T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET
MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI
GEREKÇELİ KARAR
ESAS DAVA
ESAS NO: 2015/417 Esas
KARAR NO: 2021/68
DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 11/12/2013
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 24/03/2014
KARAR TARİHİ: 04/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/02/2021
ESAS DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde Özetle ;müvekkili şirketin “... İli Merkez İlçesi İmam Hatip Lisesi 32 Ders. Öğrt. Binası 300 Öğrn. Pansiyonu ve Spor Salonu İnşaatı yapım işini üstlendiğini.
Bu işe ait "Mekanik Tesisat İşleri -Müşterek tesisat - Sıhhi tesisat işleri ve kalorifer tesisatı - Havalandırma tesisatı - Çamaşırhane tesisatı - Mutfak tesisatı -Soğuk hava deposu v.s işlerinin malzeme dahil yapımının .../04/2013 tarihli sözleşme ile davalıya verildiğini, Davalı taşeronun söz konusu İşleri Bayındırlık birim fiyatları üzerinden % 41,05 tenzilatla yapmayı ve 30.10.2013 tarihinde teslim etmeyi kabul ve taahhüt etmiş olmasına rağmen , işin yapımını aksattığını, yazılı ve sözlü ikazlara rağmen müvekkili tarafından alınıp teslim edilen bir kısım imalat malzemelerini de alarak iş sahasını terk ettiğini . süresinde yapmadığı iş için önceden ödemeler alan davalının işi teslim etmediği gibi her ay kendisine davacı mühendisleri tarafından çıkarılan hak edişler üzerinden ödemelerini de aldıklarını,
Taahhüt süresinin geçmiş olması nedeniyle derhal ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İŞ sayılı dosyası ile , davalı tarafın mekanik işlerinin rakamsal ve parasal oranının tespitini yaptırdıklarını ,
Mekanik tesisatın yaklaşık maliyetinin 969.000.00 TL si civarında olması hesabı ile davalı takriben 417.000,00 TL ödeme yapıldığını ve hakkında Ödeme yasağı konulan çekin de keşide edilerek kendisine verildiğini,
... D.İş sayılı dosyadaki bilirkişi raporlarından anlaşılacağı üzere , davalının üstlendiği işin sadece 288.208,85 TL'lik kısmını yaptıktan sonra işi bıraktığını, net hesaplamanın muhasebe bilirkişileri tarafından yapılacak incelemeler sonucunda tespit edileceğini , davalıya iptali istenen çekin dışında yaptıkları işe oranla yaklaşık 86.000,00 TL'si civarında fazla ödeme yapıldığını, bu durumun davalının sebepsiz zenginleşmesine neden olduğunu belirterek,
... Bankası A.Ş 'nin ... şubesinin ....nolu hesaba bağlı 15.12.2013 keşide tarihli 60.000.00 TL tutarındaki 0037477 seri numaralı çek için ödeme yasağı konulmasına,
Davalıya 60.000,00 TL si borcu olmadığının tespitine , bahse konu çekin iptaline , Davalıya yapılan fazla ödemenin miktarının tespiti ile , bu miktarın davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini talep etmiştir.
