T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/12 Esas - 2022/564
T.C.
ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/12 Esas
KARAR NO: 2022/564
HAKİM:...
KATİP:....
DAVACI ...
DAVALI : ...
DAVA: Rücuen Tazminat
DAVA TARİHİ: 06/01/2022
KARAR TARİHİ: 21/09/2022
KARAR YAZMA TARİHİ: 26/09/2022
Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Dava dışı işçi ...; müvekkil idare ile davalı yüklenici şirket nezdinde imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında ... İnsan Kaynakları Tem. Yem. İnş. Taş. Danş. San. Ve Tic. A.Ş.’de 16.07.2018-31.07.2019 tarihleri arasında çalışmış olduğunu, Dava dışı işçinin hak etmiş olduğu kıdem tazminatına istinaden 29.11.2019 tarihinde Teşekkülümüzce toplam 19.809,58 TL (151,50 TL damga vergisi düşülerek) ödeme yapılmış olduğunu, İş Kanunun 112. Maddesine 11.09.2014 tarihli 6552 s. Kanunla eklenen fıkrayla alt işverenlerin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurumunda çalışmış olan ve kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde işten ayrılanların kıdem tazminatının ilgili kamu kurumu tarafından ödeneceği düzenlenmiş olsa da, alt işveren işçisine ait kıdem tazminatını ödeyen asıl işverenin, işçiyi daha önce çalıştırmış bulunan alt işverenlere sorumlulukları oranında rücu etme hakkı varlığını sürdürmekte olduğunu, Davalı şirketle müvekkil idare arasında akdedilmiş ve ekte sunulmakta olan Hizmet Alım Sözleşmesi’nin ayrılmaz eki niteliğindeki Teknik Şartnamenin 5/23. Maddesi a bendinde ‘’Yüklenici, çalışanların hak etmiş olduğu ALACAKLARININ işbu sözleşme kapsamında çalıştıkları döneme ilişkin kısmını ödemekle yükümlüdür…’’ Aynı maddenin c bendinde ise ‘’Teşekkülün yaptığı ödemeleri, yüklenici ödeme tarihlerinden itibaren yasal faizi ile birlikte Teşekküle derhal ödemekle yükümlüdür. Aksi halde Teşekkül bildirimde bulunmaksızın bu alacaklarını yüklenicinin hak ediş veya teminatlarından kesmeye yetkilidir. Teşekkül, hak ediş veya teminat yoksa ya da yetersiz ise, kalanını bildirimsiz olarak dava veya icra yoluyla tahsile yetkilidir. …’’ hükümleriyle yüklenicinin çalıştırdıkları işçilerin kıdem tazminatlarından sorumlu olduğu açıkça görüldüğünü. İş Hukuku Mevzuatımızda yer alan asıl işveren-alt işveren arasında müşterek müteselsil sorumluluk, sadece işçinin alacaklarına ulaşması için bir güvence oluşturmakta ancak asıl işveren-alt işveren arasındaki rücu ilişkisini ortadan kaldırmadığını. Buna göre dava dışı işçi ...'e ödenen (fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik) 4.856,09-TL’nin mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile davalıdan tahsilini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına , yargılama giderinin ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasının karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Bu davada Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olmayıp Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu görevsizlik kararının verilmesini, ayrıca işçi alacaklarına ilişkin olduğundan müvekkili şirket yönünden husumet yönünden reddine, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumlu olduğu kabul edilse dahil işçinin şirket nezdinde çalışma süresine göre belirlenmesini, yapılması gerektiğini şirketin ihale tarihler arası dönem ile sınırlı olması gerektiğini, sorumlu olmadıkları bir tutarı kabul etmeleri mümkün olmadığını, haksız davanın reddini savunmuştur.
