T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/274 Esas - 2025/453
T.C.
ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2021/274 Esas
KARAR NO : 2025/453
DAVA : İpoteğin Yok Hükmünde Olduğunun Tespiti ile İpoteğin Fekki
veya Hile Nedeniyle İpoteğin Kaldırılması
DAVA TARİHİ : 08/01/2021
KARAR TARİHİ : 18/06/2025
KARAR YAZMA TARİHİ : 26/06/2025
Mahkememize,...... Mahkemesinin 18/02/2021 tarihli ...... sayılı görevsizlik kararı ile gönderilen dosya mahkememize tevzi edilmekle dosyanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkil adına kayıtlı taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiği 08.11.2017 tarihinde müvekkil davacı ...’nın ayırtım gücü bulunmadığından, tesis edilen ipoteğin fekkinin gerektiğini, Müvekkilinin, bahsi geçen tarımsal amaçlı genel kredi sözleşmesine, sözleşmenin imzalandığı tarihte bir dâhili bulunmadığını, müvekkilinin davalı ...’e, kendi adına kayıtlı taşınmaz üzerine ipotek tesis edilmesini gerektirir herhangi bir borcu yahut bu kişi ile tarımsal bir faaliyeti bulunmadığını, müvekkili adına kayıtlı ...... nolu bağımsız bölümde bulunan taşınmaz üzerine 500.000,00.TL değerinde ipotek tesis edilmesi işleminin yok hükmünde olduğunun tespiti ile tesis edilen ipoteklerin tapu sicilinden fekkini talep ettiğini, Müvekkili ..., davalılar arasında tanzim edilen Tarımsal Amaçlı Genel Kredi Sözleşmesinin tanziminden 6 ay sonra, kredi alan lehine ipotek tesis eden kişi (malik) konumunda olduğunu, dolayısıyla müvekkili, anılan krediyi kendi ihtiyaçları yahut kendisine ait bir faaliyet alanı için kullanmadığı gibi kredi sözleşmesinin tanzim edildiği tarihte sözleşmeye taraf dahi olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile en aleyhe kabulde dâhi, müvekkilinin hukuki işlem iradesi sakatlandığından tesis edilen işlemler bu nedenle de geçersiz olduğunu, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile; müvekkili ...'nın ayırt etme gücünün olmaması nedeniyle, davalılar arasında düzenlenen Tarımsal Amaçlı Genel Kredi Sözleşmesi kapsamında davalıya kullandırılan krediye karşılık teminat olarak ......nolu bağımsız bölüme bulunan taşınmaz üzerine 08.11.2017 tarihinde tesis edilen ipoteğin yok hükmünde olduğunun tespiti ile taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkini, Mahkeme aksi kanaatte ise, Müvekkili ... adına kayıtlı ......nolu bağımsız bölümde bulunan taşınmaz üzerine 08.11.2017 tarihinde tesis edilen ipotekte, müvekkil davacı ...’nın “ipotek eş muvafakati (yazılı)” bulunmaması nedeni ile ipoteğin geçersiz (yolsuz) olduğunun tespiti ile taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkini, müvekkil davacı ...’nın hukuki işlem iradesinin davalılar ve dava dışı 3. kişilerce hile ile sakatlanmış olması nedeni ile müvekkil davacı ... adına kayıtlı “...... nolu bağımsız bölüm”de bulunan taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
DAVALI ... CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Davacı tarafın müvekkilinin ipotek tesis edildiği takdirde ayrım gücü bulunmadığını demans hastalığından müzdarip olduğunu bu sebeple kendisine vasi atandığını, ipotek tesisinde eş muvafakatı olmadığından bahisle ipoteğin fekkini arz ve talep ettiğini, ihtiyati tedbir kararına itiraz ettiklerini, davacı ... tarafından birçok bankaya sahibi olduğu taşınmazlar adına ipotek verildiğinin görüldüğünü, bu dava dosyasının ......Esas sayılı dosyası ile bağlantı olduğundan birleştirilmesini talep ettiğini, davacı tarafın dava dilekçesine adres yazması gerektiğini, ayrıca arabuluculuk yoluna başvurmamış olduğunu, müvekkili şirketinin ......'da olup yetkisizlik kararı verilerek dosyanın ...... Mahkemesine gönderilmesinin gerektiğini, davacının iddia ettiği alacağın hak düşürücü zaman aşımı yönünden incelenmesini talep ettiklerini, davacının birçok taşınmazını ipotek ettirmiş olup, davacının ayırt etme gücüne sahip olmadığının tapu memuru tarafından fark edilmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı tarafından müvekkili banka ile imzalanan 25/05/2017 tarihli 450.000 TL bedelli GKS'ni teminen ...... nolu bağımsız bölümde yer alan taşınmazın 500.000 TL bedelle birinci dereceden ipotek tesisi işlemi gerçekleşmiş olduğunu, ipotek sırasında davacının eşi ...'dan muvafakatname alındığını , bu işlem sırasında davacının fiilen ehliyetinin yerinde olduğunu, resmi makamlar huzurunda imzalanan ipotek sözleşmesinin HMK'nun 204 maddesi gereğince inkar edilemeyeceğini, ipotek tesis tarihinde davacının fiil ehliyetinin yerinde olup geçerli ve bağlayıcı olduğunu, davacının kısıtlanması yönünde verilen kararın tarihinin .../10/2020 olup davaya konu işlem üzerinden 3 yıl geçtikten sonra kısıtlama kararı verildiğini, tam ehliyetli gibi hareket ederek hukuki muamelelerde bulunan davacının hukuki muamelenin hükümsüzlüğünü ileri süremeyeceğini, haksız ve mesnetsiz talepleri içeren davanın esastan reddini savunmuştur.