CEVAP :Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle :Müvekkilinin davacı ile ticari ilişkisinin 2012 yılında başladığını ,... Otogarı işinde müvekkilinin tüm yükümlülüğünü yerine getirmesine rağmen davacının ödemelerini gerçekleştirmediğini , davacı aleyhine ... Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine de davacı tarafından kötü niyetli olarak itiraz edildiğini , buna ilişkin yasal haklarını saklı tuttuklarını , davacının iş bedelini ödememeyi alışkanlık haline getirdiğini ,
Müvekkilinin ... İli İmam Hatip Lisesi inşaatı işinde işi % 95 1er seviyesine getirdiğini , bitirilen işle ilgili olarak davacıya fatura düzenlendiğini ve tebliğ edildiğini , davacının yapılan bu işler nedeniyle hak ediş yaparak yapılan işlerin bedellerini ... İl Özel İdaresinden tahsil ettiğini ,ancak davacın müvekkiline ödeme yapmadığını,
Sözleşmenin 5/c maddesindeki Ödeme yükümlülüğüne davacı tarafından uyulmadığını, Şantiye sahasının da süresinde müvekkiline teslim edilmediğini ,müvekkilinin yasal yükümlülüklerinin şantiye sahasının teslim tarihinden itibaren başladığım , müvekkilinin şantiyeyi teslim aldıktan , şirket çalışanlarının şantiye sahasından kovulması anına kadar projenin % 95'ini tamamladığını , müvekkilin bugün itibariyle davacıdan 411,865.52 TL alacaklı olduğunu ,
Müvekkili şirketin üzerine düşen yükümlülüklerini yerine getirdiğinin ispatının ... İl Özel idaresi kayıtları olduğunu , ihale makamından davacıya ait hak ediş kayıtlarının celbi ile bu konunun teyit edilebileceğini , örneğin dilekçe ekindeki davacının 11.9.2013 tarihli hak ediş belgesi incelendiğinde müvekkili şirketin 11.9.2013 tarihine kadar 476.953 TL + KDV = 565.946,101 TL tutarında iş yaptığının görüleceğini , müvekkilin 25.11.2013 tarihine kadar iş yapmaya devam ettiğini,
Bu güne kadar davacı tarafından yapılması gereken ödemeler gerçekleşmediği gibi şantiyeden personellerin kovulduğunu , depolardaki malzemelere , elektrikli vc elektriksiz el aletlerine el konulduğunu , 25.11.2013 tarihi itibariyle müvekkili şirket çalışanlarının şantiye sahasından davacı şirket yetkilileri tarafından zorla çıkarıldığını ,
Delil tespitine ilişkin olarak müvekkiline herhangi bir tebligat yapılmadığını , delil olarak kullanılamayacağını , tebligat yapıldıktan sonra bu konudaki itiraz haklarını saklı tuttuklarını.
Davacının 15.12.2013 vadeli 60.000,00 TL bedelli çeke ilişkin ödeme yasağı talebinin de hukuki olmadığını , Yargıtay kararları gereği kambiyo senetlerinin illetten mücerret olduğunu, bu nedenle kök işlemin hukuka aykırılığı ileri sürülerek çekin iptalinin istencmeyeceğini, başlı başına borç ikrarı kabul edilen çekin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğini, verilen ihtiyati tedbir kararma itiraz ettiklerini, müvekkilinin çok yüksek miktarda alacağı varken tedbir kararın hukuki olmadığını belirterek, öncelikle ödeme yasağı konulması yönündeki kararın kaldırılmasına , haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.
... 3. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN ... ESASINDA KAYITLI İKEN BİRLEŞEN DAVA: Davacı şirket vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilinin uhdesinde bulunan “... İli Merkez İlçesi İmam Hatip Lisesi 32 Ders. Öğrt. Binası 300 Öğm. Pansiyonu ve Spor Salonu İnşaatı" kapsamındaki “Mekanik Tesisat İşleri -Müşterek tesisat - Sıhhi tesisat işleri ve kaloriler tesisatı - Havalandırma tesisatı -Çamaşırhane tesisatı - Mutfak tesisatı -Soğuk hava deposu v.s işleri “ nin malzeme dahil yapımının /04/2013 tarihli sözleşme ile dava dışı ... Ltd. Şti. ne verildiğini ,
Taşeronun söz. konusu tesisat işlerini 30.10.2013 tarihinde teslim etmesi gerekirken çalışmalarına son vererek işi tek taraflı feshettiğini, ödemelerini de aldığını.
