T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/176 Esas - 2024/274
T.C.
... "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/176 Esas
KARAR NO : 2024/274
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/03/2023
KARAR TARİHİ : 03/04/2024
KARAR YAZMA TARİHİ : 08/04/2024
Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili şirketçe, 20.02.2022 tarihinde saat 00.50'de IVY isimli işletmeye gelindiğini, ismi olayda öğrenilen ve IVY VALESİ olan davalı ...'a park etmesi için Nissan GT-R R35 marka... plakalı aracın ve anahtarın zilyetliğinin teslim edildiğini, davalılardan ...'ın, teslim almış olduğu araç ile 01.00 saatinde tek taraflı ve kendi kusuru ile trafik kurallarını ihlal eder şekilde kazaya karıştığını, müvekkili şirketin maliki olduğu araçta yüksek miktarda maddi hasara sebebiyet verildiğini, davalı ... hakkında güveni kötüye kullanma suçu kapsamında ... 74. Asliye Ceza Mahkemesi 2022/673Esas sayılı dosya açıldığını ve dosyanın derdest olduğunu, hasar sebebiyle kasko firması ile irtibata geçildiğini, VALE klozundan kaynaklı olarak yalnızca kısmı bir ödeme yapıldığını, müvekkilinin yalnızca onarım maliyetine ilişkin yüksek miktarda zararı bulunduğunu, aracın değer kaybına uğradığını, arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek müvekkili şirket adına kayıtlı bulunan... plakalı araçta davaya konu haksız fiil nedeniyle meydana gelen şimdilik 61.000,00-TL DEĞER KAYBI tazminatının (belirsiz alacak), şimdilik 500,00TL ARAÇ mahrumiyetine ilişkin ikame araç bedeli alacağının (belirsiz alacak) ve şimdilik 500,00 TL BAKİYE ONARIM ALACAĞININ (belirsiz alacak) kaza tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
DAVALI ... MÜH.TUR.TİC.A.Ş. VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Davalı ...'ın, müvekkilİ şirket ile hiçbir hukuki ve organik bağının bulunmadığını, ...'ın, müvekkili şirketin mukim olduğu GOP, Uğur Mumcu Caddesi üzerinde, halk arasında 'değnekçi' diye tabir edilen ve bu şekilde faaliyet gösteren, bu caddede bulunan diğer işletmelerin müşterilerine de belli bir miktar karşılığında , 'değnekçilik' hizmeti veren, günlük geçimini sağlamaya çalışan ve hiç bir işletmeyle hukuki ve organik bağı olamayan bir şahıs olduğunu, müvekkili şirketin hiçbir surette profesyonel vale hizmeti veren Türk Ticaret Kanunun'da belirtilmiş bir işletmeye sahip olmadığı gibi böyle bir şirkette hissesi veya ortaklığının da bulunmadığını, davacı yanın belirttiği üzere Türk Borçlar Kanunun'da yer verilen, müşterek ve müteselsil sorumluluktan bahisle, müvekkil şirket ile hiçbir şekilde bağlantısı olmayan ...'ın bireysel olarak karışmış olduğu somut olaydaki kaza sonucu meydana gelen değer kaybının, müvekkili şirketten de talep edilmesinin, açık bir biçimde hukuka aykırı olduğunu, davacı yan, dava dilekçesinde ' Fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 61.000,00-TL değer kaybı tazminatının, şimdilik 500,00TL' şeklinde bir talepte bulunulduğunu ancak HMK 109. Maddesinde 'kısmi dava' nın ne şekilde olacağının ikinci fıkrada açıkça belirtildiğini, somut olayda, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacı yan araç değer kaybının 61.000,00 TL. olduğunu belirttiğini, bu durum alacağın bölünebilir bir alacak olmaktan çıkıp, likit bir alacak olduğuna karine teşkil ettiğini, bu usuli hatanın giderilerek, mahkeme tarafından davacı yana kesin süre verilmesini, bu süre içerisinde harcın tamamlatılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddini, savunmuştur.
Diğer davalı ... adına duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiyenin tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmadığı anlaşılmıştır.