DAVALI ... CEVAP DİLEKÇESİNDE:Cevap dilekçesi sunmamıştır.
......Mahkemesinin 18/02/2021 tarihli ...... sayılı görevsizlik kararı ile: " Dava konusu davalı banka ile davalı ... arasında imzalanan Genel kredi Sözleşmesinin ticari sözleşme olduğu, kök sözleşmenin ticari kredi olduğu, davacı ...'nın imzalanan kredi sözleşmesinden dolayı dava konusu taşınmazda ipotek tesis edildiği, görevli mahkemenin ...... Mahkemesi olduğundan mahkemelerinin görevsizliğine, 6100 sayılı HMK nun 114/1-c maddesi delaletiyle 115/2 maddesi gereğine davacının davasının, GÖREVSİZLİK NEDENİYLE USULDEN REDDİNE, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde görevli ve yetkili ...... MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE," karar verilmiş olup görevsizlik kararı ile gelen dosyaya mahkememize tevzi edilmek ile yukarıdaki esas numarasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememizin tensip ara kararı ile ......esas sayısı doyasının uyap sistemi üzerinden gönderilmesinin istenilmesine, ...... müzekkere yazılarak davacının TC kimlik numarası da belirtilmek suretiyle, görmüş olduğu tedaviye ilişkin olarak tüm tedavi evraklarının gönderilmesinin istenilmesine, tüm tedavi evrakları dosyaya geldikten ve dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra talep halinde davacının dava konusu talepleri dikkate alınmak suretiyle iş göremezlik oranının tespiti için rapor aldırılmak üzere uygun görülecek bir sağlık kuruluşuna sevkine, Davacının 25/05/2017 tarihinden önceki dönemdeki ekonomik ve sosyal durumunun tespiti için ilgili kolluk birimine yazı yazılmasına, Davalı bankaya müzekkere yazılarak davacıya ait banka kayıtları, sözleşmeler, hesap hareketlerinin gönderilmesinin istenilmiş olup gelen belge ve yazılar dosya içerisine alınmıştır.
Davacılar vekilinin ihtiyati tedbir talebi üzerine mahkememizce verilen 12/07/2021 tarihli ihtiyati tedbir kararı davacılar tarafından teminat yatırılmadığından HMK'nun 393. Maddesi gereğince kendiliğinden kalktığından buna göre davalı banka vekilinin itirazı kapsamında bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş olup Davacılar vekilinin talebi kapsamında HMK'nun 1011. Maddesi göre ...... nolu bağımsız bölüm tapu kaydına davalıdır şerhi konulmasına, ilgili tapu müdürlüğüne müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
Davacı ...'nın vasisi olarak kızı ... ... mahkemesinin .../10/2020 karar tarihli ...... sayılı Vesayet kararı ile davacı ...'nın vasi olarak dava açtığı sırada, davacı ...'nın 17/03/2022 tarihinde vefat ettiğinden mirasçılarının bir kısmı mirasın gerçek reddi davası açtıkları tespit edilmiştir.
Davcılar vekili tarafından dosyaya sunulan ......Mahkemesinin 25/11/2022 tarihli......sayılı mirasın gerçek reddine ilişkin karara göre: " ...... Esas sayılı veraset belgesinin ibraz edildiği.1-TALEBİN KISMEN KABULÜ İLE, ...... de kayıtlı ...... TC kimlik numaralı 1946 doğumlu ...'nın MİRASI,
...... TC kimlik numaralı ......,
...... TC kimlik numaralı ... ,
...... TC kimlik numaralı ......,
...... TC kimlik numaralı ...,
......TC kimlik numaralı ......,
...... TC kimlik numaralı ... ...,
...... TC kimlik numaralı ......,
...... TC kimlik numaralı ......,
...... TC kimlik numaralı ... ... reddedilmekle T.M.K nun 609 maddesi ve devamı maddeleri gereğince REDDİN TESCİLİNE,
... ve ... yönünden talebin REDDİNE," karar verildiği, işbu 25/11/2022 tarihli hüküm, 01/12/2022 tarihinde tebliğ olunmuş, "İstinaftan Feragat Dilekçesi ile Kararın Kesinleşmesi" ile hükmün, 05/12/2022 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.