Ödemelere ilişkin olarak iptali istenen çekin dava dışı ... firmasına verildikten sonra, taşeronun bahse konu çeki kötü niyetli olarak davalı ... firmasına temlik ettiğini. Yargıtay kararlarına göre Faktoring şirketlerinin dava dışı bir şirketten aldığı kambiyo senedine ilişkin olarak, menfi tespit isteyen davacının dava dışı lehtara karşı ileri sürebileceği defıleri davalı ... şirketine karşı da ileri sürebileceğini,
Oluşan zararların önüne geçmek için ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile tespit davası açarak dava dışı taşeronun yaptığı mekanik işlerin rakamsal ve parasal oranının tespitini yaptırdıklarını,
Dava dışı taşerona takriben 417.000,00 TL ödeme yapıldığını ve yine hakkında ödeme yasağı konulan çekin de keşide edilerek verildiğini,
Tespit bilirkişi raporlarından anlaşılacağı üzere dava dışı taşeronun işin sadece 288.208,85 TL lık kısmını yaptıktan sonra işi bıraktığını, net hesaplamaların muhasebe bilirkişilerce tespit edileceğini, dava dışı firmaya iptali istenen çek dışında yaptıkları işe oranla yaklaşık 86.000,00 TL fazla ödeme yapıldığını,
Davalı ... şirketinin bahse konu çeke ilişkin olarak İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra İşlemi başlatmış ise de. itirazları üzerine İstanbul ... Aslive Ticaret Mahkemesinin ... K. Savıh yetkisizlik kararı verildiğini,
Dava dışı ... firması aleyhine ... E. Sayılı dosya ile ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davada bahse konu çeke ödeme yasağı konuluş ise de , davalı ... şirketinin ... sayılı dosya ile çeki icraya koyması neticesinde ... Müdürlüğünün ...Tal. Dosyasına müvekkili tarafından icra dosyasına yatırılmak üzere 41.610,00 TL ödeme yapıldığını belirterek işbu dava ile ... 2. As.II.Mah. nin ... E. Sayılı dava dosyalarının birleştirilmesine,
Davalı adına yapılan temlik işleminin yasaya aykırılıktan dolayı iptaline ,
İstanbul ... Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına yatırılan 41.610,00 TL nin tedbiren dosya alacaklısı davalıya ödenmesinin durdurulmasına,
Bahse konu çekin iptali ile İstanbul ... Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasın iptaline, icra müdürlüğü kasasında bulunan çekin kendilerine iadesine
% 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına , bu tazminattan birleşen davanın davalısı ile işbu davanın davalısının müştereken ve müteseisilen sorumlu tutulmasına , karar verilmesini talep etmektedir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde Özetle ;Mahkemenin yetkili olmadığını, (IMK. M. 167 gereğince davaların ayrılmasına karar verilmesini talep ettiklerini.
Davaların birleştirilmeden önce verilen tedbir kararı üçüncü kişileri bağlayıcı şekilde tesis edildiğini , kıymetli evrakın tedavül kabiliyetini kaldırdığım , mücerretlik ilkesini ihlal ettiğini , TTK m. 687/1 ve 6361 sayılı Faktoring yasasının 9/3 maddesi hükümleri uyarınca müvekkilini bağlayacak şekilde tedbir ihdasının yasaya aykırı olduğunu .
Davacının bedelsizük definin müvekkili şirkete karşı ileri sürülebileceği iddiasının yürürlükten kaldırılmış olan yönetmeliğe dayandırıldığını , söz konusu yönetmeliğin 6361 sayılı Faktoring kanununun yürürlüğe girmesiyle hükmünü yitirdiğini , davacı tarafından sunulan Yargıtay kararlarının da bu yönetmeliğin uygulandığı dönemdeki ihtilaflara ilişkin oluşmuş kararlar olduğunu,
6361 sayılı yasanın 9/3 maddesinin “ bir kambiyo senedinin ciro yoluyla faktoring şirketine devri halinde kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen ya da önceki hamillerinden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def ileri faktoring şirketine karşı ileri süremez ; meğer ki, faktoring şirketi kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun.... ’’ Şeklindeki hükmü karşısında davacının temlik ilişkisine bağlı olarak bedelsizlik defini müvekkili şirkete karşı dermeyan etme hakkının olmadığını,
Davacı tarafından ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasından yapılmış olan tespit davasına ilişkin raporun kendilerine tebliğ edilmediğini , beyanda bulunma haklarını saklı tuttuklarım belirterek , davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası birleşen dava dosyasını da kapsayacak şekilde ilgili mahkemece verilen yetkisizlik kararı sonrasında mahkememize intikal etmiştir.