Nissan GT-R R35 marka... plakalı aracın ZMMS ve Kasko hasar dosyası ile trafik poliçesi ile birlikte yapılan başvuru ve ödemelere ilişkin belgeler ile aracın tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden müzekkere ile istenilmiş olup belirtilen hasar dosyaları celp edilerek dosya içerisine alınmıştır. Ayrıca aracın trafik sicil ve tescil kaydına ilişkin bilgilerde Türkiye Noterler Birliği Trafik Sicil ve Tescil Hizmetler Müdürlüğünden müzekkere ile sorulmuş olup gelen yazı cevabı dosya içerisine alınmıştır. 06 RKN 69 plakalı aracın hususi otomobil olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya Makine Mühendisi bilirkişisi BÜLENT ARAS'a tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 02/01/2024 tarihli raporda, A-Kusur Yönünden; 06 RKN 659 plakalı davacıya ait araç sürücüsü davalı ...'ın değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerden ötürü 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d ve 52/bmaddelerinde belirtilen kuralları ihlal etmesinin yanında dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzu bahis olduğundan dolayı olayın meydana gelmesinde %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğunu, B-Tazminat Yününden; Davacıya ait... plakalı, Nissan marka, GT-R R35 tip, 2017 model araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi olan 20/02/2022 tarihi itibarıyla 384.964,15 TL, kasko sigortacısı tarafından 376.595,02 TL ödeme yapılmasıyla bakiye miktarın 8.369,73 TL olacağını, geçmiş hasar ve geçmiş komple renk değişimi de dikkate alındığında dava konusu kazadan ötürü değerinin kaybının 70.000,00 TL olacağını, araç mahrumiyet zararı 15.000,00 TL olmakla üzere toplam zararın 93.369,13 TL olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğe çıkarılmış, taraf vekilleri tarafından sunulan beyan ve itiraz dilekçesi üzerine yeniden değerlendirme yapılmak üzere dosya kök rapor düzenleyen Makine Mühendisi Bilirkişisi Bülent ARAS'a tevdi edilmesi üzerine bilirkişi tarafından sunulan 31/01/2024 tarihli EK RAPORDA özetle; dosya kapsamı bi bütün olarak incelendiğinde davacının itirazlarının asıl raporda tespit edilen hususları değiştirecek nitelikte görülmediğini sonuç ve kanaatini belirtmiştir.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN SUNULAN 05/02/2023 TARİHLİ TALEP ARTIRIM DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili şirket adına kayıtlı bulunan... plakalı araçta davaya konu haksız fiil nedeniyle meydana gelen, 70.000,00.TL değer kaybı tazminatı (belirsiz alacak), 15.000,00.TL araç mahrumiyetine ilişkin ikame araç bedeli alacağının (belirsiz alacak) 8.369,13.TL bakiye onarım alacağının (belirsiz alacak) kaza tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 04/04/2017 tarihli 2016/9059 Esas, 2017/3659 Karar sayılı ilamında: " Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Karayolları Trafik Kanunun 85 maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” Aynı yasanın 88. Maddesinde ise “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.” düzenlemesi ile motorlu araçların işletilmesi neticesi üçüncü kişinin zarar görmesi durumunda o aracın işleteni, aracın sürücüsü ve varsa teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu ayrıca birden fazla kişinin zararı tazminat ile yükümlü olması durumunda zarar görene karşı müteselsil sorumlu oldukları belirtmiştir. Bu haliyle Karayolları Trafik Kanunu, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasını benimsemiştir. Yine TBK 61. Maddesinde “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” demekle birden çok kişi aynı zarardan aynı sebeple yada çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olabileceği vurgulanmıştır. Bu durum iki veya daha çok kişinin şahsında sorumluluğun ya da herhangi bir tazminat yükümlülüğün şartlarının gerçekleşmesi halinde söz konusu olur. İşte bu tür durumlarda sorumlular hakkında müteselsil sorumluluk hükümleri uygulanacaktır.
TBK 61. Maddesine göre müteselsil sorumluluk ya aynı sebebe ya da değişik sebeplere dayanabilir.