...... Hukuk Mahkemesinin 29/06/2022 tarihli ...... sayılı mirasın gerçek reddi kararı ile : Talebin KABULÜNE,...... T.C.kimlik numaralı muris ...'nın mirasının, ...... T.C.kimlik numaralı davacı Döndü ..., ...... T.C.kimlik numaralı davacı ....,..... T.C.kimlik numaralı davacı ... ... ve ...... T.C.kimlik numaralı davacı ... tarafından kayıtsız ve şartsız olarak TMK.nın 609.maddesi gereğince REDDEDİLDİĞİNİN tespitine ve özel kütüğüne yazılmasına, " şeklinde karar verildiği,işbu 29/06/2022 tarihli hüküm, 09/07/2022 tarihinde tebliğ olunmuş, "Tarafların Kararı İstinaf Etmemesi Üzerine Kesinleşme" ile hükmün, 26/07/2022 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.
...... Mahkemesinin .../12/2022 tarihli ...... sayılı veraset belgesine göre: Mirasçılardan Döndü ..., ..., ... ..., ...,'un ...... sayılı ilamı ile muris ...'nın mirasını reddettiği, kararın 29/07/2022 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.
Mirasçıların, mirasın gerçek reddi yapması nedeniyle mirasçı konumuna geçen mirasçılar ......'un ...... sayılı ilamı ile muris ...'nın mirasını reddettiği, kararın 12/05/2022 tarihinde kesinleştiği, murisin bunlardan başka mirasçılarının bulunmadığı anlaşılmakla verasetin; ...... nüfusuna kayıtlı, ......'dan olma, 04/02/1946 doğumlu, ...... TC kimlik numaralı, muris ... 'nın, 17/03/2022 tarihinde ölümü ile miras meselesi 4 pay olarak kabul edilerek, bundan; 1 payın ...... 'dan olma 15/03/1950 doğumlu ......T.C. nolu ... 'ya, 3 payın ...... 'dan olma 07/07/1977 doğumlu ......T.C. nolu ... ... 'ya Aidiyetine, verasetin bu şekilde sübutuna," karar verildiği tespit edilmiştir
Dava sırasında davacı ...'nın vefat etmesi üzerine, mirasçılardan mirası red eden dışında kalan mirasçılarının davacı eşi ... ile kızı ... ...'nın bulunduğu tespit edilmiş olup davacılar vekili bu mirasçılardan vekaletname alarak ölü davalı ...'nın yasal mirasçıları eşi ... ile kızı ... ... adına davayı vekil olarak takip etmiştir.
Davacılar vekili davacı ...'nın tapuda ipotek tesis ederken hukuki işlem iradesi sakatlandığından ipotek işleminin geçersiz olduğunu ölü davacı ...'nın ayırt etme gücünün olmadığı iddiası nedeniyle ölü davacı ...'nın tüm hastane belge ve raporları celp edilerek dosya arasına alındıktan sonra,...... nolu bağımsız bölüme dosyada bulunan tapu ipotek resmi senedinin tanzim edildiği 08/11/2017 tarihinde davacı ...’nın hukuki işlem ehliyetinin bulunup bulunmadığının tespiti açısından toplanan adlı doktor rapor ve belgelerine göre dosyanın ...... rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
...... DAİRESİNİN 20/09/2023 TARİHLİ RAPORUNDA ÖZETLE; görülmekte olan “İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki))” davası nedeniyle; “ipotek tesisi olan 08/11/2017 tarihinde işlem yapma ehliyetine sahip olup olmadığı” sorulan ... oğlu, 1946 doğumlu, 17/03/2022 tarihinde ölen ... hakkında düzenlenen tıbbi belgeler, davacı-davalı ifadeleri ile dava dosyasının tüm olarak değerlendirilmesinden; muris hakkında işlem tarihinde fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve hareket serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede akıl hastalığı, akıl zayıflığı, bunama hali veya organik defisiter araz içinde bulunduğunu gösteren tıbbi bulgu ve belgeye rastlanmadığını, kendisinde mevcut sistemik hastalıkların da tek başına fiil ehliyetini etkilemeyeceğini, murisin işlem tarihinde telkinlere mukavim olabileceğini, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığını, bu duruma göre ...’nın 08/11/2017 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğunun kabulünün uygun bulunduğu oy birliği ile mütalaa olunduğunun bildirildiği görüldü.
