T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/169 Esas - 2025/529 Karar
Türk Ulusu Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2025/169 Esas
KARAR NO : 2025/529
DAVA : ALACAK
DAVA TARİHİ : 05/03/2025
KARAR TARİHİ : 08/07/2025
YAZIM TARİHİ : 09/07/2025
Mahkememizde açılan alacak davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili ; Davalı ile müvekkili şirket arasında "....." akdedildiğini, sözleşmenin termin süresi içinde tamamlanmadığını herhangi bir teslimat yapılmadığını, bu nedenle müvekkili tarafından feshedilen sözleşmeden doğan ve davalı tarafından ödenmeyen gecikme cezasının şimdilik 9.060,00 Euro'nun 16/07/2024 tebliğ tarihinden itibaren işletilecek devlet bankalarının EURO birimi ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
YANIT :
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmek suretiyle taraf teşkili sağlanmış, davalı tarafından davaya karşı herhangi bir beyanda bulunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER :
-3.000 Kg IDP Kaplı Sınıf 3 HMX (CMX-10) Temini Sözleşmesi,
-Sözleşmenin feshi ile ödeme yapılmasını isteyen davacı ihtarları ve tebliğ belgeleri,
-Bilirki raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davadaki talep, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca teslim için kararlaştırılan tarihte malzeme teslimi yapılmadığı gerekçesi ile sözleşmede öngörülen cezai şartın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde belirtilen dava konusu sözleşme ve sözleşmenin feshine ilişkin ihtarname dosyamıza sunulmuştur.
Sözleşmenin feshi için olur alınmak üzere ..... 08/07/2024 tarihinde yazılan yazı üzere sözleşmenin feshine onay verildiğine ilişkin makam oluru ve fesih iradesinin davalıya tebliği ile ilgili deliller temin edilmiştir.
Davalıya uyarılı isticvap davetiyesi ve defterlerini sunması hususunda muhtıra tebliğ edilmiş, davalı tarafından herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Bir örneği dava dosyası içerisinde bulunan ..... sayılı kararında da belirtildiği gibi, kural olarak sözleşmenin feshi halinde olumlu zarar niteliğindeki ifaya ekli gecikme cezası istenemez. Cezai şart (sözleşme cezası) sözleşmeden doğan borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi halinde ödenmek üzere, borçlunun alacaklıya önceden taahhüt ettiği bir edimdir. Cezai şart kararlaştırıldığı sözleşmenin bir hükmü ve bu şartın gerçekleşmesi üzerine doğan alacak da aynı sözleşmeden doğan fer'i bir alacak olduğundan, sözleşmenin feshi üzerine istenemez. Şu halde sözleşmeden dönen iş sahibi nasıl ki bu sözleşmeden doğan hiçbir hakkı ileri süremiyorsa kural olarak ifaya ekli cezai şartın ifasını da isteyemez. Taraflar, ifaya eklenen ceza ile asıl borcun zamanında ve belirlenen yerde ifa edilme ihtimalini kuvvetlendirmek istediğinden cezanın istenebilmesi için alacaklının ifayı talepten vazgeçmemesi gerekir. Başka bir deyişle sözleşme feshedilmemelidir. İfaya eklenen cezai şart kural olarak, ancak ifa ile birlikte talep edilebilirse de taraflar sözleşmelerinde akdin feshi halinde dahi cezanın istenebileceğini kararlaştırabilirler. Somut olayda 12/01/2023 tarihli sözleşmenin 29.1(a) 1 maddesinde, “süre sonu cezasının 20 günü geçmesi” halinde iş sahibi tarafından sözleşmenin feshedileceği haller arasında sayılmıştır. Sözleşmenin 13. maddesindeki ceza Borçlar Yasasında düzenlenen ifa ekli ceza niteliğinde olup kural olarak fesih halinde istenemez ise de, sözleşmenin 29.1(a)/1 maddesindeki hüküm uyarınca feshedilemeyecek süre olarak kabul edilen 20 gün için gecikme cezası istenebileceği anlaşılmaktadır. Bu nedenle sözleşmenin 13. maddesinde kararlaştırılan gecikme halinde alınacak cezaya ilişkin hüküm uyarınca feshedilemeyen cezalı süreye ilişkin 20 günlük süre için gecikme cezası hesaplandığında, bunun sözleşme bedeli olan 453.000,00 Euro x 0.1x20 gün = 9.060,00 Euro olduğu kabul edilmiştir. Davacı alacağının ödenmesi için düzenlenen ve davalıya 11/07/2024 tarihinde tebliğ edilip, verilen 20 günlük sürenin bitimi üzerine 01/08/2024 tarihinde temerrütün oluştuğu, davacı alacağının 01/08/2024 temerrüt tarihinden itibaren hesaplanacak devlet bankalarının EURO cinsinden açılmış 1 yıl süreli mevduata ödedikleri değişen oranlı avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya ödenmesi gerektiği kabul edilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-) Davanın KISMEN KABULÜNE;
Gecikme cezası alacağının 9.060,00 EURO olduğunun tespiti ile;
9.060,00 EURO gecikme cezası alacağının 01/08/2024 temerrüt tarihinden itibaren devlet bankalarının EURO cinsinden açılmış 1 yıl süreli mevduata ödedikleri değişen oranlı avans faizi ile birlikte DAVALIDAN ALINIP DAVACIYA ÖDENMESİNE,
Fazlaya istemin REDDİNE,
2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 24.322,46 TL harçtan, dava açılışında alınan 6.080,62 TL peşin harcın düşülmesi ile kalan 18.241,84 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3-) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
4-) Davacı tarafından yapılan 6.080,62 TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 1.050,00 TL tebligat ücreti, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 14.746,02 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-) Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 56.969,60 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin YÜZÜNE KARŞI ve davalı vekilinin YOKLUĞUNDA, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/07/2025
Katip ..... Hakim .....
e - imzalıdır e - imzalıdır
Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.