağmen bu bonoda ödenmediği için icraya konulduğunu, davacı kooperatifin işi yaptıracak parası olmadığı için inşaatın durduğunu, bu yüzden de dava dışı arsa sahiplerinin sözleşmenin geriye etkili olarak fesih için davacı kooperatif hakkında dava açtıklarını, davacı kooperatifin arsa sahiplerinin, davayı geri almaları ve davadan feragatlerini sağlayabilmeleri için inşaatın devam ettirilmesi gerektiğinden işi yapacak mütteahit aramaya başladıklarını, mütteahitlik yapan müvekkilini bulduklarını, müvekkilinin daire karşılığı olarak kalan işleri yapmaya talip olduğunu, ancak kooperatif aleyhine icra takipleri olduğu ve imalat için getireceği mallara haciz uygulanma riski bulunduğu için kooperatifin talebi üzerine 3.şahıslara olan borçları müvekkilinin ödeyerek alacaklarını temellük ettiğini, dava konusu icra takibinin alacaklılarına da aynı şekilde müvekkili tarafından ödeme yapılarak temlik alındığını, daha sonraki süreçte Ankara...Ticaret Mahkemesinin 2007/459 Esas sayılı dosyasında dava dışı arsa sahipleri tarafından davacı kooperatif tarafından açılan kat karşılığı sözleşmenin geriye etkili olarak feshedildiğini, inşaat yapmaya elverişli bir arsa kalmadığını, müvekkilinin de temellük ettiği alacağını alamadığını, müvekkili tarafından, icra müdürlüğünden İİK'nın 120. maddesi uyarınca alınan yetki ile arsa sahiplerine karşı Ankara .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/480 Esas sayılı tazminat davasının açıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ...'e usulüne uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmesine rağmen cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, davacı kooperatif tarafından 27.05.2010 tarihli sözleşmeye istinaden davalı ...'e avans olarak verildiği iddia edilen ve Ankara...Müdürlüğünün 2012/3622 Esas sayılı takibine konu bononun, sözleşmenin geriye etkili feshi neticesi iadesi gerektiğinden bahisle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, Ankara...Müdürlüğünün 2012/3622 Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davaya konu icra takibine dayanak 28.05.2011 düzenleme tarihli, borçlusu davacı kooperatif, lehtarı davalı ... olan 1.128.900,00 TL bedelli bononun arka sayfası incelendiğinde; 13.03.2012 tarihinde bonoda yazılı bedelin 455.300,00 TL'si ...'in uhdesinde kalmak kaydı ile 403.500,00 TL'sinin ..., 270.100,00 TL'sinin ...'e temlik edildiği, bononun icra takibi yoluyla tahsili hususunda Av. ... 'e yetki ve talimat verildiği anlaşılmıştır.
Ankara...Müdürlüğünün 2012/3622 Esas sayılı dosyası incelendiğinde; davalı alacaklı ..., ... ve ... vekili Av. ... tarafından, 14.03.2012 tarihinde davacı borçlu kooperatif hakkında 28.05.2011 tanzim tarihli 1.128.900,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak takip başlatıldığı, alacaklıların dosya alacağını 03.01.2013 tarihinde davalı ...'e temlik ettikleri görülmüştür.
Davacı kooperatif ile davalı ... arasında imzalanan 27.05.2010 tarihli sözleşmeye göre, davacı kooperatif iş sahibi, davalı ... yüklenici olup, sözleşme konusu imalatların 30.09.2010 tarihine kadar tamamlanacağı, iş sahibinin taşeronun gerçekleştirdiği imalatların bedelini daire olarak ödeyeceği, sözleşmenin haksız olarak iş sahibi tarafından feshi halinde, iş sahibinin taşerona uğradığı zararların dışında ayrıca 300.000,00 TL cezai şart ödemeyi taahhüt ettiği, yine aynı taraflar arasında düzenlenen 28.05.2011 tarihli "Teslim Tesellüm Belgesidir" başlıklı belge ile 28.05.2011 tarihli Hakediş Tutanağı uyarınca, 828.900,00 TL imalat, 300.000,00 TL gecikme cezaları toplamı olmak üzere toplam 1.128.900,00 TL alacak karşılığında 1 adet bononun davacı kooperatif tarafından tanzim edilerek alacaklı davalı taşerona teslim edildiği, bononun vadesinin açık olup, ödeme yapıldıkça bono bedelinden mahsup edileceği, ileride ödemelerin tamamı yapıldıktan sonra tahakkuk edecek KDV hesaplanarak ödendiğinde iş toplamı kadar fatura düzenlenerek kooperatife verileceği kararlaştırılmıştır.