GEREKÇE:Esas davada dava, taraflar arasında mevcut eser sözleşmesi kapsamında davacı iş sahibinin davalı yükleniciye yapılan işe göre daha fazla ödeme yapıldığı iddiasına dayalı olarak ödeme aracı olarak verilen 60.000,00 TL tutarlı çekten ötürü borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup,
Birleşen davada istem ise, esas davanın konusu oluşturan çekin faktoring şirketine temliki işleminin esas davada öne sürülen sebeplerle çekten ötürü borçlu olunmamasından ötürü iptali istemine ilişkindir.
Taraflarca delil olarak dayanılan sözleşme ve diğer belgeler dosyaya sunulmuş, yazılan müzekkereler ile temin olunmuştur.
Taraflar arasındaki mevcut sözleşme uyarınca davalı yüklenici sıfatı ile davalının ihale sureti ile üstlendiği, ... ili Merkez İmam Hatip Lisesi 32 Derslik Öğretim Binası, 300 Öğrencili Pansiyon ve Spor Salonu İnşaatının Mekanik Tesisat işlerini sözleşmede kararlaştırılan şartlar ile üstlendiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizce oluşturulan bilirkişi kurulunca taraflar arasındaki sözleşme, tarafların karşılıklı keşide ettikleri ihtarname, ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası, 28/12/2013 tarihli tutanak, esas iş sahibi ... İl Özel İdaresince ihale konusu iş ile ilgili hak ediş dosyası, taraflara ait ticari defter ve kayıtlar, ödeme ile ilgili belgeler incelenmek sureti ile gerekçeli ve denetime elverişli olarak düzenlenen bilirkişi kurulu raporunda,
Davalı yüklenicinin sözleşme kapsamında yaptığı işin parasal tutarının 329.707,39 TL olup, davacı tarafça yapılan ödemenin ise 531.284,48 TL olmakla 201.577,09 TLfazla ödeme yapıldığı belirlenmiştir.
Raporun gerekçeli ve denetime elverişli olması karşısında rapora yönelik itirazlar haklı görülmemiştir.
Esas dava ile ilgili yapılan değerlendirmede,
İddia, savunma, özellikle bilirkişi raporu ve dayanılan deliller bütün olarak değerlendirildiğinde, davacı iş sahibinin aralarındaki eser sözleşmesi kapsamında davalı yüklenici şirkete yaptığı işe göre 201.577,09 TL fazla ödeme yaptığı bu nedenle sözleşme kapsamında düzenlenip davalıya teslim edilen 60.000,00 TL tutarlı çekten ötürü borçlu olmadığı anlaşılmakla esas dava yönünden davanın kabulü cihetine gidilmiştir.
Birleşen dava ile ilgili yapılan değerlendirmede,
Davalı ...nin esas davanın konusunu da oluşturan çeki 6361sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanununun 9.maddesinin 2.fıkrasına göre devir aldığı, davalı tarafça sunulan belgelerden anlaşılmaktadır.
Yine aynı yasanın 9.maddesinin 3.fıkrasında "bir kambiyo senedinin ciro yolu ile faktoring şirketine devri halinde, kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biri ile kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def'ileri faktoring şirketine karşı ileri süremez; meğerki, faktoring şirketi kambiyo senedine iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun" düzenlemesini içermektedir.
Davalı şirket vekilinin iyi niyetli hamil oldukları savunmanın aksi davacı tarafından kanıtlanamamış olmakla, birleşen davada davanın reddi cihetine gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçe uyarınca,
1- ESAS DAVADA,
Davanın KABULÜ İLE ,
Davacı şirketin davalı şirkete dava konusu yapılan ... Bankası A.Ş ... Şubesinin ....nolu hesaba bağlı 15/12/2013 keşide tarihli 60.000,00 TL tutarlı 0037477 seri nolu, keşidecisi davacı şirket, lehtarı davalı şirket olan çek nedeni ile davacı şirketin davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine,
2-Alınması gerekli 4.098,60 TL harçtan peşin alınan 1.024,65 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.073,95 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 8.600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 4.680,65 TL ( ilk yargılama gideri, bilirkişi ücreti, posta gideri vs. olmak üzere) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 1.024,65 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
2-BİRLEŞEN DAVADA,
Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 59,30 TL harçtan peşin alınan 1.024,65 TL harcın mahsubu ile bakiye 965,35 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 8.600,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/02/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır