T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/290 Esas - 2024/386 Karar
T.C.
... TÜRK MİLLETİ ADINA
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/290
KARAR NO : 2024/386
DAVA : Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 26/04/2022
KARAR TARİHİ : 21/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 27/05/2024
Mahkememize açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;
Davacılar vekili ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı olduğu üzere, davacıların ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı bulunan trafik kazasında yaralandıklarını belirterek davacılar için ayrı ayrı 100,00 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatı, 100,00 TL bakıcı gideri zararı tazminatı ve 100,00 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, sigortalılarının kusurunun bulunmadığını, kusur ve iş göremezlik durumu ile sosyal güvenlik kurumu ödemesinin olup olmadığının tespitinin ve tazminat hesabının kayıtlı aktüer tarafından yapılmasının gerektiğini, geçici iş göremezlik zararı tazminatı ve bakıcı gideri zararı tazminatından sorumlu olmadıklarını, sorumluluklarının olması halinde ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi tazminat talebine yöneliktir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri, Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü, Bedensel zarar başlıklı 54/1. maddesi "Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." hükmünü, Belirlenmesi başlıklı 55/1. maddesi "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri, Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.İş göremezlik durumunun tespit yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan tazminat davalarının istinaf incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararlarına göre, 11/10/2008 tarihinden önce gerçekleşen kazalar için Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 - 01/09/2013 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 - 01/06/2015 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği (anılan yönetmeliğin % 60 ve üzeri iş göremezlik durumunun bulunması halinde rapor düzenlemeye elverişli nitelikte olması nedeniyle bu oran altındaki iş göremezlik durumlarında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği), 01/06/2015 - 20/02/2019 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20/02/2019 tarihinden sonra gerçekleşen kazalar için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca iş göremezlik durumunun tespit edilmesinin gerektiği, mahkememizce de belirlenen ilkelerden ayrılmayı gerektirir bir durumun olmadığı ve belirtilen şekilde iş göremezlik durumunun tespitinin gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay 4. HD. 20/06/2022 tarih, 2021/13436 e, 2022/9075 k; 28/09/2022 tarih, 2022/5727 e, 2022/11055 k; ... BAM 26. HD. 15/04/2022 tarih, 2019/2951 e, 2022/1053 k).
Tazminat miktarının hesap yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan tazminat davalarının istinaf incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca tazminat hesabına esas bakiye yaşam süresinin belirlenmesinde TRH-2010 olarak adlandırılan yaşam tablosunun kullanılması ve prograsif rant olarak adlandırılan (% 10 artırım - eksiltim) hesap yönteminin uygulanmasının gerektiği anlaşılmıştır.
Davacılar vekili 09/03/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile, davacı ... için geçici iş göremezlik zararı tazminatı talebini 65.455,54 TL, bakıcı gideri zararı tazminatı talebini 5.0004,00 TL, sürekli iş göremezlik zararı tazminatı talebini 500.000,00 TL ve davacı Mehmet BULUT için geçici iş göremezlik zararı tazminatı talebini 17.013,60 TL olarak artırmış ve harcını yatırmıştır.
Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, 20/02/2022 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen 32 ACH 126 plaka sayılı aracın direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda meydana gelen tek taraflı trafik kazasında yolcu konumunda bulunan davacıların yaralandığı, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre yaralanmaya neden olan 32 ACH 126 plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği listeye göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında sakatlanma teminatı limitinin ve sağlık gideri teminatı limitinin ayrı ayrı 500.000,00-TL olduğu, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davacılara davaya konu kaza nedeniyle rücuya tabi olabilecek herhangi bir ödemenin yapılmadığının ve gelirin bağlanmadığının bildirildiği, kazaya ilişkin olarak yapılan soruşturma sonucunda kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, soruşturma dosyası ve kaza tespit tutanağına göre kazanın tek taraflı olduğu, davacıların kazaya karışan araçta yolcu olarak bulundukları, kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün kusuru dışında başka bir hususun etken olduğuna dair dosya kapsamına herhangi bir bilgi veya belgenin sunulmadığı, bu hali ile de davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu, ayrıntısı yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairelerinin ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca kaza tarihi itibari ile uygulanması gereken Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından davacı ...'nın sürekli iş göremezlik oranının % 15, geçici iş göremezlik süresinin 12 ay, bakıcı ihtiyacı süresinin 1 ay olduğunun tespit edildiği, dosya kapsamında düzenlenen raporlara karşı tarafların beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ile çelişkinin giderilmesi suretiyle İstanbul Adli Tıp Kurumu Adli Tıp