Davalı ... vekilinin 08.11.2016 tarihli dilekçesi ekinde mahkememize sunulan 15.06.2012 tarihli "Sözleşmenin Feshi" başlıklı belge incelendiğinde; davacı kooperatif ile davalı ... arasında imzalanan 27.05.2010 tarihli sözleşme içeriği doğrultusunda, ...İnşaat'ın, 28.05.2011 tarihli hakediş tutanağına istinaden kalan 820.000,00 TL'nin B1 Blok yapımını üstlenen Süleyman Hilmi Özcan tarafından ödenmesinin üstlenildiği ve bu ödemenin 50.000,00 TL peşin, geri kalan ise 31.07.2012 tarihinden itibaren başlamak üzere evraklar ile ödenmiş olup, bu ödemeler karşılığı ...İnşaat'dan ..., ortakları ..., ...'ın kooperatiften hiçbir alacaklarının kalmadığı,...28.05.2011 tarihli tanzim edilmiş senedin iptal edilmiş olduğu, kooperatife iade edilip tapu üzerine konan hacizlerin kaldırılacağının kararlaştırıldığı, iş bu belgenin davacı kooperatif, davalı ..., dava dışı ..., ... ve ödemeyi yapan Süleyman Hilmi Tezcan tarafından imzalandığı görülmüştür.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 10.05.2017 tarihli raporda, icra dosyasındaki alacağın 03.01.2013 tarihinde davalı ...'e temlik edildiği, davacının temlik edene karşı ileri sürebileceği tüm iddia ve def'ileri temellük edenlere ve davalı ...'e karşı ileri sürebileceği, keşideci S.S. Cemre Yuvam Konut Yapı Kooperatifi ile senet lehtarı ... -.... İnşaat arasında 27.05.2010 tarihli eser sözleşmesinin akdedildiği ve bu bağlamda temel borç ilişkisinde bir ihtilafın bulunmadığı, davaya konu bononun yüklenici - taşeron ...'in 27.05.2010 tarihinden 28.05.2011 tarihine kadar gerçekleştirdiği işlerin bedelinin tediyesi amacıyla verildiği, bu nedenle davacı tarafın senedin başlangıçta avans olarak verildiği yönündeki beyanlarına itibar edilemeyeceği, 14.03.2012 icra takip tarihinden sonra ve fakat 01.03.2013 tarihli temlikten önce 15.06.2012 tarihinde, davacı kooperatif, senet lehtarı ..., senet lehtarı ... tarafından icra takibinden önce senedin 403.000,00 TL bölümü temlik edilen ..., 270.000,00 TL'lik bölümü temlik edilen ... arasında tanzim edilen "Sözleşmenin Feshi" başlıklı belge ile "....İnşaat'ın 28.05.2011 tarihli hakediş tutanağına istinaden 820.000,00 TL bedelin (SS Cemre Konut Yapı Kooperatifi'nin...B1 blokunun yapımını üstlenen ... ... 'ın ödemeyi üstlendiğini ve ödemeyi) 50.000,00 TL peşin bakiyesini muhtelif vadeli senetler ile toplam 820.000,00 TL olarak ödendiği belirtilerek, ...İnşaat'dan ..., ortakları ... ve ...'ın kooperatiften herhangi bir alacaklarının kalmadığı..."nın belirtildiği, bu durumda yanlar arasında akdedilen sözleşme gereği yapılan işlerin bedeli olarak verildiği anlaşılan 28.05.2011 tarihli 1.128.900,00 TL tutarlı senet bedelinden bakiye 820.000,00 TL'nin 15.06.2012 tarihli tasfiye nitelikli anlaşma ile senet lehtarı ve icra takibi alacaklılarına ödendiği, bu suretle senedin lehtar ve icra takibi alacaklıları yönünden bedelsiz kaldığının anlaşıldığı, temlik edene karşı ileri sürülebilecek tüm hususların temellük edene karşı da ileri sürülebileceği dikkate alındığında, davacının icra dosyasında 03.01.2013 tarihinde (ödemeden sonra) temlik aldığı anlaşılan temlik alacaklısına karşı da bir borcunun olmayacağı açıklanmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı ... vekili tarafından itiraz dilekçesi sunulmuş ise de, itiraza konu ve sahte olduğu ileri sürülen 15.06.2012 tarihli sözleşmenin feshi başlıklı belgenin, anılan vekil tarafından 08.11.2016 tarihli dilekçe ekinde dosyaya sunulduğu anlaşıldığından, sahtelik iddiasına itibar edilmemiştir.