Davacı vekilinin itirazı kapsamında ...... rapor aldırılmasına karar verilmiş olup ...... TARAFINDAN DÜZENLENEN 26/02/2024 TARİHLİ RAPORDA ÖZETLE; Görülmekte olan “İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki))” davası nedeniyle, ipotek tesisi olan 08/11/2017 tarihinde işlem yapma ehliyetine sahip olup olmadığı husuusunda dosyada mevcut raporlar da değerlendirilerek Birinci Üst Kurul tarafından rapor düzenlenmesi istenen ... ve Tenzile oğlu, 04/02/1946 doğumlu, 17/03/2022 tarihinde ölen ...’nın hakkında düzenlenen tıbbi belgeler ile dava dosyası ve adli tıbbi yorumlamayı ilgilendiren hususların tüm olarak 20/02/2024 tarihinde ...... değerlendirilmesi sonucunda elde edilen bilgi ve bulguların yorumlanmasından; işlem tarihinden yaklaşık 2 yıl sonra Özel İlgin Tıp Merkezi İç Hastalıkları Uzmanı ...... kaşe-imzalı 25/11/2019 tarihli raporunda; “her türlü hukuki tasarrufu yapabilecek durumda akli melekelerinin yerinde olduğunu, kanuni ehliyetinin bilincinde olduğu” nun belirtildiğini, işlemden yaklaşık 2,5 yıl sonra...... 24/03/2020 tarihli muayene takip formunda; ‘dejeneratif tipte demans (Alzheimer?) düşünüldüğü’ şeklinde belirtildiğini, işlemden 2 yıl 9 ay sonra ...... 31/08/2020 tarihli sağlı kurulu raporunda; “MMT:22. Tanı: Demans. Karar: TMK’nın 408.maddeleri uyarınca; akli dengesi akıllıca yaşam sürmek için kısmen yeterli olduğunu, Orta dereceli normal bir yaşam sürebilir olduğunu, Yaşlılığı ve ağır hastalığı sebebiyle hukuki işlerini gerektiği gibi yönetemez olduğunu, Beyanı alınabilir olduğunu, Vekaletname vermeye ehil olduğunu, İradesi vereceği kararlar üzerine kısmen etkili olduğunu, Kendi işlerini yeteri kadar görecek güce sahip olmadığını, Zaman zaman ihtiyaç duyabilir olduğunu, Başkalarının emniyetini tehdit edemez olduğunu, Muhafaza altına alınması gerekmez olduğunu, Hastalığı sürekli olduğunu, Vasi tayini gerekir olduğunu, Hakimlikçe dinlenebilir.” şeklinde belirtildiğini, Nöroloji Uzmanı . ... tarafından 17/11/2020 protokol tarihli muayene raporunda; ‘Bunama, Alzheimer Hastalığı’ tanısının konulduğunu, 2019 yılında saptanmış bunama halinin klinik, fizyopatolojik ve ilerleyici vasfı dikkate alındığında işlem tarihine teşmil ettirilemeyeceğini, muris hakkında işlem tarihinde fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve hareket serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede akıl hastalığı, akıl zayıflığı, bunama hali veya organik defisiter araz içinde bulunduğunu gösteren tıbbi bulgu ve belgeye rastlanmadığını, kendisinde mevcut sistemik hastalıkların da tek başına fiil ehliyetini etkilemeyeceğini, murisin işlem tarihinde telkinlere mukavim olabileceğini, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığını, bu duruma göre ...’nın 08/11/2017 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğunun kabulünün uygun bulunduğu oy birliği ile mütalaa olunur şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Davacı taraf terditli davasında, davacı ...’nın hukuki işlem iradesinin davalılar ve dava dışı 3. kişilerce hile ile sakatlanmış olması nedeni ile müvekkil davacı ... adına kayıtlı “...... nolu bağımsız bölüm”de bulunan taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkini talep etmiş olup Hile TBK'nun 39 ve devamı maddelerine göre öğrenilmesinden itibaren 1 yıl içerisinde ileri sürülmesi gerektiğinden bu süre hak düşürücü süre olduğundan mahkememize tarafından resen dosya ve tanıkları dinlendikten sonra değerlendirilmesine karar verilmiş olup bu kapsamda, davacıların tanıkları dinlenmiştir.