Mahkememizce duruşmasında davalı vekili tarafından cevap dilekçesinde belirttiği, görev ve zaman aşımı itirazları değerlendirildiğinde; davanın tarafları şirket-tacir olduğundan şirketlerden kaynaklı rücuen tazminat davalarında görevli mahkeme ATM olduğundan görev itirazının reddine, ayrıca zaman aşımı itirazı değerlendirildiğinden rücuen tazminatlarda ödeme tarihinden itibaren BK'nun 146. Maddesine göre 10 yıl zaman aşımı süresi bulunduğundan davalı vekilinin zaman aşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Umanı Aktüerya Hesap Uzmanı Bilirkişisi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 17/06/2022 tarihli raporda, Dava Dosyası Kapsamının incelenmesi, taraf vekillerinin beyan ve itirazları, dosya kapsamındaki sözleşmeler, karar, bilgi ve belgelerin incelenmesi, dosyada yapılan tespit, değerlendirme ve hesaplamalar sonucunda: Davacı - ... Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile davalı şirket arasında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığını, imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığını, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığını, Dava dışı işçi ... in hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan 14. maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiğini, mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketin kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda: Davacı ... Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğünün 29.11.2019 tarihinde dava dışı işçiye ödemiş olduğu toplam 19.961,08 TL kıdem tazminatının (15.095.33 TL. si dava dışı şirketler dönemine ait olduğundan) Davalı ... İnsan Kaynakları Tem. Yem. İnş. Taş. Danş. San. ve Tic, A.Ş.' den 4.865.75 TL sini rücuan tazminini talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı iş verenin dava dışı işçiye ödediği işçilik alacaklarından dolayı yükleniciye karşı açtığı rücuan tazminat davasına ilişkindir. Uyuşmazlık: davacı iş verenin dava dışı işçiye ödediği işçilik alacaklarını yükleniciyle yapmış olduğu sözleşme kapsamında talep edip edemeyeceği, dava dışı işçinin davalı yüklenici şirkette çalıştıkları sürelerin tespiti ile davalıların talep edilen rücuan tazminattan sözleşme kapsamında sorumlu ise hangi dönemde ve ne miktarda sorumlu olduğunu toplanan delillerle birlikte bilirkişi vasıtasıyla tespit edilerek davalıların sorumlu olduğu tutar var ise bu tutarın tespiti ile birlikte davalılar vekilinin görev ve zamanaşımı itirazının değerlendirilmesine ilişkindir.
Toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olup, 4857 sayılı Kanunun 2/6. maddesine göre, davacı asıl işverenin davalı alt işverenlerin dava dışı işçi ...'e karşı, o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu tutulduğu, yani kanun kapsamında, asıl ve alt işverenlerin dış ilişki itibariyle işçiye karşı müteselsil sorumlu oldukları, söz konusu düzenlemenin işçi alacağını güvence altına alma amacı taşıdığı, asıl ve alt işverenler arasındaki ilişkide ise, Borçlar Kanunun ve sözleşmeler hukukunun esas alınacaktır
Buna göre somut olayda, davacı ... MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ davalı şirket ile hizmet alım sözleşmesi imzaladığı görülmüş olup, tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde kanuna açıkça aykırı olmadıkça öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme eki teknik şartname uyarınca, yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusunun yüklenici olmasına, yüklenicinin işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı, izin ücreti gibi ödemelerdeki aksamalarda her türlü yasal sorumluluğun yükleniciye ait olmasına göre davacının asıl işveren olarak yaptığı ödemeden, işçinin davalı şirketlerde çalıştığı döneme isabet eden kısmı ile sınırlı olmak üzere davalının sorumlu oldukları kanaatine varılarak, davacı taraf, dava dışı işçiye ödemesinden sonra davalı yönünden kalan 4.856,09-TL ödemeyi rücuen talep etmiş olup bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada davacı tarafça,davalıdan rücuen talep edebileceği tazminat miktarı 4.856,09-TL tespit edilmiş olduğundan buna göre bilirkişi raporu doğrultusunda, davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere birlikte sorumlu oldukları dönem yönünden müteselsilen sorumlu olmak üzere davanın kabulüne karar verilerek ayrıca taraflar tacir olduğundan rücuen alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-)Davanın KABULÜ ile, 4.856,09.- TL rücuen tazminatın ödeme tarihi olan 29.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 331,72.TL karar ve ilam harcının, dava açılışında davacıdan alınan 82,93.TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 248,79.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13.maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00.TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 82,93 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 39,50 TL tebligat ücreti, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 1.203,13,TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.856,09.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair; davacı vekili yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda dava değeri karar tarihi itibariyle istinaf kesinlik sınırı olan 8.000,00.TL.nin altında olduğundan HMK'nin 341/2 maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunda usulen anlatıldı. 21/09/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