Mahkememizin 14/12/2017 tarih ve 2015/1413 Esas - 2017/891 Karar sayılı kararı Ankara Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 18/05/2021 tarih ve 2021/220 Esas 2021/474 Karar sayılı ilamıyla "mahkemece; öncelikle davalı ... vekili tarafından dosyaya sunulan ve diğer taraflarca inkar edilmeyen 15/06/2012 tarihli "sözleşmenin feshi" başlıklı belgenin borcun nakli mi yoksa borcun yenilenmesi mi niteliğinde olduğunun tespitinden sonra borcun nakli niteliğinde olduğunun tespiti halinde TBK'nın 200. maddesine göre hükümsüz kalıp kalmadığının tartışılması; belge içeriğine göre yerine getirilen veya getirilmeyen edimlerin tespiti ile ifa uğruna kıymetli evrak verilip verilmediğinin tespiti bakımından davacı temsilcisinin ve davalı ...'in isticvap edilmesi; belge kapsamında belirtilen yükümlüklerin yerine getirilip getirilmediği, yarım kalan işlerin yapılıp yapılmadığı veya ödeme yapılıp yapılmadığının gerekirse konusunda uzman bilirkişiler vasıtasıyla yerinde tespiti ile toplanacak delillerle ulaşılacak sonuca göre karar verilmesi" gerekçesiyle kaldırılmıştır.
İhbar olunan ... ile diğer ihbar edilen ... mirasçılarına tebligat yapılmış, ... mirasçıları tarafından mahkememize gönderilen 07.10.2021 tarihli dilekçelerde,... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/203 Esas - 2018/282 Karar ve 2018/224 Esas - 2018/276 Karar sayılı dosyaları ile mirası reddettikleri beyan edilmiştir.
Toplanan deliller ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu 28.05.2011 tanzim tarihli 1.128.900,00 TL bedelli bononun, davalı ...'e 27.05.2010 tarihinden 28.05.2011 tarihine kadar gerçekleştirdiği imalatların bedellerinin ödenmesi amacıyla verildiği, ...'in 13.03.2012 tarihinde, bono alacağının 403.500,00 TL'sini dava dışı ...'a, 270.100,00 TL'sini dava dışı ...'e temlik ettiği, her üç alacaklı tarafından Ankara...Müdürlüğünün 2012/3632 Esas sayılı dosyası ile davacı kooperatif hakkında takip başlatıldığı, takip alacaklılarının 03.01.2013 tarihinde dosya alacağının tamamının davalı ...'e temlik ettikleri, davalı ... vekili tarafından dosyamıza sunulan senet alacaklıları ..., ..., ... ve dava dışı.... ile davacı kooperatif arasında imzalanan "Sözleşmenin Feshi" başlıklı 15.06.2012 tarihli belgede, borcun ... tarafından ödenmesi nedeniyle 28.05.2011 tarihli tanzim edilmiş senedin iptal edildiği, bu belgede, davalı yüklenici ... ile alacak temlik edilen ... ve ...'ün davacı kooperatiften herhangi bir alacaklarının kalmadığı belirtilmesine rağmen, icra takibine konu alacaklarını bu belge tarihinden sonra 03.01.2013 tarihinde davalı ...'e temlik ettikleri, yarım kalan işler yönünden bir talepte bulunulmadığı, bononun yapılan imalarlar için düzenlenen hakediş bedeline ilişkin olduğu, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nin 18.08.2021 tarihli ve 2021/220 E. - 2021/474 K. sayılı kaldırma kararında belirtilen şekilde uyuşmazlık konusu edilmeyen yarım kalan işlerin yapılıp yapılmadığı hususunda inceleme yapılmasına gerek bulunmadığı, dosya içeriğine göre toplanacak başkaca bir delil kalmadığı, sonuç olarak, davalı ...'e temlik tarihinde, temliğin dayanağı alacağın bulunmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davanın KABULÜ ile,
Davacı kooperatifin Ankara...Dairesinin 2012/3632 Esas sayılı takibine dayanak 28.05.2011 keşide tarihli 1.128.900,00 TL bedelli ...-... İnşaat lehine keşide edilen bonodon dolayı borçlu olmadığının TESPİTİNE,
492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 77.115,16 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 19.278,79 TL harcın mahsubu ile bakiye 57.836,37 TL harcın davalılardan alınarak hazineye irad kaydına,
Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve taktir edilen 57.817,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 27,70 TL başvurma harcı, 19.278,79 TL peşin harç, 4,10 TL vekalet harcı, 0,75 TL dosya gideri, 664,00 TL posta gideri ve 1.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 21.475,34 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili Av. ..., davalı ... vekili Av. ...'ın yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ'ne İSTİNAF BAŞVURU YOLU açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 23/12/2021
Başkan ...
✍e-imzalı
Üye ...
✍e-imzalı
Üye ...
✍e-imzalı
Katip ...
✍e-imzalı