Davacı tanığı ... beyanında: " Ben davacılar ... ve ...'yı tanıyorum. ...'nın ben ...'ta bulunan 5 katlı toplam ... dairesi bulunan bu apartmanda bende kiracısıydım. 5-6 yıl önce bu yerden çıktım. Bana belirttiğiniz isimlerden ...'ü tanıyorum. Bu kişinin kaynanası davacıların kiralık dairesinde oturuyordu. Diğer davalı ...'ü tanımıyorum. Ancak uzaktan bir 10 dk gördüm. Bu kadar tanırım. İsmini belirttiğim ... davacı ...'dan 1.000.000 TL almış. ...'da buna karşılık 500 Bin 500 Bin olmak üzere toplam 1.000.000 olan iki adet senet aldığını duydum. Her ay davacı dışı ... davacı ... ... 25.000 TL para getirip veriyordu. O dönem davacı ...'nın gördüğüm kadarıyla ruh ve bedenen bir sıkıntısı yoktu. Halen eşi olan ... ben kiracı olduğundan kocası ... yanında beni de gönderiyordu. Dava dışı ... devamlı şekilde davacılara gelip gidiyordu. Ailecekte görüşüyorlardı. Davacı ... ben Demas ve Alzhimer hastalığına yakalandığını görmedim. Sadece prostat kanserinden dolayı tedavi görüyordu. Bana sorduğunuz soruya göre de davacı ... bizlerle beraberken elindeki makasla başının arkasında ense kısmında saçlarını kesiyordu. Biz aşağıdaki berbere götürüyorduk. Niye böyle yapıyorsun dediğimizde ensemde saç var onu kesiyorum diyordu. Davacı ... kendisine borç isteyenlere senet alarak borç veriyordu. Benim gözlemlediğim kadarıyla o dönem bilinci açık olup kendi işlemlerini kendisi yapıyordu. Bankaya da gidip maaşını çekiyordu. Davacı ... ile dava dışı ...'ün araları çok iyiydi , halen benim yanımda bile aldığı 1.000.000 TL borcu aylık 25.000 TL şeklinde öderken 4-5 kez gördüm. Davalı ... ile ... kardeş oluyorlar. ... ... tarafından trafik kazası yaptı. Benle beraber davacı ... ve Eşi ... geçmiş olsuna gittik. ... trafik kazasından sonra ödemesinde geciktirme olmuş olabilir. ... daha sonra Kalecikteki ... Bankasından ... kredi çekerek davacı ...'dan da yine başka bir dairesini ipotek göstererek kredi çekti. Bu para ile de ...' ün ne yaptığını bilmiyorum. Davacı ...'nın da öldüğünü daha sonradan duydum. Benim bilgi ve görgüm bundan ibarettir dedi.
Davacı vekili söz alarak ; tanığa sorumuz vardır. Davacı ... kredilere ipotek verirken banka görevlilerinin uyarıp uyarmadığı, yine her iki davacının eğitim durumu ile ilgili bir bilgisi varmı sorulmasını istiyoruz dedi.
Tanık söz alarak ; ... ... Bankasına beraber gitmiştik. Banka müdürü ...'ya günlerden hangi gün olduğunu, dün ne yediğini, kaç yaşında olduğu vs soralar sordu. Sorulara da ... doğru cevap verdi. ... ne mezunu olduğunu bilmiyorum. Okur yazarlığı vardı. Eşi olan ...' nın ise okur yazar olmadığını biliyorum. Davacılar dava dışı ...'ü seviyorlardı ve güveniyorlardı. Bundan dolayı ticari ilişkiye girdiklerini biliyorum dedi. " şeklinde beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... beyanında : " Ben davacıların kızı ...'nın arkadaşı oluyorum. Aileyi de bu şekilde tanıdım. ... ile arkadaşlığımız 2004 yılında başladı. O tarihten itibaren davacıları tanıyorum. Ara da görüşüyorduk. Davacılar arkadaşım ...'nın babası olur. 2013 yılında ......'ya eşim ... ile beraber polis memuru olarak tayinimiz çıktı. O zaman ...'da idi. ...'dan Türkiye'ye geldiğinden görüşüyorduk. Bende anne babası olan davacıları ziyarete gidiyordum. 2013 yılından itibaren görüşme daha çok arttı. Davacı olan ... unutkanlık vardı. Ben gittiğimde bazen tanıyor bazen de tanımıyordu. Halen bizim yanımızda da saçı olmayıp kel olduğu halde elini makas olarak kullanıp ensesinin arkasındaki saçı keser gibi yapıyordu. Halen eşi olan davacı ...'yı çağırarak makasla saçını kes diyordu. Oysa ensesinde makasla kesilecek bir saçı yoktu. Halen ben ziyarete gittiğimde beni çıkaramadığından kızı ...'nın arkadaşı olduğumu unutup sanki arkadaşı gibi seninle yemeğe çıkalım gibi tekliflerde bulunuyordu. Ben şaşırıyordum. Eşi davacı ... teyzeye sorduğumda " kızım arada aklı gidip geliyor ne söylediğini bilmiyor " diyordu. Doktora götürdüğümüzde doktorun beni kim olduğumu sorduğunda bilmiyorum dedi. Hatırladığım kadarıyla Mart 2022 yılında davacı ... vefat etti . O tarihten önce bu davranışlarını göründe beyan cerrahi doktoruna arkadaşım ... ile götürdük. Ben bunun üzerine davacıların kızı olan arkadaşım ...'ya babasının durumunun iyi olmadığını söyleyince Türkiye'de kalmaya karar verdi. Bu sıra bana babası ... bazı kişiler ile para alışverişi yaptığını söyledi. Yoksa doğrudan bilgim yok. Bana sorduğunuz ... ile ...'