İkinci Üst Kurulu tarafından davacı Mehmet BULUT'un sürekli iş göremezlik durumunun ve geçici yada sürekli bakıcı ihtiyacının bulunmadığı, geçici iş göremezlik süresinin 4 ay olduğunun tespit edildiği, aktüer bilirkişi tarafından yukarıda açıklanan yönteme uygun, davacılar hakkında düzenlenen iş göremezlik raporlarında tespit edilen oran ve süreler dikkate alınmak suretiyle düzenlenen rapora göre davacı ...'nın geçici iş göremezlik zararının 65.455,54 TL, bakıcı ihtiyacı zararının 5.004,00 TL, sürekli iş göremezlik zararının ise 413.126,71 TL, davacı Mehmet BULUT'un geçici iş göremezlik zararının 17.013,60 TL olduğunun tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı ve zarardan sorumluluğunun bulunduğu, zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında tedavi giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olduğunun belirtildiği, dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun trafik kazalarındaki sorumluluğunun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi kapsamında ve sağlık uygulama tebliği ile sınırlı olduğu, Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun taraf olmadığı, bu hali ile dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumunun dava konusu talepler yönünden sorumluluğunun bulunmadığı, sigorta poliçesi düzenlenmesi sırasında davalı tarafından risklere karşı prim alındığı, trafik kazası sonucunda oluşacak geçici iş göremezlik zararı, geçici ve sürekli bakıcı gideri zararı ile sağlık uygulama tebliği kapsamında kalmayan zararlardan sigorta poliçesini düzenleyen ve bu zararları poliçe kapsamında teminat altına alan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğu, soruşturma dosyası kapsamındaki tespitler, kaza tespit tutanağı içeriği, kaza yerine ilişkin olarak düzenlenen tutanaklar ve alınan ifadeler birlikte değerlendirildiğinde davacıların emniyet kemerini takmamaları nedeniyle zararın artmasına neden olduklarına ilişkin bir tespitin bulunmadığı, yargılama aşamasında da bu hususun ispat edilmesine yarar bilgi veya belgenin dosya kapsamına sunulmadığı, öne sürülen hususun ispat edilememesi nedeniyle müterafik kusurdan söz edilmesinin ve oluşan zarardan müterafik kusur nedeniyle indirim yapılmasının da mümkün olmadığı, davacılar tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış ise de dosya kapsamına sunulan belgeler ile başvuru tarihinin tam olarak belirlenemediği ve davalı yönünden temerrüt tarihinin dava tarihi olduğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın ticari nitelikte olması nedeniyle avans faizine hükmedilmesinin gerektiği anlaşıldığından davacı Mehmet BULUT yönünden davanın kısmen kabulüne, davacı ... yönünden davanın kabulüne kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M ; gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
(A) Davacı MEHMET BULUT tarafından açılan dava ile ilgili olarak,
1) Davanın KISMEN KABULÜ ile 17.013,60 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatının dava tarihi olan 26/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek AVANS FAİZİ ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin (sürekli iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri) taleplerin reddine,
(B) Davacı ... tarafından açılan dava ile ilgili olarak,
1) Davanın KABULÜ ile 65.355,54 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatı ve 5.004,00 TL geçici bakıcı gideri zararı tazminatının (tedavi gideri poliçe teminatı ile sınırlı olmak üzere), 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatının (sakatlık gideri poliçe teminatı ile sınırlı olmak üzere) dava tarihi olan 26/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek AVANS FAİZİ ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(C) Yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücreti ile ilgili olarak,
1) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 40.123,46 TL harçtan, dava açılışında alınan 80,70 TL peşin harç ve ıslah nedeniyle alınan 2.005,15 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.085,85 TL harcın düşülmesi ile kalan 38.037,61 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
2) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3) Davacılar tarafından yapılan 80,70 TL peşin harç, 2.005,15 TL ıslah harcı, 80,70 TL başvurma harcı, 172,00 TL tebligat ücreti, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti, 243,75 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.582,30 TL yargılama giderinin, 1/2'si olan 3.291,15 TL ile iş göremezlik rapor gideri olan 11.719,00 TL toplamı 15.010,15 TL'nin davacı Mehmet BULUT'un açtığı davanın kabul oranı dikkate alınmak suretiyle hesaplanan 14.835,75 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACI MEHMET BULUT'a, 1/2'si olan 3.291,15 TL ile iş göremezlik rapor gideri olan 3.840,00 TL olmak üzere toplam 7.131,15 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACI ...'ya VERİLMESİNE,
6) Davacıların vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.013,60 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACI MEHMET BULUT'a, 85.850,34 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACI ...'ya VERİLMESİNE,
7) Davalının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 200,00 TL vekalet ücretinin DAVACI MEHMET BULUT'tan ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
8) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak İADESİNE,
Dair, davacılar vekilinin YÜZÜNE KARŞI, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.21/05/2024
e - imzalıdır e - imzalıdır
Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.