1-Birden çok kişinin aynı zarara birlikte sebep olmalarından doğan müteselsil sorumluluk:
Birden çok kişinin aynı zarara birlikte sebep olmalarından doğan zarar aynı sebebe dayanan zarardır. Müteselsil sorumluluğu doğuran “aynı sebep” veya “birlikte sebep” kusur olabileceği gibi sözleşme veya kanundan olabilir. 2-Birden çok kişinin aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olması Birden çok kişinin aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumluluğu söz konusu olabilir. Aynı zararı doğuran çeşitli sebepler kusur sorumluluğu (haksız fiil), sözleşme veya kusursuz sorumluluk (kanun) olabilir. Bu suretle birden çok zarar verenden biri aynı zararı haksız fiil diğeri sözleşme bir başkası da özen veya tehlike sorumluluğuna göre tazmin zorundadır. Örneğin bir işletmenin şoförü tarafından kullanılan motorlu araç yolculardan birine zarar vermişse aracın işleteni Karayolları Trafik Kanunu madde 85 gereğince tehlike sorumluluğuna (kusursuz sorumluluk) göre, aracı kullanan şoför Türk Borçlar Kanunu madde 49 uyarınca kusur sorumluluğuna (haksız fiile), sigortacı ise sözleşmeye (poliçe) ilişkisine göre gerçekleşen zararı tazmin etmek zorundadır." belirtmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacının aracının vale tarafından kullanılması sırasında verilen zarardan dolayı sürücü vale ile valenin işverenine karşı açılan değer kaybı, araç mahrumiyetine ilişkin ikame araç bedeli ile onarım hasar zararına ilişkin maddi tazminat davasına ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı, iddia, savunma, arabuluculuk son tutanağı ile 06 RKN 69 plakalı aracın ZMMS ve Kasko hasar dosyası, ilgili poliçeler ile başvuru sonucu yapılan ödemeler ile toplanan deliller kapsamında alınan bilirkişi kök ve ek raporları birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişi kök ve ek raporunda; Kusur Yönünden;... plakalı davacıya ait araç sürücüsü davalı ...'ın olayın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğunu, Tazminat Yününden; Davacıya ait... plakalı, Nissan marka, GT-R R35 tip, 2017 model araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi olan 20/02/2022 tarihi itibarıyla 384.964,15.TL, kasko sigortacısı tarafından 376.595,02.TL ödeme yapılmasıyla bakiye miktarın 8.369,73.TL olacağını, geçmiş hasar ve geçmiş komple renk değişimi de dikkate alındığında dava konusu kazadan ötürü değerinin kaybının 70.000,00.TL olacağını, araç mahrumiyet zararı 15.000,00.TL olmakla üzere toplam zararın 93.369,13.TL olacağı tespit edilmiş olup bilirkişi tarafından sunulan kök ve ek rapor denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatiyle bu kapsamda yukarıda belirtilen Yargıtay ilamında açıklandığı gibi, Birden çok kişinin aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olması Birden çok kişinin aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumluluğu söz konusu olabilir. Aynı zararı doğuran çeşitli sebepler kusur sorumluluğu (haksız fiil), sözleşme veya kusursuz sorumluluk (kanun) olabilir. Aracı vale olarak süren davalı... ... nin çalışanı olarak bağımlılık ilişkisi bulunduğundan kazanın oluşumu sonucu davacının aracında oluşan değer kaybı, araç mahrumiyeti ve bakiye hasar onarım zararından davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarından, ( Yargıtay 11.H.D. 2016/4685 Esas, 2017/2691 Kararı aynı mahiyette) davacı vekilinin talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak, buna göre davacının davasının kabulü ile, 70.000,00.TL değer kaybı zararı, 15.000,00.TL araç mahrumiyet zararı ile 8.369,13.TL bakiye hasar onarım alacağı olmak üzere toplam 93.369,13.TL maddi tazminatın olay- kaza tarihi olan 20/02/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte ( araç hususi araç) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davacının davasının KABULÜ İLE, 70.000,00.TL değer kaybı zararı, 15.000,00.TL araç mahrumiyet zararı ile 8.369,13.TL bakiye hasar onarım alacağı olmak üzere TOPLAM 93.369,13.TL maddi tazminatın olay- kaza tarihi olan 20/02/2022 tarihinden itibaren işletilecek YASAL faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.378,05.TL karar ve ilam harcının, dava açılışında davacıdan alınan 1.058,81.TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 535,80. TL talep artırım ıslah harcı olmak üzere toplam 1.594,61.TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 4.783,44.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13.maddesi uyarınca alınması gereken 3.200,00.TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 179,90.TL başvurma harcı, 1.058,81.TL peşin harç, 535,80.TL talep artırım ıslah harcı, 768,75.TL tebligat ücreti, 1.750,00.TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 4.293,26.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı şirket vekili ile diğer davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 03/04/2024
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