ü tanımıyorum dedi. Davacı vekilinin bana sorduğu soruya göre ...'nın okuma yazması vardı. Davacı ... okuma yazması yoktu. Çünkü ... Parmak basıyordu. Davalı vekilinin bana sorduğu soruya göre ben 2013 'den sonra ......'ya gelince davacı ... görüşmeye başladık. O sıra belirttiğim davranışları gözlemledim. Davacının kızı ...... Caddesine özel bir doktora hatırladığım kadarıyla 2020 tarihinde muayeneye götürdük. Kanaatime göre ... ile ilgilenen olmadığından en son ... Caddesindeki doktora götürdüğümüzde doktor demas ve alezhimr dedi. " beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... beyanında : " Ben diğer tanık ...'in eşi oluyorum. Bundan dolayı davacı ...... tanıyorum diğer davalı ... ile belirttiğimiz ...'ü tanımıyorum. Eşim olan ... ile beraber tayinimiz 2013 yılında ......'ya çıktı. Davacıların kızı ... eşimin arkadaşı olduğundan bu süre içerisinde görüşmeye başladık. Davacı kızları ...'da idi. Bizde anne babasını ziyarete gidiyorduk. Davacı ... gittiğimizde bazen bizi tanıyor, bazen tanımıyordu. Ben halen eşime Alezhimer hastası olduğunu söyledim çünkü yakın çevremde de böyle davrananlar vardır. Gözlemlediğim kadarıyla yeni başlamıştır. Hatırladığım kadarıyla eşim ... ile davacılar kızı ... 2019 - 2020 yıllarında olabilir özel doktora götürmüşler. Oda Alezhimer hastası olduğunu söylemiş. Ben doktora gitmedim. Gözlemlediğim kadarıyla hastalığının ilerlediği dönemlerde bana sen ...'dan ne zaman kesin dönüş yaptığımı soruyordu. Bende ...'ya gitmediğimi söylüyordum. Yine eliyle makas yapıp saç kesmeye çalışıyordu. Ancak saçı yoktu. Tamamen keldi. Ayrıca ziyaretlerimizde cebinden kağıt çıkarıp gösteriyor anlatıyordu. Sonra geri koyuyordu. Ne dediğini anlamıyordu. Bir konuştuğu konuyu tekrar belirli bir zaman geçtikten sonra yine konuşuyordu. Davacı ... hatırladığım kadarıyla mart 2022 yılında vefat etti. Gördüğüm kadarıyla okuma yazması vardı. Eşi olan davacı ... ise okuma yazması yoktu. Çünkü bir kağıt geldiğinde okuması için bize veya eşine veriyordu dedi. " şeklinde beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı İLKNUR ZOR beyanında: " Ben ölen davacı ...'nın kızı olan ... ...'nın arkadaşı oluyorum. 2002 yılında davacı ...'nın üç katlı evinde kiracıydık. ...'da bu evde oturuyordu. Kızı olan ... ...'yı da bu vesileyle tanıdım. ... yurt dışında ikamet edip çalışıyordu. Ben evlenince bu yerden ayrıldım. Ancak annem babam kiracı olarak kaldı. Bana sorduğunuz isimlerden ... ve ...'ü tanımam . Ancak isimlerini duydum. ... kayınvalidesinin ... apartmanında kiracısı olduğunu duydum. Biz otururken oturmuyordu. Ben 2019 yılında davacı ...'nın kızı olan ... ... görüştüğümde babasının hasta olduğunu söyledi. Bende ... ile ziyarete gittiğimde beni tanımadı. Bana birlikte kahve içmeye gidelim. Senin evine de geleyim diye söyledi. Kimseyi tanımıyordu. Olmadık şeyler söylüyordu. Biz oturduğumuz dönem gördüğümde davacı ... sert birisiyle. Ancak ziyaretine gittiğimde sert tavrı kalmamıştı. Gittiğimde başında saç olmayıp kel olduğu halde eliyle makas işareti yaparak kafasına götürerek saç keser gibi yapıyordu. Yemek yediği halde unutup tekrar yemek yediğini gördüm . Ben taraflar arasındaki ipotek kredisi konusundaki bizzat görgüye dayalı bir bilgim yok. Ben ... Sarıdan duyduğuma göre davalı ... ve ... davacı ...'yı kredi çekerken dairesini ipotek gösterdiklerini duydum. Kredi çeken kişiler borçlarını ödemeyince ipotek alacakları bu sefer davacı ...'ya geldiklerini duydum. Halen diğer davacı olan ... teyzenin de okuma yazması olmadığı halde ona da imza attırmışlar. Davacılar vekilinin bana sorduğu soruya göre davacı ...'nın ipotek vermeye bunun karşılığında para almak gibi bir ekonomik ihtiyaca gereği yoktu. Tırnaklarına kazıyarak oturduğumuz apartmanı karı koca kendileri yaptırmıştır. Tarafların arasındaki ipotek ilişkisini ayrıntılı olarak bilmiyorum . Davalı vekilinin bana sorduğu soruya göre davacı ...'Yı 2017 yılında ben kendisini görmedim . Benim gördüm bilgim bunlardan ibaret dedi. " şeklinde beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... beyanında: " Ben davacılar ... ile ...'yı yaklaşık 35 yıldır tanıyorum. Aynı sokakta oturuyoruz. Davalılardan ...'ü tanımıyorum. Akrabası olan ...'