T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/696 Esas
KARAR NO: 2022/715
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ...
DAVALI :... - ... ...
DAVA: İtirazın İptali (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/11/2022
KARAR TARİHİ: 07/11/2022
KARAR YAZMA TARİHİ: 07/11/2022
Mahkememize açılan davanın dosya üzerinden yapılan incelemesi sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili davacı şirket ile davalı şirket arasında 31/12/2021 tarihinde araç kiralama sözleşmesi imzalandığını, işbu sözleşme kapsamında müvekkili şirketin maliki olduğu ... VE ... plaka numaralı dorseleri davalı şirkete kiraladığını, sözleşme maddeleri gereği dava konusu araçların tüm bakımlarının yapılarak sağlam ve iyi durumda davalı şirkete kiralandığını, sözleşmede araçların teslim şartlarını düzenleyen bir madde olduğunu ve kira sözleşmesinin sona ermesi akabinde araçların iadesinde özel bir usul kararlaştırıldığını, anlaşma koşullarına rağmen davalı şirketin 24/05/2022 tarihinde müvekkili şirketi arayarak sözleşme konusu araçları Dempa Sanayi Sitesine bıraktıklarını bildirdiklerini, araçların iadesinde sözleşmede kararlaştırılan teslim-tesellüm prosedürlerinin uygulanması gerektiğinin müvekkili şirket tarafından hatırlatıldığını, ancak davalı şirketin sözleşmeye aykırı hareket ettiğini, müvekkili şirketin 25/05/2022 tarihinde sözleşme konusu araçları teslim almaya gittiğinde ... plaka numaralı dorsenin kapak kısmından kan aktığının farkedildiğini, dorsenin içinden ölü halde domuz bulunduğunu ve ilgili olayın jandarma vasıtasıyla tutanak altına alındığını, bu olay sonucu araçların mevcut durumunun kontrolünde birçok eksiklikliğin tespit edildiğini, araçlarda meydana gelen hasar ve değer kaybının tespit edilebilmesi amacıyla Ankara 12. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/81 D.iş sayılı dosyası ile delil tespiti talep edildiğini, hazırlanan rapor doğrultusunda araçlardaki hasar bedelinin tahsili amacıyla TOPLAM 164.838,00.TL üzerinden Ankara 19. İcra Müdürlüğünün 2022/13565 Esas sayılı dosyası ile 16/08/2022 tarihinde icra takibi başlatıldığını, arabuluculuğa başvurduklarını sonuç alamadıklarını, buna göre itirazın iptali davası açmak zorunda kaldıklarını. Buna göre haksiz itirazın iptali ile takibin aynen devamına, davalı şirket aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVA, taraflar arasında düzenlendiği belirtilen araç kira sözleşmesi nedeniyle, araçların kira sözleşmesinde belirtilen şekilde teslim edilmemesi nedeniyle araç kira ilişkisinden kaynaklanmaktan doğan alacağın tahsiline yönelik başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine yöneliktir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır. Örneğin, ödünç para verme işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, iflas davaları ise 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 154. ve devamı maddeleri hükmünce ticari dava sayılır. Buna karşılık Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın ticari dava sayılan havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin uyuşmazlıklardan doğan davalar herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari dava vasfını kaybedecektir.
Yine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Bu kapsamda, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesine göre; kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda "Sulh Hukuk Mahkemesi" görevlidir.
Görevle ilgili düzenlemeler HMK.nın 114/1-c maddesine göre kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi HMK.nun 115/1.maddesine göre yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır. ( Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 2019/3063 Esas, 2019/7816 Kararı)
Somut olayda; uyuşmazlık araç kira ilişkisinden kaynaklanmakta olup, kiralık araçlar kira sözleşmesine göre şoförsüz olarak kiralanmış olduğundan ( Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 2017/6402 Esas, 2019/2883 Kararı) dava tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesi uyarınca, dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne aittir. HMK'nın 114/c maddesi gereğince görev dava şartı olduğundan anılan yasanın 115/2. maddesi uyarınca bu durumda, mahkememizce davanın görev yönünden usulden reddi ile Ankara Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1- Uyuşmazlığın Sulh Hukuk Mahkemesinin görevine girdiği dikkate alınarak, dava mutlak ticari dava niteliğinde de olmadığından mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-HMK'nın 114/c maddesi gereğince görev dava şartı olduğundan anılan yasanın 115/2. maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan davanın USULDEN REDDİNE,
3-Tarafların, görevsizlik kararına karşı kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulması halinde ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize müracaatı halinde dava dosyasının görevli ANKARA NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine, aksi durumda davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
4-Yargılama giderlerinin HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, dosya üzerinden tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 07/11/2022
Katip ...
E-imzalıdır
Hakim ...
E-imzalıdır
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