ü tanıyorum. Bunların akrabalarından kimin davacı ...'nın kiracısı olduğunu bilmiyorum. Mahallemden ve çevremden duyduğuma göre ... ve ...'ün bankadan kredi çekerken davacıya ait taşınmazı ipotek göstererek dolandırdıklarını duydum. Etraflı şekilde ipotek konusunda başkaca bilgim yok. Aynı mahallede oturduğumuzdan bende tesisatçı olduğumdan ara ara evlerine gittiğimde davacı ... eliyle saçlarını keser gibi hareket yapıyordu. Bu dikkatimi çekiyordu. Ayrıca unutkan olduğunu da gözlemledim. Davacı ... yaklaşık 2 yıl önce vefat etti. Ben ...'ü tanıdığımı söylemiştim. ... devamlı davacı ... kasa kasa domates , biber getiriyordu. Bunları da davacı ... maaşını aldığı ay başında getiriyordu. Davacı vekilinin bana sorduğu soruya göre ben bu durumu davacı ... ... sorduğumda yenge bu ... size neden domates biber getiriyor diye sorduğumda akrabası bizim kiracımızdı ordan tanığımızdan getiriyor dedi. Ayrıca davacı ...'nın 22 tane dairesi ve dükkanı da vardı . Paraya da ihtiyacı yoktu dedi. " şeklinde beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... beyanında: " ben davacılar ... ile ...'nın 2010 yılında 2013 yılına kadar kiracısı idim. Daha sonra ev aldıktan sonra taşındık. 1 sokak ilerisindeydik. İrtibatımız devamlı vardır. Davacı ... vefat etti. Vefat etmeden önce apatman da biz kiracı olduğumuzdan davalılardan ...'ün abi ...'ün kayınvalidesi aynı apatman da kiracı olduğundan apartmana gidip çıkarken görüyordum . ...'ü tanıyorum. Kardei olan ...'ü tanımıyorum. ...'ün memleketinde tarlası varsı. Ekip biçiyordu . Mahsulunu aldığından ... ...'da ikram ediyordu. ... bankadan kredi çekmek istemiş o zaman davacı ... ile irtibat kurarak bankadan kredi çektiğini duydum. Ancak kimin adına çekildiğini bilmiyorum. Kredinin niteliğini de bilmiyorum. Benim gözlemlediğim kadarıyla ... akli Melekeleri yerinde değildi. Unutkanlığı vardı. Kahvaltısını yaptığı halde eşine niye kahvaltıyı hazırlamadın diye söylüyordu. Eşi de kahvaltısının yaptığı söylüyordu. Bizim yanımızda kafası kel olmasına rağmen elini makas yaparak saçım uzamış saçımı kesiyorum şeklinde hareketler yapıyordu. Gördüğüm kadarıyla demas başlamıştır. Daha sonrada alzaimer oldu. Davacı ... okuma yazması vardı. Ancak ... okuma yazması yoktur. Davacı vekilinin bana sorduğu soruya göre davacı ... yurtdışında emekle olduğundan dolgun maaş alıyordu . Ayrıca tarafların arasında ticari ilişkilerini ayrıntılı olarak bilmiyorum dedi. " şeklinde beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı ...'nın ölen eşi davacı ...'nın UYAP mernisten mernis adresleri çıkartılarak dosya içerisine alınmış olup yapılan incelemede tapuda ipotek verilen taşınmaz, ...... nolu bağımsız bölüm olup davacıların oturdukları aile konutu olarak ikamet adresinin, aynı binada ... nolu bağımsız bölüm olup dava konusu...... nolu bağımsız bölüm olmadığından ipotek verilen taşınmazın aile konutu olmadığı tespit edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ipoteğin fekkine ilişkindir. Davacının dava konusu edilen ipoteğin tapuya şerh edildiği 08/11/2017 tarihinde fiil ehliyetine sahip olup olmadığının tespiti ile ayrıca eşi olan davacı ...'nın ipotek alırken rızasının bulunup bulunmadığının tespiti ile davacı ... yönünden ise ipotek tesisi tarihinde fiil ehliyetinin bulunup bulunmadığı konusunda ... raporu tespiti ile fiil ehliyeti yoksa ipoteğin fekki gerekip gerekmediğine, eşin rızasının bulunup bulunmadığının tespitine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı iddia, savunma ile toplanan deliller ile birlikte davacı tarafın terditle dava ve talepleri birlikte değerlendirildiğinde,
1) Davacı (dava sırasında ölen) ...’ nın ayırt etme gücünün olmaması nedeniyle açılan dava konusu taşınmaz üzerindeki ipoteğin yok hükmünde olduğunun tespiti ile taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkine ilişkin davasında ölen davacı ...'nın davanın reddine, ... ile ... tarafından düzenlenen raporlarda, davacı ...'nın kendisinde mevcut sistemik hastalıkların da tek başına fiil ehliyetini etkilemeyeceğini, murisin işlem tarihinde telkinlere mukavim olabileceğini, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığını, bu duruma göre ...’nın 08/11/2017 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu belirtilmiş olduğundan bu konudaki talep ve davasının reddine karar verilmiştir.
2) Terditli açılan davacı (dava sırasında ölen) ... adına kayıtlı dava konusu taşınmaz üzerine 08.11.2017 tarihinde tesis edilen ipotekte, davacı ...’ nın “ipotek eş muvafakati (yazılı)” bulunmaması nedeni ile ipoteğin geçersiz (yolsuz) olduğunun tespiti ile taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkine ilişkin davada, Davacı ... ölen eşi Davacı ...'nın UYAP mernisten mernis adresleri çıkartılarak dosya içerisine alınmış olup yapılan incelemede tapuda ipotek verilen taşınmaz, ...... nolu bağımsız bölüm olup davacıların oturdukları ikamet adresinin bu bağımsız bölüm olmadığından, aynı binada ... nolu bağımsız bölüm olduğundan ipotek verilen taşınmazın aile konutu olmadığı tespit edilmiş olduğundan bu konudaki talep ve davanın reddine karar verilmiştir.
3)Terditli açılan davacı (dava sırasında ölen) ...’ nın hukuki işlem iradesinin davalılar ve dava dışı 3. kişilerce hile ile sakatlanmış olması iddiası nedeni ile dava konusu olan taşınmaz üzerine tesis edilen ipoteğin tapu sicilinden fekkine ilişkin davasında dinlenen davacı tanıkların beyanlarında davalı ... ile davadışı kardeşi ...'ün tapuda ...... nolu bağımsız bölümün davalı ... lehine tapuda ipotek tesis edilmesinde, yönelik hileli davranışlara beyanlarında rastlanmamış olup dinelen tanık beyanlarında ölen davacı ...'nın günlük durumunda gözlemledikleri hal ve hareketlerini, davranışlarını anlatmış olup TBK.nun 36.maddesinde, belirtilen taraflardan biri diğer tarafın kasıtlı aldatmasıyla sözleşme yapmaya yönetilmiş olması gerektiğinden, davalı ... ile davadışı kardeşi ...'ün hile ölen davacı ...'yı kasıtlı yanıltılarak, sözleşme yapmaya veya irade beyanında bulunmaya sevk edilmesi gerektiğinden, davacı tanıklarının beyanında hileye yönelik böyle bir beyana rastlanmadığından bu konudaki talep ve davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1) Davacı (dava sırasında ölen) ...’ nın ayırt etme gücünün olmaması nedeniyle açılan dava konusu taşınmaz üzerindeki İPOTEĞİN YOK HÜKMÜNDE OLDUĞUNUN TESPİTİ İLE taşınmaz üzerine tesis edilen İPOTEĞİN TAPU SİCİLİNDEN FEKKİNE ilişkin davanın REDDİNE,
2) Terditli açılan davacı (dava sırasında ölen) ... adına kayıtlı dava konusu taşınmaz üzerine 08.11.2017 tarihinde tesis edilen ipotekte, davacı ...’ nın “ipotek eş muvafakati (yazılı)” bulunmaması nedeni ile İPOTEĞİN GEÇERSİZ (YOLSUZ) OLDUĞUNUN TESPİTİ ile taşınmaz üzerine tesis edilen İPOTEĞİN TAPU SİCİLİNDEN FEKKİNE ilişkin davasının REDDİNE,
3)Terditli açılan davacı (dava sırasında ölen) ...’ nın hukuki işlem iradesinin davalılar ve dava dışı 3. kişilerce HİLE İLE SAKATLANMIŞ OLMASI İDDİASI NEDENİ İLE dava konusu olan taşınmaz üzerine tesis edilen İPOTEĞİN TAPU SİCİLİNDEN FEKKİNE ilişkin davasının REDDİNE,
4) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40.TL ret karar ve harcının dava açılışında davacılardan alınan 8.538,75.TL peşin harcın düşülmesi ile fazla yatırıldığı anlaşılan 7.923,35.TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran davacılara iadesine,
5) Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6) Davalılar yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 79.000,00.TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
7) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair; davacılar vekili ile davalı banka vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalı ...'ün vekilinin yokluğunda olmak üzere, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde ...... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 18/06/2025
Katip ......
¸e-imzalıdır.
Hakim ......
¸e-imzalıdır.
** Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır**